VIII ғасыр Англо-саксон псалтры (Vespasian Psalter)
Vespasian Psalter
8 ғасырдағы ағылшын-саксон псальма кітабы – Веспасиан псальтері. Ең көне ағылшын Библия аудармасы, Оңтүстік Англияда жасалған, жарықтандырылған қолжазба.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
VIII ғасырға жататын аңглосаксон псалмдер кітабы
8th century Anglo Saxon psalm book
Веспасиан псалтыры (Лондон, Британ кітапханасы, Cotton Vespasian A I) – VIII ғасырдың екінші немесе үшінші тоқсанында жасалған, ішінара арал стилінде безендірілген аңглосаксон жарықпен жазылған псалтыр. Онда ескі ағылшын тілінде жазылған, Киелі кітаптың кез келген бөлігінің ең ерте сақталған ағылшын тіліне аудармасы бар. Ол Оңтүстік Англияда, мүмкін Сент-Августин аббаттығында, Кентербериде немесе Танеттегі Минстерде жасалған және "Оңтүстік Умбриада" жасалған ең ерте жарықтандырылған қолжазба болып табылады. Псалтыр Оңтүстік Англиядан шыққан қолжазбалар тобына жатады, бұл топқа Стокгольм Алтын кодексі, Барберини Інжілі, Серне кітабы, Тиберий Беде және Нуннамминстер кітабы да кіреді.
The Vespasian Psalter (London, British Library, Cotton Vespasian A I) is an Anglo Saxon illuminated psalter decorated in a partly Insular style produced in the second or third quarter of the 8th century. It contains an interlinear gloss in Old English which is the oldest extant English translation of any portion of the Bible. It was produced in southern England, perhaps in St. Augustine's Abbey or Christ Church, Canterbury or Minster in Thanet, and is the earliest illuminated manuscript produced in "Southumbria" to survive. The Psalter belongs to a group of manuscripts from Southern England known as the Tiberius group, also including the Stockholm Codex Aureus, Barberini Gospels, the Book of Cerne, the Tiberius Bede, and the Book of Nunnaminster.
Сипаттама
Забурлар кітабында Киелі Иеронимнің хаттары, гимндер мен ән-жырлар бар. Бас жазушы сонымен қатар миниатюралардың суретшісі болған. Ол латын тілінде оңтүстік Англияның унциал қаріпімен, рустикалық бас әріптермен жазылған. Еадуи Басан есімді жазушы осы жазбаларға ағылшын каролингтік кішкентай қаріптермен қосымшалар енгізген. Англиялық глосса Оңтүстік Умбрианың нүктелі кішкентай қаріптерімен жазылған. Кодекстің өлшемі 235х180 мм. Мәтін шамамен 175х135 мм ауданда жазылған. Онда 160 парақ бар. Тарихи, зооморфты немесе әшекейленген бірнеше негізгі инициалдар кездеседі. Бұл инициалдар 1, 51 және 101-ші Забурлардың басында орналасқан. Мұндай үш бөлімділік Инсулярлық Забурлар кітабына тән. Сонымен қатар, Забурлар кітабының әр литургиялық бөлімінің басындағы Забурлардың атаулары үлкен инициалдармен жазылған. Басқа Забурлардың басындағы әріптер кішкентай "ерекше" инициалдармен белгіленген, олар әшекейленген немесе зооморфты және "антенна" стилі деп аталатын стильде жасалған. Қазірге дейін сақталған жалғыз толық беттік миниатюрада Дәуіт патша және оның сарай музыканттары бейнеленген, ол қазір 30-шы парақтың кері жағында орналасқан. Бұл миниатюра бастапқыда псалтирдің беткі бөлігі немесе кіріспе миниатюрасы болған болуы мүмкін, сондай-ақ Забурлардың басындағы әшекейленген бет және соңындағы кілем беті жоқ болуы да мүмкін. Сэр Роберт Коттон 160-шы парақтың кері жағына Маргарет Йоркқа арналған бревиарийден үзінді жапсырған. Ол сонымен қатар 13 ғасырлық литургиялық псалтирден алынған миниатюраны 1-ші параққа қостырған.
