Кіріспе

Индонезиялық саясаткер Семаун (шамамен 1899 – 1971), сондай-ақ Семаоен деп те жазылады, Индонезия Коммунистік партиясының (ПКИ) бірінші төрағасы және Сарекат Исламның Семаранг бөлімшесінің жетекшісі болды.

Ерте өмір

Семаун Шығыс Яваның Джурамбанг қаласында дүниеге келген. Семаун – теміржол министрлігінде жұмыс істеген, дәлірек айтқанда кірпіш қалаушы Правироатмоджоның ұлы. Байдың баласы болмаса да, Семаоен Tweede Klas мектебінде (екінші сыныптағы жергілікті мектеп) оқуға түсіп, түстен кейінгі курсқа қатысып, голланд тілінде қосымша білім алды. Бастауыш мектепті бітірген соң, ол жоғары білім алуға мүмкіндік таппады. Сондықтан ол Сурабаядағы "Мемлекеттік теміржол" (SS) қызметінде кішігірім клерк болып жұмыс істеді.

Саясат

Оның саяси аренаға қадамы 14 жасында басталды. 1914 жылы Сурабаядағы "Сарекат Ислам" (СИ) ұйымына қосылды. Бір жыл өткен соң, 1915 жылы, ол Снеевлиетпен танысып, Голландтік Оңтүстік Азияның әлеуметтік-демократиялық ұйымы – Indische Sociaal Democratische Vereeniging-ке шақырылды. Осылайша, он алты жасқа келгенде ол Пойыз және трамвай жұмысшыларының одағының (VSTP) алғашқы индонезиялық мүшелерінің бірі болып сайланды. Ұзақ өтпей ол теміржолшы қызметін тастап, толық уақытты кәсіподақ белсендісіне айналды. Сонымен қатар, ол Индонезия Коммунистік партиясы, немесе ПКИ-ге айналатын Индияның Әлеуметтік-демократиялық қауымдастығының (ISDV) Сурабая бөлімшесінің төрағасының орынбасары болып сайланды. Голланд тілін жақсы меңгеруі, әсіресе оқу және тыңдау дағдылары, өз білімін өздігінен жетілдіруге деген ынтасы, Снеевлиетпен жақын қарым-қатынасы Семаоеннің голланд ұйымдарында маңызды лауазымдарға ие болуына ықпал етті. 1916 жылы Семарангқа көшкенімен байланысты, ол Статсспордағы жұмысын тастап, VSTP-нің жалақылы үгітшісі болып тағайындалды. Ол сондай-ақ малай тіліндегі VSTP газетінің және Семарангтағы "Сарекат Ислам" газетінің редакторы болды. Семаун ұйымның ең жас өкілі еді. Ол жас кезінде сенімді және зиялы журналист ретінде танымал болды. Оның өткір көзі отаршылдық саясатқа қарсы күшті қару ретінде пайдаланылды. 1918 жылы ол Голландтік Оңтүстік Азиядағы басты ұлтшыл саяси ұйым – "Сарекат Ислам" (СИ) басшы кеңесінің мүшесі болды. Семарангтағы СИ төрағасы ретінде Семаун еңбек ереуілдеріне белсенді қатысты. 1918 жылдың басындағы ең ірі және табысты ереуіл жиһаз өнеркәсібіндегі 300 жұмысшының қатысуымен басталды. 1920 жылы баспа өнеркәсібі жұмысшылары арасында тағы бір жаппай ереуіл болды. Бұл ереуіл жұмыс берушілерді жұмысшылардың жалақысын 20 пайызға, ал азық-түлік жәрдемақысын 10 пайызға арттыруға мәжбүр етті. 1920 жылдың 23 мамырында, ISDV-ның голланд негізін қалаушыларын елден шығарудан кейін, Индонезия Коммунистік партиясы (алғашқыда Partai Komunis Hindia деп аталды, кейін бірнеше айдан соң "Индонезия" деп өзгертілді) құрылды. Семаун оның бірінші төрағасы болды. PKI бастапқыда "Сарекат Ислам" құрамында болды, бірақ Семаунның PKI және қалған СИ арасындағы сыныптық күрес пен исламның ұлтшылдықтағы рөліне қатысты саяси келіспеушіліктер қазан айында ұйымдық бөлінуге әкелді. Сол жылдың соңында ол Индонезиядан Мәскеуге кетті, ал оның орнына Тан Малака төраға болып тағайындалды. 1922 жылдың мамырында оралғаннан кейін ол төрағалық лауазымын қайта иеленді және PKI-нің кеңейіп жатқан СИ ұйымына ықпалын қайтаруға тырысты, бірақ толыққанды сәттілікке жете алмады. Семаоен Алиммен және Дарсономен бірге Снеевлиеттің Голландтік Оңтүстік Азиядағы коммунистік қозғалысты кеңейту және нығайту идеяларын іске асырды. Семаоен қабылдаған коммунизмнің көзқарастары мен принциптері оның басқа СИ мүшелерімен қарым-қатынасын шиеленісті етті. 1920 жылдың 23 мамырында, ISDV-ның алғашқы кадрларын елден шығарғаннан кейін, Семаун ISDV-ны Үндістан Коммунистік партиясына айналдырды. Жеті айдан кейін атауы Индонезия Коммунистік партиясына өзгертілді, ал Семаун оның бірінші төрағасы болды. PKI бастапқыда "Сарекат Ислам" құрамында болды, бірақ түсініспеушіліктер 1921 жылғы қазан айында СИ-дегі екі күштің бөлінуіне әкелді. Сол жылдың соңында ол Индонезиядан Мәскеуге кетті, ал оның орнын Тан Малака басты. 1922 жылдың мамырында Индонезияға оралғаннан кейін ол төрағалық лауазымын қайта иеленді және СИ-де ықпалды қалпына келтіруге тырысты, бірақ сәттілікке жете алмады.

Жер аудару

1923 жылы теміржолшылар одағы жалпы ереуіл ұйымдастырды. Голландия үкіметі оны тез арада басып таңбалады, ал Семаун Индонезиядан жер аударылды. Ол Кеңес Одағына оралды, онда отыз жылдан астам уақыт тұрды. Ол ұлттық белсенді ретінде белсенділік таныта берді, Нидерландта орналасқан Индонезия студенттерінің ұйымы – Перхимпунан Индонезияда бірнеше рет сөз сөйледі. Сондай-ақ ол бір кезде Шығыс халықтарының коммунистік университетінде оқыды. Ол Еуропа бойынша кеңінен саяхаттап, Кеңес дәуірінде Тәжікстанда жетекшілік қызметтер атқарды. Ол коммунистік және ислами идеяларын біріктірген «Хикаят Кадирун» романын жазды, сондай-ақ көптеген памфлеттер мен газет мақалаларын жариялады. Индонезия тәуелсіздік алғаннан кейін Семаун Джакартаға көшіп, 1959-1961 жылдары үкіметтік кеңес мүшесі болып қызмет етті. Жаңа ПКИ басшылығы оны қабылдамады, ол ПКИ-ға қарсы болған Мурба партиясына (Пролетариат партиясы) қосылды. 30 қыркүйек оқиғасынан кейінгі салдардан құтылып, ол Бандунгтегі Паджаджаран университетінде экономика пәнін оқытты. 1971 жылы Джакартада қайтыс болды.