Кіріспе

Фубуки класының эсминдері (吹雪型駆逐艦) – Жапон императорлық әскери-теңіз күштерінің жиырма төрт эсминері. Фубуки класы әлемдегі алғашқы заманауи эсминецтердің бірі деп есептеледі. Фубуки класы жапон кемелері үшін ғана емес, сонымен қатар бүкіл әлемдегі эсминецтер үшін жаңа стандарт белгіледі. Олар Екінші дүниежүзілік соғыстың соңына дейін қарсыластарынан көп жасырақ болса да, қауіпті қарсыластар болып қала берді.

Өмірбаян

1922 жылы Вашингтон әскери-теңіз келісімін ратификациялаудан кейін, Жапон императорлық әскери-теңіз флотының Бас штабы максималды жылдамдығы , ең жоғары жылдамдықта шақырымдық қашықтыққа ие және көптеген торпедалармен қаруланған эсминецке қатысты талаптарды ұсынды. Келісім Жапонияны капиталдық кемелер тұрғысынан АҚШ пен Ұлыбританиядан нашар жағдайға түсіргендіктен, келісіммен шектелмеген, мүмкіндігінше қуатты қару-жарақпен жабдықталған басқа кемелерді көптеп салу орынды болды. Бұл эсминецтер Жапон императорлық әскери-теңіз флотына әлемдегі ең заманауи кемелермен салыстырғанда сапалық артықшылық беру мақсатында қарастырылып жатқан жаңа, жылдам және қуатты крейсерлер сериясымен бірге жұмыс істеуге арналған. Нәтижесінде, Фубуки класы 1923 қаржы жылының бюджеті бойынша, 1750 тонналық кішігірім жоба негізінде тапсырылды және кемелер 1926 мен 1931 жылдар аралығында құрастырылды. Олардың өнімділігі бұрынғы эсминецтерге қарағанда айтарлықтай жақсарды, сондықтан олар «Арнайы типті эсминецтер» (特型駆逐艦) деп аталды. Үлкен өлшемдері, қуатты қозғалтқыштары, жоғары жылдамдығы, үлкен радиусы және бұрын-соңды болмаған қару-жарағы осы эсминецтерге басқа елдердің теңіз флотындағы көптеген жеңіл крейсерлерге ұқсас оттық күшті берді. АҚШ Әскери-теңіз флотындағы ең жақын баламалары – 1930 жылдары эсминец эскадрильяларының жетекшілері ретінде жұмыс істеу үшін тек он үш кеме салынған.

Дизайн

Фубуки класының бастапқы дизайны 2000 тонналық суыру қабығына, бір батареяға, екі қос 24 дюймдік торпеда түтігіне (жапондық эсминец Муцукиде енгізілгендей) және 40 түйінге (74 км/сағ) дейін жылдамдыққа негізделген. 1923 жылы Вашингтон теңіз келісімінің қабылдануынан кейін, конструкция 1680 стандартты тоннаға өзгертілді, көбірек зеңбіректер және торпеда түтіктері қосылды. Алайда, олардың артқан суыруы, қуаттырақ қозғалтқыштарының артықшылығын жойды, нәтижесінде жоспарланғаннан төмен ең жоғары жылдамдыққа ие болды. Қозғалтқыштар төрт Кампон қазандығымен, екі валға қосылған 50,000 а.к. қуатты турбиналармен жұмыс істеді, бұл 5000 теңіздік мильге жететін қашықтық берді. Муцуки класында қолданылған S пішіндес қисық мұрын бөлігі сақталды; алайда, көпірдің алдындағы палубалық бөлік алынып тасталды, бұл мұрын бөлігін артқа қарай кеңейтуге және корпусты бірінші түтін құбырына дейін кеңейтуге мүмкіндік берді, соның нәтижесінде кеменің теңізге төзімділігі артты. Мұрын бөлігінің биіктігі де бір палубаға көтерілді, алдыңғы зеңбірек орнатылысына күшті толқындардың әсерін азайту үшін. Көпір кеңейтіліп, жабылды. Мұрын бөлігіне Тынық мұхитының ауа райынан қорғану үшін айтарлықтай жарық берілді. Фубуки класының кемелері бастапқыда тек корпус нөмірлерімен танылуы тиіс болған. Бірақ бұл экипаждардың арасында ұнамады және бұрынғы кемелермен байланыста шатасудың себебі болды, сондықтан 1928 жылдың тамызында теңіз саясаты өзгертілді. Осыдан кейін Фубуки класының кемелері суға түсірілген кезде ат қойылды. 1928 жылдың маусымынан 1933 жылдың наурызына дейін жиырма төрт Фубуки класты эсминец салынды. Өндіріс кезінде бірнеше өзгерістер енгізілді, сондықтан жиырма төрт бірлікті үш топқа бөлуге болады. Соңғы төрт кеме басқалардан настолько ерекше болды, оларға жаңа класс берілді. Дайын күйдегі Фубуки кемелерінде "А", "Х" және "Y" позицияларында екі 5 дюймдік зеңбірек, ал "D", "P" және "Q" позицияларында үш торпеда түтігі болды, бұл оларды сол кездегі ең қуатты эсминецтерге айналдырды.

