Кіріспе
13 ғасырдағы Линкольн епискобы, астролог, ғалым және философ Роберт Гроссетест (Robertus Grosseteste; шамамен 1168 – 9 қазан 1253), сондай-ақ Роберт Грейтхед немесе Линкольндық Роберт деп те белгілі, – ағылшын мемлекет қайраткері, схоластикалық философ, теолог, ғалым және Линкольн епискобы. Ол Саффолк графтығында қарапайым отбасында дүниеге келген (14 ғасырдың басындағы жылнамашы Николас Треветтің сөзіне сүйенсек), бірақ Страдброк ауылымен байланысы кейінгі ортағасырлық дәстүрге жатады. Ол қайтыс болғаннан кейін Англияда қасиетті кісі ретінде құрметке ие болды, бірақ оны ресми түрде қасиетті деп жариялауға жасалған әрекеттер сәтсіз аяқталды. А. Кромби оны "ортағасырлық Оксфордтағы ғылыми ойлау дәстүрінің, және бір жағынан қазіргі ағылшын зияткерлік дәстүрінің нағыз негізін қалаушы" деп атады. Дегенмен, ол теолог ретінде яһудилер мен иудаизмге деген қарсылықты күшейтті, және он екі патриархтың өсиетнамаларын аудару арқылы яһудилер Мәсіхтің келуі туралы пайғамбарлық білімді әдейі жасырды деген айыптауды таратты.
Robert Grosseteste ('/g//r//oʊ//s//t//ɛ//s//t/ GROHStest; Robertus Grosseteste; c. no – c. 1168 708 or 9 October 1253), also known as Robert Greathead or Robert of Lincoln, was an English statesman, scholastic philosopher, theologian, scientist and Bishop of Lincoln. He was born of humble parents in Suffolk (according to the early 14th century chronicler Nicholas Trevet), but the associations with the village of Stradbroke is a post medieval tradition. Upon his death, he was revered as a saint in England, but attempts to procure a formal canonisation failed. A. C. Crombie called him "the real founder of the tradition of scientific thought in medieval Oxford, and in some ways, of the modern English intellectual tradition". As a theologian, however, he contributed to increasing hostility to Jews and Judaism, and spread the accusation that Jews had purposefully suppressed prophetic knowledge of the coming of Christ, through his translation of the Testaments of the Twelve Patriarchs.
Ғылыми мансабы
Гроссетестедің білімі туралы тікелей дәлелдер өте аз. Ол Линкольн қаласында бостандық өнерінде білім алған болуы мүмкін және 1180-ші жылдардың соңында немесе 1190-шы жылдардың басында Линкольн епискобының куәсі ретінде танылған, онда ол магистр ретінде аталған. Шамамен 1195 жылдан бастап ол Херефорд епискобы Уильям де Вердің үйінде қызмет еткен; Геральд Уэльстің Уильямға Гроссетестенін шеберлігін мақтаған хаты сақталған. Гроссетесте епископ Уильямнан ешқандай игілік алмаған, ал соңғысының 1198 жылы қайтысымен үй шаруашылығы таратылған. Гроссетестенің Уильямның ізбасарларының үйлерінде қандай да бір лауазымда болғанына ешқандай дәлел жоқ, бірақ оны Херефорд епархиясының солтүстігіндегі Шропшир архидиаконы Хью Фолиот қолдаған болуы мүмкін. Гроссетестенің келесі екі онжылдықтағы қимылдары нақты емес, бірақ ол Англияға тыйым салынған жылдары (1208–14) Францияда біраз уақыт өткізген сияқты, және шамамен 1216 жылы Хью Фолиотпен бірге папалық соттың делегаты ретінде жұмыс істеген. 1225 жылы ол Линкольн епархиясындағы Эбботсли игілігін алды, сол кезде ол диякон болған. Оның өмірінің осы кезеңі туралы ғалымдар арасында пікір талас тудырып отыр. Кейбір тарихшылар оның теологияны Оксфордта оқытушылық қызметін осы жылы бастағанын айтады, ал басқалары соңғы кезде оның шіркеулік лауазымынан түскен табысын Париж университетінде теологияны оқуға жұмсағанын мәлімдейді. Дегенмен, 1229/30 жылдары ол Оксфордта сабақ бергені туралы нақты мәліметтер бар, бірақ ол 1224 жыл шамасында Оксфордта монастырь құрған францискандықтарға теологиядан лекция оқыған, бірақ бұл орталық емес еді. Ол 1235 жылдың наурызына дейін осы лауазымда болды. Гроссетесте Оксфорд университетінің канцлері болып тағайындалған болуы мүмкін. Алайда, бұл туралы мәлімет XIII ғасырдың соңына жататын әңгімеден алынған, онда Гроссетесте студенттердің магистрі (magister scholarium) аталған. Оксфордта теологиядан дәріс бергенмен бірге, Линкольн епискобы Хью Уэллс оны Лестер архидиаконы етіп тағайындады, сондай-ақ ол Линкольн соборында канондық лауазым алды. Алайда, 1232 жылы ауыр сырқаттан кейін ол барлық игіліктерінен (Эбботсли және Лестер) бас тартты, бірақ пребендасын сақтап қалды. Бұл шешімі бірнеше шіркеулік лауазымды бір уақытта иеленуге қатысты көзқарастардың өзгеруіне байланысты болды, және папалық соттан кеңес алғаннан кейін ол отставкаға кетті. Оның отставкасына достары мен әріптестерінің ашулы реакциясы оны таң қалдырды, ол қарындасына және ең жақын досы, францискан Адам Маршқа, оның ниеттері дұрыс түсінілмегенін айтты. Гроссетесте қасиетті жазбалардың (латын тіліндегі теологиялық қолжазбалардың) шебері болғандықтан, францискандықтарды университет теологиясының стандартты бағдарламасына үйреткен. Францискан Роджер Бэкон оның ең белгілі шәкірті болды және одан ғылыми әдіске қызығушылық танытты. Гроссетесте Забур, Пауылдың хаттары, Жаратылыс кітабы (кем дегенде жаратылыс туралы бөлімі) және ықтимал Ышая, Даниял және Сирах кітаптарынан дәріс берді. Сондай-ақ ол шындықтың теологиялық мәні және Мұса заңының тиімділігі сияқты мәселелер бойынша пікірсайыстар жүргізді. Гроссетесте университетте уағыз айтқан және епархия ішінде уағыз айтуға шақырылған. Ол Оксфордтан кеткеннен кейін көп ұзамай осы уағыздардың бір бөлігін, сондай-ақ қысқа жазбалар мен ойларды жинады, бұл қазір оның "Дикта" деп аталады. Оның теологиялық жазбалары теологиялық ойлар үшін табиғи әлемге деген үнемі қызығушылығын және грек тіліндегі көздерді оқу қабілетін көрсетеді (егер ол еврей тілін үйренсе, Линкольн епискобы болғанға дейін үйренбеген болар еді). Оның теологиялық индексі (tabula distinctionum) оның білімінің кеңдігін және оны жүйелі түрде жеткізуге деген ниетін көрсетеді. Алайда, Гроссетестенің стилі көптеген замандастарына қарағанда әлдеқайда еркін болды, ал оның жазбалары оның жеке көзқарастарымен және ойларымен толы.
