Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Көктемдік желілер – бұл өткір жыныстар қабатының су өткізбейтін жыныстар қабатының үстіне орналасуынан, екі қабаттың жанасу сызығы бойында көздер тізбегі пайда болатын жерлерде кездеседі. Осы көздердің маңында көктемдік (немесе көктемдік желі) қоныстары қалыптасып, ауылға айналуы мүмкін. Әрбір жағдайда, төбеге қарай салу сумен қамтамасыз етуде қиындықтар тудырады; ал төменге қарай салу елді мекенді пайдалы жайылымдардан алыстатып, немесе су тасқынына бейімді жазыққа жақындатады. Көктемдік желі ауылдары көбінесе жолақты приходтардың негізгі елді мекендері болып табылады, олардың ұзын, тар приход шекаралары жотаның ең жоғарғы нүктесіне дейін және өзенге дейін созылады, бірақ көршілес көктемдік желі ауылдарына қарай тар болып келеді.
Settlements along a line of springs
Spring line settlements occur where a ridge of permeable rock lies over impermeable rock, resulting in a line of springs along the contact between the two layers. Spring line (or springline) settlements will sometimes form around these springs, becoming villages. In each case to build higher up the hill would have meant difficulties with water supply; to build lower would have taken the settlement further away from useful grazing land or nearer to the floodplain. Spring line villages are often the principal settlements in strip parishes, with long, narrow parish boundaries stretching up to the top of the ridge and down to the river but being narrow in the direction of adjacent spring line villages.
Англиядағы кейбір мысалдар
Йоркширдің Солтүстік Ридингіндегі Ховард тауларының солтүстігі мен оңтүстігінде орналасқан. Линкольннен оңтүстікке қарай созылатын қырқаның батысы мен шығысында, және оның үстінде римдік жол – Эрмин көшесі жатыр. Батыс жолы (Бутби Граффо және Навенбиді қамтиды) жарға жақын орналасқан; ал шығыс жолы (Метерингхэмді қамтиды) қырқаның ең биік нүктесінен 10 шақырымға дейін (10 км) қашықтықта. Лондонның оңтүстігінде, кейінгі ғасырлардағы тығыз құрылыс арасында анықтау қиын: Эвелл (Ескі ағылшын тілінен туындаған Et Welle), Чим, Саттон, Каршалтон, Уоллингтон, Беддингтон, Уоддон, Кройдон, Аддискомб, Элмерс Энд және Беккенхам. Солтүстікке қарайғы жолдар мен жер атаулары сол аймақтың салыстырмалы түрде сирек қоныстанғандығын көрсетеді: Чим Коммон, Саттон Коммон, Торнтон Хит және Норвуд (Солтүстік Орманынан туындаған). Оңтүстік Даунс тауларының солтүстік беткейінің төменгі жағында Эдбуртон, Фулкинг және Пойннингс сияқты ауылдар орналасқан. Ақ Жылқы аңғарында (қазір Оксфордширде, бұрын Беркширде) Шығыс Гиндж, Батыс Гиндж, Леткомб Бассетт, Чайлдри және Вулстоун сияқты ауылдар Риджвейден төменге қарай орналасқан, орманды аңғарлардың басында, солтүстікке қарай тік беткейде. Шығыс Англияда Бурвелл (Кембриджшир), Сваффэм Приор және Черри Хинтон сияқты көктемгі қоныстар алаптың шетін көрсетеді және төменгі Икнильд жолына жақын орналасқан. Сомерсетте, әктас Мендип тауларының оңтүстік-батыс жарлығының етегінде Дрейкотт, Родни Стоук, Вестбери-суб-Мендип, Истон, Вуки Хоул және Уэллс елді мекендері орналасқан. Мендип тауларының солтүстік етегінде Бэррингтон, Блэгдон, Убли, Комптон Мартин, Батыс Харптри, Шығыс Харптри және Чьютон Мендип жатыр. Керісінше, Мендип тауларының өзінде аз ғана елді мекендер бар, олардың ішінде Мендип тауларының ұлттық ландшафтындағы Прадди ғана кездеседі.
To the north and south of the Howardian Hills in the North Riding of Yorkshire. To the west and east of the ridge that extends south from Lincoln and on top of which is the Roman road Ermine Street. The western line (which includes Boothby Graffoe and Navenby) is close under the escarpment; the eastern line (which includes Metheringham) is as much as 6 mile (10 km) away from the crest of the ridge. To the south of London and difficult to identify among the continuous housing development of later centuries, there are: Ewell (a derivative of the Old English Et Welle), Cheam, Sutton, Carshalton, Wallington, Beddington, Waddon, Croydon, Addiscombe, Elmers End and Beckenham. Road and place names to the north of the line provide evidence that that area was relatively uninhabited: Cheam Common, Sutton Common, Thornton Heath, and Norwood (a derivative of North Wood). Below the northern escarpment of the South Downs are villages such as Edburton, Fulking and Poynings. In the Vale of the White Horse (now in Oxfordshire, formerly in Berkshire), villages such as East Ginge, West Ginge, Letcombe Bassett, Childrey and Woolstone are at the top of wooded valleys below the Ridgeway on the north facing scarp slope. In East Anglia, spring line settlements such as Burwell, Cambridgeshire, Swaffham Prior and Cherry Hinton mark the fen edge and are close to the probable Lower Icknield Way. In Somerset, at the foot of the southwestern escarpment of the largely limestone Mendip Hills, the settlements of Draycott, Rodney Stoke, Westbury sub Mendip, Easton, Wookey Hole, and Wells. At the northern foot of the Mendip Hills, Burrington, Blagdon, Ubley, Compton Martin, West Harptree, East Harptree, and Chewton Mendip. By contrast there are very few settlements on Mendip itself, with only Priddy within the Mendip Hills National Landscape.