Канадада бір жынысты некелерді заңдастыру туралы заң
Civil Marriage Act
Канадада 2005 жылы қабылданған заң: бір жынысты некелерді заңдастыру. Бұл заң ел бойынша тең құқықты қамтамасыз етеді. Тарихы, қабылдану жолы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
2005 жылғы канадалық заң бір жынысты некелерді заңдастырды. Азаматтық неке туралы заң – Канада бойынша бір жынысты некелерді заңдастыратын федералды заң. Бұл заң күшіне енген кезде, Альберта, Принс-Эдвард аралы, Солтүстік-Батыс территориялар және Нунавуттан басқа Канаданың барлық провинциялары мен территорияларында бір жынысты некелер сот шешімдерімен заңдастырылған болатын. Заң жобасы C-38 2005 жылдың 1 ақпанында Канаданың 38-ші Парламентінің бірінші сессиясында ұсынылды. Ол 2005 жылдың 28 маусымында Халық палатасынан, ал 2005 жылдың 19 шілдесінде Сенаттан қабылданды. Заң 2005 жылдың 20 шілдесінде Корольдің бекітуімен күшіне енді.
2005 Canadian law legalizing same sex marriage
The Civil Marriage Act is a federal statute legalizing same sex marriage across Canada. At the time it became law, same sex marriage had already been legalized by court decisions in all Canadian jurisdictions except Alberta, Prince Edward Island, the Northwest Territories, and Nunavut. It was introduced as Bill C 38 in the first session of the 38th Canadian Parliament on February 1, 2005. It passed the House of Commons on June 28, 2005, and the Senate on July 19, 2005. The Act became law when it received Royal Assent on July 20, 2005.
Саясат
Үкімет заң жобасы ретінде C 38 Пол Мартиннің либералды үкіметінің ресми ұстанымын білдірді және министрлер кабинеті оны қолдауға міндетті болды. Либералдық артқы орындықтар мен Консервативті партия және Квебек блогының мүшелері еркін дауыс берді. ЛГБТ құқықтары жөніндегі партиялық саясатына сәйкес, Жаңа демократиялық партия (ЖДП) өз мүшелерін қолдауға шақырды. Бев Дежарлеа бұл шақыруға бағынбады және сыншы лауазымынан алынды. (Оның сайлау округі оны келесі сайлауға ұсынбады, содан кейін ол сессияның қалған бөлігінде тәуелсіз депутат ретінде отыруды таңдады.) Консерваторлар көбінесе заңға қарсы дауыс берді, ал Квебек блогының мүшелері көбінесе қолдады. Кем дегенде екі министр заң жобасына қарсы дауыс беру үшін қызметінен кетті. Джо Комуцци заңға қатысты соңғы дауыс беруге бірнеше сағат қалғанда отставкаға кетті, ал Мартин оның кетуіне өкініш білдірді. Күткендей, Комуцци заңға қарсы дауыс берді. Парламенттің құрамы осындай болғандықтан, саяси сарапшылардың пікірінше, заң жобасы палатада қабылдануы мүмкін (толық талдау үшін 38-ші Канада Парламентінің мүшелері және бір жынысты некелер бетіне қараңыз). Бұл пікірге қарсылықтар болғанымен, 28 маусымдағы үшінші оқылымда 158–133 дауыспен расталды. Заң жобасы 19 шілдеде Сенатта 47–21 дауыспен, үш адам дауыс беруден бас тартқанда қабылданды.
As a government bill, C 38 represented the official position of Paul Martin's Liberal government and the cabinet were thus bound to vote in its favour. Liberal backbenchers and members of the Conservative Party and Bloc Québécois had a free vote. In accordance with its party policy on LGBT rights, the New Democratic Party (NDP) whipped its members in favour. Bev Desjarlais defied the whip and was removed from her critic position. (She was not nominated for the next election by her riding association, and subsequently chose to sit as an independent for the remainder of the session.) Conservatives tended to vote against the Act, while Bloquistes tended to vote in favour. At least two cabinet ministers stepped down to vote against the bill. Joe Comuzzi resigned just hours before the final vote on the Act, and Martin lamented his leaving. As expected, Comuzzi voted against the Act. The composition of Parliament was such that the prevailing opinion among political commentators indicated the bill would likely pass the House (see a detailed analysis at members of the 38th Canadian Parliament and same sex marriage). Although there was some challenge to it, this opinion was verified with a 158–133 vote at third reading in the House of Commons on June 28. The bill passed in the Senate on July 19, with a 47–21 vote, with three abstentions.
