Жозеф Бедье (1864-1938) – француз филологы, ежелгі Франция тарихын зерттеген жазушы. «Тристан мен Изольда», «Ролан әні» сияқты шығармаларды жаңартып, ортағасыр әдебиетін дамытты.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Француз филологы және жазушысы (1864–1938)
French philologist and writer (1864–1938)
Жозеф Бедье (28 қаңтар 1864 – 29 тамыз 1938) – француз жазушысы және ортағасырлық Франция тарихшысы.
Joseph Bédier (28 January 1864 – 29 August 1938) was a French writer and historian of medieval France.
Өмірбаян
Бедье Францияның Париж қаласында, бретондық адвокат Адольф Бедьеден дүниеге келді және балалық шағын Реюньонда өткізді. Ол 1889–1891 жылдары Швейцариядағы Фрибург университетінде, ал шамамен 1893 жылы Париждегі Колледж де Франста ортағасырлық француз әдебиетінен профессор болды. Фабляу және шансон де жест туралы қазіргі заманғы теориялар Бедьенің екі еңбегіне негізделген. Бедье Тристан мен Изольда (1900), Роландтың әні (1921) және Фабляулар (1893) сияқты бірнеше маңызды ескі француз мәтіндеріне деген қызығушылықты қайта жандандырды. Ол 1920 жылдан өмірінің соңына дейін Француз академиясының мүшесі болды. Оның "Тристан мен Изольда романы" А. С. Д. Смит тарапынан корн тіліне, Хилер Беллок пен Пол Розенфельд тарапынан ағылшын тіліне, ал Рудольф Г. Биндинг тарапынан неміс тіліне аударылды. 2013 жылы Эдвард Дж. Галлахердің ағылшын тіліндегі жаңа аудармасы Hackett Publishing Company баспасында жарық көрді. Бедье сонымен қатар екі томдық «Француз әдебиеті» жинағының бірлескен редакторы болды, бұл француз әдебиетінің ең құнды қазіргі заманғы жалпы тарихтарының бірі. Ол 1929 жылы Америка өнер және ғылым академиясының шетелдік құрметті мүшесі, ал 1937 жылы Америка философиялық қоғамының халықаралық мүшесі болып сайланды. Бедье Францияның Ле-Гранд-Серре қаласында қайтыс болды. 1937 жылы оған Құрмет легионы орденінің Ұлы кресті табысталды.
Bédier was born in Paris, France, to Adolphe Bédier, a lawyer of Breton origin, and spent his childhood in Réunion. He was a professor of medieval French literature at the Université de Fribourg, Switzerland (1889–1891) and the Collège de France, Paris (c. 1893). Modern theories of the fabliaux and the chansons de geste are based on two of Bédier's studies. Bédier revived interest in several important old French texts, including Tristan et Iseut (1900), La chanson de Roland (1921), and Les fabliaux (1893). He was a member of the Académie française from 1920 until his death. His Le roman de Tristan et Iseut was translated into Cornish by A. S. D. Smith, into English by Hilaire Belloc and Paul Rosenfeld, and into German by Rudolf G. Binding. In 2013, a new English translation by Edward J. Gallagher was published by Hackett Publishing Company. Bédier was also joint editor of the two volume Littérature française, one of the most valuable modern general histories of French literature. He was elected a Foreign Honorary Member of the American Academy of Arts and Sciences in 1929 and an International Member of the American Philosophical Society in 1937. Bédier died in Le Grand Serre, France. He was awarded the Grand Croix de la Legion d'honneur in 1937.
Әскери күнделіктерді пайдалану
Бедиер Бірінші дүниежүзілік соғыстағы әртүрлі әскери шендегі неміс сарбаздарының соғыс күнделіктерін (Kriegstagebücher) бельгиялық азаматтар мен француз сарбаздарына жасалған қиянаттар туралы жазған мақалаларының дереккөзі ретінде пайдаланды. Күнделіктердің кейбіреуі әскери мақсатта сақталған: әскерлердің қозғалысы, бұйрықтар, шайқастар, шығындар және т.б. туралы күнделікті есеп беру үшін. Ал қалғандары жеке күнделіктер болды. Олардан Бедье неміс сарбаздарының жасаған деп санайтын жыныстық және садистік сипаттағы отыз алты қылмыстың жай-күйін біріктірді.
Bédier used the war diaries (Kriegstagebücher) of German soldiers of different military ranks in World War I as a source for various articles dealing with what he describes as atrocities inflicted upon Belgian civilians and French soldiers. Some of these diaries had been kept for military reasons: in order to provide daily accounts of troop movements, orders, engagements, losses etc. Others were private diaries. From them Bédier connected together accounts of thirty six incidents of what he saw as sexual and sadistic crimes by the German soldiers.
Қолданылуы
Фран Мартин 1942 жылы алғаш орындалған «Le Vin herbé» шығармасын, «Тристан мен Изольда» романының бөлімдеріне саз қойып жазды. Бұл 12 вокалшы, жеті скрипка және фортепианоға арналған оратория ретінде жоспарланған, ал 1948 жылы Зальцбург фестивалі үшін қойылымға қойылды.
Fran Martin set chapters from Le roman de Tristan et Iseut to music as Le Vin herbé first performed in 1942, conceived as an oratorio for 12 vocalists, seven strings and piano, which was staged in 1948 for the Salzburg Festival.