Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америка Құрама Штаттары үкіметі органы
United States government body
Ұлттық оқу тобы (NRP) – Америка Құрама Штаттары үкіметі органы. 1997 жылы Конгресс өтініші бойынша құрылған бұл ұлттық комиссия балаларды оқуға үйретудің түрлі тәсілдерінің тиімділігін бағалауды мақсат етті. Комиссияны Балалар денсаулығы және дамуы жөніндегі Ұлттық институтының директоры, АҚШ Білім министрімен кеңесе отырып құрды, және оған оқу білімі, психология және жоғары білім салаларындағы көрнекті сарапшылар кірді. Комиссия төрағасы – Дональд Лангенберг (Мэриленд университеті), ал құрамына мына мүшелер кірді: Глория Корреро (Миссисипи штаты университеті), Линнеа Эхри (Нью-Йорк қалалық университеті), Гвенет Фергюсон (Хьюстон, Техас штаты, орта мектеп мұғалімі), Норма Гарза (ата-ана, Браунсвилл, Техас штаты), Майкл Л. Камил (Стэнфорд университеті), Кора Бэгли Маррет (Массачусетс Амхерст университеті), С.Ж. Самуэльс (Миннесота университеті), Тимоти Шанахан (педагог) (Иллинойс университеті, Чикаго), Салли Шайвиц (Йель университеті), Томас Трабассо (Чикаго университеті), Джоанна Уильямс (Колумбия университеті), Дейл Уиллоус (Торонто университеті), Джоан Ятвин (Боринг, Орегон штаты, мектеп округінің басшысы). 2000 жылдың сәуір айында комиссия «Балаларды оқуға үйрету» атты есебін жариялап, жұмысын аяқтады. Есепте сауаттылықты оқытумен байланысты сегіз сала бойынша зерттеулердің қорытындылары келтірілді: фонемалық сананы дамыту, фонетикалық оқыту, оқу жылдамдығын арттыру, сөздік қорын молайту, мәтінді түсінуге үйрету, тәуелсіз оқу, компьютерлік көмекпен оқыту және мұғалімдердің кәсіби дамуы. Соңғы есепке комиссия мүшелерінің барлығы, біреуін қоспағанда, қол қойды. Джоан Ятвин NRP жұмысын сынаған жеке пікір жазды, себебі ол (а) комиссияға немесе есепті қарауға бастағыш оқу мұғалімдерін тартпады және (b) тек маңызды оқу дағдыларының бір бөлігіне ғана назар аударды. Тағы бір комиссия мүшесі Тимоти Шанахан доктор Ятвинге комиссия қарастыра алмаған оқуды оқыту салаларын зерттеуге рұқсат берілгенін мәлімдеді. Шанахан оның комиссия рұқсат бергеніне қарамастан, қосымша қызығушылық танытқан салаларды зерттемегенін атап өтті. 2001 жылы президент Джордж Буш бұл есептің федералды сауаттылық саясатының негізі болатынын жариялады және «Бірінші оқу» федералды бағдарламасын жасау үшін пайдаланды. Бұл бағдарлама «Ешбір бала назарсыз қалмасын» заң аясында 5 миллиард доллар көлемінде қаржыландырылды.
The National Reading Panel (NRP) was a United States government body. Formed in 1997 at the request of Congress, it was a national panel with the stated aim of assessing the effectiveness of different approaches used to teach children to read. The panel was created by Director of the National Institute of Child Health and Human Development (NICHD) at the National Institutes of Health, in consultation with the United States Secretary of Education, and included prominent experts in the fields of reading education, psychology, and higher education. The panel was chaired by Donald Langenberg (University of Maryland), and included the following members: Gloria Correro (Mississippi State U. ), Linnea Ehri (City University of New York), Gwenette Ferguson (middle school teacher, Houston, TX), Norma Garza (parent, Brownsville, TX), Michael L. Kamil (Stanford U. ), Cora Bagley Marrett (U. Massachusetts Amherst), S. J. Samuels (U. of Minnesota), Timothy Shanahan (educator) (U. of Illinois at Chicago), Sally Shaywitz (Yale U. ), Thomas Trabasso (U. of Chicago), Joanna Williams (Columbia U. ), Dale Willows (U. Of Toronto), Joanne Yatvin (school district superintendent, Boring, OR). In April 2000, the panel issued its report, "Teaching Children to Read," and completed its work. The report summarized research in eight areas relating to literacy instruction: phonemic awareness instruction, phonics instruction, fluency instruction, vocabulary instruction, text comprehension instruction, independent reading, computer assisted instruction, and teacher professional development. The final report was endorsed by all of the panel members except one. Joanne Yatvin wrote a minority report criticizing the work of the NRP because it (a) did not include teachers of early reading on the panel or as reviewers of the report and (b) only focused on a subset of important reading skills. Timothy Shanahan, another panel member, later responded that Dr. Yatvin had received permission to investigate areas of reading instruction that the panel could not address within the limited time provided for their work. Shanahan noted that she had not pursued additional areas of interest despite the willingness of the panel to allow her to do so. In 2001, President George W. Bush announced that the report would be the basis of federal literacy policy and was used prominently to craft Reading First, a $5 billion federal reading initiative that was part of the No Child Left Behind legislation.
