Үндістанның Карнатака штатының музыка тарихы

Кіріспе

Карнатаканың музыка тарихы, Үндістан

Карнатака – Карнатик және Хиндустани классикалық музыкасы салаларындағы жаңашылдықтың ұзақ дәстүріне ие Үндістан штаты. Кальяна патшасы, Бхакти қозғалысының көшбасшысы және Биджаланың премьер-министрі Басавешвара осы кезеңдегі үнді классикалық музыкасының дамуында маңызды рөл атқарған вачандарды жазды. Осы тұста Чандража, Шантала, Акка Махадеви және Аллама сияқты композиторлар да өркендеді. Кейін Вентамахиннің «Чатурданди Пракашика» және Чатюркаллиннатханың «Сангитаратнакара» еңбектері осы дәстүрлерді одан әрі дамытты. Вайшнавизм мен Харидаса қозғалысының күшеюімен Карнатакадан Пурандардаса, Канакадаса, Виджая Даса және Джаганнаттадаса сияқты белгілі композиторлар пайда болды. Майсур әулеті Водейярлар өнерді ынталы түрде қолдады.

Даму

Бұрынғы заманда Сангита Шастра «Гуру Шишья» дәстүрін ұстанды, жазба түрінде ешқандай мәтін болған жоқ. Классикалық музыка алғаш абьяса ретінде пайда болды, ал кейін ғана шастралар қалыптасты. Сангита теориясы алғаш рет Бхаратамуни дәуірінде (б.з.д. 300 ж.) құжатталды, бұл «Натья Шастра» деп аталды. Ұзақ жылдар бойы ол бүкіл Үндістан үшін жалғыз беделді трактат (Прамаана Гранта) болды. Содан кейін классикалық музыка Үндістанның әртүрлі аймақтарында түрлі формаларда тәуелсіз даму алды. Шамамен 1200 жылы «Шаарjnadeva» есімді ғалым «Сангита Ратнакара» атты трактат жазды – бұл Оңтүстік Үндістан классикалық музыкасы туралы алғашқы құжатталған еңбек саналады. Ол сол кезде Карнатаканың бір бөлігі болған Девагириден (қазіргі Хайдарабад провинциясының Даулатабад қаласы) шыққан. Кейін, 1350 жылы Маадхаваның еңбектері арқасында Оңтүстік Үндістан классикалық музыкасы нақты құрылымға ие болды. Карнатик музыкасы Виджаянагар империясы кезінде Вьясараджа, Пурандара Даса, Канакадаса және басқалардың қанадалық Харидаса қозғалысы арқасында жаңадан өркендеді. Харидаса қозғалысының ішінде Карнатик музыкасының «әкесі» (Сангита Питамаха) ретінде танылған Пурандара Даса, Карнатик музыкасын оқыту жүйесін құрғандығымен марапатталды. Харидаса қозғалысының басқа өкілдері де өз заманының музыкасын қалыптастыруға көмектесті және кейінгі композиторларға ықпал ету арқылы болашаққа дайындалды. Тьягараджа Пурандарадасаның ықпалын мойындайды. Таңжаурдың Махараштра билеушісі Туладжаджи (1729-35 жж.) өзінің «Сангита Сарамирта» кітабында Харидасалардың музыкасы туралы жазған және Вясарая мен Пурандарадасаны ұлы композиторлар ретінде құрметтеген. 1650 жылы Таңжавор патшасы Ачута Наяканың сарайындағы министр Говинда Дикшит «Сангита Суда» кітабына кіріспе жазған деп есептеледі. Говинда Дикшитаның ұлы – әйгілі Венкатамахин, ол Мелакарта жүйесінде рагаларды жіктеумен танымал және өзінің ең маңызды еңбегін – «Чатурданди Пракасика» (шамамен 1635 ж.) санскрит тілінде жазды. Осы кезеңде (1650 ж.) «Шрунгаара падас» (Сангита Шастра теориясын да қамтиды) жазған Кшетраджна да өмір сүрді. Карнатакадағы карнатик музыкасының дамуы, Шарангadevaдан Венкатамахинға дейінгі 650 жылдық кезеңде, карнатик музыкасының одан әрі кеңеюіне және қалыптасуына әкелді.

In earlier times, Sangeeta Shaastra followed the "Guru Shishya" tradition, and there did not exist any written text. First classical music began as abhyasa, and it was only later that shaastras were formed. It is estimated that only during the period of Bharatamuni (300 BC) were the theories of sangeeta documented for the first time, and this was termed as "Naatya Shaastra". For a considerable period of time it was one of the only authoritative treatise (PramaaNa Grantha) for the whole of India. After that, independent growth of classical music occurred across different parts of India, in different forms. Around 1200 CE, a scholar by name "Shaarjnadeva" wrote a treatise, which was named as "Sangeeta Ratnakara" an Indian musical treatise that is considered to be the first documented work on South Indian classical music. He hailed from Devagiri, which was at the time a part of Karnataka (but is now Daulatabad, province of Hyderabad). Later, in 1350 CE, South Indian classical music obtained a well defined structure through the works of Maadhava. Carnatic music saw renewed growth during the Vijayanagar Empire by the Kannada Haridasa movement of Vyasaraja, Purandara Dasa, Kanakadasa and others. Among the Haridasa movement, Purandara Dasa who is known as the Sangeeta Pitamaha (the grandfather of Carnatic music), is credited with the founding of the system of teaching Carnatic music. Others of the Haridasa movement, helped shaped the music
of their time and prepared for the future by influencing some of the composers who came after them. Thyagaraja acknowledges
the influence of Purandaradasa. Tulajaji, the Maharashtra ruler of Tanjore (1729 35 A. D.), writes of the music of Haridasas in his book Sangita Saramrita, and venerates Vyasaraya and Purandaradasa as great composers. Around 1650 AD, Govinda Deekshit, who was a minister in the court of King Achyuta Nayaka of Tanjavore, is believed to have written an introduction to "Sangeeta Sudha". Govinda Dikshita's son was the renowned Venkatamakhin, who is credited with the classification of ragas in the Melakarta System, and he wrote his most important work; Chaturdandi Prakasika (c.1635 CE) in Sanskrit. Kshetrajna who wrote "Shrungaara padas" (which also deals with theory of Sangeeta Shaastra) was also living at this time (1650). The development of Carnatic music in Karnataka, from Sharngadeva to Venkatamakhin (a duration of 650 years), resulted in further expansion and establishment of Carnatic music.