Линкольн епискобы
1235 жылдың ақпан айында Уэллздің Хью қайтыс болды, ал Линкольн соборының канондары оның орнын басу үшін жиналды. Бірақ көп ұзамай олар келісімге келе алмады және көпшілік дауысқа қол жеткізе алмады. Сайлау олардың қолынан шығып кетпесін деп қорқып, Гроссетесті компромистік кандидат ретінде таңдады. Ол сол жылдың маусым айында Редингте шіркеу қызметіне бекітілді. Ол монастырларды тексеруге арналған, әдетте тек оларға ғана арналған, жаңашыл сапарлар бағдарламасын енгізді. Гроссетесте оны өзінің кең епархиясының әр архидиакондығындағы барлық деканатураларды қамтуға кеңейтті. Бұл жоба оны бірнеше жеңілдік алған корпорациямен, әсіресе өз тарапымен қақтығысқа түсірді, олар оның олардың қауымына бару құқығын жүзеге асыру туралы талабын жоққа шығарды. Дау 1239 жылдан 1245 жылға дейін қызу жүрді.
The last years of Grosseteste's life and episcopacy were embroiled in a conflict with the new Archbishop of Canterbury, Boniface of Savoy. In 1250, he travelled to the papal court, where one of the cardinals read his complaints at an audience with Innocent IV. He claimed not only that Boniface was threatening the health of the church but also that the pope was just as guilty for not reining him in and that that was symptomatic of the current malaise of the entire church. Most observers noted the personal animus between the bishop of Lincoln and the pope, but it did not stop the pope from agreeing to most of Grosseteste's demands about the way the English church ought to function. Grosseteste continued to keep a watchful eye on ecclesiastical events. In 1251 he protested against a papal mandate enjoining the English clergy to pay Henry III one tenth of their revenues for a crusade; and called attention to the fact that, under the system of provisions, a sum of 70,000 marks was annually drawn from England by the alien nominees of Rome. In 1253, upon being commanded to provide in his own diocese for a papal nephew, he wrote a letter of expostulation and refusal, not to the pope himself but to the commissioner, Master Innocent, through whom he received the mandate. The text of the remonstrance, as given in the Burton Annals and in Matthew Paris, has possibly been altered by a forger who had less respect than Grosseteste for the papacy. The language is more violent than that which the bishop elsewhere employs. But the general argument, that the papacy may command obedience only so far as its commands are consonant with the teaching of Christ and the apostles, is only what should be expected from an ecclesiastical reformer of Grosseteste's time. There is much more reason for suspecting the letter addressed "to the nobles of England, the citizens of London, and the community of the whole realm", in which Grosseteste is represented as denouncing in unmeasured terms papal finance in all its branches. But even in this case allowance must be made for the difference between modern and medieval standards of decorum. Although Grosseteste did not always follow his own advice during his investigations, his work is seen as instrumental in the history of the development of the Western scientific tradition. Grosseteste was the first of the Scholastics to fully understand Aristotle's vision of the dual path of scientific reasoning: generalising from particular observations into a universal law, and then back again from universal laws to prediction of particulars. Therefore, scientific knowledge was demonstrative knowledge of things through their causes. Grosseteste called this "resolution and composition". So, for example, looking at the particulars of the moon, it is possible to arrive at universal laws about nature. Conversely once these universal laws are understood, it is possible to make predictions and observations about other objects besides the moon. Grosseteste said further that both paths should be verified through experimentation to verify the principles involved. These ideas established a tradition that carried forward to Padua and Galileo Galilei in the 17th century. As important as "resolution and composition" would become to the future of Western scientific tradition, more important to his own time was his idea of the subordination of the sciences. For example, when looking at geometry and optics, optics is subordinate to geometry because optics depends on geometry, and so optics was a prime example of a subalternate science. Thus Grosseteste concluded, following much of what Boethius had argued, that mathematics was the highest of all sciences, and the basis for all others, since every natural science ultimately depended on mathematics. He supported this conclusion by looking at light, which he believed to be the "first form" of all things, the source of all generation and motion (approximately what is now known as biology and physics). Hence, since light could be reduced to lines and points, and thus fully explained in the realm of mathematics, mathematics was the highest order of the sciences. Grosseteste had read several important works translated from Greek via Arabic, including De Speculis by Euclid (and likely also De Visu), Meteorologica and De Generatione Animalium by Aristotle, and directly from Arabic, such as Liber Canonis by Avicenna. He likely also read al Kindi's De Aspectibus. Drawing on these sources, Grosseteste produced important work in optics, which would be continued by Roger Bacon, who often mentioned his indebtedness to him although there is no proof that the two ever met. In De Iride Grosseteste writes:
This part of optics, when well understood, shows us how we may make things a very long distance off appear as if placed very close, and large near things appear very small, and how we may make small things placed at a distance appear any size we want, so that it may be possible for us to read the smallest letters at incredible distances, or to count sand, or seed, or any sort of minute objects. Editions of the original Latin text may be found in: Die Philosophischen Werke des Robert Grosseteste, Bischofs von Lincoln (Münster i. W., Aschendorff, 1912. ), p. 75. Grosseteste is now believed to have had a very modern understanding of light and colour, which is shown by his scientific treatises De Luce (On Light) and De Colore (On Colour). De Luce explores the nature of light, matter, and the cosmos. He argued that light is an infinitely small particle which was the first form of everything within the universe that multiplied itself indefinitely that resulted in a finite magnitude which was physical matter. Grosseteste described the birth of the Universe in an explosion and the crystallisation of light into matter to form stars and planets in a set of nested spheres around Earth. He also came to the conclusion that, as light dragged the matter of the universe outward and expanded the universe, the density must decrease as the radius increases. Thus, invoking a conservation law centuries before conservation laws became fundamental in modern science. De Luce is the first attempt to describe the heavens and Earth using a single set of physical laws, four centuries before Isaac Newton proposed gravity and seven centuries before the Big Bang theory. In his treatise, De Colore, Robert Grosseteste had defined colour as light incorporated in a diaphanous material. Meaning that colour is associated with the interaction of light and materials and that it is a product of variations in the qualities of both the light and the medium. De Colore was Grosseteste's replacement of Aristotle's linear colour arrangement between black and white to a three dimensional one based on the aforementioned aspects with 7 different directions of colour from white to black with infinite variations in intensity. The 'Ordered Universe' collaboration of scientists and historians at Durham University studying medieval science regard him as a key figure in showing that pre Renaissance science was far more advanced than previously thought. Supposed errors in his account have been found to be based on corrupt late copies of his essay on the nature of light, written in about 1225 (De Luce). In 2014 Grosseteste's 1225 treatise De Luce was translated from Latin and interpreted by an interdisciplinary project led by Durham University, that included Latinists, philologists, medieval historians, physicists and cosmologists.
