Кеңірдек-бет сүйек дисплазиясы синдромы (Крузон синдромы)
Crouzon syndrome
Крузон синдромы – бас сүйек пен бет қанатының генетикалық ауруы. FGFR2 генінің мутациясынан туындайды, даму бұзылыстарына әкеледі. Симптомдары мен себептері туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бас сүйек пен беттің генетикалық бұзылысы
Genetic disorder of the skull and face
Крузон синдромы – бранхиальды арка синдромы деп аталатын аутосомалық доминантты генетикалық бұзылыс. Бұл синдром жоғарғы және төменгі жақ сүйектерінің қалыптасуына жауапты бірінші бранхиальдық (немесе фарингеалдық) аркаға әсер етеді. Бранхиальдық аркалар дамитын эмбрионда маңызды рөл атқаратындықтан, олардың дамуындағы бұзылулар ұзақ мерзімді және кең ауқымды салдарларға алып келеді. Синдромның себебі – 10-шы хромосомадағы фибробласт өсу факторының 2-ші рецепторын (FGFR2) өндіруді бақылайтын геннің мутациясы. Крузон синдромы бұл ауруды алғаш сипаттаған француз дәрігері Октав Крузонның құрметіне аталған. Бұрын "краниофациалдық дистоз" (краниофациалдық – бас сүйек пен бет, дистоз – сүйектің қалыптан тыс дамуы) деп аталған бұл синдромның көптеген клиникалық белгілері бар, оларды оның бұрынғы атауының қарапайым мағынасымен түсіндіруге болады. Дамитын ұрықтың бас сүйегі мен бет сүйектері ерте бірігіп қалуы немесе кеңейе алмауы мүмкін. Осының салдарынан сүйектердің қалыпты өсуіне кедергі келтіріледі. Сүйек тігістерінің бірігуі бас сүйегінің қалыптан тыс өсуіне себеп болады.
Crouzon syndrome is an autosomal dominant genetic disorder known as a branchial arch syndrome. Specifically, this syndrome affects the first branchial (or pharyngeal) arch, which is the precursor of the maxilla and mandible. Because the branchial arches are important developmental features in a growing embryo, disturbances in their development create lasting and widespread effects. The syndrome is caused by a mutation in a gene on chromosome 10 that controls the body's production of fibroblast growth factor receptor 2 (FGFR2). Crouzon syndrome is named for Octave Crouzon, a French physician who first described this disorder. First called "craniofacial dysostosis" ("craniofacial" refers to the skull and face, and "dysostosis" refers to malformation of bone), the disorder was characterized by a number of clinical features which can be described by the rudimentary meanings of its former name. The developing fetus's skull and facial bones fuse early or are unable to expand. Thus, normal bone growth cannot occur. Fusion of different sutures leads to abnormal patterns of growth of the skull.
Белгілері мен симптомдары
Крузон синдромының ерекше белгісі – краниосиностоз, нәтижесінде бас қалыптан тыс пішінде болады. Бұл мынадай комбинацияларда кездеседі: маңдайдың дөңес болуы, тригоноцефалия (метопиялық тігістің бірігуі), брахицефалия (короналық тігістің бірігуі), долихоцефалия (сагитталық тігістің бірігуі), плагиоцефалия (ламбдоидтық және короналық тігістердің бір жақты ерте жабылуы), оксицефалия (короналық және ламбдоидтық тігістердің бірігуі) және күрделі краниосиностоз (бір немесе барлық тігістердің ерте жабылуы). Экзофтальмоз (көздің терең емес қуыста орналасуынан көздің іркілуі, себебі айналасындағы сүйектердің ерте бірігуі), гипертелоризм (көздер арасындағы қалыпты арақашықтықтан артық) және пситихорина (мұрт сияқты мұрын пішіні) де өте жиі кездесетін белгілер. Көптеген жағдайларда сыртқы қасалмалық және гипопластикалық жоғарғы жақ сүйегі (беттің орталық бөлігінің жеткіліксіз дамуы) сияқты беттік ерекшеліктер де кездеседі, бұл салыстырмалы мандибулярлық прогнатизмге (жақ сүйегінің ілгері шығуына) алып келеді және науқастың бетіне ойысқан түр береді. Көптеген