Кіріспе

Жапон императорлық армиясының генералы, барон Фукусима Ясумаса (福島 安正) болған.

Самурайдың өмірі

Фукусима самурай отбасында дүниеге келген; оның әкесі Шинано провинциясындағы (қазіргі Нагано префектурасы) Мацумото даймёсының вассалы болған. Ол сондай-ақ Тода Мицунори мырзаның да вассалы болды. 1867 жылы ол Эдоға (кейін Токио) барып, Цукидзиде орналасқан хатамото үшін Кобушо әскери мектебінде білім алды. Бошин соғысы (1868–1869) кезінде Мацумото жасағының құрамында қызмет етті. 1869 жылы Тода мырзамен бірге Токиоға қайта барып, Кайсей Гакко мектебінде шетел тілдерін оқыды, бұл мектеп шетелдік зерттеулерге мамандалған. 1874 жылы мектепті бітіргеннен кейін ол Әділет министрлігіне азаматтық қызметкер болып орналасты, кейін Соғыс министрлігіне ауысты. Ол Сацума көтерілісіне (1877) қатысты. Оның шапшаң ойлау қабілеті мен адамдармен жақсы қарым-қатынас орнату шеберлігі оған Жапон императорлық армиясының Бас штабында ерте жаста қызмет етуге мүмкіндік берді.

Шетелге алғашқы саяхаттары

Келесі жылдары ол көп саяхаттап, 1879 жылы Моңғолияға барып, 1882 – 1884 жылдары Пекиндегі әскери атташе болып қызмет етті. Бірінші қытай-жапон соғысы басталғанда ол Жапон бірінші армиясының штаб офицері болды. Соғыстан кейін Фукусима 1886–1887 жылдары Британдық Үндістан мен Бирмаға кең сапармен барды. 1887 жылы ол майор болып, Берлинге әскери атташе ретінде жіберілді. Осы сапарда 1892 жылы онымен бірге ханзада Саёнджи Кинмочи да болды. 10 тілді еркін білетін Фукусима Берлинде болған кезінде неміс қоғамында танымал тұлға болды. Фукусима Берлинде болған кезінде қару-жарақ және дене күшіне қатысты барлық тікелей бәс тігулерді жеңіп, көзге түсті. Кейіннен ол Ресей арқылы ұзақ сапар шегуінің себебі неміс ат әскерінің майорларымен арақ ішіп, бәс тіккенін айтты. (Бірқатар тарихшылар Фукусиманың ешқашан алкоголь ішпегенін, және қандай да бір жағдайда Фукусиманың бәс жеңісінен ақша алған-алмағаны туралы мәлімет жоқ деп санайды). Дегенмен, Фукусима 1874 жылы орыстардың Түркістан шекарасын жапқандығы туралы хабар алғаннан кейін Хиваға қаһармандық саяхат жасаған британдық ат әскерінің офицері полковник Бернабиге құрметпен қарады. Фукусима да Бернабидің Ресей Ұлыбритания мен Жапонияның басты жауы деген саяси көзқарасын бөлісті.

Ат үстінде эпикалық саяхат

Жапонияға оралғанда ол Берлиннен Владивостокқа дейін екі құрлықты атпен кесіп өтуге бел буды. Сапар бір жыл төрт айға созылды, және оның мақсаттарының бірі әлі салынып жатқан Транссибір теміржолының құрылысын тексеру, сондай-ақ жол бойында жергілікті инфрақұрылым, басқару және байланыс жүйесі туралы мәліметтер жинау болды. Осы саяхат барысында 1893 жылдың 1 наурызында, Маньчжурияға кірмес бұрын, ол подполковник шеніне көтерілді. Оның 14 000 километрлік жорығы оны Жапонияның ұлттық батыры етіп көрсетті және үшінші дәрежелі Ысқырық қазына орденімен марапатталды. Азияны атпен аралап, Жапонияға оралғаннан кейін Фукусима өзінің аттарын Токиодағы Уэно хайуанат бағына сыйға берді, олар тез арада танымал туристік орынға айналды.

Боксерлер көтерілісі кезінде қызмет

Фукусима кейін Боксерлік көтерілісте (1900) қызмет етті, онда ол Тяньцзиндегі жапон күштеріне және Шетелдік елшілікке қолбасшылық жасады. Содан кейін ол қысқа мерзімге Жапон императорлық әскери академиясына оралып, неміс генералы Якоб Меккельден оқыды.

Шетелдегі саяхаттары мен марапаттары

Соғыстан кейін Бас штаб офицері ретінде ол Мысырға, Осман Түркиясына, Парсыға, Арабияға, Үндістанға, Бірмаға, Сиамға және Түркістанға сапарлады. 1902 жылы ол Ұлыбритания королі Эдуард VII-нің тәж кию рәсімінде император Мэйдзидің өкілі болды және Англо-жапон альянсының құпия дипломатиялық келіссөздеріне қатысты. Ол "Баня" орденінің құрметті серкесі (KCB) және Принц Данило I орденімен марапатталды. 1904-1905 жылдардағы Ресей-Жапон соғысы кезінде Фукусима соғысқа қаржылай көмек алу үшін Нью-Йоркке бару жолында Канаданың Саскачеван провинциясы арқылы өтті. Ол арнайы пойызды Саскачеванның Реджина қаласының шығысында тоқтатып, дала көрінісін тамашалады. Ол тоқтаған теміржол жағасы оның құрметіне Фукусима деп аталды.

Жапониядағы құрмет

Фукусима сонымен қатар Бірінші қытай-жапон соғысында (1894–1895) және Рус-жапон соғысында (1904–1905) өзгеше көзге түсіп қызмет етті. 1907 жылы Фукусима казоку әскери-теңдестік жүйесі бойынша даншаку (барон) атағына ие болды. 1912 жылдың 26 сәуірінен 1914 жылдың 15 қыркүйегіне дейін ол Квантун жалға алынған аймағының генерал-губернаторы болып қызмет атқарды. 1914 жылы генерал шеніне көтеріліп, екінші резервке жіберілді. Одан кейін Резервшілер қауымдастығының вице-президенті қызметін атқарды.

Өлең мен өлім

Фукусима өзінің әріптес ақын, генерал Акаши Мотожиромен жақсы қарым-қатынаста болды, және жақын дос болмаса да, екеуі Азия аймағындағы жапон құпия қызметтерінің болашақтағы қажеттіліктері туралы ойларын бөлісті. Фукусима тіпті "Құлаған гүлжаптан өркендеген жұлдызға" деген өлең жазды, онда ол барлау жұмысы арқылы патриотқа айналған әйелге құрмет көрсетті. Фукусима 66 жасында қайтыс болды және оның қабірі Токиодағы Аояма зиратында орналасқан. Нагано облысының Мацумото қалалық мұражайында оның жеке заттары, соның ішінде атқа мінуге арналған қамшысы сақтаулы.