Спиру мен Фантазио: Бельгия-Франция комикстерінің классикасы

Кіріспе

Франко-бельгиялық комикс сериясы «Spirou & Fantasio», көбінесе «Spirou» деп қысқартылады, – франко-бельгиялық комикстердің ең танымал классикалық туындыларының бірі. 1938 жылдан бері жарық көріп келе жатқан бұл серия, «Тинтиннің оқиғалары», «Бақытты Люк» және «Астерикс» сияқты басқа еуропалық оқиғалық-әзіл комикстерімен көптеген ұқсастықтары бар. Сериалды түрлі суретшілер жазып, суреттеген. «Spirou» мен «Fantasio» – сериалдың басты кейіпкерлері, екі ержүрек журналист, оларға «Spirou»-дың үй жануары – ақылды «Spip» және олардың өнертапқыш досы – «Шампиньяк графы» көмектеседі.

Спируның шығу тегі

Комиксті Роб Вел 1938 жылғы 21 сәуірде Le Journal de Spirou (Spirou журналы) журналының тұсаукесеріне арнап жасаған. Басты кейіпкер бастапқыда Moustique қонақ үйінің лифт операторы (француз тілінде: un groom) болды (бас редактордың бас журналы Le Moustique-ке сілтеме жасап) және оккупация тоқтатылғаннан кейін ұзақ уақыт бойы қызыл белдемші киімін киіп жүрді. Spirou (атауы валлон тілінде «тышқан» және «адамгершіліксіз» деген мағына береді) Spip атты үй жануарына ие, ол сериалдың алғашқы көмекші кейіпкері. Ол 1939 жылғы 8 маусымда L'Héritage de Bill Money атты сюжет желісінде таныстырылды және келесі аптада жарық көрді, содан бері барлық Spirou оқиғаларында қатысып келеді. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда журналдарды басып шығару қиындықтарына байланысты Велтер әскерге қатысты, ал оның әйелі Бланш Дюмулин Давин псевдонимімен, жас бельгиялық суретші Люк Лафнеттің көмегімен Spirou комиксін жасауды жалғастырды. Spirou баспагер Дупуидің меншігіне өтті (Франция мен Бельгиядағы көптеген комикстер кейіпкерлерінің авторларына тиесілі болғандықтан бұл ерекше жағдай), ол 1943 жылы Роб Велден кейіпкерді сатып алды, содан бері серияның нақты авторы жоқ. Сондықтан атақ бірнеше суретшілер мен жазушыларға берілді. Алғашқы табыс 1943 жылы Джозеф Гилленге, Джиже псевдонимімен танысқанында болды, оған кейіпкерді басқару тапсырылды. 1944 жылы Джиже жаңа кейіпкер Фантазионы таныстырды, ол Spirou-дың ең жақсы досы және серігіне айналды.