Фонемиялық сана
ҰКП фонемалық қабілетті дамыту (ФҚД) оқыту нәтижелері "оң" болғанын және балабақша мен бірінші сынып оқушыларының әлеуметтік-экономикалық жағдайына қарамастан, оқу, жазу және түсіну дағдыларын жақсартуға көмектескенін мәлімдеді. Дегенмен, оқу қиындықтары бар оқушылар жазу дағдылары бойынша ешқандай пайда көрмеді. Есепте ФҚД-ны оқытудың ең тиімді жолы – оны әріптермен және фонемаларды манипуляциялаумен (яғни, дыбыстарды бөлу және біріктіру арқылы фонетикамен) байланыстыру екені, тек қана сөйлеумен шектемеу екені нақты көрсетілді.
The NRP said results from phonemic awareness (PA) instruction were "positive" and helped students in kindergarten and grade one to improve their reading, spelling and comprehension, regardless of their socioeconomic status (SES). However, disabled readers did not benefit in spelling. The report clearly specified that the most effective manner of teaching PA was to include it with letters and the manipulation of phonemes (i. e. segmenting and blending with phonics), rather than limiting it to speech.
Фоника бойынша нұсқаулық
ҰКП фонетиканы оқыту жөніндегі 38 зерттеуді қарап шығып, балаларға әріптер мен орфографиялық үлгілердің, айтылудың арасындағы байланысты және сөздерді қалай оқуға үйрету оқу жетістіктерін арттыратынын анықтады. Мұндай оқыту алған кішкентай балалар сөздерді жазу, мағынасы жоқ сөздерді оқу, орфография, сөйлеу тілдерін жетілдіру және мәтінді түсіну бойынша жақсы нәтижелер көрсетті. Ересек, оқуға қабілеті шектеулі адамдар да сөздерді оқу қабілетін жақсарту арқылы осындай оқытудан пайда тапты, бірақ оның орнына орфографиясы мен мәтінді түсінуі жақсармады. Жүйелі фонетикалық оқыту – яғни, жоспарланған оқу бағдарламасына негізделген оқыту – мұғалімдердің оқушыларға қажет деп ойлаған нәрсені үйретуге тырысатын жағдайлардан артық екені анықталды. Әрбір әріптің дыбысын үйрететін синтетикалық фонетика бағдарламалары мен толық сөздердегі дыбыстарды талдайтын аналитикалық фонетика арасында ешқандай статистикалық айырмашылық болған жоқ. Соңында, комиссия «фонетика оқудың басты бөлігі болмауы керек» және «тепе-теңдікпен оқу бағдарламасын жасау үшін оны басқа оқу оқытуларымен біріктіру керек» деп мәлімдеді.
The NRP reviewed 38 studies on the teaching of phonics and found that teaching children the relationship between letters and spelling patterns and pronunciation and how to decode words improved reading achievement. Young children who received such instruction did better with decoding words, nonsense words, spelling, fluency, and reading comprehension. Older disabled readers also benefited from such instruction in terms of improvement in decoding, but without commensurate gains in spelling or reading comprehension. Systematic phonics instruction — that is instruction based on a planned curriculum — was found to be superior to more opportunistic versions in which teachers tried to teach what they thought students needed. There were no statistical differences between synthetic phonics programs in which each letter sound is taught versus analytic phonics that analyzes the sounds within complete words. Finally, the panel emphasized that "phonics should not become the dominant component" and "should be integrated with other reading instruction to create a balanced reading program".
Ауызша оқуды еркін меңгеру
ҰКП 16 зерттеуді талдап, ауызша оқу ағыл-тегілдігін оқыту 1-4 сынып оқушыларының, сондай-ақ оқу қиындықтары бар үлкен оқушылардың сөздерді оқуын, ағыл-тегілдігін және оқуды түсінуін жақсартатынын көрсетті. Оқушылардың мәтіндерді дауыстап оқып, қайталап жаттығу жасауы және кері байланыс алуы оқу үрдісіне айқын пайда әкелді.
