Кіріспе
Британдық химик, американдық лингвист (1919–2000) Уильям Кларенс “Билл” Стоук-күлкені (ағылш. William Clarence “Bill” Stokoe Jr. /ˈs//t//oʊ//k//iː/ STOHkee; 21 шілде 1919 – 4 сәуір 2000) – американдық лингвист және Галодет университетінің көп жылдық профессоры. Оның Америка тілдік белгілері (ASL) бойынша зерттеулері АҚШ-та және бүкіл әлемде ASL-ді түсінуде революция жасады. Стоук-күлкенінің еңбектері тілдік белгілердің нағыз тіл екендігін, оларда синтаксис пен морфология бар екенін, және олар тек қана қол-жестің жүйесі емес екенін мойындауға кеңінен жол ашты.
American linguist (1919–2000)
William Clarence “Bill” Stokoe Jr. ('/s//t//oʊ//k//iː/ STOHkee; July 21, 1919 – April 4, 2000) was an American linguist and a long time professor at Gallaudet University. His research on American Sign Language (ASL) revolutionized the understanding of ASL in the United States and sign languages throughout the world. Stokoe's work led to a widespread recognition that sign languages are true languages, exhibiting syntax and morphology, and are not only systems of gesture.
Ерте өмір және білім
Уильям С. Стокук кіші 1919 жылдың 21 шілдесінде Нью-Гэмпшир штатының Ланкастер қаласында дүниеге келді. Стокук 1941 жылы Корнелл университетін бітірді, ал 1946 жылы ағылшын тілінен докторлық диссертациясын қорғады, ортағасырлық әдебиет саласында маманданған. Одан кейін ол Уэллс колледжінде ағылшын тілінен оқытушы болып жұмыс істеді.
Мансап
1955 жылдан 1970 жылға дейін ол досы және бұрынғы сыныптасы, деканы Джордж Детмольд шақырғаннан кейін, Галладет университетінде ағылшын тілі кафедрасының профессоры және төрағасы болды. Ол "Қол тілінің құрылымы" (1960) еңбегін жариялады және Дороти К. Кастерлайн мен Карл Г. Кронебергпен бірлесіп "Тілдік принциптер бойынша американдық қол тілінің сөздігі" (1965) атты еңбекті жазды. Бұл еңбек "Америкалық қол тілі" терминінің ресми түрде алғаш рет қолданылған жері болды. (Толық жазылған "Америкалық қол тілі" термині алғаш рет 1963 жылдың қазан айында "Бафф энд Блю" журналында пайда болды.) Ол 1972 жылы "Қол тілі зерттеулері" атты ғылыми журналын іске қосты және 1996 жылға дейін оны редакциялады. Журналдың жариялануын жеңілдету үшін Linstok Press академиялық баспасын құрды. Стоктың соңғы кітабы "Қолдағы тіл" 2001 жылы, оның қайтысынан кейін жарық көрді. Стокки мен Галладет арасындағы қарым-қатынас әрдайым толық қолдауға ие болмаса да (Галладет 1984 жылы зейнеткерлікке шыққаннан кейін, ол ASL-ді толыққанды және заңды тіл деп жариялауға әкелген зерттеулер жүргізген Лингвистикалық зерттеулер зертханасын жапты), университет оған 1988 жылы құрметті докторлық дәрежесін берді. Қазір қол тілдері үшін көбінесе "фонология" термині қолданылады.
Мұра
Өзінің еңбегін жариялау арқылы ол ASL-ді ағылшын тілінің бұзылған немесе қарапайымдалған түрі емес, дербес синтаксисі мен грамматикасы бар, әлемнің ауызекі тілдеріндегідей функционалды және күшті, дамыған табиғи тіл ретінде қабылдануына зор үлес қосты. Саңырау актер және драматург Гил Истман Стокті "Жедел тілдерді зерттеу ғылымының әкесі" деп атауды ұсынды.