Гроссетестен кейінгі өмірі мен епископтығы Кентерберидің жаңа архиепискобы Бонифаций Савойскиймен қақтығысқа толы болды. 1250 жылы ол папалық сотына сапар шекті, онда кардиналдардың бірі оның шағымдарын Иннокентий IV-тің алдында оқыды. Ол Бонифаций шіркеудің денсаулығына қауіп төндіріп қана қоймай, папаның оны тоқтатуға тырыспағаны үшін де кінәлі екенін және бұл бүкіл шіркеудің қазіргі ауруының белгісі екенін мәлімдеді. Көптеген бақылаушылар Линкольн епискобы мен папа арасындағы жеке антагонизмді байқады, бірақ бұл папаны Гроссетестен ағылшын шіркеуінің қалай жұмыс істеуі керек екені туралы талаптарының көпшілігіне келісуден тоқтатып қоймады. Гроссетесте шіркеу оқиғаларын мұқият бақылай берді. 1251 жылы ол папаның ағылшын дін қызметкерлеріне крест жорығы үшін Генрих III-ке кірістерінің оннан бір бөлігін төлеуге міндеттеген бұйрығына қарсылық білдірді және қамсыздандыру жүйесі бойынша Римнің шетелдік тағайындалған адамдары Англиядан жыл сайын 70 000 марка сомасын алатындығына назар салды. 1253 жылы ол өз епархиясында папаның туысын қамтамасыз етуді бұйырғаннан кейін, папаға емес, комиссар Инокентий иеге наразылық хат жазып, бас тартты. Бертон жылнамасында және Мэтью Паристе келтірілген наразылық мәтіні, мүмкін, Гроссетестен гөрі папалыққа деген құрметі аз болған жалған автордың өзгерткені болуы мүмкін. Бұл тіл епископтың басқа жерде қолданатын тілінен гөрі зорлық-зомбылыққа толы. Бірақ пап билігі тек Мәсіхтің және елшілердің үйретуіне сәйкес болған жағдайда ғана мойынсұнуға бұйыра алады деген жалпы аргумент Гроссетестен заманындағы шіркеу реформаторынан күтуге болатын нәрсе. "Англияның ақсүйектеріне, Лондонның азаматтарына және бүкіл патшалық қауымдастығына" арналған хатқа күдікпен қарауға тағы да көп себеп бар, онда Гроссетесте папаның барлық салаларындағы қаржысын өлшеусіз сөздермен айыптайды. Бірақ бұл жағдайда да заманауи және ортағасырлық әдеп нормаларының айырмашылығы ескерілуі керек. Гроссетесте зерттеулері барысында әрқашан өз кеңестерін орындамаса да, оның жұмысы Батыс ғылыми дәстүрінің даму тарихында маңызды рөл атқарды. Гроссетесте Аристотельдің ғылыми ойлаудың екіжақты жолы туралы көзқарасын толық түсінген бірінші схоластик болды: нақты байқаулардан жалпы заңға айналу, содан кейін қайтадан жалпы заңдардан нақты мәліметтерді болжауға. Сондықтан ғылыми білім - заттардың себептері арқылы олардың дәлелді білімі. Гроссетесте мұны "резолюция және композиция" деп атады. Мысалы, айдың ерекшеліктерін қарастырып, табиғат туралы жалпы заңдарға жетуге болады. Ал, керісінше, осы ғаламдық заңдар түсінілгеннен кейін, Айдан басқа да басқа объектілер туралы болжамдар мен байқаулар жасауға болады. Гроссетесте екі жолды да тәжірибе арқылы тексеріп, принциптерін тексеру керектігін айтты. Бұл идеялар 17 ғасырда Падуа мен Галилео Галилейге дейін жалғасқан дәстүрді қалыптастырды. "Резолюция мен композиция" Батыс ғылыми дәстүрінің болашағына қаншалықты маңызды болса, оның өз заманы үшін ғылымдардың бағыныстылығы туралы идеясы одан да маңызды болды. Мысалы, геометрия мен оптиканы қарастырған кезде оптика геометрияға бағынышты, өйткені оптика геометрияға байланысты, сондықтан оптика субалтернативті ғылымның басты мысалы болды. Осылайша Гроссетесте Боэцийдің көп бөлігінен кейін математика барлық ғылымдардың ең жоғарысы және басқалардың негізі деп тұжырымдады, өйткені әрбір табиғи ғылым ақыр соңында математикаға байланысты болды. Ол осы тұжырымға жарықты қарастыру арқылы қол қойды, ол барлық заттардың "алғашқы түрі", барлық ұрпақ пен қозғалыстың көзі (қазіргі биология мен физика деп аталатын нәрсеге жуық) деп сенді. Сондықтан жарықты сызықтар мен нүктелерге келтіруге болады, осылайша математика саласында толық түсіндіруге болады, математика ғылымдардың ең жоғары деңгейі. Гроссетесте грек тілінен араб тіліне аударылған бірнеше маңызды еңбектерді оқыды, оның ішінде Эвклидтің "De Speculis" (және мүмкін "De Visu" да), Аристотельдің "Meteorologica" және "De Generatione Animalium", сондай-ақ араб тілінен тікелей "Avicenna"ның "Liber Canonis" еңбегін оқыды. Ол сондай-ақ ал-Киндидің "De Aspectibus" еңбегін оқыған болуы мүмкін. Бұл көздерге сүйене отырып, Гроссетесте оптика саласында маңызды жұмыстар жасады, оны Роджер Бэкон жалғастырды, ол оған жиі қарызы екенін айтты, бірақ екеуінің де кездескеніне дәлел жоқ. "De Iride" еңбегінде Гроссетесте былай деп жазады:
The last years of Grosseteste's life and episcopacy were embroiled in a conflict with the new Archbishop of Canterbury, Boniface of Savoy. In 1250, he travelled to the papal court, where one of the cardinals read his complaints at an audience with Innocent IV. He claimed not only that Boniface was threatening the health of the church but also that the pope was just as guilty for not reining him in and that that was symptomatic of the current malaise of the entire church. Most observers noted the personal animus between the bishop of Lincoln and the pope, but it did not stop the pope from agreeing to most of Grosseteste's demands about the way the English church ought to function. Grosseteste continued to keep a watchful eye on ecclesiastical events. In 1251 he protested against a papal mandate enjoining the English clergy to pay Henry III one tenth of their revenues for a crusade; and called attention to the fact that, under the system of provisions, a sum of 70,000 marks was annually drawn from England by the alien nominees of Rome. In 1253, upon being commanded to provide in his own diocese for a papal nephew, he wrote a letter of expostulation and refusal, not to the pope himself but to the commissioner, Master Innocent, through whom he received the mandate. The text of the remonstrance, as given in the Burton Annals and in Matthew Paris, has possibly been altered by a forger who had less respect than Grosseteste for the papacy. The language is more violent than that which the bishop elsewhere employs. But the general argument, that the papacy may command obedience only so far as