Кіріспе

Джон Р. Родригес (12 ақпан 1937 жыл - 5 шілде 2017 жыл) – канадалық саясаткер. Ол 2006 жылдан 2010 жылға дейін Онтарио провинциясының Үлкен Садбери қаласының мэрі қызметін атқарды. Бұрын 1972 жылдан 1980 жылға дейін және 1984 жылдан 1993 жылға дейін Жаңа демократиялық партия мүшесі ретінде Канада Парламентінің Төменгі палатасында Никель белдеуі сайлау округін өкілдік етті.

Ерте өмір және мансап

Родригес Британ Гвианасының (қазіргі Гайана) Джорджтаун қаласында дүниеге келді және 1956 жылы Канадаға көшті. Оның тегі португалдық. Ол Торонто мұғалімдер колледжін бітірді, біраз уақыт Сент-Катарин қаласында мұғалім болып жұмыс істеді, ал 1962 жылы Солтүстік Онтариодағы Конистонға көшіп, Сент-Пол мектебінің директоры болып тағайындалды. Сонымен қатар, ол Лорансиан университетінде оқып, ағылшын және испан әдебиеті саласында бакалавр дәрежесін алды. 1968 жылы Родригес Онтарио ағылшын католик мұғалімдер қауымдастығының президенті болды. Келесі жылы ол Квинс-парк жанында провинциялық үкіметке, Джон Робартсқа 11, 12 және 13-сыныптарға арналған жеке мектептерді қаржыландыруды кеңейтуге шақырып, наразылық акциясын ұйымдастырды. Ол осы кезеңде Онтарио мұғалімдер федерациясының басқармасында да қызмет етіп, мұғалімдер мен ұйымдасқан еңбек арасындағы ынтымақтастықты күшейтуге атсалысты. Родригес 1961 жылы құрылған Жаңа демократиялық партияға қосылды. 1967 жылы Конистон қаласының мэрі лауазымына кандидат болды және өзінің мойындауынша, бұрынғы мэр Михаэль Солскиден ойдағыдай жеңілді. 1971 жылы Конистон қалалық кеңесіне сайланды. Inco компаниясы сол жылы Конистондағы өндірісін тоқтатып, муниципалды бизнес салығының бір бөлігіне шағымдағанда, Родригес компанияның өзі құрған қауымдастыққа үлесін төлеуге моральдық міндетті екенін айтты. Конистон Никель-Центр қауымдастығына біріктірілген кезде ол қайта сайлануға түспеді.

