Кіріспе

14-16 ғасырлардағы орта тап ақындары мен әншілерінің гильдиясы. Меистерзингер (неміс тілінде "шебер әнші") – 14, 15 және 16 ғасырлардағы лирикалық поэзия, композиция және аккомпанементсіз өнер әндері үшін неміс гильдиясының мүшесі. Меистерзингерлер көбінесе орта таптың ер адамдарынан тұрған.

Гильдиялар

Мейстерсингерлер ортағасырлық миннесингерлердің дәстүрлерін сақтап, дамытты. Олар неміс қалаларының қолөнерші және саудагер топтарына жатты, және орта неміс тілінің кезеңінен он екі ақынды өздерінің ұстаздары және гильдияның негізін қалаушылары деп есептеді, олардың ішінде Вольфрам фон Эшенбах, Конрад фон Вюрцбург, Рейнмар фон Цветер және Генрих Фрауенлоб болды. Фрауенлобтың 14 ғасырдың басында Майнц қаласында алғашқы Мейстерсингер мектебін құрғаны айтылады. Мектептер алдымен Жоғарғы Рейн аймағында пайда болды, сосын басқа жерлерге тарады. 14 ғасырда Майнц, Страсбург, Франкфурт, Вюрцбург, Цюрих және Прагада, ал 15 ғасырда Аугсбург және Нюрнбергте мектептер жұмыс істеді. Ханс Сакстың басшылығымен Нюрнберг мектебі 16 ғасырда ең танымал мектепке айналды, сол кезде Мейстерсингер мектептері бүкіл Германияға және солтүстікке қарай, Магдебург, Бреслау, Гёрлиц және Данцигке дейін тарады. Әр гильдияда мүшелердің әртүрлі деңгейлері болды: бастаушылар немесе Шюлерлер (сауда шәкірттеріне сәйкес), Шулфрейндер (Гезелендерге немесе саяхатшыларға тең) және Майстерлер. Майстерлер – бұл жаңа әуендерге өлеңдер жаза да, жаңа әуендер ойлап таба алатын ақындар. Өлең техникалық тұрғыдан "Бар" немесе "Гесетц" деп, ал әуен "Тон" немесе "Вайс" деп аталды. Әндердің бәрі де музыкалық сүйемелдеусіз орындалды.

Ережелер

Бұл өнердің ережелері «Табулятура» немесе гильдияның заңдар кітабында белгіленген. «Табулятура» үш мәселені қамтыды: (1) өлең түрлері және местергезаңның құрамдас бөліктері; (2) рұқсат етілген ұйқастар; (3) болдырмау керек қателіктер, оның ішінде оқу, әуен, құрылым және пікір қателіктері, әсіресе ұйқас, сөз таңдау немесе өлшем қателіктері. Олар поэзияны құдайлық шабытқа емес, жаттығу арқылы үйренуге болатын механикалық өнер деп есептеді. Олардың әндері Местерсингерлердің ойлап тапқан және Gestreiftsafranblumleinweis (Жолақты шафран гүлінің әуені), Fettdachsweis, Vielfrassweis (Көп жеу әуені), geblümte Paradiesweis (Гүлді жұмақ әуені) сияқты күрделі аттар берген көптеген жаңа әуендерге сәйкес келетін әртүрлі строфикалық формаларды қамтиды. Текстің мағынасы, сезімі немесе мазмұнына қарағанда, әуенге сөздерді дұрыс қоюға көбірек мән берілді. Әндер үш строфаға бөлінді, әр строфа екі столен мен дискант немесе абгезаңнан тұрды. Плейте «Die Kunstausdrücke der Meistersinger» еңбегінде осы күрделі поэзиядағы ырғақ пен ұйқастың әртүрлі ерекшеліктерінің толық тізімін келтіреді, олардың барлығы екі ғасыр бұрын Оңтүстік Франциядағы кішігірім және тіпті шебер ақындар ойлап тапқан техникалармен ерекше ұқсастық көрсетеді.

Жиналыстар

Кездесулер қалалық әкімдікте (Ратауста) немесе, көбінесе, жексенбі күндері шіркеуде өтті. Жыл сайын үш рет – Пасха, Пентикост және Рождествода – арнайы мерекелер мен ән сайыстары ұйымдастырылды. Мұндай сайыстарда немесе Шульсингенде судьялар (Меркер) қатысушыларды сынап, Tabulatur ережелерін бұзуларын тіркеді. Жақсы ән айтпағандарға айып салынды. Жүлде кейде ақша, кейде тәж болды, мысалы, Ханс Сакс заманында Нюрнбергте. Бұл сайыстарда гүлдердің де маңызды рөлі болды. Көбінесе бұрынғы заманда әнші жеңіске шақыратын гүл шоғын іліп қоятын. Меистерзингерлер көбінесе түрлі-түсті, кейде сәнді костюмдер киеді. Нюрнбергте, әсіресе, әнші-күйшілердің шеберлері гүлденген, арнайы фестивальдер еркін ән айтумен ашылды, онда корпорация мүшесі болмаған кез келген адам ән айта алатын. Бұл жағдайда тақырыптардың таңдалуы салыстырмалы түрде бақылаусыз болды. Содан кейін негізгі ән айту басталды, онда тек корпорация мүшелеріне ғана ән айтуға рұқсат етілді, және тек Киелі кітапқа негізделген тақырыптарда ғана. Судьялар перде артында отырды. Олардың саны төрт болды: біреуі әннің Киелі кітап мәтініне сәйкес келетінін қадағалады, екіншісі – ырғақтың дұрыстығын, үшіншісі – ұйқастарды сынады, төртіншісі – әуенді. Әр қателік белгіленіп, ең аз қателік жасаған адам жүлде алды.

Мәдени рөл

Майстерсингер поэзиясы 15- және 16-ғасырлардағы неміс қалаларының өмірінде маңызды рөл атқарды. Бұл дәстүр көбінесе неміс қалалықтардың құндылықтарын нығайтып, жоғары өнер емес, орта таптың танымал өнері болып саналды. "Мейстергесанг" 16-ғасырда гүлденіп, одан кейін тез құлдырады. Майстерсингер дәстүрі Оңтүстік Германияда 19-ғасырға дейін сақталды: Ульмдегі қоғам 1839 жылы таратылды, ал Меммингендегі соңғы мектеп 1875 жылы жабылды.

Мұра

Рихард Вагнердің 1868 жылғы "Нюрнберг шебер әншілері" операсының сюжеті шебер әншілер гильдиясы мен олардың өткізетін ән сайысы төңірегінде өрбиді.