Кіріспе

Төбедегі немесе күмбездегі шұңқыр панельдер сериясы – сәулеттік элемент.

Архитектурадағы коффер (немесе кофферлеу) – төбеде, астыңғы жағында немесе күмбезде шаршы, тіктөртбұрыш немесе сегізбұрышты пішіндегі шұңқыр панельдердің сериясы. Бұл шұңқыр панельдердің сериясы көбінесе төбелерді немесе күмбездерді безендіру үшін қолданылған, сондай-ақ «қораптар» (caissons) немесе «бос кеңістіктер, ашылулар» (lacunaria) деп аталған. Сондықтан, кофферленген төбе лакунарлық төбе деп аталуы мүмкін: құрылыстың беріктігі кофферлердің қаңқасында.

Тарих

Ежелгі гректер мен римдіктердің тас сандықтары – ең ерте сақталған мысалдар. Алайда, б.з.д. жетінші ғасырға жататын Сан-Джулиано некрополіндегі этрусқ камералық қабірі, жұмсақ туф тастан қашалған, төбесінде арқалықтар мен көлденең арқалықтар жатқан төбелерді бейнелейді, ал тегіс панельдер бос кеңістіктерді толтырады. Ғасырлар бойы ағаш сандықтар алғаш рет Ренессанс дәуірінің басындағы Луара аңғары шатоларындағы төбедегі ағаш арқалықтарды қиыстыру арқылы жасалған деп есептелді. Дегенмен, 2012 жылы Геркуланумдағы Телеф үйінде Паккард гуманитарлық институтының археологтары ағаштан жасалған сандықталған төбелердің римдік дәуірде салынғанын анықтады. Сандықталғандағы мүмкін пішіндермен тәжірибе жасау, математикалық плиткалау немесе теселяция мәселелерін шешу ислам және Ренессанс архитектурасының ерекшелігі болды. Күмбездер мен дөңгелектердің қисық беттеріне байланысты жеке сандықтардың көлемін кішіретудің күрделі мәселелері туындады. Римдіктердің күмбездің салмағын жеңілдету үшін қолданған сандықтаудың көрнекті мысалы Римдегі Пантеонның ротонда күмбезінің төбесінде кездеседі.

Азия сәулет өнері

Ежелгі қытайлық ағаш сәулетінде кофферлеу – заоцзин деп аталады.