1972 жылдан 1980 жылға дейін

Родригес 1972 жылғы федералды сайлауда Никель белдеуінен кандидат болып түсіп, Либералдық партияның парламент мүшесі Гаетан Серрені жеңді. Пьер Трюдо басқарыған либералдар бұл сайлауда азшылық үкімет құрып, келесі екі жыл НДП-ның ресми емес парламенттік қолдауымен билік жүргізді. Родригес бұл келісімге қарсы шығып, екі рет партиялық тәртіпті бұзып, үкіметке қарсы сенімсіздік дауысына қолдау көрсетті. Ол НДП-ның сол қанатымен байланысты болды, партияның Inco компаниясын мемлекеттік меншікке алу туралы уәдесін жақтады, сондай-ақ Bell Canada және Canadian Pacific компанияларын да мемлекеттік меншікке алуды ұсынды. 1973 жылы Родригес Солтүстік Онтарио аймағын зерттеу тобының жұмысына қатысты. Топ аймақты провинцияның қалған бөлігіне қарағанда "әлеуметтік, экономикалық және саяси гетто" деп сипаттап, оның жағдайын жақсартуға ұмтылды. Сол жылы ол Сальвадор Альенденің демократиялық түрде сайланған үкіметі құлатылғаннан кейін Чили босқындарының Канадаға қоныстануына көмектесу үшін науқан ұйымдастырды. Ол бір парламенттік сөйлемінің соңында "Өмір сүр, Альенде, өмір сүр, Чили!" деген сөздерді айтты. Родригес 1974 жылғы сайлауда қайта сайланды, онда либералдар көпшілік үкімет құрды. Келесі жылы ол қара нәсілді белсенді Рузвельт Дугластың Канададан депортациялануына қарсы күреске қатысты. Бірде ол Дугластың жақтастарына Трюдо үкіметіндегі жанашыр адам ретінде либералдық Бас прокурор Уоррен Оллманды ұсынды. Кейіннен Корольдік Канада атты полициясының (RCMP) қызметкері Оллман мен Родригестің бұл мәселе бойынша әрекеттерін бақылап отырғаны анықталды, тіпті Оллман сол кезде RCMP-ге жауапты министр болса да. 1975 жылы Родригес Канада Постының сексистік жарнамасын сынады, онда ер адам астыңғы киіміне пошта индексін жазып отырған әйел бейнеленген. Бас пошта директоры Брайс Маккейси жарнама үшін кешірім сұрады. Родригес 1976 жылы Эллиот-Лейктегі радиацияның денсаулыққа қауіптілігі туралы барлық ақпаратты жариялауға шақырған екі парламент мүшесінің бірі болды. Келесі жылы ол бай канадалықтарға арналған салық жеңілдіктерін қамтитын табыс салығы реформасының жобасына қарсы филибүстерге қатысты. Филибүстерлер кейбір парламенттік жиналыстарда кең таралған және кейіннен Канадада жиі кездесетін болғанмен, бұл Канада Төменгі палатасында соңғы жылдарда болған алғашқы оқиға болды. Родригес заң жобасы бойынша екі күн ішінде алты сағат он минут сөйлеп, қазіргі заманғы рекордты орнатты. 1970 жылдардың соңында Родригес федералды үкіметтің әлемдік бағалар төмен болған кезде жұмыс орындарын сақтау үшін Inco компаниясының артық никель қорын сатып алуы керек екенін айтты. Премьер-министр Трюдо бұл ұсынысты қабылдамады, өйткені ол нарықты одан бетер құлдыратуы мүмкін екенін мәлімдеді. Родригес сондай-ақ Сандбери аймағындағы басқа НДП саясаткерлерімен бірге 1978 жылғы Inco ереуілін қолдады, егер жұмысшылар осы қадамға бармаса, олардың көптегені жұмыстан босатылатынын айтты. Родригес 1978 жылы прогрессивті консерваторлық парламент мүшесі Рох ЛаСаллдың парламенттен шеттетілуіне қарсы шыққан кезде партиялық фракциясымен келіспеді. ЛаСалл қаржы министрі Жан Кретьенді үш рет жалғаншы деп айыптады және кешірім сұраудан бас тартты. НДП фракциясының қалған бөлігі ЛаСаллдың шеттетілуін қолдады. Родригес 1979 жылғы федералды сайлауда үшінші рет сайланды, онда Джо Кларк басқарыған прогрессивті консерваторлар азшылық үкімет құрды. Ол келесі парламентте НДП-ның Еңбек саясаты жөніндегі сарапшысы болып тағайындалды. 1979 жылдың соңында Родригес "Вафл" қозғалысының мұрагері саналған "Сол қанат" тобының ең белгілі мүшесіне айналды. "Глоб энд Мейл" газетіне берген сұхбатында Родригес жаңа топтың "Вафлдан" ерекшеленетінін, оның ультра солшыл элементтерінің аз екенін және НДП конвенцияларының нәтижелеріне тіпті келіспесе де, оларға бағынатынын айтты. Дегенмен, партия басшылығы "Сол қанат" тобына қарсы болды, олар бұл НДП-ның сайлауда жеңіске жету мүмкіндігін төмендетеді деп мәлімдеді. Родригес 1979 жылғы НДП съезінде топтың жалғыз сәтті ұсынысын ұйымдастырды, ол Канада почта қызметкерлерінің одағының өкілі Жан-Клод Паротқа берілген түрме жазасына наразылық білдірді. Кларк үкіметі 1979 жылдың соңында сенімсіздік дауысынан жеңіліп, канадалықтар 1980 жылы тағы бір сайлауға қатысты. Родригес Никель белдеуінде либералдық кандидат Джуди Эроладан жеңілді. Кейбір жергілікті прогрессивті консерваторлар кейіннен Эроланың жеңісін қамтамасыз ету үшін әдейі әлсіз науқан жүргізгендерін мәлімдеді. Родригес либералдық науқанның оны марксистік идеологияға жақын тұлға ретінде көрсетуіне сын көтерді. Қызметтен кеткеннен кейін Родригес қайтадан жоғары мектеп директоры лауазымына оралды.

Парламенттен тыс

1994 жылы Родригес провинциялық НДП кабинетінің министрі Шелли Мартелді Оттавалық консультанттың жеке құпиялылығын бұзғаны үшін отставкаға кетуге шақырды. Ол келесі жылы Одри МакЛафлин отставкаға кеткеннен кейін федералды НДП төрағалығына Свенд Робинсонды қолдады. Робинсон партияның төрағалыққа сайлауының бірінші кезеңінде көш бастады, бірақ жеңіске жете алмайтынын түсінген соң, қарсыласы Алекса Макдоноға қолдау көрсетті. Кейін Родригес Сандбери аймағындағы Сент-Дэвид католик мектебінің директоры болды және 2005 жылы зейнетке мәжбүрлеуіне қатысты сын айтты. "Мен зейнетке шығуға дайын емеспін, – деді ол, – және жасым үшін кемсітуге ұшырағанымды жақтырмаймын". Бұл қызметтен кеткеннен кейін ол Statistics Canada-да еңбекақы төлеуші болып жұмысқа орналасты. Сонымен қатар, ол Онтарио жүрек және инсульт қорына ерікті болып көмектесті және 2003 жылы Патшайымның мерейтойына арналған естелік медаль алды. 2005 жылы ол бұрынғы либерал премьер-министрі Жан Кретьенді 1995 жылғы Квебек референдумында Канаданы қолдаған рөлі үшін жоғары бағалады.