Кіріспе

Уэльсте және Англияның Шропшир округіндегі темір жол желісі – Кембрий желісі (Llinell y Cambrian), кейде Кембрий негізгі желісі (Prif Linell y Cambrian) және Кембрий жағалау желісі (Llinell Arfordir y Cambrian) деп бөлінеді. Бұл Англияның Шрусбери қаласынан батысқа қарай Уэльстегі Аберистуит және Пулхели қалаларына дейін созылатын темір жол желісі. Жолаушылар пойыздарын Transport for Wales Rail компаниясы Гвинеддтегі Пулхели мен Цередигиондағы Аберистуиттің батыс терминалдары мен Шрусберидегі Шропширдің шығыс терминалы арасында Wales & Borders желісінің аясында іске асырады. Бұл темір жол желісі әдемі көрікті жерлерімен танымал, себебі ол Уэльстің орталық бөлігіндегі Кембрий тауларынан және Сноудония ұлттық паркіндегі Кардиган шығанағының жағалауынан өтеді. Желіде ауылдық жерлердегі ұзын бір жолды учаскелер бар және ол қоғамдық темір жол серіктестігі мәртебесіне ие.

Бағыт

Шрусбериден бастап, желі солтүстік Поуистен батысқа қарай жүреді, Уэлшпул және Ньютаун қалаларына қызмет көрсетеді, содан кейін батысқа қарай Кейрсус және Макинллет станциялары арқылы өтеді, Дови бұрылысына жетеді. Макинллеттен батысқа қарай қысқа ғана қашықтықта желі екі тармаққа бөлінеді: оңтүстік тармақ Аберистуитке, ал ұзақ, солтүстік тармақ Пвллхеллиге Кембрий жағалауы желісі ретінде жалғасады, Бармут көпірі арқылы Мауддах өзенін кесіп өтеді. Шрусбери мен Аберистуит арасындағы Кембрий желісінің бөлігі Кембрийдің негізгі желісі деп аталуы мүмкін.

Саясат

Кембрий желісі 1963 жылғы Бичинг баяндамасында тікелей жабылу қаупіне ұшырамады. Кейін Дови-Контакттан Пвиллиге дейінгі бағыттың жағалау бөлігіне қатысты туған қауіптер кейіннен алынып тасталды. Оның туризмдегі рөлі – көрікті маршрут ретінде, сондай-ақ көптеген жағалау курорттарын байланыстырып, жеті тар табанды туристік теміржолдармен (атап айтқанда Талиллин темір жолы, Уэлшпул және Лланфэр темір жолы, Фестиниог темір жолы, Уэльс таулы жерлері темір жолы және Ридол доласы темір жолы) қосылуында.

Өнер көрсету

Ұзақ біржолғы учаскелер мен шектеулі айырықтарды қамтитын Кембрий желісіндегі ұсақ кешігулер тез арада күрделі кешігулерге және ішінара жолаушылар тасымалын тоқтатуға әкеліп соқты. Бұл, маршруттың екі басындағы қысқа айналым уақыттарымен қосылғанда, 21-ші ғасырдың алғашқы онжылдығының көп бөлігінде үлкен уақытқа келмеуге себеп болды. 2008 жылдың соңында қызметті Бермингем Халықаралық станциясына дейін ұзарту, бұл мәселені шешуге көмектесті, өйткені қатты тоңғылған Бермингем Нью-Стрит станциясындағы тығыз айналымдарды болдырмады. Сондай-ақ, техникалық жөндеулер мен қоғамдық кестеге қосымша уақыт қосу жалпы көрсеткіштерді жақсартуға септігін тигізді. Arriva Trains Wales компаниясының көрсеткіштері бойынша 2003-2008 жылдар аралығында Кембрий желісі ең нашар көрсеткіштерді көрсеткен қызмет тобы болды. 2009 жылдың басынан бері уақытты сақтау жақсарған – бұл үлкен жетістік, өйткені бұл маршрут бұрын Ұлыбритания теміржол желісінде қолданылмаған жаңа сигнализация технологиясын сынау полигоны болды. +Кембрий желісінің көрсеткіштерінің салыстыруы Қызмет тобының 13 қазан 2007 жылға дейінгі 12 айдағы уақтылылығы 6 желтоқсан 2014 жыл Кембрий 88,2% 94,3% Маркс 93,7% 92,7% Уэльс-Англия 95,8% 97,7% Оңтүстік, Батыс, Орталық Уэльс 94,0% 96,0% Долиналық желілер 95,1% 95,5% Солтүстік Уэльс Қалалық 97,7% 96,5% Солтүстік Уэльс Ауылдық 92,3% 93,4%

