Кіріспе
АҚШ қарулы күштерінің қызметкерінің баласы. Америкалық әскери балалар.
American military brats
АҚШ-та әскери бала (әр түрлі "бала" туындыларымен де белгілі) – АҚШ Қарулы күштерінде толық уақыт қызмет ететін ата-анасының, асырап алған ата-анасының немесе заңды қамқоршысының баласы болып табылады, бұл қызмет осы уақытта немесе бұрын болған болуы мүмкін. "Әскери бала" термині мұндай отбасылардың өмір салты мен субмәдениетін де білдіреді. Әскери балалардың өмір салты көбінесе бала өсіп келе жатқанда көптеген жаңа штаттарға немесе елдерге көшуді қамтиды, себебі баланың әскери отбасы әдетте жауынгерлік тапсырмалар емес, жаңа орындарға ауыстырылады; осының салдарынан көптеген әскери балалардың туған жері болмайды. Соғысқа байланысты отбасылық қиындықтар да әскери балалар өмірінің көп кездесетін бөлігі болып табылады. Әскери балалардың субмәдениеті соңғы 200 жылда қалыптасқан. Олар "қазіргі заманғы көшпелі субмәдениет" деп те сипатталады.
Өмір салты мен мәдениеттің негізгі ерекшеліктері
[[Сурет:Әскери бала тағы бір көшуге дайындалады фотосурет нөмірі 101227. jpg|thumb|right|Әскери отбасыларға арналған АҚШ Армиясының көшу жөніндегі нұсқаулығынан алынған фотосурет. Әскери балалар өсіп келе жатқанда орташа есеппен 10 рет көшеді; кейбіреулері 36 рет көшкен. Әскери балалар 23 жасқа немесе 25 жасқа (егер Tricare Young Adult сатып алса) дейін Tricare қызметін алады. Кейбір әскери емес отбасыларда да осы сипаттамалар мен тәжірибелер болуы мүмкін, бірақ әскери мәдениетте осы мәселелер мен тәжірибелер азаматтық халыққа қарағанда әскери отбасыларда және осы тәжірибені қалыпты деп қабылдайтын тығыз әскери қауымдастықтарда әлдеқайда жиі кездеседі және шоғырланған. Зерттеулер көрсеткендей, әскери мәдениетке толыққанды енген балалардың өміріне ұзақ мерзімді әсер етеді, бұл оң және кейбір жағымсыз салдарға алып келуі мүмкін. Әскери отбасылар әрқашан базада тұрмайды, бірақ көбінесе тұрады. Зерттеулер көрсеткендей, әскерилердің балалары қызметке байланысты мансаптарды таңдауда өте жоғары көрсеткіштерге ие: әскери қызмет, оқыту, кеңес беру, полиция, медбикелік және дипломатиялық қызмет әскери балалардың мансаптық статистикасында кеңінен өкілдік табады (әскери емес балалардың жұмыс таңдауының статистикасымен салыстырғанда). Әскери балалар азаматтық халыққа қарағанда жоғары деңгейде колледжді бітіреді және ажырасу көрсеткіші төмен).
Өмір салтының мобильділік артықшылықтары
Бұл анық жағымсыз немесе жағымды қасиет болмаса да, зерттеулер көптеген ересек әскери балалардың бір географиялық жерге орнығулары қиын екенін, сондай-ақ әрбір бірнеше жыл сайын көшу (қайта орналасу) ниетін білдіретінін көрсетеді. Көптеген ересек әскери балалар мұны "көшкіншілікке құштарлық" деп атайды. Дегенмен, кейбір ересек әскери балалар керісінше, тұруға бейімділігін айтады және жұбайларының немесе жұмыс берушілерінің көшуге қатысты кез келген қысымына қарсы тұрады.
Әскери мәдениет
Әскери балалардың көп бөлігі адамдармен немесе жерлермен берік қарым-қатынас орнатуда қиындықтарды бастан өткеріп жатады, бірақ көбінесе әскери базаның және олар тұратын қауымдастықтың өзіне қатты байланысты болады (немесе кейбір жағдайларда оған қарсылық танытады). Мұның себебі, әскери қызметпен байланысты білім, тәжірибе, құндылықтар, идеялар, көзқарастар, дағдылар, әдеттер мен тәсілдер кейде бейбіт тұрғындардың мәдениетінен өзгеше болуы мүмкін. Әскери базалар – кішкентай, дербес, үкіметтік субсидия алатын, біркелкілікті қадағалайтын қалалар. Әскери отбасылар кейбір дүкендерден тауар сатып алады, ондағы жеңілдіктер бәсекелестіктің теңсіздігін болдырмау үшін реттеледі, сондықтан олар көбінесе бірдей киімдер мен заттарды алады. Ұлдар бұрын базадағы шаштараздықта бірдей "әскери шашты кесуді" алып отырған, бірақ уақыт өте келе бұл өзгерді. Әскери базада, біртекті мәдениетте өскен бала үшін бейбіт өмірдің ерекшелігі бұрын мүлдем жат нәрсе болып есептелген. Дегенмен, балалар базаға жақын азаматтық мектептерге барып, достарымен араласқан сайын, бұл айырмашылық түрлі деңгейде азайған болуы мүмкін.
