Кіріспе

Оңтүстік Африкадағы саяси партия

Азанияның Социалистік партиясы (SOPA) – Оңтүстік Африкадағы қара сана теориясын ұстанатын саяси партия. 2004 жылғы жалпы сайлауда ол дауыстардың 0,1%-ын алып, ұлттық немесе провинциялық деңгейде депутаттық мандаттарды жеңіп алмады.

Тарих

Партия 1998 жылдың 21 наурызында құрылған. Ол Азания халықтық ұйымынан туындады. Партияның негізін қалаушылары сонымен қатар Стив Бико жетекшілік еткен 1970-ші жылдардағы Қара саналылық қозғалысының құрылтайшылары болды. SOPA-ның танымал мүшелерінің қатарында Аша Мудли, Стивен Питер, Роза Нгвенья, доктор Гомолео Мокаэ, Тияни Либон Мабаса, Муса Кунта Мохамед, Финес Малапела, Патрик Мкхизе, Консоль Тлеан, Ашраф Джума және қайтыс болған Стрини Мудли бар.

Идеология

SOPA-ның идеологиялық негізі Бикоистік қара сана мен марксизм-ленинизмнің қосылысы болды. Осы негізге сүйене отырып, SOPA 1990-шы жылдардағы апартеидтің аяқталуы Оңтүстік Африкадағы қара нәсілді халықты толық азат етпеді (партия оны Азания деп атайды) дейді, бірақ оның орнына апартеидтен кейінгі Оңтүстік Африка мемлекеті – Африка Ұлттық Конгресінің (АҰК) басшылығымен – ақ нәсілді оңтүстік африкалықтардың мәдени, әлеуметтік және экономикалық үстемдігін сақтап қалуға мүмкіндік берді. Партияның пікірінше, мұның себебі АҰК-нің ақ капиталға бойын салуында. Партия қолданатын Бико терминологиясында, АҰК арқылы билікке келгендерді «ақ емес» деп қарауға болады, себебі Биконың сөзімен айтқанда, олардың «күшті ықыласы – ақ болу», ал «терінің түсі ғана оған қол жеткізулеріне кедерілді», ал қаралар «ақ адамға өз жанын ерікті түрде берудің орнына, қарсылықпен басын тік ұстай алады». Сондықтан партия елдің қара нәсілді халқына қолдау көрсетіп, олардың мүддесін қорғайтын қара нәсілді саяси көшбасшылықты талап етеді. SOPA-ның пікірінше, қара нәсілді халықтың ең кедей топтарын бейшаралықтан құтқару үшін жұмысшы табының жеке меншік негізіндегі өндіріс құралдары жүйесін жоятын және жерді қайта бөлуге, негізгі өнеркәсіптерді мемлекеттік меншікке беруге бағытталған пролетарлық революцияны бастауы керек. Теория бойынша, бұл жоспар апартеид пен отаршылдықтың зиянды экономикалық салдарына тоқтама береді, SOPA-ның айтуынша, олар оңтүстік африкалық қара нәсілді халыққа зиян келтірді. 1998 жылы SOPA-ның жетекші өкілдері «Африка жұмысшылары мен халықтарына қастандық жасағандарды соттау» мақсатымен өткен Африка жөніндегі халықаралық трибуналға қатысты. Трибунал Африкаға қатысты экономикалық саясат – Дүниежүзілік банк, Дүниежүзілік сауда ұйымы және Халықаралық валюта қоры сияқты халықаралық институттар жасаған, сондай-ақ SOPA-ның Африка Ұлттық Конгресі сияқты неоколониалды үкіметтер деп санайтын мемлекеттердің ынтымақтастығы – Африка халқының көпшілігі үшін апатты жағдайға алып келді деп шешім шығарды. SOPA мұндай саясатты және іс-әрекеттерді көпұлтты корпорациялардың атынан жүргізілген империализм деп қарастырады.

Басқа тараптармен келіссөздер

Партия AZAPO-мен екі партияны біріктіру мақсатында тұрақты келіссөздер жүргізді, бірақ олар 2004, 2007 және қайта 2013 жылдары сәтсіз аяқталды. 2014 жылғы сайлауға дейін партия Экономикалық Азаттық Жолымен (ЭАЖ) жұмыс қатынастарында келісімге келгенін және оның мүшелері ЭАЖ кандидаттар тізіміне енетінін хабарлады.

Ұлттық сайлау

Сайлау дауыстары% Орын 1999 9,062 0,06% 0 2004 14,853 0,10% 0

Сайлау нәтижесі және саяси бағыт-бағдары

2004 жылғы сайлауда SOPA 0,1% дауыс алды. Партия Халықаралық жұмысшылар интернационалы бойынша байланыс комитетімен байланысты болды. Партия мүшелері әртүрлі бағыттағы социалистерді қамтығанмен, оның ең ықпалды мүшелерінің бір бөлігі троцкистер болды және олар жаңадан құрылған Төртінші Интернационалдың Азаниялық бөлімін құрады.