Көрінетін тіл – дыбыздалу мүшелерінің орнын көрсететін фонетикалық жазу жүйесі. Есту қабілеті бұзылғандарға сөйлеуді үйренуге көмектеседі. Александр Мелвилл Белл жасаған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Фигуралы фонетикалық бейнелеу скрипті
Featural phonetic representation script
Көрінетін сөйлеу – британ тілшісі Александр Мелвилл Белл 1867 жылы дыбыстарды артикуляциялау кезінде сөйлеу мүшелерінің орнын көрсету үшін жасаған фонетикалық символдар жүйесі. Белл сөйлеу және дұрыс дикцияны оқытушы, сондай-ақ осы тақырыпта кітаптардың авторы ретінде халықаралық деңгейде танымал болды. Бұл жүйе тіл дыбыстарын жасау кезінде кеуде, тіл және еріннің қозғалысын және орнын көрсететін символдардан тұрады, және ол фонетикалық нотацияның бір түрі. Бұл жүйе саңыраулардың сөйлеуді үйренуіне көмектесу үшін қолданылды. 1864 жылы Мелвилл өзінің алғашқы «Көрінетін сөйлеу» еңбектерін жариялады, саңырауларға сөйлеуді үйренуге және жақсартуға көмектесу мақсатында (өйткені, толық саңыраулар өздерінің айтылуын ести алмайтын еді). Бұл жүйені насихаттау үшін Белл 29 модификатор мен тон, 52 дауыссыз, 36 дауысты және он екі дифтонгтан тұратын жүйесін пайдаланып, екі қысқаша жазу түрін жасады: олардың бірі Халықаралық фонетикалық алфабетке ұқсас «Дүниежүзілік ағылшын тілі» деп аталды, ал екіншісі – стенографтар үшін қолданылатын тақырыптық жазу («Сызық жазуы»). Мелвиллдің «Көрінетін сөйлеу» еңбектері кеңінен танымал болды, ал Эдуард Сегин оларды «оның ұлы Александр Грэм Беллдің телефонынан да артық өнертабыс» деп сипаттады, бірақ кейін қолданыстан шығып қалды. Беллдің ұлы Александр Грэм Белл осы символдарды үйреніп, әкесіне жүйе бойынша қоғамдық демонстрациялар өткізуге көмектесті және оны осыншалықты меңгерді ki, кейіннен әкесінің жұмысын жетілдірді. Ақырында, Александр Грэм Белл Америка Құрама Штаттарында «Көрінетін сөйлеу» мен орализмнің жақтаушысы болды. Телефонға алған патентинен және «Вольта» зертханасының патенттерін сатудан түскен ақша оған осы мақсатқа жетуге көмектесті.
Visible Speech is a system of phonetic symbols developed by British linguist Alexander Melville Bell in 1867 to represent the position of the speech organs in articulating sounds. Bell was known internationally as a teacher of speech and proper elocution and an author of books on the subject. The system is composed of symbols that show the position and movement of the throat, tongue, and lips as they produce the sounds of language, and it is a type of phonetic notation. The system was used to aid the deaf in learning to speak. In 1864, Melville promoted his first works on Visible Speech, in order to help the deaf both learn and improve upon their speech (since the profoundly deaf could not hear their own pronunciation). To help promote the system, Bell created two written short forms using his system of 29 modifiers and tones, 52 consonants, 36 vowels and a dozen diphthongs: they were named World English, which was similar to the International Phonetic Alphabet, and also Line Writing, used as a shorthand form for stenographers. Melville's works on Visible Speech became highly notable, and were described by Édouard Séguin as being " a greater invention than the telephone by his son, Alexander Graham Bell". and eventually faded from use. Bell's son Alexander Graham Bell learned the symbols, assisted his father in giving public demonstrations of the system and mastered it to the point that he later improved upon his father's work. Eventually, Alexander Graham Bell became a powerful advocate of Visible Speech and oralism in the United States. The money he earned from his patent of the telephone and the sale of his Volta Laboratory patents helped him to pursue this mission.
