Кіріспе

Словен генералы (1880–1946)

Леон Рупник, сондай-ақ Лав Рупник немесе Лев Рупник (10 тамыз 1880 – 4 қыркүйек 1946) – Югославия Корольдігінде қызмет еткен, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде фашистік итальяндық және нацистік неміс оккупациялық күштерімен ынтымақтасқан словен генералы. Рупник 1943 жылдың қарашасынан 1945 жылдың мамыр айының басына дейін нацистер басып алған Любляна провинциясының провинциялық үкіметінің президенті болды. 1944 жылдың қыркүйегінен 1945 жылдың мамыр айының басына дейін ол Словенияның ішкі күзетінің бас инспекторы, коллаборационисттік әскерлік құралым ретінде қызмет етті, бірақ соғыстың соңғы айына дейін әскери басқаруда болған жоқ.

Ерте мансап

Рупник Гориция маңындағы Локве ауылында дүниеге келді, бұл сол кездегі Австрияның Гориция және Градиска графтығында (қазіргі Нова Горицаның бөлігі, Оңтүстік-Батыс Словения) орналасқан. Ол карьералық әскер болғандықтан, 1895 жылдан 1899 жылға дейін Триесттегі жаяу әскер академиясында оқыды. Рупник олардың құрылысын басқарғандықтан, бұл бекіністер «Рупник желісі» деген атаумен белгілі болды. Қорғаныс жүйесі француз Мажино желісі мен чехословакиялық үлгілерге негізделген, бірақ жергілікті жағдайларға бейімделген. 1941 жылғы 6 сәуірде Югославияға жасалған шабуылдан кейін олардың көп бөлігі дайын болмады, ал неміс Вермахтының жорығы желіні тез арада қолданыссыз етіп жіберді.

Тұтқындау, сотталу және өлтіру

1945 жылдың 5 мамырында Леон Рупник 20 адамнан тұратын шағын топпен Австрияға қашып кетті. 23 шілдеде британдықтар оны тұтқындап, 1946 жылдың қаңтарында Югославияға қайтарды. Ол Рёзенер және басқалармен бірге сотталып, 30 тамызда мемлекетке опасыздық жасағаны үшін өлім жазасына кесілді. 1946 жылдың 4 қыркүйегінде Люблянаның Жале зиратында атылып, сол күні белгісіз қабірге жерленді. 2020 жылдың қаңтарында Словения Жоғарғы соты 1946 жылғы сот шешімін сот кезінде қолданыста болған қажетті құқықтық стандарттарға сай келмегендігі үшін жойды. Оған жауап ретінде Саймон Визенталь орталығы Рупниктің "1943 және 1944 жылдары Люблянадан еврейлерді тұтқындау және депортациялауда маңызды рөл атқарғанын" айтып, шешімді айыптады. Олар былай деді: "Бұл артық кеткен шешім Холокост тарихын бұрмалап, Рупниктің көптеген құрбандары мен олардың отбасыларына зор қорлық келтіреді. Словенияның Жоғарғы сотының осы әділетсіз шешімі салдарынан туған зор зиянды жою үшін тиісті шаралар қабылдануын қамтамасыз ету үшін біздің наразылығымызды Словенияның тиісті билік органдарына дереу жеткізуіңізді сұраймыз". Көптеген адамдар сот шешімінің саяси оңалту екенін түсінгендіктен, бұл олай емес екені туралы мәлімдеме жасалды.

Басқа

Рупниктің ұлы Вук, словендік үй күзетінің белсенді офицері және милициядағы ең жауырық бөлімдердің бірінің командирі болды.