симптомдардың себебі – қалыптан тыс бас сүйегінің құрылымы. Крузон синдромы бар адамдардың шамамен 30%-ында гидроцефалия дамиды. Кейбір жағдайларда сенсоневральды есту қабілетінің төмендеуі байқалады. Көздің көз ұясына орналасуындағы бұзылыстар көру проблемаларын тудыруы мүмкін, олардың ең көп таралғаны – мүйіз қабығының зардап шегуі, ол көру қабілетінің нашарлауына әкелуі мүмкін. Кейбір науқастарда тыныс алу жолдары тарылып, тыныс алуда қиындықтар туындауы мүмкін. Жиі кездесетін белгілері: тар/жоғары көпіршелі ауыз, артқы екі жақты тіс қиылысы, гиподонтия (кейбір тістердің жоқтығы) және тістердің тығыз орналасуы. Жоғарғы жақ сүйегінің гипоплазиясына байланысты, Крузон синдромы бар адамдарда көбінесе тұрақты астыңғы жақ тістеуі байқалады.
A defining characteristic of Crouzon syndrome is craniosynostosis, which results in an abnormal head shape. This is present in combinations of: frontal bossing, trigonocephaly (fusion of the metopic suture), brachycephaly (fusion of the coronal suture), dolichocephaly (fusion of the sagittal suture), plagiocephaly (unilateral premature closure of lambdoid and coronal sutures), oxycephaly (fusion of coronal and lambdoidal sutures), and complex craniosynostosis (premature closure of some or all sutures). Exophthalmos (bulging eyes due to shallow eye sockets after early fusion of surrounding bones), hypertelorism (greater than normal distance between the eyes), and psittichorhina (beak like nose) are also very common features. Other facial characteristics that are present in many cases include external strabismus and hypoplastic maxilla (insufficient growth of the midface), which results in relative mandibular prognathism (protruding chin) and gives the effect of the patient having a concave face. Most symptoms are secondary to the abnormal skull structure. Approximately 30% of people with Crouzon syndrome develop hydrocephalus. Sensorineural hearing loss is present in some cases. The abnormalities in the manner in which the eyes fit in the eye sockets can cause vision problems, the most common of which is corneal exposure that can lead to visual impairment. Some people with the condition have a restricted airway and can experience severe problems breathing. Common features are a narrow/high arched palate, posterior bilateral crossbite, hypodontia (missing some teeth), and crowding of teeth. Due to maxillary hypoplasia, people with Crouzon syndrome generally have a considerable permanent underbite.
Себептер
Қазіргі зерттеулер фибробласт өсу факторы рецепторларын (FGFR) – FGFR2 және FGFR3 аутосомалық доминантты Крузон синдромын тудыратын басты факторлар ретінде көрсетеді. FGFR2 ең көп мутацияға ұшырайтын ген болып табылады, оның 9-экзонындағы 342-цистеиндегі мағына өзгерту мутациясы функцияның күшеюіне алып келеді, нәтижесінде маңдай сүйектерінің мерзімінен бұрын бітісіп қалуына себеп болады. Бұл ең көп кездесетін краниостеноз синдромы.
The current research indicates fibroblast growth factor receptors (FGFR) FGFR2 and FGFR3 as the leading factors in causing the autosomal dominant Crouzon syndrome. FGFR2 is the most commonly mutated gene, a missense at cysteine 342 in exon 9, which creates a gain of function. resulting in premature fusion of frontal cranial bones. It is the most common craniostenosis syndrome.
Тарих
Крузон синдромын алғаш рет Октав Крузон 1912 жылы сипаттады. Ол, әсер еткен науқастардың анасы мен қызы болғанын байқады, бұл генетикалық себептерге байланысты екенін көрсетеді.
Crouzon syndrome was first described by Octave Crouzon in 1912. He noted the affected patients were a mother and her daughter, implying a genetic basis.