Қару-жарақ

Фубуки класының эсминецтері бұрынғы Муцуки класымен салыстырғанда қару-жарақ жағынан әлдеқайда қабілетті болды. Негізгі артиллериясы үш ауа райына төзімді, сынықтардан қорғалған, газ өткізбейтін артиллерия мұнарасында жұптап орнатылған алты 3-ші типті 127 мм 50 калибрлі теңіз пулеметтерінен тұрды, бұл мұнаралар өз заманынан өте алда болды. Оқ-дәрілер әрбір пулеметтің тікелей астында орналасқан қоймалардан лифттер арқылы жеткізілді, бұл оқ ату жылдамдығын басқа заманауи эсминецтерге қарағанда едәуір жоғарылатты, онда оқ-дәрілер көбінесе қолмен салынатын. Бірінші топты кейінгі кемелерден қазандық бөліміне жететін екі түтін құбырының жанындағы үлкен дөңгелек ауа каналдарымен ажыратуға болады, бірақ жапондық "Уранами" эсминеці бұл желдету каналдарын түтін құбырларының айналасына салынған платформаларға біріктірді. Қалған кемелер Тынық мұхитындағы соғыс кезінде қызмет етті. 1942 жылдың қараша айында Гуадалканал теңіз шайқасында жапондық "Аянами" эсминеці "Саут Дакота" линкорына оқпен шабуыл жасап зақымдады, ал кейін "Вашингтон" линкорымен шабуылға ұшырады, ол жапондық "Кирисима" линкорын да қиратты. Оны ертесі күні жапондық "Уранами" эсминеці батырды. 1943 жылдың тамызында Джон Ф. Кеннедидің PT 109 қайығы осы кластағы жапондық "Амагири" эсминецімен соқтығысып, екіге бөлініп батып кетті. Кластың сегіз кемесі су асты қайықтарымен, екеуі миналармен, ал қалғаны әуе шабуылынан зардап шегіп батырылды. Соғыстан тек "Хибики" және "Ушио" жапондық эсминецтері ғана аман қалды. "Хибики" Кеңес теңіз күштерімен соғыс олжасы ретінде алынып, 1964 жылға дейін пайдаланыла берді.

I тип (Фубуки)

+ Құрылыс деректері Аты Kanji Yard no. (кеме құрылыс нөмірі) Құрылысшы Салынды Құрастырылды Аяқталды Жапон эсминеці Фубуки 吹雪 Дай 35 Майзуру Әскери-теңіз арсеналы, Жапония 19 маусым 1926 15 қараша 1927 10 тамыз 1928 11 қазан 1942 жылы Гуадалканал түбіндегі беттік шайқаста батып кетті; 15 қараша 1942 Жапон эсминеці Шираики 白雪 Дай 36 Йокогама Докярд, Жапония 19 наурыз 1927 20 наурыз 1928 18 желтоқсан 1928 3 наурыз 1943 жылы Дэмпир бұғазы маңындағы әуе шабуылы; 1 сәуір 1943 Жапон эсминеці Хацуюки 初雪 Дай 37 Майзуру Әскери-теңіз арсеналы, Жапония 12 сәуір 1927 29 қыркүйек 1928 30 наурыз 1929 17 шілде 1943 жылы Буин маңындағы әуе шабуылы; 15 қазан 1943 Жапон эсминеці Миюки 深雪 Дай 38 Урага Док компаниясы, Жапония 30 сәуір 1927 26 маусым 1928 29 маусым 1929 29 маусым 1934 жылы жапон эсминеці Иназумамен соқтығысу, Чеджу аралының оңтүстігі; 15 тамыз 1934 Жапон эсминеці Муракумо 叢雲 Дай 39 Фудзинагата кеме құрылысшылық компаниясы, Жапония 25 сәуір 1927 27 қыркүйек 1928 10 мамыр 1929 12 қазан 1942 жылы Гуадалканал маңындағы әуе шабуылы; 15 қараша 1942 Жапон эсминеці Шинономе 東雲 Дай 40 Сасебо Әскери-теңіз арсеналы, Жапония 12 тамыз 1926 26 қараша 1927 25 шілде 1928 17 желтоқсан 1941 жылы Мири маңындағы әуе шабуылы; 15 қаңтар 1942 Жапон эсминеці Усугумо 薄雲 Дай 41 Исикавадзима кеме құрылысшылық компаниясы, Жапония 21 қазан 1926 26 желтоқсан 1927 26 шілде 1928 1 тамыз 1928 жылы Усугумо деп аталды; 7 шілде 1944 жылы Эторофу маңында торпедаланды; 10 қыркүйек 1944 Жапон эсминеці Ширакумо 白雲 Дай 42 Фудзинагата кеме құрылысшылық компаниясы, Жапония 27 қазан 1926 27 желтоқсан 1927 28 шілде 1928 1 тамыз 1928 жылы Ширагумо деп аталды; 16 наурыз 1944 жылы Эримо мүйісі маңында торпедаланды; 31 наурыз 1944 Жапон эсминеці Исонами 磯波 Дай 43 Урага Док компаниясы, Жапония 18 қазан 1926 24 қараша 1927 30 маусым 1928 1 тамыз 1928 жылы Исонами деп аталды; 9 сәуір 1943 жылы Оңтүстік-Батыс Селебес маңында торпедаланды; 1 тамыз 1943 Жапон эсминеці Уранамі 浦波 Дай 44 Сасебо Әскери-теңіз арсеналы, Жапония 28 сәуір 1927 29 қараша 1928 30 маусым 1929 26 қазан 1944 жылы Панай батысынан әуе шабуылы; 10 желтоқсан 1944

