Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Швейцария мен Франциядағы өзен, ежелгі қала.
River in Switzerland and France
the ancient city
Дубс (/d//u:/ doo; du; Dub (көне)) – Францияның шығыс бөлігінде орналасқан, Швейцарияның батысына қарай бағытталған өзен. Саонаның сол жақ саласы. Батыс Юра тауларында, Моут қаласының жанында басталады, ал Верден-сюр-ле-Добс ауылы мен коммунасында (Саон-э-Луар департаментінде) теңіз деңгейінен шамамен биіктікте құяды. Франциядағы ең ұзын өзендердің он біріншісі. Өзен алабындағы ең ірі елді мекен – Бесансон қаласы, ол өзен жағасында орналасқан. Оның арнасында кішкентай сарқырама және тар көл кездеседі.
The Doubs (/d//u:/ doo; du; ; Dub (obsolete)) is a river in far eastern France which strays into western Switzerland. It is a left bank tributary of the Saône. It rises near Mouthe in the western Jura mountains, at and its mouth is at Verdun sur le Doubs, a village and commune in Saône et Loire at about above sea level. It is the tenth longest river in France. The most populous settlement of the basin lies on its banks, Besançon. Its course includes a small waterfall and a narrow lake.
Курс
Маутхедегі бастауынан солтүстік-шығысқа қарай ағып өтеді: француз-швейцария шекарасынан солтүстікке қарай бірнеше шақырым, содан кейін шамамен 40 км-ге шекараны құрайды. Швейцарияның Сент-Урсанн қаласынан солтүстікке қарай батысқа, содан кейін оңтүстік-батысқа бұрылады. Монбельярдың оңтүстік-шығысынан Юра тауларының оңтүстік-батысқа қарай созылған жарылымын немесе тегін бойлай ағады, бұрынғы ағысынан ұзақ қашықтыққа дейін. Содан кейін Верден-сюр-ле-Добс қаласында, Шарлон-сюр-Саонаның солтүстік-шығысында Саонаға құяды. Өзеннің жолы тік отырған, оңға еңкейген терьердің силуэтін еске түсіреді, ал солтүстік-шығыс бұрышының жоғарғы бөлігі – «құлақ» – Швейцариядағы жалғыз аймақ, онда Сент-Урсаннаға жетеді. Бұл елде ол Юра және Нойшатель кантондарымен шекаралас жатыр немесе олардың аумағынан өтеді.
From its source in Mouthe it flows northeast: a few kilometers north of the French Swiss border, then to form the border for less distance, about 40 km. North of the Swiss town of Saint Ursanne it turns west then southwest. South east of Montbéliard it adopts a southwest striation or fault of the Jura Mountains, flowing so over greater distance than the flow it has traced before. It then flows into the Saône at Verdun sur le Doubs about northeast of Chalon sur Saône. The shape of the course resembles the silhouette of a terrier sitting upright, leaning right, with the upper part of a northeastern corner "ear" the only zone in Switzerland, there reaching Saint Ursanne. In that country it borders or crosses the cantons Jura and Neuchâtel.
Су тасқыны мен маусымдық ауытқулар
Дубс өзенінің ағыны маусымдық тұрғыдан өте өзгергіш. Су тасқыны немесе суы мол маусым қыркүйектен мамырға дейін созылуы мүмкін, себебі ауыр жаңбырлар немесе Юра тауларынан қардың жылдам еруіне байланысты болады. Өзен сағасындағы су шығыны ең төмен деңгейден су тасқыны кезінде жоғары деңгейге дейін өзгеруі мүмкін. Бесансон қаласындағы ең ірі су тасқындары 1852, 1896 және 1910 жылдары болған.
The rate of flow of the Doubs is very seasonally variable. The flooding or well watered season can stretch from September to May, caused by heavy rains or by quick melting of snow from the Jura mountains. At its mouth, the discharge rate can vary from as low as to over during floods. In Besançon, the largest floods have been in 1852 , in 1896 and in 1910.
Су электр қуаты
Тау өзені болғандықтан және суы мол ағып жатқандықтан, Дубс өзені электр энергиясын өндіруге пайдаланылды. Көптеген гидроэлектр станцияларының арасындағы ең ірілері – Шателот бөгеті, биік, және Рефрен бөгеті, биік.
As a mountain river with substantial discharge, the Doubs has been used for electricity generation. Among several hydroelectric stations, the most important are the Dam of Châtelot, tall, and the Dam of Refrain, tall.
Танымал мәдениетте
Өзен Стендальдың "Қызыл және қара" романында он алты рет еске алынады.
The river is mentioned sixteen times in Stendhal's novel The Red and the Black (Le rouge et le noir).