Кіріспе

Джованни Понтиеро (10 ақпан 1932 – 10 ақпан 1996) – шотланд-итальян ғалымы және португалдық көркем әдебиеттің аудармашысы. Ол ең белгілісі португал тіліндегі әдебиеттегі есімдердің бірі Хосе Сарамаго мен Клариса Лиспектордың шығармаларын аударған.

Өмір

Глазго қаласында туып өскен Понтиеро орта мектепті бітіргеннен кейін Биггардағы, содан кейін Италиядағы Риминидегі семинарияға оқуға түсті, бірақ 24 жасында діни қызметтен бас тартуға шешім қабылдады. 1960 жылы Глазго университетін бітіріп, Бразилиядағы Universidade Federal de Paraíba университетінде докторлық диссертациясын аяқтады, Манчестерге оралып Мануэль Бандейра туралы диссертациясын қорғады. Понтиеро өмір бойы театрға, әсіресе ұлы итальяндық актриса Элеонора Дюзеге (1858–1924) қызығушылық танытты. Ол "Duse on Tour: The Diaries of Guido Noccioli 1906–1907" (Manchester University Press, 1981) кітабын аударып, редакциялап, кіріспесін жазды, ал кейіннен Дюзе туралы "Элеонора Дюзе: Өмір мен өнерде" (Verlag Peter Lang, 1986) атты өмірбаянын жазды. Оның Дюзеге қатысты 1000-нан астам заттан тұратын жинағы 1996 жылы Глазго университетінің кітапханасына сыйға берілді.

Жұмыс

Академиялық қызметпен қатар аударма жасаған ол студенттерге кеңес беріп қана қоймай, аудармашылық кәсібі туралы да жазды. 1968 жылы Камоес аудармасы үшін сыйлық жеңіп алды, ал келесі жылы сол автордың "Иса Мәсіхтің Ізгі хабары" туындысы үшін Америка әдеби аудармашылар қауымдастығының үздік аудармасы үшін сыйлығын алды, содан кейін осы аударма үшін Тексейра Гомес сыйлығымен марапатталды. Ол пандеизмнің белгілі бразилиялық ақын Карлос Нежардың ХХ ғасырдың ортасындағы жазбаларына әсер еткенін атап өткендердің қатарында болды. Понтейроның қолжазбалары Манчестер университетінің Джон Райлендс кітапханасында сақтаулы.