its commands are consonant with the teaching of Christ and the apostles, is only what should be expected from an ecclesiastical reformer of Grosseteste's time. There is much more reason for suspecting the letter addressed "to the nobles of England, the citizens of London, and the community of the whole realm", in which Grosseteste is represented as denouncing in unmeasured terms papal finance in all its branches. But even in this case allowance must be made for the difference between modern and medieval standards of decorum. Although Grosseteste did not always follow his own advice during his investigations, his work is seen as instrumental in the history of the development of the Western scientific tradition. Grosseteste was the first of the Scholastics to fully understand Aristotle's vision of the dual path of scientific reasoning: generalising from particular observations into a universal law, and then back again from universal laws to prediction of particulars. Therefore, scientific knowledge was demonstrative knowledge of things through their causes. Grosseteste called this "resolution and composition". So, for example, looking at the particulars of the moon, it is possible to arrive at universal laws about nature. Conversely once these universal laws are understood, it is possible to make predictions and observations about other objects besides the moon. Grosseteste said further that both paths should be verified through experimentation to verify the principles involved. These ideas established a tradition that carried forward to Padua and Galileo Galilei in the 17th century. As important as "resolution and composition" would become to the future of Western scientific tradition, more important to his own time was his idea of the subordination of the sciences. For example, when looking at geometry and optics, optics is subordinate to geometry because optics depends on geometry, and so optics was a prime example of a subalternate science. Thus Grosseteste concluded, following much of what Boethius had argued, that mathematics was the highest of all sciences, and the basis for all others, since every natural science ultimately depended on mathematics. He supported this conclusion by looking at light, which he believed to be the "first form" of all things, the source of all generation and motion (approximately what is now known as biology and physics). Hence, since light could be reduced to lines and points, and thus fully explained in the realm of mathematics, mathematics was the highest order of the sciences. Grosseteste had read several important works translated from Greek via Arabic, including De Speculis by Euclid (and likely also De Visu), Meteorologica and De Generatione Animalium by Aristotle, and directly from Arabic, such as Liber Canonis by Avicenna. He likely also read al Kindi's De Aspectibus. Drawing on these sources, Grosseteste produced important work in optics, which would be continued by Roger Bacon, who often mentioned his indebtedness to him although there is no proof that the two ever met. In De Iride Grosseteste writes:
This part of optics, when well understood, shows us how we may make things a very long distance off appear as if placed very close, and large near things appear very small, and how we may make small things placed at a distance appear any size we want, so that it may be possible for us to read the smallest letters at incredible distances, or to count sand, or seed, or any sort of minute objects. Editions of the original Latin text may be found in: Die Philosophischen Werke des Robert Grosseteste, Bischofs von Lincoln (Münster i. W., Aschendorff, 1912. ), p. 75. Grosseteste is now believed to have had a very modern understanding of light and colour, which is shown by his scientific treatises De Luce (On Light) and De Colore (On Colour). De Luce explores the nature of light, matter, and the cosmos. He argued that light is an infinitely small particle which was the first form of everything within the universe that multiplied itself indefinitely that resulted in a finite magnitude which was physical matter. Grosseteste described the birth of the Universe in an explosion and the crystallisation of light into matter to form stars and planets in a set of nested spheres around Earth. He also came to the conclusion that, as light dragged the matter of the universe outward and expanded the universe, the density must decrease as the radius increases. Thus, invoking a conservation law centuries before conservation laws became fundamental in modern science. De Luce is the first attempt to describe the heavens and Earth using a single set of physical laws, four centuries before Isaac Newton proposed gravity and seven centuries before the Big Bang theory. In his treatise, De Colore, Robert Grosseteste had defined colour as light incorporated in a diaphanous material. Meaning that colour is associated with the interaction of light and materials and that it is a product of variations in the qualities of both the light and the medium. De Colore was Grosseteste's replacement of Aristotle's linear colour arrangement between black and white to a three dimensional one based on the aforementioned aspects with 7 different directions of colour from white to black with infinite variations in intensity. The 'Ordered Universe' collaboration of scientists and historians at Durham University studying medieval science regard him as a key figure in showing that pre Renaissance science was far more advanced than previously thought. Supposed errors in his account have been found to be based on corrupt late copies of his essay on the nature of light, written in about 1225 (De Luce). In 2014 Grosseteste's 1225 treatise De Luce was translated from Latin and interpreted by an interdisciplinary project led by Durham University, that included Latinists, philologists, medieval historians, physicists and cosmologists.
