Кіріспе

Әйелдердің құқықтарының халықаралық биллі

Әйелдерге қатысты кемсітушіліктің барлық түрлерін жою туралы конвенция (CEDAW) – 1979 жылы Біріккен Ұлттар Ұйымының Бас Ассамблеясы қабылдаған халықаралық шарт. Әйелдердің құқықтарының халықаралық биллі деп сипатталатын бұл конвенция 1981 жылдың 3 қыркүйегінде күшіне енді және 189 мемлекет ратификациялады. Конвенцияны ратификациялаған елуден астам ел оны белгілі бір мәлімдемелермен, ескертулермен және наразылықтармен ратификациялады, оның ішінде 38 ел конвенцияны түсіндіруге немесе қолдануға қатысты дауларды шешу тәсілдерін қарастыратын 29-бапты қабылдамады. Австралияның декларациясында оның федералдық конституциялық жүйесінен туындайтын орталық үкімет билігінің шектеулері көрсетілген. АҚШ және Палау конвенцияға қол қойды, бірақ оны ратификацияламады. Ватикан, Иран, Сомали, Судан және Тонга CEDAW-ға қол қоймады. CEDAW төрағасы лауазымын қазіргі уақытта Хилари Гбедема атқарады.

Қорытынды

Конвенция "барлық түрдегі расалық дискриминацияны жою туралы конвенцияға" ұқсас форматта, "оның мазмұндық міндеттемелерінің ауқымы және халықаралық бақылау механизмдері тұрғысынан". I бөлім (1–6-баптар) дискриминацияға жол бермеу, жыныстық стереотиптер және адам сатуға қатысты. II бөлім (7–9-баптар) әйелдердің қоғамдық өмірдегі құқықтарын, оның ішінде саяси өмірге қатысу, өкілдік ету және ұлттыққа құқықтарын қарастырады. III бөлім (10–14-баптар) әйелдердің экономикалық және әлеуметтік құқықтарын, әсіресе білім беру, жұмыспен қамту және денсаулық сақтау салаларын қамтиды. III бөлімде сондай-ақ ауыл әйелдеріне арналған арнайы қорғау шаралары мен олардың кездесетін мәселелері де қарастырылған. IV бөлім (15 және 16-баптар) әйелдердің неке және отбасылық өмірде теңдікке құқығын, сондай-ақ заң алдында теңдікке құқығын белгілейді. V бөлім (17–22-баптар) Әйелдерге қатысты дискриминацияны жою жөніндегі комитеттің құрылуын және қатысушы мемлекеттердің есеп беру рәсімін орнатады. VI бөлім (23–30-баптар) конвенцияның басқа шарттарға тигізетін әсерін, қатысушы мемлекеттердің міндеттемелерін және конвенцияны іске асыру тәртібін сипаттайды.