Төменгі палата
1 ақпан 2005 ж. – Котлер заң жобасын ұсынады, ал палата бірінші оқылымда мақұлдайды. Сәйкесінше, ол C-38 заң жобасы деп белгіленеді және жарияланады. 2 ақпан 2005 ж. – Заң жобасына консерваторлардың қолдауы екі есеге артып, төрт депутатқа жетеді, өйткені бұрынғы прогрессивті консерваторлар Джим Прентис және Джеральд Кедди оны қолдайтындарын мәлімдейді. Белинда Стронах (кейін либералдық кабинет министрі болған) және Джеймс Мур оған бұрын қол қойған еді. 8 ақпан 2005 ж. – Калгаридегі «Канада отбасылық әрекет коалициясы» кинотеатрларды бойкоттауға шақырады, себебі он секундтық жарнама кино көрермендерді бір жынысты некелерді қолдайтындарын айту үшін депутаттарымен байланысуға үндеген. Олар Салах Баширдің «Канадалықтардың тең некеге құқығы үшін» атынан жарнама сатып алудан бас тартады. 16 ақпан 2005 ж. – Заң жобасының екінші оқылымы Премьер-министр Пол Мартиннің, Оппозиция жетекшісі Стивен Харпердің, Квебек блогының жетекшісі Жиль Дюсепптің және НДП-нің адам құқықтары жөніндегі сыншысы Билл Сиксейдің сөздерімен басталады. 12 сәуір 2005 ж. – Консервативтік партияның заң жобасына қарсы ұсынысы 164 дауысқа қарсы 132 дауыспен жеңіледі. 4 мамыр 2005 ж. – C-38 заң жобасы 164 дауысқа қарсы 137 дауыспен екінші оқылымда мақұлданады. 5 мамыр 2005 ж. – C-38 заң жобасын зерттеу, оған қарсы және жақтап куәгерлерді тыңдау, сондай-ақ түзетулер ұсыну үшін заң шығару комитетінің бірінші арнайы отырысы өтеді. 19 мамыр 2005 ж. – Пол Мартиннің азшылық үкіметі сенімсіздік туралы ұсыныстан (153-152) аман қалады; либералдар билікте қалады, ал Стивен Харпердің консерваторлары болашақта сенімсіздік дауысына қатыспайтынын білдіреді. C-38 заң жобасы үшінші оқылымнан және дауыс беруден кейін жазғы сессия аяқталар алдында заңға айналуға үлкен мүмкіндіктерді көрсетті, өйткені Премьер-министр депутаттар жазғы сессияда отыруы мүмкін екенін және Сенат заң жобасын шілдеде қарастыратынын айтты. 15 маусым 2005 ж. – Пол Мартиннің азшылық үкіметі 16 сенім дауысынан аман қалады. Олардың кез келгенінен жеңілу сайлауға әкелген болар еді. Бірақ соңында 19 мамырдағы бір дауыспен жеңіске жеткен жағдай қайталанбады. 16 маусым 2005 ж. – C-38 заң жобасын зерттеген арнайы заң шығару комитеті бір жынысты некеге қарсы діни қызметкерлерді одан әрі қорғауға көмектесу үшін жасалған түзетумен бірге палатаға есеп берді. 23 маусым 2005 ж. – Либералдық, Блок және НДП партияларының депутаттары үшінші және соңғы оқылымда C-38 заң жобасын қабылдау үшін келесі аптаға дейін отырыс уақытын ұзартуға дауыс береді. Сол түні бюджет жобасы (C-48) кешкі дауыс беруден кейін қабылданады, бұл C-38 жобасының қарсыластары бюджетті жеңіліспен құлатып, үкіметті құлатып, жалпы сайлауға мәжбүрлеу қаупін жояды. 27 маусым 2005 ж. – C-38 заң жобасы бойынша талқылауды тоғыз сағатқа шектеуді көздейтін уақытты бөлу туралы кешкі ұсыныс 163 дауысқа қарсы 106 дауыспен қабылданады: бір сағат – баяндамаға келісімге келгенге дейін, ал қалған сегіз сағат – одан кейін. Келесі күні таңертеңгі сағатқа дейін созылған отырыс ұсынылған түзетулер бойынша дауыс берумен аяқталады, онда бір жынысты некеге қарсы шыққандар ұсынған тоғыз түзету жеңіліске ұшырайды. Содан кейін есепке келісім беріледі. Бұл түзету кезеңін аяқтап, үшінші оқылымдағы соңғы талқылауды бастауға мүмкіндік береді. 28 маусым 2005 ж. – C-38 заң жобасы үшінші оқылымнан 158 дауысқа қарсы 133 дауыспен сағат 21:00 EST-ден кейін бірнеше минут өткен соң палатада қабылданады. Премьер-министр Пол Мартин либералдық министрлерге заңға дауыс беруді бұйырды, ал либералдық депутаттар үшін еркін дауыс беруге рұхсат берілді. Бір жынысты некеге дәстүрлі түрде қарсы болған Джо Комуцци министрліктен кетіп, заң жобасына қарсы дауыс берді. Жаңа демократтар мен Квебек блогының басым көпшілігі заң жобасын қолдады, ал консерваторлар оған қарсы дауыс берді (үш депутат қолдады). Консервативтік партия жетекшісі Стивен Харпер «заңның заңдылығы жоқ, өйткені ол сепаратистік Блок партиясының қолдауымен ғана қабылданды» деген дау тудыратын мәлімдеме жасады. НДП депутаты Бев Дежарлейс заң жобасына қарсы дауыс берді және НДП көлеңкелі кабинетіндегі Көлік және Канада бидай кеңесі жөніндегі сыншы лауазымынан алынды. Кейін ол Черчилль округіндегі партия ұйымының кандидаттығынан айырылды. Блок пен консерваторлар C-38 бойынша еркін дауыс беру деп жариялады.
