Кіріспе

The Winding Stair – 1933 жылы ирланд ақыны У.Б. Йейтстің өлеңдер жинағы. Бұл 1928 жылы жарық көрген «Мұнара» жинағынан кейінгі жаңа том еді. (Атауындағы өлең 1929 жылы Fountain Press баспасынан қол қойылған, шектеулі таралымды нұсқада жарияланған, ол өте сирек кездеседі.) Атауы Галвей округіндегі ескі нормандық мұнарадағы баспалдаққа байланысты, Йейтс оны сатып алып, оған Thoor Ballylee қамалы деген Gaelic тіліндегі атау берді. Йейтс 1919 жылдан бастап он шақты жыл бойы жаздарды сол жерде өткізді. Ол қаланы өзінің құрметтейтін аристократиялық ирландтық өткенімен байланысты маңызды орын деп санады. Бұл жинақ мұнараның символдық мүмкіндіктерін пайдалана отырып, оның ішкі күрделі кеңістіктерінен мұнараны қарастырады. Бұрынғы жинағындағы мәңгілікке қатысты көңіл көшпейтін көзқарасынан (ақын өзі оның «ащылығына таң қалғанын» мойындаған) толыққанды өзгерген Йейтс енді өлімнен кейін қайта жаралу мүмкіндігі мен тілегі туралы ойға келеді. Осы кезеңде Йейтс денсаулығының нашарлауын сезінді; Оливия Шекспирге жазған хатында Йейтс: «Бәлкім, денсаулығым жақсырақ болса, ащы болуға дайын болар едім» деп мойындады. Бұл жинақта «Мұнара» жинағына қарағанда көбірек өлеңдер болғанымен, оның мазмұны көбінесе жақсы танылмағандықтан, антологияларға жиі енгізілмейді. Ең танымал және антологияға енгізілгендердің қатарында «Өз және Жан арасындағы әңгіме» және «Византия» бар. «Византия» – «Византияға саяхат» (Мұнарадан) өлеңіне жалғас, ол бұрынғы өлеңнің идеяларын жақсырақ түсіндіруге арналған. Йейтстің өлімге деген алаңдаушылығы туралы маңызды түсінік «Византия» өлеңінде жатыр, ол физикалық және рухани форманың қарама-қайшылығын одан әрі пайдаланады және соңғы шумақ екеуін ажырату арқылы аяқталады. Йейтс осы өлеңінде рухани білімге деген құштарлығын көрсетеді, өйткені ол рухани әлемге қарай жерде жол жасайды; ол мұны дельфиннің физикалық және рухани әлемдер арасындағы үздіксіз саяхаты арқылы іске асырады. Бұл өлең ақынның сенімінің өзгеруін ғана емес, сонымен қатар қартайған шағында қалаған тыныштығын да сыйлайды, өйткені ол рухани әлемнің өмір теңізімен байланысқандығы туралы жарқын бейнемен аяқтайды. «Византияға саяхат» өлеңіндегі шешілмейтін сұрақтар «Әңгіме» өлеңінде жауап тапты, онда Йейтс мәңгілікке тоқтаудың орнына қайта жаралуды таңдады. Йейтс өмір мен өлімге қатысты парадоксалды шындықты бейнелеу үшін «Өз» және «Жан» есімді екі тұлғаны қолданады. «Әңгіме» өлеңі «Жанның» «бұралаған көне баспалдақпен» жоғары көтерілуімен басталады, бұл өмірге қадам басу және болмыстан кетуді көрсетеді. Йейтстің көкке және дінге деген көзқарасы бұл кезде өзгереді, өйткені ол буддалық ойларға қызығушылық таныта бастады, бұл осы өлеңде айқын байқалады. «Мұнара» кітабындағы бұрынғы түсініктерінен өзгеше, ол енді «Византияға саяхат» өлеңінде іздеген өмірден кейінгі өмірді қараңғы және «тыныссыз» мәңгілік ретінде бейнелейді. Соңғы сөз «Өз» тұлғасына беріледі, ол уақытша өмірді растауды және «қайтадан өмір сүруге» дайындықты қамтиды.