Оптиканың бұл бөлігі, жақсы түсінілгенде, бізге қашықтағы заттарды өте жақын сияқты көрсетуге, ал жақын заттарды өте кішкентай көрсетуге, сондай-ақ қашықтағы кішкентай заттарды қалауынша кез келген мөлшерде көрсетуге қалай болатынын көрсетеді, осылайша біз өте қашықтықтағы ең кішкентай әріптерді оқуға, немесе құмды, тұқымды, немесе кез келген ұсақ заттарды санауға мүмкіндік аламыз. Латын тіліндегі түпнұсқа мәтіннің басылымдарын мына жерде табуға болады: Die Philosophischen Werke des Robert Grosseteste, Bischofs von Lincoln (Münster i. W., Aschendorff, 1912. ), 75 бет. Гроссетестен жарық пен түс туралы өте заманауи түсінігі болған деп есептеледі, бұл оның ғылыми еңбектері "De Luce" (Жарық туралы) және "De Colore" (Түс туралы) арқылы көрсетілген. "De Luce" жарықтың, материяның және ғаламның табиғатын зерттейді. Ол жарық - бұл барлық заттардың алғашқы түрі болып табылатын, шексіз көбейетін және физикалық материя болып табылатын ұсақ бөлшектің екенін айтты. Гроссетесте ғаламның жарықтан жарылыс арқылы туғанын және жарықтың кристалдануын жұлдыздар мен планеталарды Жердің айналасындағы бірнеше сфераларда құрады деп сипаттады. Ол сондай-ақ жарық ғаламның материясын сыртқа тартса және ғаламды кеңейтсе, радиус артқан сайын тығыздық азаятынын түсіндірді. Осылайша, қазіргі ғылымда негізгі болып табылатын сақтану заңдарына ғасырлар бұрын сілтеме жасады. "De Luce" - төрт ғасыр бұрын Исаак Ньютон гравитацияны ұсынған және жеті ғасыр бұрын Ұлы жарылыс теориясы ұсырылғаннан кейін аспан мен Жерді сипаттауға бір жиын физикалық заңдарды қолдануға жасалған алғашқы әрекет. "De Colore" трактатында Роберт Гроссетесте түсті жарықтың көлденең материалға енуі ретінде анықтады. Яғни, түс жарық пен материалдың өзара әрекеттесуімен байланысты және оның екі жақтың қасиеттеріндегі өзгерістердің нәтижесі екенін білдіреді. "De Colore" Гроссетестенің Аристотельдің қара мен ақ арасындағы сызықты түс реттелуін үш өлшемдіге, жоғарыда аталған аспектілерге негізделген, ақтан қараға дейін 7 түрлі түс бағыты бар және интенсивтілігі шексіз өзгереді деп ауыстырды. Дарем университетіндегі ғалымдар мен тарихшылардың "Ordered Universe" ынтымақтастығы оны ортағасырлық ғылымның бұрынғыдан гөрі әлдеқайда жетілгенін көрсетудегі маңызды тұлға деп санайды. Оның есебіндегі қателер жалған автордың папалыққа Гроссетестенің қарағанда аз құрметі болғандықтан өзгертілгені анықталды. Бұл тіл епископтың басқа жерде қолданатын тілінен гөрі зорлық-зомбылыққа толы. Бірақ пап билігі тек Мәсіхтің және елшілердің үйретуіне сәйкес болған жағдайда ғана мойынсұнуға бұйыра алады деген жалпы пікір Гроссетестен заманындағы шіркеу реформаторынан күтуге болатын нәрсе. "Англияның ақсүйектеріне, Лондонның азаматтарына және бүкіл патшалық қауымдастығына" арналған хатқа күдікпен қарауға тағы да көп себеп бар, онда Гроссетесте папаның барлық салаларындағы қаржысын өлшеусіз сөздермен айыптайды. Бірақ бұл жағдайда да заманауи және ортағасырлық әдеп нормаларының айырмашылығы ескерілуі керек. Гроссетесте зерттеулері барысында әрқашан өз кеңестерін орындамаса да, оның жұмысы Батыс ғылыми дәстүрінің даму тарихында маңызды рөл атқарды. Гроссетесте Аристотельдің ғылыми ойлаудың екіжақты жолы туралы көзқарасын толық түсінген бірінші схоластик болды: нақты байқаулардан жалпы заңға айналу, содан кейін қайтадан жалпы заңдардан нақты мәліметтерді болжауға. Сондықтан ғылыми білім - заттардың себептері арқылы олардың дәлелді білімі. Гроссетесте мұны "резолюция және композиция" деп атады. Мысалы, айдың ерекшеліктерін қарастырып, табиғат туралы жалпы заңдарға жетуге болады. Ал, керісінше, осы ғаламдық заңдар түсінілгеннен кейін, Айдан басқа да басқа объектілер туралы болжамдар мен байқаулар жасауға болады. Гроссетесте екі жолды да тәжірибе арқылы тексеріп, принциптерін тексеру керектігін айтты. Бұл идеялар 17 ғасырда Падуа мен Галилео Галилейге дейін жалғасқан дәстүрді қалыптастырды. "Резолюция мен композиция" Батыс ғылыми дәстүрінің болашағына қаншалықты маңызды болса, оның өз заманы үшін ғылымдардың бағыныстылығы туралы идеясы одан да маңызды болды. Мысалы, геометрия мен оптиканы қарастырған кезде оптика геометрияға бағынышты, өйткені оптика геометрияға байланысты, сондықтан оптика субалтернативті ғылымның басты мысалы болды. Осылайша Гроссетесте Боэцийдің көп бөлігінен кейін математика барлық ғылымдардың ең жоғарысы және басқалардың негізі деп тұжырымдады, өйткені әрбір табиғи ғылым ақыр соңында математикаға байланысты болды. Ол осы тұжырымға жарықты қарастыру арқылы қол қойды, ол барлық заттардың "алғашқы түрі", барлық ұрпақ пен қозғалыстың көзі (қазіргі биология мен физика деп аталатын нәрсеге жуық) деп сенді. Сондықтан жарықты сызықтар мен нүктелерге келтіруге болады, осылайша математика саласында толық түсіндіруге болады, математика ғылымдардың ең жоғары деңгейі. Гроссетесте грек тілінен араб тіліне аударылған бірнеше маңызды еңбектерді оқыды, оның ішінде Эвклидтің "De Speculis" (және мүмкін "De Visu" да), Аристотельдің "Meteorologica" және "De Generatione Animalium", сондай-ақ араб тілінен тікелей "Avicenna"ның "Liber Canonis" еңбегін оқыды. Ол сондай-ақ ал-Киндидің "De Aspectibus" еңбегін оқыған болуы мүмкін. Бұл көздерге сүйене отырып, Гроссетесте оптика саласында маңызды жұмыстар жасады, оны Роджер Бэкон жалғастырды, ол оған жиі қарызы екенін айтты, бірақ екеуінің де кездескеніне дәлел жоқ. "De Iride" еңбегінде Гроссетесте былай деп жазады:
The last years of Grosseteste's life and episcopacy were embroiled in a conflict with the new Archbishop of Canterbury, Boniface of Savoy. In 1250, he travelled to the papal court, where one of the cardinals read his complaints at an audience with Innocent IV. He claimed not only that Boniface was threatening the health of the church but also that the pope was just as guilty for not reining him in and that that was symptomatic of the current malaise of the entire church. Most observers noted the personal animus between the bishop of Lincoln and the pope, but it did not stop the pope from agreeing to most of Grosseteste's demands about the way the English church ought to function. Grosseteste continued to keep a watchful eye on ecclesiastical events. In 1251 he protested against a papal mandate enjoining the English clergy to pay Henry III one tenth of their revenues for a crusade; and called attention to the fact that, under the system of provisions, a sum of 70,000 marks was annually drawn from England by the alien nominees of Rome. In 1253, upon being commanded to provide