II тип (Аянами)

+ Құрылыс деректері Аты Kanji Yard no. (кеме құрастыру нөмірі) Құрылысшы Салынған Жүгірілді Аяқталған Тағдыры Жапон эсминеці Аянами 綾波 Дай 45 Фудзинагата Кеме жасау орындары, Жапония 20 қаңтар 1928 5 қазан 1929 30 сәуір 1930 Гуадалканал жанында суға батырылды, Уранами арқылы, 15 қараша 1942; 15 желтоқсан 1942 күні жойылды Жапон эсминеці Шикинами 敷波 Дай 46 Майзуру Кеме жасау арсеналы, Жапония 6 шілде 1928 22 маусым 1929 24 желтоқсан 1929 Торпедомен соқты Хайнань оңтүстігінде 12 қыркүйек 1944; 10 қазан 1944 күні жойылды Жапон эсминеці Асагири 朝霧 Дай 47 Сасебо Кеме жасау арсеналы, Жапония 12 желтоқсан 1928 18 қараша 1929 30 маусым 1930 Гуадалканал жанындағы әуе шабуылы 28 тамыз 1942; 1 қазан 1942 күні жойылды Жапон эсминеці Югири 夕霧 Дай 48 Майзуру Кеме жасау арсеналы, Жапония 1 сәуір 1929 12 мамыр 1930 3 желтоқсан 1930 Орталық Соломон аралдарындағы шайқаста батты 25 қараша 1943; 15 желтоқсан 1943 күні жойылды Жапон эсминеці Амагири 天霧 Дай 49 Ишикавадзима Кеме жасау орындары, Жапония 28 қараша 1928 27 ақпан 1930 10 қараша 1930 Макассар бұғазының оңтүстігінде минаға отырды 23 сәуір 1944; 10 маусым 1944 күні жойылды Жапон эсминеці Сагири 狭霧 Дай 50 Урага Док Компаниясы, Жапония 28 наурыз 1929 23 желтоқсан 1929 30 қаңтар 1931 Кучинг жанында торпедомен соқты 24 желтоқсан 1941; 15 қаңтар 1942 күні жойылды Жапон эсминеці Оборо 朧 Дай 51 Сасебо Кеме жасау арсеналы, Жапония 29 қараша 1929 8 қараша 1930 31 қазан 1931 Киска аралының жанындағы әуе шабуылы 16 қазан 1942; 15 қараша 1942 күні жойылды Жапон эсминеці Акебоно 曙 Дай 52 Сасебо Кеме жасау арсеналы, Жапония 25 қазан 1929 7 қараша 1930 31 шілде 1931 Манила шығанағындағы әуе шабуылы 13 қараша 1944; 10 қаңтар 1945 күні жойылды Жапон эсминеці Сазанами 漣 Дай 53 Майзуру Кеме жасау арсеналы, Жапония 21 ақпан 1930 6 маусым 1931 19 мамыр 1932 Палаудың шығысында торпедомен соқты 14 қаңтар 1944; 10 наурыз 1944 күні жойылды Жапон эсминеці Усио 潮 Дай 54 Урага Док Компаниясы, Жапония 24 желтоқсан 1929 17 қараша 1930 14 қараша 1931 Одақтастарға тапсырылды 15 қыркүйек 1945; 1948 жылы жойылды