Ежелгі Египет ғибадатханасының монументалды қақпасы
Pylon (architecture)
Египет храмдарының есімдері: пилон – алып қақпалар. Пирамида тәрізді екі мұнарадан тұрады, кіреберісті біріктіреді. Египет архитектурасы туралы біліңіз!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мысыр ғибадатханасының ескерткіш қақпасы
Monumental gateway of an Egyptian temple
Пилон – Мысыр ғибадатханасының ескерткіш қақпасы (мысыр тілінде: bxn.t, Мануэль де Коджа транслитерациясы бойынша). Бұл сөз грек тіліндегі πυλών – "қақпа" деген сөзден шыққан. Ол екі пирамида пішіндес мұнарадан тұрады, әрқайсысы жоғары қарай тарылып, қорнизімен аяқталады. Мұнаралардың арасындағы кіреберістің үстін жабатын, олардан төменгі бөлік орналасқан. Қақпаның биіктігі әдетте мұнаралардың биіктігінің жартысына жуық болған. Пилонды бейнелейтін ежелгі суреттерде олардың үстінде тулармен мақтанған ұзын діңгектер көрсетілген.
A pylon is a monumental gate of an Egyptian temple (Egyptian: bxn. t in the Manuel de Codage transliteration). The word comes from the Greek term πυλών 'gate'. It consists of two pyramidal towers, each tapered and surmounted by a cornice, joined by a less elevated section enclosing the entrance between them. The gate was generally about half the height of the towers. Contemporary paintings of pylons show them with long poles flying banners.
Мысыр сәулет өнері
Ежелгі Мысыр дінінде пилон "күн шығып, батып жатқан" екі төбені бейнелейтін "ақиет" иероглифін көзге түсірді. Осы себепті, ол қайта жарату мен қайта туу орнымен байланысты ғимараттың символдық архитектурасында маңызды рөл атқарды. Пилондар көбінесе ғимараттың беткейі болғандықтан, патшаның билігін көрсететін суреттермен әшекейленді. Филедегі Изида ғибадатханасының алғашқы пилонында фараон жауларын жеңіп жатқаны бейнеленген, ал Изида, Хорус және Хатор оған қарап тұр. Карнак, Луксор ғибадатханасы және Эдфуда пилонның басқа мысалдарына да тап болуға болады. Амон құдайына арналған рәсімдер көбінесе ғибадатхана пилондарының үстінде өткізілді. Пилонның алдында әдетте екі обелиск тұрды. Пилон қабырғасының сыртқы жағындағы тік ойыстар ту тігу үшін арналған болса, кейбір пилондардың ішінде баспалдақтар мен бөлмелер де болды. Ең көне сақталған пилондар б.з.д. 13-12 ғасырлардағы Рамсесид кезеңіне жататын жерлеу ғибадатханаларына тиесілі.
In ancient Egyptian religion, the pylon mirrored the hieroglyph akhet 'horizon', which was a depiction of two hills "between which the sun rose and set". Consequently, it played a critical role in the symbolic architecture of a building associated with the place of re creation and rebirth. Pylons were often decorated with scenes emphasizing a king's authority since it was the public face of a building. On the first pylon of the temple of Isis at Philae, the pharaoh is shown slaying his enemies while Isis, Horus and Hathor look on. Other examples of pylons can be seen in Karnak, Luxor Temple and Edfu. Rituals to the god Amun were often carried out on the top of temple pylons. A pair of obelisks usually stood in front of a pylon. In addition to standard vertical grooves on the exterior face of a pylon wall which were designed to hold flag poles, some pylons also contained internal stairways and rooms. The oldest intact pylons belong to mortuary temples from the Ramesside period in the 13th and 12th centuries BCE.
Қайта өрлеу архитектурасы
Неоклассикалық және Египеттік жаңғыру архитектурасы пилон пішінін пайдаланады, ал Лондондағы Будлдің джентльмендер клубы неоклассикалық стильдің мысалы болып табылады. 19-шы және 20-шы ғасырларда пилон архитектурасы Сидней портының көпірі сияқты көпірлерде, сондай-ақ Англияның Брайтон және Хоув қалаларындағы Патчем пилоны сияқты жеке ескерткіштер үшін қолданылды.
Both Neoclassical and Egyptian Revival architecture employ the pylon form, with Boodle's gentlemen's club in London being an example of the Neoclassical style. The 19th and 20th centuries saw pylon architecture employed for bridges such as the Sydney Harbour Bridge and as stand alone monuments such as the Patcham Pylon in Brighton and Hove, England.