Кіріспе

Неміс ақыны (1828–1902)

Юлиус Вальдемар Гросс (25 сәуір 1828 – 9 мамыр 1902), неміс ақыны, әскери пастордың ұлы, Эрфурт қаласында дүниеге келді.

Өмірбаян

Ол алғашқы білімін Магдебургтегі гимназияда алған, мектепті бітірген соң дін қызметіне бейімділігі болмағандықтан, сәулетшінің кеңсесіне орналасқан. Бірақ оның ниеті әдебиетке қадалып, 1849 жылы Галле университетіне түсіп, заң студенті ретінде тіркелгенімен, өзін толығымен әдебиетке арнады. Оның алғашқы поэзиялық тәжірибесі – 1851 жылы жарық көрген «Кола ди Риенци» трагедиясы болды, одан кейін сол жылы сахнада қойылған «Шекспирдің бір түнгі ойыны» комедиясы келді. Осы екі алғашқы туындысының сәттілігі оны әдебиетті кәсіп етіп таңдауға ынталанды. 1852 жылы Мюнхенге көшіп, Пауль Хейзе мен Герман Линг (1820-1905) басқаратын жас ақындар тобына қосылды. Алты жыл бойы (1855-1861) «Neue Münchener Zeitung» газетінде драмалық сыншы болып жұмыс істеді, содан кейін қысқа мерзімге «Leipziger Illustrierte Zeitung» газетінің штатына кірді. Бірақ 1862 жылы «Bayrische Zeitung» газетінің редакторы болып Мюнхенге оралды, және газет тоқтағанға дейін, 1867 жылға дейін бұл қызметін атқарды. 1869 жылы Гросс Шиллер қорының хатшысы болып тағайындалды және келесі бірнеше жыл Ваймар, Дрезден және Мюнхен қалаларында кезекпен тұрды. 1890 жылы Ваймар қаласына тұрақты қоныстанды. Ол герцогтің кеңесшісі (Hofrat) атанды және профессор дәрежесін алды. 1902 жылдың 9 мамырында Гарда көліндегі Торболеде қайтыс болды. Гросс – роман, драма және өлеңдердің өнімді жазушысы болды. Лирикалық ақын ретінде, әсіресе «Gedichte» (1857) және «Aus bewegten Tagen» (1869) өлеңдер жинағында, ол романдарына қарағанда жақсырақ өзін көрсетті. Алайда, оның «Untreu aus Mitleid» (2 том, 1868); «Vox populi, vox dei» (1869); «Maria Mancini» (1871); «Neue Erzahlungen» (1875); «Sophie Monnier» (1876) және «Ein Frauenlos» (1888) романдары стильдің ерекше көркемдігімен ерекшеленеді. Оның «Die Ynglinger» (1858); «Tiberius» (180); «Johann von Schwaben» трагедиялары және «Die steinerne Braut» комедиясы сахнада үлкен жетістікке ие болды. Гросс-тың «Жалпы драмалық туындылары» 7 томдық болып Лейпцигте (1870) жарық көрді, ал «Эрзальден дихтанттары» Берлинде жарық көрді (6 томдық, 1871-1873). Сондай-ақ, оның өмірбаяны «Literarische Ursachen und Wirkungen» (1896); Р. Пруцтың «Замандас әдебиеті» (1859); J. Eth-тың «J. Grosse all epischer Dichter» (1872) еңбектерін қараңыз.