Алғашқы жылдары
1867 жылы Александр Мелвилл Белл «Көрнекті сөйлеу: әмбебап әліпби ғылымы» атты кітабын жариялады. Бұл кітапта ол жасаған символдар жүйесі туралы ақпарат бар, олар сөздерді жазу үшін қолданылғанда, айтылуын өте дәл көрсетеді, тіпті аймақтық акценттерді де бейнелей алады. Мелвилл Беллдің әріптер жүйесімен қолмен жазылған мәтінді оқыған адам, сөйлемді шетелдік немесе жергілікті акценті бар адам айтқандай нақты қайта жасай алады. Мелвилл Белл өзінің көрсетулерінде ұлы Александр Грэм Беллді еріктілердің айтқан сөздерінің «көрнекті сөйлеу» транскрипциясынан оқып беруге пайдаланды және ерікті айтқандай дәл қайталап, көрермендерді таң қалдырды. Осы беттегі суреттерде Мелвилл Белл ойлап тапқан жазу жүйесінің бірнеше мысалын көруге болады. Бұл суреттер Мелвилл Беллдің кейіптерді дауыстап айтқанда ауыздың қозғалысына ұқсайтын жазу жасау ниетін көрсетеді. Бұл жүйе пайдалы, себебі оның визуальды бейнесі сөйлеудің физикалық процесін имитациялайды, сонымен қатар осы ерекшелігінің арқасында бұл символдарды кез келген тілде сөздерді жазуға болады, сондықтан оған «әмбебап әліпби» деген ат берілді. Мелвилл Беллдің жүйесі саңырау адамдарға айтылуын жақсартуға көмектесті, бірақ оның ұлы Грэм Белл әкесінің өнертабысын одан да дәлдігі жоғары және сол кездегі ең жетілген технологияны қолданатын жазу жүйесін жасау арқылы жақсартуға шешім қабылдады.
In 1867, Alexander Melville Bell published the book Visible Speech: The Science of Universal Alphabetics. This book contains information about the system of symbols he created that, when used to write words, indicated pronunciation so accurately, that it could even reflect regional accents. A person reading a piece of text handwritten in Melville Bell's system of characters could accurately reproduce a sentence the way it would be spoken by someone with a foreign or regional accent. In his demonstrations, Melville Bell employed his son, Alexander Graham Bell to read from the visible speech transcript of the volunteer's spoken words and would astound the audience by saying it back exactly as the volunteer had spoken it. A few samples of the writing system invented by Melville Bell may be seen in the images on this page. These images depict Melville Bell's intention of creating a script in which the characters actually look like the position of the mouth when speaking them out loud. The system is useful not only because its visual representation mimicks the physical act of speaking, but because it does so, these symbols may be used to write words in any language, hence the name "Universal Alphabetics". Melville Bell's system was effective at helping deaf people improve their pronunciation, but his son Graham Bell decided to improve upon his father's invention by creating a system of writing that was even more accurate and employed the most advanced technology of the time.
Саңыраулар үшін жаңаша айтылу
Кейінірек Александр Грэм Белл тағы бір көрнекі сигналдар жүйесін құрастырды, ол да "көрнекі сөйлеу" деп аталды. Алайда, бұл жүйеде естімейтін адамдарға сөздерді қалай айту керектігін үйрету үшін қағазға жазылған символдар қолданылмады. Оның орнына, Вашингтондағы Вольта зертханасында жасалған Грэм Беллдің жүйесі спектрограмманы пайдалануды қамтиды – бұл құрылғы "сөздің қысқа үлгілерінің жиілігін, қарқындылығын және уақытын талдаудың көрінетін жазбаларын" жасайды. Бұл сөйлеу терапиясы және компьютерлік сөйлеуді тануға ықпал етті.
Alexander Graham Bell later devised another system of visual cues that also came to be known as visible speech, yet this system did not use symbols written on paper to teach deaf people how to pronounce words. Instead, Graham Bell's system, developed at his Volta Laboratory in Washington, D. C., involved the use of a spectrogram, a device that makes "visible records of the frequency, intensity, and time analysis of short samples of speech". speech therapy and computer speech recognition.
Әдіс
Сөйлеуді визуалды түрде көрсетуге (спектрограмма) аудару үшін спектрографты пайдалану идеясы, саңырау адамдарға телефон қолдану мүмкіндігін беру ниетімен туды. Егер дыбыстар оқылатын нәрсеге аударылса, саңырау адам қабылдаған сөйлеу үлгісін оқып, естімей-ақ мағынасын анықтай алатын болар еді. Спектрографтың көрсеткіштерін дұрыс айтуды үйрену үшін де қолдануға болады: адам спектрографқа сөйлеп, өзінің айтқандарын бақылау үшін кішкентай теледидар экранына қарап отыру арқылы.
The idea of the use of a spectrograph to translate speech into a visual representation (a spectrogram) was created in the hopes of enabling the deaf to use a telephone. If the sounds could be translated into something readable, then a deaf person at the receiving end could then read out the pattern of speech to determine its meaning without having to hear what was said. The spectrograph readings could also be used to teach pronunciation by having a person speak into the spectrograph and watch a small television like screen to monitor the precision of their utterances.