Кіріспе

Исландиялық журналист және редактор Йонас Кристиансон (10 сәуір 1924 – 7 маусым 2014) – исландиялық ғалым және романист, сонымен қатар бір кезде Исландия зерттеулері институтының директоры болған. Осы лауазымда ол Даниядан Исландияға исландиялық қолжазбаларды қайтаруда шешуші рөл атқарды, 1972-1986 жылдар аралығында Дания үкіметімен келіссөздер жүргізуде Исландияны өкілдік етті.

Мансап

Жонас 1952–1955 жылдары Самвиннушколиде мұғалім, 1957–1963 жылдары Исландияның Ұлттық мұрағатында мұрағатшы, ал 1972–1994 жылдары Исландия зерттеулері институтының директоры болды (зейнетке жасы жеткен соң осы лауазымнан шықты). 1978–1979 жылдары Ұлыбританияда болды. Жонас сонымен қатар Норвегия ғылым және әдебиет академиясының мүшесі еді. 1991 жылдың 31 мамырында Швецияның Уппсала университетінің гуманитарлық факультетінен құрметті доктор дәрежесін алды.

Шығармалары

Ионас ең алдымен исланд сагалары туралы еңбектерімен танымал болды, олардың әдеби сипатына ерекше назар аударды және бірнеше стильдік және синтаксистік мәселелерді зерттеді. 1972 жылғы докторлық диссертациясы "Фостбраттар сағасы туралы" (Um fóstbræðra sögu) деп аталып, "Фостбраттар сағасының" мерзімі туралы жаңа аргументтер ұсынды (бұл саға бұрынғыдай архаикалық емес, керісінше, салыстырмалы түрде кейінірек жазылған деп дәлелдеді). Ионас исланд мәтіндерін маңызды редакторлардың бірі болды, атап айтқанда "Динус сага драмблата", "Викторов сага ок Блавус" және "Íslenzk fornrit" сериясының көптеген сагаларын өңдеді. 1979 жылдан бастап редакциялық кеңес мүшесі болып, Þórður Ingi Guðjónsson-мен бірге "biskupa sögur" басылымдарын қадағалады және Vésteinn Ólason-мен бірлесіп 2014 жылғы "Поэтикалық Эдданың" басылымын шығарды. Ионас екі тарихи роман жазды, олардың бірі – "Кең әлем" – викинг дәуіріндегі Солтүстік Америкада өтеді. Ол сонымен қатар Уилл Дюранттың "Грекия тарихы" және Артур Миллердің "Сатушының өлімі" шығармаларын исланд тіліне аударды.