The NRP analyzed 16 studies showing that teaching oral reading fluency led to improvements in word reading, fluency, and reading comprehension for students in grades 1–4, and for older students with reading problems. Instruction that had students reading texts aloud, with repetition and feedback led to clear learning benefits.
Оқушыларды оқуға талпындыру
Сарапшылар оқушыларды оқуға ынталандырудың әсері туралы жарияланған зерттеулерді талдады. Осы мәселеге қатысты зерттеулердің көп бөлігі, мұғалімдердің оқушыларға кітаптар мен уақытты өздігінен оқулары үшін, араласпай, бұзып келмей, мұғалімнің қатысуынсыз ұсынуымен байланысты үздіксіз тыныш оқу практикасына назар аударды. Мұғалімдер оқушыларды ерікті оқуға ынталандырса, оқу жетістіктері артады деген кең таралған сенім бар. Алайда, сарапшылар зерттеулердің "бұл байланысты нақты дәлелдемегенін" анықтады. Шындығында, осы идеяны сынаған азаған зерттеулер оның тиімділігіне қатысты "нақты күмәндік тудырады".
The panel analyzed the published research on the effects of encouraging students to read. Most of the studies of this focused on the practice of sustained silent reading, in which teachers makes books and time available for students to read on their own without interference, interruption, or teacher involvement. There is a widely held belief that if teachers encouraged students to engage in voluntary reading it would lead to better reading achievement. Unfortunately, the panel found that research "has not clearly demonstrated this relationship". In fact, the few studies in which this idea has been tried "raise serious questions" of its efficacy.
Сөздіктер мен түсінік стратегиясы бойынша нұсқаулық
Түсінуді оқыту бірнеше факторларды қамтиды, соның ішінде сөздік қорын оқыту, ол ауызша сөйлеу, оқу, жазу және түсіну арасындағы байланысты үйренудің кілті болып табылады. Ұлттық оқу панелі (ҰОП) сөздік қорын оқытудың әртүрлі әдістері тиімді екенін анықтады, бірақ нақты бір әдісті ұсына алмады. Дегенмен, сөздік қорын оқыту тікелей де, жанама да болуы керек екенін, сондай-ақ қайталауды, түрлі бұқаралық ақпарат құралдарында кездесуді және толыққанды контекстті қамтуы тиіс екенін ұсынды. Сондай-ақ, оқушыларды мәтіндегі идеялар туралы ойлауға үйрету оқу түсінуді жақсартатыны анық болды. Бұл жағынан оқушыларды оқыған ақпаратты қорытындылауға үйрету немесе оларға идеялар туралы сұрақтар қою (және жауап алу) өте тиімді болды. Қосымша, оқушыларға келесідей әрекеттер жасауға көмектесу де пайдалы болды: а) оқу кезінде түсінулерін қадағалау, яғни олардың түсінулеріне назар аудару және түсінбесе, белгілі бір шаралар қолдану, б) бұрынғы білімдерін пайдалану, в) мәтінде сипатталған ақпаратты көз алдында елестету немесе д) мәтіннің құрылымын карта арқылы түсіну. ҰОП мұғалімдерді даярлауда оқу түсінуді оқытуға көбірек мән беру қажеттігін атап өтті.
Comprehension instruction includes several factors including vocabulary instruction which is a key to learning the connection between oral speaking, reading and writing, and comprehension. The NRP concluded that a variety of vocabulary instruction methods can be effective, although it was unable to recommend any single method. However, it suggested that vocabulary instruction should be both direct and indirect, and include repetition, exposures in different media, and rich contexts. It was also evident that teaching students how to think about the ideas in text can improve reading comprehension. Particularly powerful in this regard were teaching students to summarize the information that they had read, or having them ask (and answer) questions about the ideas. Additionally, it was also beneficial to guide students to do the following, a) monitor their comprehension, essentially paying attention to whether they were understanding during reading and taking some kind of action if they were not, b) use their prior knowledge, c) visualize the information described in text, or d) think about the structure of a text through story mapping. The NRP suggested there is a need for greater emphasis in teacher education on the teaching of reading comprehension.
Компьютерлік технологиялар және оқу-жазуға қатысты нұсқаулар
Компьютерлік технологияны қамтитын жүздеген зерттеулердің тек 5% ғана Ұлттық зерттеу бағдарламасының (ҰЖБ) стандарттарына сай келді, сондықтан олар қандай да бір ұсынымдар бере алмас бұрын тағы зерттеулер қажет деген қорытындыға келді.
Of the hundreds of studies including computer technology, only 5% met the standards of the NRP so they concluded that more research is required before they can make any recommendations.