in his own diocese for a papal nephew, he wrote a letter of expostulation and refusal, not to the pope himself but to the commissioner, Master Innocent, through whom he received the mandate. The text of the remonstrance, as given in the Burton Annals and in Matthew Paris, has possibly been altered by a forger who had less respect than Grosseteste for the papacy. The language is more violent than that which the bishop elsewhere employs. But the general argument, that the papacy may command obedience only so far as its commands are consonant with the teaching of Christ and the apostles, is only what should be expected from an ecclesiastical reformer of Grosseteste's time. There is much more reason for suspecting the letter addressed "to the nobles of England, the citizens of London, and the community of the whole realm", in which Grosseteste is represented as denouncing in unmeasured terms papal finance in all its branches. But even in this case allowance must be made for the difference between modern and medieval standards of decorum. Although Grosseteste did not always follow his own advice during his investigations, his work is seen as instrumental in the history of the development of the Western scientific tradition. Grosseteste was the first of the Scholastics to fully understand Aristotle's vision of the dual path of scientific reasoning: generalising from particular observations into a universal law, and then back again from universal laws to prediction of particulars. Therefore, scientific knowledge was demonstrative knowledge of things through their causes. Grosseteste called this "resolution and composition". So, for example, looking at the particulars of the moon, it is possible to arrive at universal laws about nature. Conversely once these universal laws are understood, it is possible to make predictions and observations about other objects besides the moon. Grosseteste said further that both paths should be verified through experimentation to verify the principles involved. These ideas established a tradition that carried forward to Padua and Galileo Galilei in the 17th century. As important as "resolution and composition" would become to the future of Western scientific tradition, more important to his own time was his idea of the subordination of the sciences. For example, when looking at geometry and optics, optics is subordinate to geometry because optics depends on geometry, and so optics was a prime example of a subalternate science. Thus Grosseteste concluded, following much of what Boethius had argued, that mathematics was the highest of all sciences, and the basis for all others, since every natural science ultimately depended on mathematics. He supported this conclusion by looking at light, which he believed to be the "first form" of all things, the source of all generation and motion (approximately what is now known as biology and physics). Hence, since light could be reduced to lines and points, and thus fully explained in the realm of mathematics, mathematics was the highest order of the sciences. Grosseteste had read several important works translated from Greek via Arabic, including De Speculis by Euclid (and likely also De Visu), Meteorologica and De Generatione Animalium by Aristotle, and directly from Arabic, such as Liber Canonis by Avicenna. He likely also read al Kindi's De Aspectibus. Drawing on these sources, Grosseteste produced important work in optics, which would be continued by Roger Bacon, who often mentioned his indebtedness to him although there is no proof that the two ever met. In De Iride Grosseteste writes:
This part of optics, when well understood, shows us how we may make things a very long distance off appear as if placed very close, and large near things appear very small, and how we may make small things placed at a distance appear any size we want, so that it may be possible for us to read the smallest letters at incredible distances, or to count sand, or seed, or any sort of minute objects. Editions of the original Latin text may be found in: Die Philosophischen Werke des Robert Grosseteste, Bischofs von Lincoln (Münster i. W., Aschendorff, 1912. ), p. 75. Grosseteste is now believed to have had a very modern understanding of light and colour, which is shown by his scientific treatises De Luce (On Light) and De Colore (On Colour). De Luce explores the nature of light, matter, and the cosmos. He argued that light is an infinitely small particle which was the first form of everything within the universe that multiplied itself indefinitely that resulted in a finite magnitude which was physical matter. Grosseteste described the birth of the Universe in an explosion and the crystallisation of light into matter to form stars and planets in a set of nested spheres around Earth. He also came to the conclusion that, as light dragged the matter of the universe outward and expanded the universe, the density must decrease as the radius increases. Thus, invoking a conservation law centuries before conservation laws became fundamental in modern science. De Luce is the first attempt to describe the heavens and Earth using a single set of physical laws, four centuries before Isaac Newton proposed gravity and seven centuries before the Big Bang theory. In his treatise, De Colore, Robert Grosseteste had defined colour as light incorporated in a diaphanous material. Meaning that colour is associated with the interaction of light and materials and that it is a product of variations in the qualities of both the light and the medium. De Colore was Grosseteste's replacement of Aristotle's linear colour arrangement between black and white to a three dimensional one based on the aforementioned aspects with 7 different directions of colour from white to black with infinite variations in intensity. The 'Ordered Universe' collaboration of scientists and historians at Durham University studying medieval science regard him as a key figure in showing that pre Renaissance science was far more advanced than previously thought. Supposed errors in his account have been found to be based on corrupt late copies of his essay on the nature of light, written in about 1225 (De Luce). In 2014 Grosseteste's 1225 treatise De Luce was translated from Latin and interpreted by an interdisciplinary project led by Durham University, that included Latinists, philologists, medieval historians, physicists and cosmologists.