Франкиннің

Франкин жеке анекдоттар мен қысқа сериалдарды күрделі сюжеті бар ұзақ оқиғаларға дамытты және әдетте комикстің түпкілікті авторы деп есептеледі. Ол көптеген қайта оралатын кейіпкерлерді ұсынды, олардың ішінде қарт ғалым және өнертапқыш Шампиньак графы; әжуалы ақылсыз ғалым Зорглуб; Фантазионың туысы және болашақ диктатор Зантафио; және сол кезеңдегі франко-бельгиялық комикстердегі сирек кездесетін маңызды әйел кейіпкер – журналист Секкотин. Франкиннің өзінің жеке өмірін дамыта бастаған туындысы – Марсупилами, өте ұзын, икемді құйрығы бар маймылға ұқсас қиял жеңілі. Марсупилами Франкиннің көптеген оқиғаларында кездеседі, алғаш рет 1952 жылы «Spirou et les héritiers» комиксінде пайда болды. Сериалда оны басты кейіпкерлер қабылдап, қайда барса да олармен бірге жүреді. «Le nid des Marsupilamis» (1957) комиксінде Секотиннің түсірген деректі фильмінде Марсупиламилердің отбасы Оңтүстік Американың құрамына кірмейтін Паломбия мемлекетінің ормандарындағы табиғи ортада қысқа ғана уақытқа көрінеді. 1959 жылғы «Le prisonnier du Bouddha» комиксінен бастап Франкин Грегпен (сценарий) және Жidéхеммен (түрлер) бірге жұмыс істеді. Оның кейінгі серияларындағыдай («Бруно Бразилия», «Бернард Принс»), Грег өзінің оқиғаларын нақты геосаяси контексте бейнеледі. «Будда тұтқыны» Қытайда өтеді, сонымен қатар «Қырық жылдық соғысқа» жасырын сілтемелер жасалады. «QRN sur Bretzelburg» екі ойдан шығарылған еуропалық елде өтеді, олар Германияның бірігуінен бұрынғы кезеңді еске салады. Соңында, Франкин Грегпен бірге «Z comme Zorglub» және «L'ombre du Z» диптихіндегі әйгілі жау Зорглубты жасады. Алайда, Франкин Спирудан жалыққан сайын, оның басқа маңызды кейіпкері Гастон оның жұмысында басымдық ала бастады, ал даулы «Panade à Champignac» комиксінен кейін, 1969 жылы серия сол кездегі белгісіз жас суретші Жан-Клод Фурньеге өтті. Бұл шешімнің бір салдары – Марсупилами тек бір соңғы оқиғада ғана пайда болады, ол «Алтын жасаушы». Себебі Франкин осы кейіпкерге құқықты сақтап қалуды шешті; ал қалған кейіпкерлердің барлығы баспагердің меншігінде қалды. «Du glucose pour Noémie» комиксінен бастап, «Spirou et Fantasio» сериясында Марсупилами туралы бірнеше ең жақын сілтемелерді қоспағанда, қайтадан пайда болмайды. Тек 1980 жылдары Марсупилами жеке сериясында, содан кейін теледидар мультфильмдерінде және бейне ойында қайта пайда болды.

Franquin developed the strip from single gags and short serials into long adventures with complex plots and is usually considered the definitive author of the strip. He introduced a large gallery of recurring characters, notably the Count de Champignac, an elderly scientist and inventor; the buffoonish mad scientist Zorglub; Fantasio's cousin and aspiring dictator Zantafio; and the journalist Seccotine, a rare instance of a major female character in Franco Belgian comics of this period. One Franquin creation that went on to develop a life of its own was the Marsupilami, a fictional monkey like creature with a tremendously long prehensile tail. The Marsupilami appears in the majority of the Franquin stories, starting in 1952 with Spirou et les héritiers. In the series, it is adopted by the duo and follows them everywhere they go. Marsupilamis in the wild take centre stage briefly in Le nid des Marsupilamis (1957) which presents Seccotine's documentary featuring a family in their natural habitat, the jungles of the fictitious South American state Palombia. Starting with Le prisonnier du Bouddha (1959), Franquin began to work with Greg (writing) and Jidéhem (backgrounds). As in some of his later series (Bruno Brazil, Bernard Prince), Greg staged his stories in a realistic geopolitical context. Le prisonnier du Bouddha is set in mainland China, with veiled references made to the Cold War. As for QRN sur Bretzelburg, it takes place in two imaginary European countries which bring to mind pre reunification Germany. Lastly, it is with Greg that Franquin created the famed villain Zorglub in the diptych of Z comme Zorglub and L'ombre du Z. However, as Franquin grew tired of Spirou, his other major character Gaston began to take precedence in his work, and following the controversial Panade à Champignac, the series passed on to a then unknown young cartoonist, Jean Claude Fournier, in 1969. One side effect of this is that the Marsupilami would only appear in one last story, Le faiseur d'or. This is because Franquin decided to retain the rights to that character; all the other characters remained the property of the publisher. Starting with Du glucose pour Noémie, there would be no more appearances of the Marsupilami in Spirou et Fantasio, with the exception of a few discreet references. Only in the 1980s did the Marsupilami reappear in its own series, and later a television cartoon and video game.