February 1, 2005 – Cotler introduces the bill and the House grants first reading. Accordingly, it is designated Bill C 38 and published. February 2, 2005 – Conservative support for the bill doubles to four MPs as former Progressive Conservatives Jim Prentice and Gerald Keddy announce they will vote in favour. Belinda Stronach (who later became a Liberal cabinet minister) and James Moore were already on record as being in favour. February 8, 2005 – The Calgary based Canada Family Action Coalition seeks to boycott Famous Players Theatres because of a ten second ad that urged moviegoers to contact their MPs to say they support same sex marriage. They refused to buy an ad when they learn it was paid for by Salah Bachir on behalf of Canadians for Equal Marriage. February 16, 2005 – Second reading begins on the bill with speeches by Prime Minister Paul Martin; Opposition Leader Stephen Harper; Bloc Québécois leader Gilles Duceppe; and NDP human rights critic Bill Siksay. April 12, 2005 – The Conservative Party's motion against the bill is defeated 164–132 against. May 4, 2005 – Bill C 38 passes second reading in the House of Commons with a final vote of 164–137 for. May 5, 2005 – Bill C 38 has its 1st special legislative committee meeting to study the bill, to listen from witnesses both against and for the bill, as well as propose amendments. May 19, 2005 – Paul Martin's minority government survives a close (153–152) motion of confidence; with the Liberals still in power and Stephen Harper's Conservatives hinting that they'll back off future votes of non confidence. Bill C 38 showed a strong promise of being made law (after a third reading and vote) sometime before Parliament adjourns for the summer as the Prime Minister indicated MPs may sit in the summer, and the Senate would deal with the bill in July. June 15, 2005 – Paul Martin's minority government survives no fewer than 16 confidence votes in the House of Commons. A defeat on any of them would have forced an election. But in the end, there was no repeat of the single vote squeaker win of May 19. June 16, 2005 – The special legislative committee studying C 38 reported back to the House of Commons, with an amendment designed to help further protect religious officials who are against performing a same sex marriage. June 23, 2005 – MPs of the Liberal, Bloc and NDP parties vote to extend the sitting time through the following week to pass Bill C 38 in third and final reading. The same night, the budget bill (Bill C 48) passes after a late night snap vote is called, ending the threat by Bill C 38 opponents to derail the bill by defeating the budget thereby bringing down the government and forcing a general election. June 27, 2005 – A late night motion for time allocation is passed 163 to 106 limiting further debate on Bill C 38 to nine hours: one before concurrence on the report and eight thereafter. The sitting, which extended until the early morning hours of the next day, ends with a series of votes on proposed amendments in which nine amendments proposed by same sex marriage opponents are defeated. The report is then concurred in. This closes the amendment stage and frees the House to begin final debate on third reading. June 28, 2005 – Bill C 38 passes its final reading a few minutes after 21:00 EST, 158–133, through the House of Commons. Liberal cabinet ministers were ordered by Prime Minister Paul Martin to vote for the legislation, while it remained a free vote for Liberal backbench MPs. Joe Comuzzi, a traditional opponent of same sex marriage, resigned from Cabinet and voted against the bill. Almost all New Democrat and Bloc Québécois MPs voted in favour of the bill, while the Conservative MPs were virtually unanimous in voting against it (three voted in favour). Conservative Leader Stephen Harper made a controversial claim that "the law lacks legitimacy because it passed [only] with the support of the separatist Bloc party." NDP MP Bev Desjarlais voted against the bill and was stripped of her position in the NDP's shadow cabinet as Transport and the Canadian Wheat Board critic. She later lost her riding association's nomination for the riding of Churchill. The Bloc and the Conservatives declared C 38 a free vote.