Оптиканың бұл бөлігі, жақсы түсінілгенде, бізге қашықтағы заттарды өте жақын сияқты көрсетуге, ал жақын заттарды өте кішкентай көрсетуге, сондай-ақ қашықтағы кішкентай заттарды қалауынша кез келген мөлшерде көрсетуге қалай болатынын көрсетеді, осылайша біз өте қашықтықтағы ең кішкентай әріптерді оқуға, немесе құмды, тұқымды, немесе кез келген ұсақ заттарды санауға мүмкіндік аламыз. Түпнұсқа латын мәтінінің басылымдарын мына жерде табуға болады: Die Philosophischen Werke des Robert Grosseteste, Bischofs von Lincoln (Münster i. W., Aschendorff, 1912. ), 75 бет. Гроссетестен жарық пен түс туралы өте заманауи түсінігі болған деп есептеледі, бұл оның ғылыми еңбектері "De Luce" (Жарық туралы) және "De Colore" (Түс туралы) арқылы көрсетілген. "De Luce" жарықтың, материяның және ғаламның табиғатын зерттейді. Ол жарық - бұл барлық заттардың алғашқы түрі болып табылатын, шексіз көбейетін және физикалық материя болып табылатын ұсақ бөлшектің екенін айтты. Гроссетесте ғаламның жарықтан жарылыс арқылы туғанын және жарықтың кристалдануын жұлдыздар мен планеталарды Жердің айналасындағы бірнеше сфераларда құрады деп сипаттады. Ол сондай-ақ жарық ғаламның материясын сыртқа тартса және ғаламды кеңейтсе, радиус артқан сайын тығыздық азаятынын түсіндірді. Осылайша, қазіргі ғылымда негізгі болып табылатын сақтану заңдарына ғасырлар бұрын сілтеме жасады. "De Luce" - төрт ғасыр бұрын Исаак Ньютон гравитацияны ұсынған және жеті ғасыр бұрын Ұлы жарылыс теориясы ұсырылғаннан кейін аспан мен Жерді сипаттауға бір жиын физикалық заңдарды қолдануға жасалған алғашқы әрекет. "De Colore" трактатында Роберт Гроссетесте түсті жарықтың көлденең материалға енуі ретінде анықтады. Яғни, түс жарық пен материалдың өзара әрекеттесуімен байланысты және оның екі жақтың қасиеттеріндегі өзгерістердің нәтижесі екенін білдіреді. "De Colore" Гроссетестенің Аристотельдің қара мен ақ арасындағы сызықты түс реттелуін үш өлшемдіге, жоғарыда аталған аспектілерге негізделген, ақтан қараға дейін 7 түрлі түс бағыты бар және интенсивтілігі шексіз өзгереді деп ауыстырды. Дарем университетіндегі ғалымдар мен тарихшылардың "Ordered Universe" ынтымақтастығы оны ортағасырлық ғылымның бұрынғыдан гөрі әлдеқайда жетілгенін көрсетудегі маңызды тұлға деп санайды. Оның есебіндегі қателер жалған автордың папалыққа Гроссетестенің қарағанда аз құрметі болғандықтан өзгертілгені анықталды.
The last years of Grosseteste's life and episcopacy were embroiled in a conflict with the new Archbishop of Canterbury, Boniface of Savoy. In 1250, he travelled to the papal court, where one of the cardinals read his complaints at an audience with Innocent IV. He claimed not only that Boniface was threatening the health of the church but also that the pope was just as guilty for not reining him in and that that was symptomatic of the current malaise of the entire church. Most observers noted the personal animus between the bishop of Lincoln and the pope, but it did not stop the pope from agreeing to most of Grosseteste's demands about the way the English church ought to function. Grosseteste continued to keep a watchful eye on ecclesiastical events. In 1251 he protested against a papal mandate enjoining the English clergy to pay Henry III one tenth of their revenues for a crusade; and called attention to the fact that, under the system of provisions, a sum of 70,000 marks was annually drawn from England by the alien nominees of Rome. In 1253, upon being commanded to provide in his own diocese for a papal nephew, he wrote a letter of expostulation and refusal, not to the pope himself but to the commissioner, Master Innocent, through whom he received the mandate. The text of the remonstrance, as given in the Burton Annals and in Matthew Paris, has possibly been altered by a forger who had less respect than Grosseteste for the papacy. The language is more violent than that which the bishop elsewhere employs. But the general argument, that the papacy may command obedience only so far as its commands are consonant with the teaching of Christ and the apostles, is only what should be expected from an ecclesiastical reformer of Grosseteste's time. There is much more reason for suspecting the letter addressed "to the nobles of England, the citizens of London, and the community of the whole realm", in which Grosseteste is represented as denouncing in unmeasured terms papal finance in all its branches. But even in this case allowance must be made for the difference between modern and medieval standards of decorum. Although Grosseteste did not always follow his own advice during his investigations, his work is seen as instrumental in the history of the development of the Western scientific tradition. Grosseteste was the first of the Scholastics to fully understand Aristotle's vision of the dual path of scientific reasoning: generalising from particular observations into a universal law, and then back again from universal laws to prediction of particulars. Therefore, scientific knowledge was demonstrative knowledge of things through their causes. Grosseteste called this "resolution and composition". So, for example, looking at the particulars of the moon, it is possible to arrive at universal laws about nature. Conversely once these universal laws are understood, it is possible to make predictions and observations about other objects besides the moon. Grosseteste said further that both paths should be verified through experimentation to verify the principles involved. These ideas established a tradition that carried forward to Padua and Galileo Galilei in the 17th century. As important as "resolution and composition" would become to the future of Western scientific tradition, more important to his own time was his idea of the subordination of the sciences. For example, when looking at geometry and optics, optics is subordinate to geometry because optics depends on geometry, and so optics was a prime example of a subalternate science. Thus Grosseteste concluded, following much of what Boethius had argued, that mathematics was the highest of all sciences, and the basis for all others, since every natural science ultimately depended on mathematics. He supported this conclusion by looking at light, which he believed to be the "first form" of all things, the source of all generation and motion (approximately what is now known as biology and physics). Hence, since light could be reduced to lines and points, and thus fully explained in the realm of mathematics, mathematics was the highest order of the sciences. Grosseteste had read several important works translated from Greek via Arabic, including De Speculis by Euclid (and likely also De Visu), Meteorologica and De Generatione Animalium by Aristotle, and directly from Arabic, such as Liber Canonis by Avicenna. He likely also read al Kindi's De Aspectibus. Drawing on these sources, Grosseteste produced important work in optics, which would be continued by Roger Bacon, who often mentioned his indebtedness to him although there is no proof that the two ever met. In De Iride Grosseteste writes:
This part of optics, when well understood, shows us how we may make things a very long distance off appear as if placed very close, and large near things appear very small, and how we may make small things placed at a distance appear any size we want, so that it may be possible for us to read the smallest letters at incredible distances, or to count sand, or seed, or any sort of minute objects. Editions of the original Latin text may be found in: Die Philosophischen Werke des Robert Grosseteste, Bischofs von Lincoln (Münster i. W., Aschendorff, 1912. ), p. 75. Grosseteste is now believed to have had a very modern understanding of light and colour, which is shown by his scientific treatises De Luce (On Light) and De Colore (On Colour). De Luce explores the nature of light, matter, and the cosmos. He argued that light is an infinitely small particle which was the first form of everything within the universe that multiplied itself indefinitely that resulted in a finite magnitude which was physical matter. Grosseteste described the birth of the Universe in an explosion and the crystallisation of light into matter to form stars and planets in a set of nested spheres around Earth. He also came to the conclusion that, as light dragged the matter of the universe outward and expanded the universe, the density must decrease as the radius increases. Thus, invoking a conservation law centuries before conservation laws became fundamental in modern science. De Luce is the first attempt to describe the heavens and Earth using a single set of physical laws, four centuries before Isaac Newton proposed gravity and seven centuries before the Big Bang theory. In his treatise, De Colore, Robert Grosseteste had defined colour as light incorporated in a diaphanous material. Meaning that colour is associated with the interaction of light and materials and that it is a product of variations in the qualities of both the light and the medium. De Colore was Grosseteste's replacement of Aristotle's linear colour arrangement between black and white to a three dimensional one based on the aforementioned aspects with 7 different directions of colour from white to black with infinite variations in intensity. The 'Ordered Universe' collaboration of scientists and historians at Durham University studying medieval science regard him as a key figure in showing that pre Renaissance science was far more advanced than previously thought. Supposed errors in his account have been found to be based on corrupt late copies of his essay on the nature of light, written in about 1225 (De Luce). In 2014 Grosseteste's 1225 treatise De Luce was translated from Latin and interpreted by an interdisciplinary project led by Durham University, that included Latinists, philologists, medieval historians, physicists and cosmologists.