Ұзақ ауысу

Фурнье серияның тоғыз кітабын жазды, онда Спиру заманауи кейіпкерге айналды. Франкиннің әңгімелері көбінесе саяси бейтараптылықты сақтаса (кейінгі туындыларында, әсіресе «Idees noires» шығармасында, ол бейбітшілік пен экологиялық көзқарастарды қолдады), Фурнье Спиру сериясында ядролық энергия («L'Ankou»), есірткі қаржысымен ұсталып тұрған диктатуралар («Kodo le tyran») және Дувалье үлгісіндегі репрессия («Tora Torapa») сияқты (1970-жылдарға тән) күрделі мәселелерді көтерді. Фурнье Орореа – Фантазио ғашық болған әдемі тілші қыз (Секкотинге деген қарсылығын ескеретін болсақ), Ито Ката – жапон жұмақтасы және «Үшбұрыш» деп аталатын SPECTRE сияқты құпия қылмыстық ұйым сияқты жаңа кейіпкерлерді енгізді. Бұл кейіпкерлердің ешқайсысы кейінгі суретшілер тарапынан отыз жылдан кейін, Морван мен Мунюераның «Spirou et Fantasio à Tokyo» туындысында Ито Ката пайда болғанға дейін қайта қолданылмады. Дегенмен, 1970-жылдардың соңында Фурньедің жұмысының қарқыны төмендеді және баспагер Дюпуи оны алмастыру үшін жаңа авторларды іздеді. Бір кезде үш жеке команда бір уақытта бірнеше оқиғамен жұмыс істеді. Ник Брока (суретші) және Рауль Ковин (жазушы) кейіпкерлерге көп қоспай, Фурньеден кейін жұмысты жалғастырды. Олардың Спиру әлеміне енгізген ең маңызды жаңалығы – дыбысты жоятын «Қара қорап» құрылғысы, шындығында, Жидехемнің «La bulle du silence» атты Софи туралы ерте әңгімесінен алынған. Қызығы, баспагер авторларға қосалқы кейіпкерлерді пайдалануға рұқсат бермеді, осы себепті дуэттің үш оқиғасы серияның ішіндегі тыныс сияқты сезіледі.

Ив Шаландтың ісі

Ив Шаланд одан да радикалды жаңару ұсынды. Оның "Спиру" комиксіндегі (өте қысқа) кезеңі – 40-шы жылдардағы комикстің ирониялық қайта жандандырылуы. Бұл Жиже мен ерте Франкинге жасалған құрмет сол кездегі көпшілік оқырмандар үшін тым күрделі деп есептелді. Ол 1982 жылы "Spirou" журналының 2297-ден 2318-ге дейінгі нөмірлерінде екі түсті басылым түрінде жарияланды, бірақ толық аяқталмай тоқтатылды. Бұл аяқталмаған оқиға алғаш рет 1984 жылы "À la recherche de Bocongo" атты ресми емес альбомда жинақталды, содан кейін 1990 жылы "Cœurs d'acier" (Champaka баспасы) деген атпен заңды түрде жарық көрді. Бұл соңғы басылымда түпнұсқа комикстер мен Чалланд суреттеген Ян Ле Пеннетье авторлығындағы, үзілген оқиғаны аяқтауға арналған мәтін бар.

