Кіріспе

Неміс физикалық жаттықтырушысы (1883–1967)

Жозеф Губертус Пилатес (9 желтоқсан 1883 – 9 қазан 1967) – Германияда туған физикалық жаттықтырушы, жазушы және өнертапқыш. Ол пилатес әдісін ойлап тапқанымен және оны дамытқанымен белгілі. Өмірі бойында ол 26 құралға патент алған.

Ерте өмір

Жозеф Юбертус Пилатес 1883 жылдың 9 желтоқсанында Германияның Мёнхенгладбах қаласында дүниеге келді. Оның әкесі, Грекияда туған Генрих Фридрих Пилатес, металл өңдеуші және жақыннан қатысатын гимнаст болса, анасы неміс және үй шаруасымен айналысты. Пилатес денсаулығы нашар бала болды. Ол астма, рахит және ревматизм ауруларына шалдықты және өмірінің барлық уақытын дене күшін жақсартуға арнады. Әкесі оны гимнастикамен, бодибилдингпен, сондай-ақ джиу-джитсу және бокс сияқты жартылай жекпе-жек өнерлерімен таныстырды. 14 жасқа келгенде, ол анатомиялық суреттерге поза беруге жеткілікті жақсы физикалық формада болды. Пилатес "қазіргі" өмір салты, дұрыс емес поза және тиімсіз тыныс алу нашар денсаулықтың түбінде жатыр деп сенді. Ол бірқатар жаттығулар мен оқыту әдістерін жасады, сондай-ақ оның әдістерін оқыту үшін қажетті барлық жабдықтарды, сипаттамаларды және реттеулерді өңдеді.

Бокс, цирк және өзін-өзі қорғау жаттықтырушысы

Пилатес бастапқыда гимнаст және бодибилдер болған, бірақ 1912 жылы Англияға көшіп келгенде, ол кәсіби боксшы, цирк артисі және полиция мектептерінде және Скотланд-Ярдта өзін-өзі қорғаудан оқытушы болып жұмыс істеп ақша тапқан.

Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде тұтқындау

Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде британдық билік Пилатесті және басқа неміс азаматтарын Ланкастер қамалына қамады, онда ол күресу мен өзін-өзі қорғауды үйретті, шәкірттері қамауға алынғаннан бұрынғыдан мықты болады деп мақтанды. Пилатес йоганы және жануарлардың қозғалыстарын зерттеді, сондай-ақ өзінің тұтқындарына фитнес пен жаттығулар үйретті. Кейін ол, әсіресе мысықтардың интуитивті қозғалыстары, өзінің фитнес режимінің көптеген аспектілеріне ықпал еткенін айтты. Сол жерде ол өзінің минималды жабдықпен мата жаттығуларынан тұратын жүйесін жетілдіріп, үйретті, ол кейін "Контрология" деп аталды. Одан кейін ол Ман аралындағы Нокалое лагеріне ауыстырылды. Осы мәжбүрлі үзіліс кезінде ол дене шынықтырудың кешенді, жан-жақты жүйесін қалыптастыруды күшейтті, оны өзі "Контрология" деп атады. "Контрология" – бұл бұлшықеттерді басқару үшін сананы пайдалануға және дене тепе-теңдігін сақтауға, омыртқаны қолдауға көмектесетін негізгі дене қалпындағы бұлшықеттерге назар аударуды ұстану. Пилатес жаттығулары тыныс алу және омыртқаның дұрыс орналасуын сезінуге, сондай-ақ терең ішкі мүшелер мен құрсақ бұлшық еттерін нығайтуға үйретеді. Пилатес әдістемесінің алғашқы қолданылуларының бірі – ауыр жарақат алған соғыс ардагерлерін оңалту болды. Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін Пилатес Германияға оралып, Рудольф Лабан сияқты би және дене шынықтыру саласындағы маңызды мамандармен ынтымақтастықта жұмыс істеді. Гамбургте ол полиция қызметкерлерін оқытты.

АҚШ-қа көшіп келу және үйлену

1925 жылы Пилатес АҚШ-қа көшіп келді. Америкаға бағыт алған кемеде ол болашақ әйелі Кларамен танысты. Жұбайлар Нью-Йорк қаласында студия ашып, 1960-шы жылдарға дейін студенттеріне тікелей сабақ беріп, оларды бақылады. Джозеф пен Клара Пилатес тез арада Нью-Йорктегі жергілікті би және сахна өнері қауымдастығында адал ізбасарларын тапты. 1933 жылы АҚШ-қа келген Джордж Баланчин және 1923 жылы Нью-Йоркке келген Марта Грэм сияқты белгілі бишілер оның жақтастарына айналып, шәкірттерін жаттығу мен қалпына келтіру үшін Пилатеске жіберіп тұрды. Оның жаттығулар кешені икемділік, күш және шыдамдылықты арттырды. 8-ші авенюдегі Пилатес залына балериналар барып-келіп жүргені белгілі болған соң, көп ұзамай әлеуметтік өмірдегі әйелдер де оған қосылды. Джозеф Пилатес бірнеше кітап жазды, оның ішінде «Контрология арқылы өмірге оралу» және «Денсаулығыңыз» кітаптары бар, сонымен қатар ол 26-дан астам патент алған өнімді ойлап табушы болды. Пилатес өзінің әдісін қарттық шағына дейін, тіпті жаттығуларды өзі орындай алмай қалған кезде де насихаттап, үйретуді жалғастырды.

Өлім

Пилатес 1967 жылы Нью-Йорк қаласында 83 жасында кең таралған эмфиземадан қайтыс болды.

Танымал мәдениетте

Джозеф Пилатес – Марк Педридің 2013 жылы түсірген "Қозғалыс пен қозғалыс" атты деректі фильмінің негізгі тақырыбы.