Сенат
2005 жылдың 29 маусымы – C 38 заң жобасы Сенатта бірінші оқылымда қарастырылды. Екінші оқылымдағы пікірталас 4 шілдеге және одан кейінгі күндерге жоспарланды. 2005 жылғы 4 шілде – Сенатор Серж Жоял заң жобасын ұсынғаннан кейін екінші оқылымдағы пікірталас басталды. Сенатор Джерри Сент-Жермен заң жобасына қарсы пікір білдірді, ал сенатор Джек Остин заң жобасын қабылдауды қолдап, пікірталастың бірінші күнін аяқтады. Үкімет заң жобасын талқылау уақытын алты сағатқа дейін шектейтін уақытты бөлу туралы ұсыныс енгізді. Екінші оқылымдағы пікірталас келесі күні жалғасады. 2005 жылғы 5 шілде – Екінші оқылымдағы пікірталас жалғасты, бірақ нақты пікірталас бірнеше минутқа ғана созылды. Одан кейін жабылу мәселесі бойынша (негізгі заң жобасы емес) ұзақ және қызу пікірталас болды. 40 дауыспен 17 қарсы, 2-сі қалыс қалды, жабылу қолданылды. 2005 жылдың 6 шілдесі – Сенат C 38 заң жобасын екінші оқылымда 43 дауысқа қарсы 12 дауыспен қабылдады. Заң жобасы Заң және конституциялық мәселелер комитетіне жіберілді. 2005 жылдың 14 шілдесі – Заң және конституциялық мәселелер комитеті куәгерлерді тыңдауды аяқтады және жобаны тармақ-тармақтап қарады. 2005 жылдың 18 шілдесі – Комитет Сенатқа түзетулерсіз есеп берді және соңғы пікірталас келесі күні басталуы жоспарланды. Үшінші оқылымда тікелей дауыс беруге қажетті бірауыздан келісім алынбады. 2005 жылдың 19 шілдесі – Сенатта C 38 заң жобасын үшінші оқылымда пікірталас басталды. Заң жобасының үшінші оқылуын алты айға кейінге қалдыруға жасалған әрекет 19-52 дауыспен жеңілді, ал «дәстүрлі неке» – ер және әйел арасында, ал «азаматтық неке» – екі адам арасында деп жариялайтын түзету 24-46 дауыспен, 4 қалыс қалды, қабылданбады. Сағат 23:00-ден кейін Сенат C 38 заң жобасын үшінші және соңғы оқылымда 47 дауысқа қарсы 21 дауыспен, 3 қалыс қалды, қабылдады.
June 29, 2005 – First reading of Bill C 38 occurred in the Senate. Debate on second reading was then scheduled for July 4 and the forthcoming days. July 4, 2005 – The debate on second reading begins with Senator Serge Joyal as mover of the bill. Senator Gerry St. Germain argues against the bill and Senator Jack Austin concludes the first day of debate arguing for the bill's adoption. The government introduces a notice of motion for time allocation that would restrict debate on the bill to six hours. Debate on second reading is to continue the next day. July 5, 2005 – Debate on second reading continued, although the actual debate occurred only for a few minutes. This was then followed by a long and heated debate on whether to invoke closure (rather than on the main bill). Closure was invoked by a margin of 40 to 17 with 2 abstentions. July 6, 2005 – The Senate passed Bill C 38 on second reading by a margin of 43 to 12. The Bill went to the Committee on Legal and Constitutional Affairs. July 14, 2005 – The Committee on Legal and Constitutional Affairs finished seeing witnesses, and performed a clause by clause consideration. July 18, 2005 – The Committee reported back to the Senate without amendment, and the final debate was then scheduled to start the next day. Unanimous consent required to proceed directly to a vote on third reading was denied. July 19, 2005 – Debate on third reading of Bill C 38 began in the Senate. An attempt to delay third reading of the bill by six months was defeated 19 to 52, and an amendment to the bill that would have declared "traditional marriage" as being between a man and a woman and "civil marriage" as between two persons failed, 24 to 46, with 4 abstentions. Shortly after 11 p. m., the Senate passed Bill C 38 on third and final reading by a margin of 47 to 21, with 3 abstentions.
Патшалық келісім
2005 жылғы 20 шілдеде сағат 16:56-да C-38 заң жобасы, емделіп жатқан Канаданың бас губернаторы Адриен Кларксонның атынан әрекет ететін Бас судья Беверли МакЛачлиннен (Канаданың бас губернаторының орынбасары ретінде) Патшалық мақұлдауды алып, заң күшіне енді.
July 20, 2005 – At 4:56 p. m., Bill C 38 receives Royal Assent from Chief Justice Beverley McLachlin (in her capacity as a Deputy of the Governor General of Canada) acting on behalf of convalescing Governor General Adrienne Clarkson and is proclaimed into law.