Томе мен Янри - динамикалық дуэт

Томе (жазу) және Янри (сурет) командасы болды, олар Spirou-мен сату және сын тұрғысынан тұрақты табысқа жетті. Графикалық тұрғыдан авторлардың жұмысы Франкиннің классикалық туындыларына жасалған заманауи құрмет ретінде қарастырылды, ал олардың сюжеттері биотехнология (Вирус), робототехника (Qui arrêtera Cyanure? ), тіпті уақыт саяхаты (Л'horloger de la comète және Le réveil du Z, граф пен Зорглубтың болашақ ұрпақтары) сияқты қазіргі заманғы тақырыптарды қамтыды. Spirou авторлары ретіндегі олардың ресми мәртебесі оларды жас және бірдей ойлы суретшілердің жаңа буыны үшін жетекші командаға айналдырды, мысалы Дидье Конрад, Бернард Хислер немесе Франк Ле Галл, олардың әрқайсысының өзінің сәнді мансабы болды. Бір кезде Spirou, Франк Педің қысқа ғұмырлы абсурдтық юмористик жолағы L'Élan-да (алғашқыда апталық Spirou журналында жарияланған) қосалқы кейіпкер ретінде де пайда болды. "Спирудың жастық шағы" (1987) туындысында Томе мен Янри Спирудың балалық шағын бейнелеуге кірісті. Бұл идея кейіннен "Le Petit Spirou" ("Жас Спиру") атты спин-офф сериясына дамыды, ол кейіпкердің бастауыш мектеп оқушысы ретіндегі оқиғаларын баяндайды. Көптеген әзілдер кейіпкердің қарама-қарсы жынысқа деген қызығушылығына байланысты. Дегенмен, Petit Spirou-дың психологиялық тұрғыдан ересек кейіпкермен көп ортақ еместігі қабылданған. Spirou à New York-та "Құдай әкесі" фильміндегі Вито Корлеоне кейіпкеріне негізделген жаңа жаман жігіт, бақытсыз мафия басшысы Вито "Lucky" Cortizone енгізілді, ал Spirou à Moscou (1990) Спиру мен Фантазионың КСРО-ға алғашқы сапары болды, ол құлауға айналған кезде (ел 1991 жылы таратылды). "Machine qui rêve" (1998) фильмінде Томе мен Янри жеңілген батыр, махаббат қарым-қатынастары және т.б. сияқты көбірек ересек сюжет желісімен сериалды жаңартуға тырысты, сонымен қатар реалистік графикалық стильмен үйлестірді. Бұл кенеттен қараңғы тонға өту көптеген оқырмандарды таң қалдырды, бірақ оның белгілері бұрынғы Spirou альбомдарында және осы авторлардың басқа туындыларында (Soda, Berceuse assassine) көрінді. Көптеген адамдар бұл өзгерісті батыл және мақтауға лайық деп санады, бірақ Спиру "реалистік" кейіпкер ретінде ұсынылғанда өзінің мәнін жоғалтып алуы мүмкін деген алаңдаушылық болды. Дегенмен, дау-дамай Томе мен Янриді Le Petit Spirou-ға назар аударуға және негізгі серияда альбомдар жасауды тоқтатуға итермеледі.

It was the team of Tome (writing) and Janry (art) which was to find lasting success with Spirou, both in terms of sales and critical appeal. Graphically, the authors' work was seen as a modern homage to Franquin's classic work, while their plots involved such modern topics as biotech (Virus), robotics (Qui arrêtera Cyanure? ), and even time travel (the diptych of L'horloger de la comète and Le réveil du Z, featuring future descendants of the Count and Zorglub). Their position as the official Spirou authors made them the flagship team to a whole new school of young, like minded artists, such as Didier Conrad, Bernard Hislaire, or Frank Le Gall, who had illustrious careers of their own. For a time, Spirou also acted as a side character in Frank Pé's short lived absurd humor strip L'Élan (originally published in the weekly Spirou magazine). With La jeunesse de Spirou (1987), Tome and Janry set out to imagine Spirou's youth. This idea was later developed into a spin off series, Le Petit Spirou ("Young Spirou"), which details the antics of the character as an elementary school boy. A lot of the center of gags center around the character's interest in the opposite sex. It is generally acknowledged, however, that the Petit Spirou has little in common, psychologically speaking, with the adult character. A new villain, the unlucky Mafia boss Vito "Lucky" Cortizone, based on the character Vito Corleone from The Godfather movies, was introduced in Spirou à New York, while Spirou à Moscou (1990) sees Spirou and Fantasio pay their first visit to the USSR, just as it was about to collapse (the country was dissolved in 1991). In Machine qui rêve (1998), Tome and Janry tried to once again renew the series with a more mature storyline (wounded hero, love relationships, etc. ), coupled with a more realistic graphic style. This sudden shift into a darker tone shocked many readers, although its seeds were apparent in previous Spirou albums and in other series by the same authors (Soda, Berceuse assassine). While many considered the change in tone to be courageous and laudable, there was some concern that Spirou lost much of its point when presented as a "realistic" character. At any rate, the controversy caused Tome and Janry to concentrate on Le Petit Spirou, and stop making albums in the main series.

