Кіріспе

Қауіпті арал – Үнді мұхитындағы Чагос архипелагында орналасқан, әлемдегі ең үлкен коралл атолдарынан тұратын Ұлы Чагос жағалауының ең батыс және ең оңтүстік аралы.

Сипаттама

Бұл 2 км (1,24 м) ұзындығындағы, тегіс және биік кокос ағаштарымен жабылған арал. Атының шығу себебі, әлдебір қауіпсіз тіреуіштің болмауынан туған болуы мүмкін, бұл кеме мен экипажға осы аралға барған сайын қауіпті жағдай тудыратын еді. Ең жақын құрлық – Си Коу аралы, ол Игл аралдарының ең оңтүстігінде, солтүстік-шығысқа қарай орналасқан.

Тарих

Қауіпті аралда ешқашан тұрақты қоныс болған емес, тіпті Шагос аралдарында адамдар тұрған кезде де (18-шы ғасырдың ортасы мен 20-шы ғасырдың ортасы аралығында). Дегенмен, кокос жинау үшін басқа аралдардан плантация жұмысшылары уақыт-уақытқа әкелінетін. 1975 жылы Бірлескен қызметтер (JSDI) Қауіпті аралға экспедиция ұйымдастырды. Экспедиция мүшелері RFA Resurgent кемесімен Eagle аралдарына, содан кейін кеш және қауіпсіз кемелермен Қауіпті аралға және Үш бауырлас аралдарына жеткізілді. Экспедиция мұражайдың топографиялық картасын жасады, оның үстіндегі кораллдардың экологиялық зерттеуін жүргізді және мұражай метаболизмін зерттеді. Аймақтың флорасы мен фаунасының үлгілерінен жинақ құрастырылды. 1998 жылғы 18 қыркүйекте жарияланған Қатаң табиғат қорықтарының ережелеріне сәйкес, Қауіпті арал, оның аумақтық сулары және оны қоршаған мұражай қатаң табиғат қорығы болып жарияланды. Қауіпті арал BirdLife International ұйымы тарапынан маңызды құс аймағы деп танылды. Аралдың табиғатты қорғау үшін маңызы бар құстарының ішінде қызыл аяқты фрегаттар (3500 жұп көбейеді) және қоңыр нуддилер (11000 жұп) бар. 2012 жылғы Чагос қоры экспедициясы аралға қиындықпен қонды: жағадан алшақ орналасқан қауіпсіз кемеден жүзуге тура келді, және күшті ағысқа байланысты барлығы жағаға шыға алмады. Жағаға шыққандар жақсы жапырақ жамылғысы, соның ішінде қатты ағаштар, әсіресе Pisonia және құстардың жақсы мекендеген ортасы туралы хабарлады. Суда олар теңіз шөбінің жайпақ жағасын зерттеді, дугонь табуға үміттене отырып, бірақ табысқа ие болмады. 2015 жылғы экспедиция аралға сол әдіспен, бірақ аз қиындықпен қонды және қызыл аяқты және қоңыр фрегаттар, сондай-ақ екі түрлі шабақ: жұлдызша шабақ және Салли Lightfoot шабағы туралы хабарлады. Олар тасбақалардың іздерін және ұяларын, судағы балықтардың көптігін және өткен жылы кең таралған коралл өлімінен кейін кораллдардың қалпына келуін де хабарлады.