The psalter contains the Book of Psalms together with letters of St. Jerome, hymns and canticles. The main scribe was also the artist of the miniatures. It was written in Latin on vellum, using a southern English Uncial script with Rustic Capital rubrics. There were additions made by a scribe named Eadui Basan in an English Carolingian minuscule. The English gloss was written in a Southumbrian pointed minuscule. The codex is 235 by 180 mm. The text is written in an area of about 175 by 135 mm. There are 160 folios. There are several major initials which are historiated, zoomorphic, or decorated. Major initials are found at the beginning of Psalms 1, 51 and 101. This tripartite division is typical of Insular Psalters. In addition, the psalms beginning each of the liturgical divisions of the Psalter are given major initials. The beginning letters of the other Psalms have smaller "minor" initials which are decorated or zoomorphic and are done in what is called the "antenna" style. The only surviving full page miniature shows King David with his court musicians, and is now folio 30 verso. It is possible that this miniature was originally the frontispiece or opening miniature of the psalter, and that a decorated incipit page at the start of the Psalms is missing, as well as a carpet page at the end. Sir Robert Cotton pasted a cutting from the Breviary of Margaret of York on folio 160 verso. He also inserted a miniature from a 13th century liturgical psalter as folio 1.
Тарих
Бұл қолжазба VIII ғасырдың екінші ширегінде жасалған, және Тиберий тобының ең ертесі болуы мүмкін. Ескі ағылшын тіліндегі түсіндірмелердің жазуы шамамен 820-850 жылдар аралығында Кентербери жазу орталықтарында жасалған жазу үлгісіне ұқсас. Бұл қолжазбаға қосымшалар енгізген Эадуи Басан 11 ғасырдың басында Кентерберидегі Крайст шіркеуінің монахы болған. Томас Эльмхем Кентербериде Веспасианның Забур кітабы болуы мүмкін бір Забур кітабын тіркеген. Қолжазба 1553 жылы Кентербериде сақталған. 1556 жылға қарай оны Кентербери архиепископы Мэтью Паркерге қарызға берген сэр Уильям Сесил иеленген. 1599 жылға қарай ол сэр Роберт Коттонның меншігіне өтті, ол оны 12-ші беттің алдына қол қойды. 1702 жылы Коттон кітапханасының қалған бөлігімен бірге ол мемлекеттік меншікке айналды және 1753 жылы Британ мұражайы құрылғанда оның құрамына енді. Бұл том кітапхананың кітап сөрелері бөліміндегі Веспасиан сөресіндегі алғашқы кітап болды, бұл сөрелердің үстіне орнатылған рим императорларының бюсттерінің есімдерімен индекстелген. Оның қазіргі таңдауы металл құлыптармен Коттон жасаған.
The manuscript was produced during the second quarter of the 8th century, and probably the earliest of the Tiberius group. The script of the Old English gloss is typical of the script produced in Canterbury scriptoria from about 820 to 850. Eadui Basan, who made additions to the manuscript, was a monk at Christ Church, Canterbury during the early 11th century. Thomas of Elmham recorded a Psalter at Canterbury which may have been the Vespasian Psalter. The manuscript was at Canterbury in 1553. By 1556 it was owned by Sir William Cecil, who lent it to Matthew Parker, Archbishop of Canterbury. By 1599 it was the possession of Sir Robert Cotton, who signed it on folio 12 recto. It became national property, along with the rest of the Cotton library in 1702 and was incorporated into the British Museum when it was founded in 1753. The volume was the first in the Vespasian shelf section in the part of the library indexed by the names from a set of busts of the Roman Emperors on top of the shelves. Its current binding, with metal clasps, was provided by Cotton.