Морван мен Муньера

Алты жылдық үзілістен кейін, ол тек Люис Трондхаймның ресми серияға кірмеген (бірақ Dupuis мақұлдаған) "Спиру" пародиязы "L'accélérateur atomique" басылымын ғана көрді, серия тәжірибелі суретшілер Жан-Давид Морван (сценарий) және Хосе Луис Мунуэра (сурет) арқылы классикалық повествотау стиліне оралды. Мунуэра Франкиннің графикалық стиліне жақын болды, сонымен қатар мангадан шабыттанған модернизмнің өзіндік элементтерін қосты. Морван мен Мунуэраның "Спиру" сериясының ерекшелігі – ол атаудың бүкіл тарихынан, ғана емес, Франкиннің кезеңінен де фондық элементтер мен екінші дәрежелі кейіпкерлерді пайдаланды. Дуэттің үшінші альбомы "Spirou et Fantasio à Tokyo" 2006 жылдың 20 қыркүйегінде жарық көрді. "Спиру" мен "Фантазио" телекинетикалық қабілеттері бар екі баланың (манга "Акираға" ұқсас) тарихын ашады, олар Эдо және Мейджи дәуіріндегі ойын-сауық паркін салуға мәжбүр болады. Dupuis Морванның идеясы бойынша Хироюки Ошиманың мангасын "Spirou et Fantasio 49Z" деп жариялады. Бұл оқиға "Спирудың" Токиодағы бес жұлдызды қонақ үйде лифтерші болып жұмыс істеген кезін көрсетеді. Сатудың күрт төмендеуіне байланысты Dupuis 2007 жылдың қаңтар айында Морван мен Мунуэраның "Спиру" жұмыстарын тоқтату туралы шешім қабылдады. Дегенмен, оларға сценарист Яннның көмегімен "Aux sources du Z" соңғы альбомын аяқтауға рұқсат берілді, ол 2008 жылдың 5 қарашасында жарық көрді.

Йоанн мен Вельман

2009 жылдың қаңтар айында Spirou журналының #3694 санында Morvan және Munuera-ны Fabien Vehlmann және Yoann алмастыратыны жарияланды, олар бірлесіп «Une aventure de Spirou et Fantasio par» атты туындының бірінші томын жасаған еді. Тұрақты сериядағы алғашқы альбомы 2009 жылдың қазанында шығуы тиіс болған, бірақ кейін 2010 жылдың 3 қыркүйегіне шегерілді және «Alerte aux zorkons» деп аталды. Олардың соңғы альбомы – 2016 жылы жарық көрген «La Colére du Marsupilami». 2018 жылы Йоанн мен Вельманн Спируды супергерой ретінде бейнелейтін «Супергрум» (француз тілінде «Супербелхоп») атты жекелеген серияны іске қосты және содан бері осы кейіпкер нұсқасына баса назар аударуда.

Геррив, Абитан және Шварц

2022 жылы Софи Герриве және Бенджамин Абитан (авторлар) мен Оливье Шварц (суретші) «Спирудың өлімі» (La Mort de Spirou) атты алғашқы Спиру альбомын жариялады.

Жаулары

Зантафио – Фантазионың зұлым туысы. Джон Хелена ла Мурен (морей балығы) – қатыгез теңіз қылмыскері. Дон Вито "Лакки" Кортизон – Нью-Йорк мафиясының басшысы, Лұна есімді қауіпті әйелдің әкесі. Цианир, гиноид.

Жан-Клод Фурнье

20. "Алтын жасаушы" (Le faiseur d'or, 1970 жыл). Марсупиламидің соңғы пайда болуы. 21. "Номи үшін глюкоза" (Du glucose pour Noémie, 1971)
22. "Жасырылған аббаттық" (L'abbaye truquée, 1972)
23. "Тора Торапа" (Tora Torapa, 1973)
25. "Ниоколо Кобаның гри-гриі" (Le gri gri du Niokolo Koba, 1974)
26. "Жұлдыздарға сидр" (Du cidre pour les étoiles, 1977)
27. "Анкоу" (L'Ankou, 1978)
28. "Тиран Кодо" (Kodo le tyran, 1979). Екі бөлімдік туындының бірінші бөлімі. 29. "Бұршақтар әр жерде" (Des haricots partout, 1980). Екі бөлімдік туындының екінші бөлімі.

