Кіріспе

Раджастханның билеушісі және индуистік халық құдайы Баба Рамдев (немесе Рамдевжи, немесе Рамдео Пир, Рамша Пир (1352–1385 ж.б.; В. С. 1409–1442) – Үндістанның Гуджарат және Раджастхан аймақтарындағы индуистік құдай. Ол 14 ғасырдағы Покран аймағының раджпут билеушісі болған, оның керемет күштері болған делінеді және өмірін әлсіздер мен кедейлерді көтеруге арнады. Раджастханда Мегванши немесе Мегвал қауымының адамдарын рикхия деп атайды. Олар Баба Рамдевтің берілген жандары саналады, оларға Баба Рамдевке құлшылық етудің ерекше құқығы бар, ал Үндістандағы көптеген әлеуметтік топтар оны өздерінің Ишта-девасы деп құрметтейді.

Өмірбаян

Патша Аджмал (Аджмал Танвар) Шахан Бару ауылының Памжи Бхати қызы Минальдеви патшайыммен үйленді. Ұлсыз патша Дуаракаға барып, Кришнаға өзіне оның сияқты бала берсін деп жалбарынып өтінді. Олардың үлкені Вирамдев, кішісі Рамдев есімді екі ұлы болды. Рамдев 1409 жылдың Чайтра Суди Панчми күні Рамдеврада, Жасылмер ауданындағы раджпут отбасында дүниеге келді. Рамдев барлық адамдардың теңдігіне сенді, олардың мәртебесіне, байлығына қарамай. Ол қиын жағдайдағы адамдарға көмектесіп, тілектерін орындады. Ол көбінесе атқа отырған күйінде бейнеленеді. Оның ізбасарлары Раджастан, Харьяна, Пәнжаб, Гуджарат және Мадхья-Прадеш, Мумбай, Дели және Пәкістанның Синдх провинциясында таралған. Раджастханда оның құрметіне бірнеше жәрмеңкелер ұйымдастырылады. Оның есімімен аталатын храмдар Үндістанның көптеген штаттарында кездеседі.

Патша Аджмалдың тарихы

Аджмал Дваркаға келді және көп күн бойы дұға етті. Соңында, үлкен көңілсіздікке ұшырап, Кришнаның мүсінінен осындай қасіреттерге лайық болу себебін сұрады. Мүсін патшаның қайта-қайта қойған сұрақтарына жауап бермеді. Ашуланып, мүсіннің басына құрғақ ладду лақтырып жіберді. Ғибадатхананың шамасы жоқ патшаны есінен жаңысқан деп есептеп, патшадан Дуаракаға барып, Иемен сөйлесуін өтінді. Көп ғасырлар бұрын теңіз жұтқан Дуарака Араб теңізінің түбінде жатыр. Еш қорқыныш сезбеген патша Иемен кездесу үшін теңізге сүңгіп кірді. Патшаның берілгендігі мен сенімін көріп, Ие оған нығмет берді. Патша Кришнаның өзінің ұлы ретінде дүниеге келуін тіледі. Ие патшаның үйіне келетінін уәде берді. Біраз уақыттан кейін патша жұбайы Бирамдев есімді ұл таба алды. Бірнеше жыл өткен соң Кришна кішкентай түріне еніп, Бирамдевтің қасына келді. Мұсылмандар Рамдевті Рамшах Пир немесе Рама Шах Пир деп құрметтейді. Оның керемет күші болған деседі, және оның даңқы алыс-жаққа тарады. Аңыз бойынша, Рамдевтің күшін сынау үшін Меккеден бес пир келді. Рамдев оларды ыстық күшпен қарсы алып, оларды түскі асқа шақырды. Пирлер бас тартып, тек Меккедегі ыдыстарында ғана тамақтанатындарын айтты. Сонда Рамдев күлімсіреп: "Караңыз, сіздердің ыдыстарыңыз келіп жатыр", - деді. Олар Меккеден ұшып келе жатқан тамақ табақтарын көрді. Олардың қабілеттеріне және күштеріне көз жеткізгеннен кейін, оған құрмет көрсетіп, Рама Шах Пир деп атады. Оның күшін сынауға келген бес пир оған соншалықты әсерленді, олар онымен бірге қалуға шешім қабылдады. Олардың қабірлері Рамдевтің самадхиінің жанында орналасқан. Оның өмірінде жасаған 24 кереметі бар.

Өлең және әдебиет

Рамдев көптеген ауызша жазылған өлеңдер, сонымен қатар "бани" (сөздер) деп белгілі туындылар жазды, олар кейіннен оның ізбасарлары көшіріп, аударма жасады. Оның ең бағалы әдеби еңбегі – оның ізбасарларының бірі Свами Гокулдас жазған "Баба Рамдев Чоубис Праман" өлеңдер жинағы.

Бұл кешенде Далибай және оның басқа да шәкірттерінің самадхилері орналасқан. Сонымен қатар, кешенде Меккеден келген бес мұсылман пирінің қабірлері де бар.