Өлім және жерлеу
Гроссетест 1253 жылғы 9 қазанда қайтыс болды. Оның жасы шамамен 80-85 болған. Ол Линкольн соборындағы ескерткіш шіркеуіндегі қабірге жерленген. Оның арнау тақтасында былай деп жазылған:
Оның қайтысынан кейін, Мэтью Паристің Папа Иннокентийдің өлімі туралы айтқан әңгімесі, Гроссетестің рухы түнде Папаға келіп, оның жүрегіне соққы беріп өлтіргені туралы, 16 ғасырға дейін жиі айтылып келді.
Құрмет
Ол қайтыс болғаннан кейін Англияда барлық ел оны әулие ретінде құрметтеді, оның қабірінен кереметтер туралы хабарлар тарады және Линкольн епископы оның қабіріне сапар шеккендерге кешірім берді. Алайда, Линкольн епископтарының, Оксфорд университетінің және Эдуард I-нің Папаның ресми қасиеттілік мәртебесін бекітуге жасаған бірнеше әрекеттері сәтсіз аяқталды. Оны қасиеттілікке ие етуге жасалған тыраштандырулар Папа Иннокентий IV-ке қарсылығының нәтижесінде сәтсіз болды. Бұған себеп, сонымен қатар, Гроссетестің рухы Папаның өліміне кінәлі деген қауесет тарады. Көптеген қазіргі Англикан қауымдастықтары Роберт Гроссетесті ізгіленген деп санайды және оны 9 қазанда еске алады. Гроссетесті Англия шіркеуі мен Епископ шіркеуі 9 қазанда құрметтейді.
Атақ-даңқы мен мұрасы
Гроссетесте епископ болған кезде жасы ұлғайған, қадір-қасиетті адам еді. Ол академиялық мансабында көрсеткендей, діни саясатта да сондай құлшыныс пен жан-жақтылықты танытты; бірақ қазіргі заманғы жазушылардың көпшілігі оның саяси және шіркеулік қызметтерін асыра бағалап, ғалым, жобалаушы және ғалым ретіндегі еңбектерін назардан тыс қалдырған. Оның замандастарының, Мэтью Пэрис пен Роджер Бэконның пікірі мүлдем басқаша еді. Оның құрдастары мемлекет қайраткері ретіндегі ізгі ниеттерін мойындағанмен, мінез-құлқы мен салмақтылығының жетіспеушіліктерін айқын атап көрсетті. Гроссетесте әркімге де біршама сын көзбен қараған және мәртебесіне қарамастан, пікірін ашық білдірумен белгілі болды. Осы қақтығыстардың кейбіреулеріне король, Вестминстер аббаты және Папа Иннокентий қатысты. Оның моральдық қағидалары жоғары болды және ол шіркеудің өкілдерінің арасында да жемқорлық болуы мүмкін екенін түсініп, оған қарсы күреске тырысты. Бірақ олар оны әдеби және ғылыми қозғалыстың бастамашысы деп санайды; ол тек бос уақытында білімді қолдаған ғана емес, сонымен қатар өз дәуірінің алғашқы математигі және физигі болды. Ол осы ойлар саласында Роджер Бэкон кейіннен кеңінен таратқан бірнеше керемет идеяларды болжады. 2014 жылы Роберт Гроссетесте қоғамы оның жетістіктерін тану үшін ескерткіш орнатуға шақырды.
Басылымдар
Versio Caelestis Hierarchiae Pseudo Dionysii Areopagitae cum scholiis ex Graeco sumptis necnon commentariis notulisque eiusdem Lincolniensis, ред. Д. А. Лоуэлл (Corpus Christianorum. Continuatio Mediaevalis 268), Turnhout: Brepols Publishers, 2015
Opera I. Expositio in Epistolam sancti Pauli ad Galatas. Санкти Паулидің хаттарына түсіндірмелер фрагменттері. Таблица, ред. Дж. МакЭвой, Л. Риццерио, Р. К. Дейлс, П. В. Роземан (Corpus Christianorum. Continuatio Mediaevalis 130), Turnhout: Brepols Publishers, 1995
Аристотельдің Никомах этикасына грек комментарийлері, Роберт Гроссетесттің латын аудармасында, ред. H Mercken (Corpus Latinum Commentariorum in Aristotelem Graecorum VI), Лейден: Brill, 1973–1991
Жарық туралы, ред. С. Ридл (Милуоки, Висконсин штаты, 1942 жыл)
Opera I. Expositio in Epistolam sancti Pauli ad Galatas. Glossarum in sancti Pauli Epistolas fragmenta. Tabula, ed. J. McEvoy, L. Rizzerio, R. C. Dales, P. W. Rosemann (Corpus Christianorum. Continuatio Mediaevalis 130), Turnhout: Brepols Publishers, 1995
The Greek Commentaries of the Nicomachean Ethics of Aristotle in the Latin Translation of Robert Grosseteste, ed. H Mercken (Corpus Latinum Commentariorum in Aristotelem Graecorum VI), Leiden: Brill, 1973–1991
On Light, ed. C Riedl, (Milwaukee, WI, 1942)
Аудармадағы шығармалары
Мистикалық теология: Томас Галлдың "Глоссалары" және Роберт Гроссестедің "De mystica theologia" еңбегіне жазған түсіндірмесі, ред. Дж. Макэвой, (Париж: Питерс, 2003) Жаратылыстың алты күні туралы, ауд. CFJ Мартин, (Оксфорд, 1996)
On the Six Days of Creation, tr. CFJ Martin, (Oxford, 1996)