Ник және Ковин

30. Ұлы суық сақина (La ceinture du grand froid, 1983)
31. Қара қорап (The Black Box, 1983)
32. Тыныштық жасаушылар (The silence makers, 1984)

Том және Янри

33-ші. Вирус (1984)
34. Австралиядағы оқиға (Adventure Down Under, 1985)
35. Цианидті кім тоқтатады? (Who Will Stop Cyanide?, 1985)
36. Кометаның сағатшысы (The Clockmaker and the Comet, 1986). Екі бөлімдік туындының бірінші бөлімі.
37. Z-дың оянуы (The Z Rises Again, 1986). Екі бөлімдік туындының екінші бөлімі.
38. Спирудың жастық шағы (Spirou's Youth, 1987)
39. Спиру мен Фантазио Нью-Йоркте (Spirou & Fantasio in New York, 1987). Дон Вито "Бақытты" Кортизонның тұңғыш рет пайда болуы.
40. Қорқыныштан қашу (Running Scared, 1988). Екі бөлімдік туындының бірінші бөлімі.
41. Шеттеушілердің аңғары (Valley of the Exiles, 1989). Екі бөлімдік туындының екінші бөлімі.
42. Спиру мен Фантазио Мәскеуде (Spirou & Fantasio in Moscow, 1990)
43. Витоқа той болмады (Tough Luck Vito, 1991)
44. Қара сәуле (The Black Ray, 1993)
45. Тағдырлы Ай (Luna fatale, 1995)
46. Арман машинасы (The Dream Machine, 1998)

Морван мен Муньера

47. Париж под Сена (Paris sous Seine, 2004 ж.)
48. L'homme qui ne voulait pas mourir (Өлгісі келмеген адам, 2005)
49. Spirou et Fantasio à Tokyo (Spirou and Fantasio in Tokyo, 2006 жылғы 20 қыркүйекте шығарылған)
49Z. Spirou et Fantasio, le 49Z – Хироюки Осима және Исландия авторы болған Spirou мангасының қысқаша нұсқасы. Бір кітап, 15-ші нөмір, 1995 жылы Fantasy Flight Publishing компаниясымен ағылшын тіліне аударылған. Бұл басылым қазірде қолжетімсіз. 16-шы кітап жартылай аударылған, бірақ жарияланбаған. 1960 жылы Le nid des Marsupilamis апталық британдық Knockout журналында «Дикки және Birdbath Woggle-ді қадағалайды» деген атпен жарық көрген. Сол кездегі локализацияда Спиру «Дикки», Фантасио «Birdbath», Секотин «Кузен Констанс», Марсупилами «Водгл», ал әйел Марсупилами «Виггл» деп аталған. Egmont 2007 жылы Үндістандағы еншілес компаниясы (Euro Books) арқылы Spirou-дың ағылшын тіліндегі аудармаларын басып шығарған. Қазірге дейін 1-ден 11-ге және 14-ке дейінгі альбомдар аударылған. Cinebook 2009 жылдың қазан айында серияны жариялай бастады. Қазірге дейін жарық көрген кітаптар:

34. Spirou & Fantasio: Adventure Down Under (Aventure en Australie), 2009,
39. Spirou & Fantasio in New York, 2010,
40. Spirou & Fantasio: Running Scared, 2012,
41. Spirou & Fantasio: Valley of the Exiles, 2013,
05. The Marsupilami Thieves, 2013,
42. Spirou & Fantasio in Moscow, 2014,
06. The Rhinoceros' Horn, 2014,
43. Tough Luck Vito, 2015,
07. The Dictator and the Mushroom, 2015,
33. Virus, 2016,
08. The Wrong Head, 2016,
35. Z is for Zorglub, 2017,
36. The Clockmaker and the Comet, 2018,
16. Shadow of the Z, 2018
37. The Z Rises Again, 2019
12. The Marsupilamis' Nest, 2020
51. Attack of the Zordolts, 2021
13. The Visitor from the Mesozoic, 2022
52. The Dark Side of the Z, 2023

Сонымен қатар, Europe Comics One Shot альбомдарының аудармаларын цифрлық форматта жариялады. Қазірге дейін жарық көрген кітаптар:

12. His Name Was Ptirou, 2018 жылдың 18 сәуірінде жарияланды,
4. Spirou: The Diary of a Naive Young Man, 2018 жылдың 21 қарашасында жарияланды,
16. Spirou in Berlin, 2019 жылдың 20 наурызында жарияланды,
14. Spirou – Hope Against All Odds: Part 1, 2020 жылдың 18 наурызында жарияланды,
15. Spirou – Hope Against All Odds: Part 2, 2020 жылдың 17 маусымында жарияланды.