Желілерді жаңарту

2006 жылдың қазан айында Network Rail компаниясы European Rail Traffic Management System жүйесін Кембриан желісінде пилоттық жоба ретінде сынақтан өткізетінін хабарлады. ERTMS бір жолды пайдаланатын пойыз арасындағы қашықтықты қауіпсіздікке кедеріс келтірмей қысқартуға мүмкіндік береді, соның арқасында қызметтер жиілетуге болады. Пилоттық жоба сәтті аяқталған жағдайда, жүйе Ұлыбританиядағы басқа да ауылдық бағыттарға енгізілуі күтілуде. Жаңарту шамамен 59 миллион фунт стерлинг тұрады деп жоспарланған және 2008 жылдың желтоқсанына дейін аяқталуға тиіс болған, бірақ жүйе тек 2010 жылдың ақпанында Pwllheli мен Harlech арасында шектеулі сынақтар үшін қолданысқа енгізілді. Жаңа жабдықты пайдалану үшін Макинллет сигнализациялық орталығының үш диспетчері және жеті локомотив жүргізушісі оқытылды. Ansaldo STS жаңарту жұмыстарының бас мердігері болды, ал Thales телекоммуникациялық жүйелер бойынша, Eldin болса Ұлыбритания инфрақұрылымының барлық элементтерін орнату бойынша қосалқы мердігерлер болып табысты. Systra сигнализация жүйесінің ETCS (Еуропалық пойызды басқару жүйесі) және өзара байланыс компоненттерін сынау және іске қосу жұмыстарын жүргізді. Ansaldo 2011 жылы ERTMS In Cab ETCS деңгейі 2, 1-сынып, V2.3.0 нұсқауларын орнатты (төменде көрсетілгендей). Аты айтқандай, локомотив жүргізушісіне қозғалыс туралы нұсқаулар кабинадағы дисплей арқылы беріледі. Бұл деңгейде дәстүрлі сигналдар қажет емес – сондықтан барлық қолданыстағы сигналдар мен RETB тақталары алынып тасталды. Сонымен қатар, жол бойындағы жылдамдық белгілері де қажет болмай қалды – локомотив жүргізушілеріне кабина дисплейінде тиісті ең жоғары жылдамдық (сағатына километрмен) көрсетіледі. Кембриан ERTMS – Pwllheli мен Harlech арасындағы сынақ 2010 жылдың 13 ақпанында басталды және 2010 жылдың 18 ақпанында сәтті аяқталды. Локомотив жүргізушілерін оқыту және практикалық жаттығу кезеңінде осы бағыттағы GSM-R дауыстық байланысын пайдалануды бақылауға мүмкіндік болды. Бірінші пойыз 08:53-те Pwllheli-ден ERTMS 2-деңгейінде, GSM-R дауыстық жүйесін локомотив жүргізушісі мен диспетчер арасындағы жалғыз байланыс құралы ретінде пайдалана отырып, жолға шықты. Network Rail өкілі Мейвис Чонг жобаның қаншаға түскенін нақты айта алмады, бірақ Ұлыбритания желісіне орнатуға 400 миллион фунт стерлинг жұмсалғанын мәлімдеді. Ол 14 айлық кешігудің себебі жүйенің "жаңа" болғандығымен байланысты екенін айтты. 2007 жылы Кембриан желісі мен Уэльс таулы темір жолының қиылысында "Cae Pawb Crossing" деп аталатын жаңа тегіс өткел орнатылды. 2010 жылдың қазан айында сынақтар аяқталғаннан кейін ERTMS жүйесі Pwllheli мен Harlech арасында пайдалануға берілді және бұрынғы радиоэлектрондық токен блогы жүйесі алынып тасталды. 2011 жылдың 18 наурызында Кембриан бағытындағы ERTMS жүйесінің соңғы іске қосу кезеңі басталды, оның ішінде Уэлшпул мен Талдердигтегі орналасуын өзгерту, бұл қызметтердің жиілігін арттыруға мүмкіндік береді. 2011 жылғы 26 наурызда сағат 07:20-де жаңа ERTMS сигнализациялық жүйесі Макинллеттен басқарылатын Кембриан желісінде пайдалануға берілді, жоспарланған кестеден шамамен 40 минут бұрын. Одан кейін екі күн бойы локомотив жүргізушілерін оқыту жұмыстары жүргізілді, ал жолаушылар тасымалы 2011 жылдың 28 наурызында басталды. Операциялық компанияның алғашқы бағасы жағымды болмады: кабинадағы дисплейлерді жобалау және орнатудағы мәселелер анықталды, сондай-ақ инфрақұрылымдағы ақаулар да болды, мысалы, жылдамдықты өзгерту немесе депоға кіру сияқты пойыздардың әдеттегі қозғалысына байланысты басқару жүйесінің "шатасуы".