Басқа медиада

Сериалдың танымалдылығы кейіпкерлердің әртүрлі медиа форматтарына бейімделуіне әкелді. 1961 жылдың 25 ақпанында және 1963 жылдың 16 қазанында RTBF радиоарнасында екі радиоспектакль эфирге таратылды. Сюжеттер "Шампиньон диктаторы" және "Желжолдың Робинзондары" негізінде құрылды, оған Иван Дельпорте мен Андре Франкин қатысты. Екі телесериал шығарылды: біріншісі, "Spirou", 1993 және 1994 жылдар аралығында көрсетілген 52 эпизодтан тұрады, ал екіншісі, "Les Nouvelles Aventures de Spirou et Fantasio", 2006 және 2009 жылдар аралығында 39 эпизодтан тұрады. Сонымен қатар, екі видео ойын да жасалды: біріншісі, "Spirou", 1995 жылы Infogrames компаниясымен, ал екіншісі, "Spirou: The Robot Invasion", 2000 жылы Ubisoft компаниясымен шығарылды. Sierra компаниясының Playtoons сериясында Спиру мен Фантазио "Қалпына келтірілген қызметтес ісі" және "Мандарин принці" оқиғаларында пайда болды. 2018 жылы Александр Кофре режиссерлік еткен көркем фильм шықты, онда басты рөлдерді Томас Соливерес (Спиру), Алекс Лутц (Фантазио), Кристиан Клавье (Шампиньяк графы), Джеральдин Накаше (Секкотин) және Рамзи Бедия (Зорглуб) сомдады.

Маркалар

1988 жылдың 3 қазанында Бельгия почтасы жастар филателиясы арналған комикстік маркалар сериясы бойынша Томе мен Янри салған Спиру суреті бар марка шығарды. Бұл бельгиялық комикстің кейіпкерін бейнелейтін төртінші марка болды. 2006 жылдың 26 ақпанында Франция почтасы Хосе Луис Мунуэраның суреттерімен үш Spirou et Fantasio маркасынан тұратын жиынтық шығарды. Осы оқиғаны еске алу үшін Париж пошта мұражайы 2006 жылдың 27 ақпанынан 7 қазанына дейін екі залдан тұратын көрме ұйымдастырды, бірінде түпнұсқа баспалар, екіншісінде көңіл көтеруге арналған телевизор, ойындар және т.б. көрсетілді.

Мүсіндер

1991 жылы Шарлероидегі Генерал Мишель даңғылында Фантазио түсірген Спиру мен Спиптің фотосуретіне поза берген мүсіні орнатылды. 2003 жылы Моник Мол салған Спиру мен Спиптің тағы бір мүсіні Мидделкеркедегі Зеедиктегі Проспер Пулет көшесінде көруге болады. 2016 жылдың 1-2 қыркүйегінде Маннекен Пис Спирудың формасын киді.

Қабырға кескіндері

Спиру, Фантазио және Спип Брюссельдегі Rue Notre Dame des Grâces / Onze Lieve Vrouw van Gratiestraat көшесіндегі Брюссельдің комикс жолының бөлігі ретінде қабырға суретінде бейнеленген. Суреттің дизайнын Йоанн жасаған, ал 2014 жылы граффити суретшісі Урбана (Николас Морреэль) салған. Екінші қабырға суреті Эльсендегі Эльсенстеенвег 227А мекенжайында, Шварц пен Янннің «Спиру және барыс әйел» әңгімесінен алынған суреті негізінде жасалған. 2016 жылдың қыркүйек айында Мидделкеркеде Ханко Колк салған сурет бойынша Art Mural vzw жасаған қабырға суреті пайда болды.

Ғылыми құрал

SPIRou (SpectroPolarimètre Infra Rouge) – экзопланеталарды және Күнге ұқсас жұлдыздар мен олардың планеталарының қалыптасуын бақылау үшін халықаралық консорциум жобалаған және құрастырған жақын инфрақызыл спектрлік поляриметр және жоғары дәлдікті жылдамдық өлкіші. Оның логотипінде Spirou және Spip суреттері бейнеленген.