Ланбадарн теңіз өткеліндегі оқиға

2011 жылдың 19 маусымындағы сағат 22:00-ге дейін аз уақыт қалғанда, Аберистуиттен Макинллетке бағытталған жолаушылар пойзы Ланбадарн деңгейлі өткеліне кірген кезде шлагбаумдар көтеріліп тұрды. Пойыздың алдыңғы бөлігі өткелден шамамен бір метрдей асып тоқтады. Оқиға кезінде өткелде көлік құралдары мен жаяу жүргіншілер болған жоқ. Оқиғаның тікелей себебі – пойыз машинисі өткелге жақын орналасқан индикатордың қызыл түспен жыпылықтап жанынғанын тым кеш байқағандықтан, пойызды өткелге жеткенше тоқтату мүмкін болмады. Бұған себеп болған факторлар: машинистің "жұмыс жүктемесі" (ол бір уақытта кабинадағы экранды бақылап, сонымен қатар жол бойындағы индикаторды да қадағалауы тиіс болған), деңгейлі өткелдің жұмыс істеуімен байланысты жабдықтың конструкциясы және пойыз Аберистуиттен аттанғанға дейін сигнализация жүйесін қайта орнату. Оқиғаның түпкі себебі – Шрусбериден Аберистуит және Пвиллиге дейінгі жолдарда қолданылатын сигнализация жүйесі осы бағыттардағы автоматты деңгейлі өткелдермен үйлесімсіз болды. Network Rail және Powys County Council жолдың сенімділігін арттыру мақсатында бір шақырымнан астам жаңа жол төседі, ал Ystrad Fawr және Rallt жерлерінде екі теміржол көпірі салды. Бұл сегіз деңгейлі өткелді жабуға және жергілікті тұрғындардың қауіпсіздігін арттыруға мүмкіндік берді.

2020 жылғы ETCS жаңарту туралы хабарлама

Ұлыбритания үкіметінің көлік министрі Грант Шеппс 2020 жылдың 21 тамызында Шрусбери Саттон көпірінің қиылысынан Аберистуит пен Пвиллгелиге дейінгі Кембрий желісіндегі сигналдау жүйесін жаңарту жоспарларын ілгерілету үшін 3 миллион фунт стерлингтік қаржы мақұлданғанын хабарлады. "Жоспарланған, қазіргі заманғы цифрлық сигналдау жүйесі желіні жаңартып, қызметтердің сенімділігін арттырады және 2022 жылдың желтоқсанында желі бойынша пайдалануға берілетін жаңа пойыз паркін енгізуге көмектеседі", - деді министр.

Қызметтер

2023 жылдың мамыр айынан бастап Аберистуит желісінде сағат сайын шамамен қызмет көрсетіледі және Аберистуит пен Шрусбери арасында күніне он екі тікелей пойыз қатынайды, олардың бірнешеуі Бірмингем халықаралық әуежайына немесе одан қарай созылады. Пвиллхелиге қатынайтын пойыздар әдетте екі сағат сайын бір рет жүреді, олар Макинллеттен/Макинллетке қатынайтын жеке қосымша қызметтер ретінде немесе қажет болған жағдайда Макинллеттен бөлінетін немесе қосылатын пойыздармен Аберистуит қызметтеріне тіркелген бөлімдер ретінде болады. Пойыздар бұрынғыдан гөрі жиі жүреді: теміржолдың қайта сигнализациясы және басқа да инфрақұрылымдық өзгерістер 2015 жылдан бері Аберистуитке және одан пойыздардың көбірек қатынай алуына мүмкіндік берді. Қосылыстар да жақсарды, себебі кейбір пойыздар Бірмингем Нью-стриттен Бірмингем халықаралық станциясына тікелей қатынайды. 1990 жылдардан 2015 жылға дейін Бірмингем мен Аберистуит арасында әдетте екі сағат сайын қызмет көрсетіліп келді, жексенбі күндері қызмет көлемі азайтылды. 2009 жылдың желтоқсанынан 2022 жылдың желтоқсанына дейін жүк тасымалы арқылы қосылыстар қамтамасыз етілді. Жүк тасымалы көптеген жылдар бойы болмады, себебі 1993 жылы тұрақты мұнай пойыздары тоқтатылды. Алайда, 2003 және 2022 жылдардағы сынақтар Аберистуиттен Черктегі Kronospan ағаш ұсату зауытына ағаш тасымалдайтын тұрақты апталық пойыздың енгізілуіне әкелді. Пойыздар Colas Rail компаниясымен басқарылады, бірақ желідегі сигнализацияға сәйкес келуі үшін Network Rail компаниясына тиесілі 97 класты локомотивтермен тартылады (97/37 комбинациясын, 97 локомотиві 37 локомотивінің алдында болса, де қолдануға болады). 2003 жылғы сынақтардың керісінше, British Rail компаниясы жеті ашық борты бар ағаш вагондарымен біріктірілген екі MPV бірлігін қолданған.

Бумен жұмыс істеу

2007 жылы Батыс жағалау темір жолдары Камбриан жағалауы экспресін басқаруды қолға алды, ол Камбриан жағалау желісінде Макинллеттен Портмадог пен Пвиллиге дейін қатынайтын. Поезд «Камбриан» деп аталды. Қызмет 2007 мен 2010 жылдар аралығында шілде айының соңғы аптасынан тамыз айының соңына дейін жүргізілді. 2011 жылғы маусымға дейін WCR компаниясы мәлімдеме жасады, онда Network Rail компаниясы Камбриан жағалауында жаңа Еуропалық темір жол қозғалысын басқару жүйесін (ERTMS) енгізгендігі, бұл кабина ішінде жаңа сигнализациялық жабдықты талап ететіндігі айтылды. Бу локомотивтеріне орнатуға қолдау көрсетілмейтін жаңа жүйе болғандықтан, маусымдық бумен жүретін қызметтер тоқтатылды. Локомотив иелерінің ешқайсысы құны мен қажетті жабдықтардың көлеміне байланысты, жақын арада осы жүйемен жұмыс істеу үшін локомотивтерін жаңартуды жоспарламады. Маршрут бойында жылдар бойы өткен локомотивтерге мыналар кіреді: 7802 Брэдли Манор, 7819 Хинтон Манор, 44871, 46443, 75069 және 76079. 14 жылдық үзілістен кейін 2024 жылдың ақпан айында 60163 Tornado локомотивтеріне жаңа ETCS сигнализация жүйесін орнату бойынша сынақтар аясында Шрусбери мен Ньютаун арасында түнгі сынақ пойыздарын жүргізетіні жарияланды. Жолаушылар тасымалына кедергі келтірмеу үшін пойыздар түнгі уақытта жүреді. Бұл сынақтар Network Rail компаниясының Шығыс жағалауының цифрлық бағдарламасы мен Pathfinder жобасының аясында жүргізілуде.

Жағалау желісінің инфрақұрылымдық мәселелері

Бармут көпірінің күрделі құрылымдық мәселелері 1980-1986 жылдар аралығында қызметтердің тоқтатылуына әкелді, ал желі жөндеуден және қайта ашылғанға дейін жабылу қаупінде болды. 2013 жылдың наурызында Афон Дюрид өзеніне жақын жердегі ағаш Понт Бривет виадугын ауыстыру жұмыстары басталды. Жаңа көпір қазір екі жолақты автомобиль қозғалысын және бір жолды теміржолды қабылдайды және 2015 жылы ашылды. Электр кабельдерін жылжыту қажет болған төрт апталық кезеңнен басқа, ескі виадук жұмыс істеп тұрғанда ашық болады деп үміттенілді. Алайда, көпірдің жаңа көпірдің қазық қазу жұмыстарына байланысты зардап шеккені анықталды және 2013 жылдың желтоқсанында құрылымдық тұрғыдан қауіпсіз емес деп жарияланып, жабылды. Бұл жол пайдаланушылар үшін Maentwrog арқылы бағытты өзгертуді қажет етті және теміржол қызметтерінің тоқтауына себеп болды. 2014 жылдың көктемінде ашылуы тиіс болған уақытша көпір жоспары A496 тас жолында конвой жүйесін ұйымдастыру пайдасына тоқтатылды, ол бағытталған маршрут ретінде қызмет етті. Жұмыс содан кейін жыл соңына дейін басты теміржол және автомобиль көпірін аяқтауға бағытталды. 2014 жылдың қаңтар айында Дови Джанкшеннен басталатын жағалау желісі барлық пойздар үшін жабылды, себебі айдың басындағы дауылды жел мен су тасқынынан арадағы екі учаскедегі теміржол қатты зақымдалды. Бармут маңындағы Лланаберде теміржол төсегін қорғайтын теңіздік қабырғаның бір бөлігі шайылып кетті, нәтижесінде 300 тонна балласт жоғалып, құрылым қоқыспен жабылды, ал оңтүстікке қарай Тонфанаудағы бөгеттің бір бөлігі шайылып кетті. Arriva Trains Wales компаниясына тиесілі екі пойыз Бармут қаласында тоқтатылды және тас жолмен шығарылды. Network Rail желіге келтірілген зақымды «өте ауыр» деп сипаттады, бірақ Бармутқа баратын желі 2014 жылдың 10 ақпанына дейін қайта ашылуы мүмкін екенін мәлімдеді (және ашылды). Бармуттан солтүстікке қарай жөндеу жұмыстары аяқталды және желі 2014 жылдың 1 мамырында Харлехке қайта ашылды, бұл жоспардан екі апта бұрын болды. Толық желі 2014 жылдың 1 қыркүйегінде қайта ашылды.