Құндылықтар мен патриотизм
Радфорд жоғары мектебінің JROTC студенті түстік рәсімі кезінде салюттейді. Мемлекеттік мектеп Жобалы Перл-Харбор–Хикам әскери базасынан шамамен бір миль қашықтықта орналасқан. Студенттердің 62% әскери қызметшілердің балалары, сондай-ақ «әскери балалар» деп те аталады, осының салдарынан жылдық алмасу көрсеткіші шамамен үштен бір бөлігін құрайды. Патриотизм әртүрлі бұрынғы әскери балалар үшін әртүрлі мағынаға ие болуы мүмкін, бірақ бәрібір әскери отбасыларда өскен көптеген адамдардың тәрбиесінде, тілінде және ойлауында маңызды орын алады. Әскери базаларда болатын жайлылық немесе шектелу сезімі (немесе екеуі де) тек физикалық жағдайлармен ғана шектелмейді, сонымен қатар оларға тән тұрақты рәсімдер арқылы нығайтылуы мүмкін. Әлемді аралап жүргенде, бұл рәсімдер балаларға жаңа қоғамда өз үйінде сезінуге көмектеседі. Бет-әлпеттер мен география өзгерсе де, «база» таныс болып қалуы мүмкін, өйткені рәсімдер көбінесе біркелкі болады. Бұл рәсімдердің негізгі принципі – патриотизмді насихаттау. Мысалы, АҚШ туына құрмет көрсету күтіледі. Жұмыс күнінің соңында әскери базада «Түске түс» бұйрығы беріледі, ал ту төмен түсіріледі. Бұрын, спортпен айналысып жатқан немесе көлік жүргізіп бара жатқан кез келген адам өз қызметін тоқтатып, сап түзеп тұруға міндетті болған. Ұнтыққан әскери қызметшілер салюттейді, ал азаматтық киімдегі адамдар қолдарын жүректеріне қояды. Жас әскери бала арнайы шарада ұшқыш шлемін киіп, бас бармағын жоғары көтеріп тұр. 1990 жылдардың басында және одан бұрын, әр таңертең адалдық серті айтылып, Қорғаныс министрлігіне қарасты мектептерде (DoDDS) және АҚШ-тағы Қорғаныс министрлігіне қарасты бастауыш және орта мектептерде (DDESS) патриоттық және әскери әндер орындалған болуы мүмкін. Патриоттық идеалдар көбінесе шіркеу уағыздарында негіз болады. Протестант және католик құдай қызметтерінде әскери гимндер де болуы мүмкін. Әскери базадағы кинотеатрларда фильм көрсетілмес бұрын, көрермендер мен қызметкерлер Ұлттық әнұран мен «Құдай АҚШ-ты жарылқасын» сияқты басқа патриоттық ән үшін тұрады. 2023 жылғы мәліметтер бойынша, Қорғаныс министрлігінің Білім беру басқармасы Америкадағы мектептер үшін қабылдаған саясатта былай делінген: «Адалдық серті немесе Ұлттық әнұран таңертеңгі хабарламаларға қосылады. Қатысу міндетті емес, бірақ барлық оқушылар құрмет көрсетуі керек». Әскери отбасы қызметкердің қызмет барысында қаза болуы мүмкін екенін біледі, бірақ олар осы тәуекелді қабылдауы мүмкін, өйткені олар борыш, ар-намыс және елдің құндылықтарын түсінеді. Бұл міссияға баласы әскери ата-анасы арқылы тікелей қатысады. Германиядағы АҚШ әскери базасындағы «Жұмыс орынды көру» күні – әскери ұлы әкесімен бірге. Әскери заңдар командирлер мен билік иелерін өздерінің барлық іс-әрекеттерінде ізгілік, ар-намыс, патриотизм және бағыныштылықты көрсетуге міндеттейді. 1990 жылдары армия ресми түрде «LDRSHIP» аббревиатурасымен белгіленген «7 армиялық құндылықтарды» қабылдады. LDRSHIP – адалдық, борыш, құрмет, жанқиярлық қызмет, ар-намыс, адалдық және жеке батылдық. Бұл аббревиатура салыстырмалы түрде жаңа болса да, оның мағынасы әскери қызметтің негізі болып табылады. Сол сияқты, «Борыш, ар-намыс, ел» ұраны АҚШ әскерінің стандарты болып табылады. Әскери балалар LDRSHIP, Борыш, Ар-намыс және Елді бағалайтын мәдениетте тәрбиеленеді. Олардың әскери құндылықтарға қатаң (сыртқы) адалуы оларды көптеген бейбіт азаматтардан ерекшелендіреді. Әскери қызметшілердің балалары көбінесе ата-аналарының құндылықтарын, идеалдарын және көзқарастарын бейбіт азаматтардың балаларынан гөрі көбірек көрсетеді. 2006 жылы Біріккен штабтар төрағасы, теңізші генерал Питер Пейс 2006 жылғы сұхбатында: «Менің ойымша, егер отбасы сіздің елге қызмет етуіңізді бағаламайтын болса, әскери қызметте табысқа жету және отбасын құру мүмкін емес», - деді. Сондай-ақ, 2006 жылғы сәуір айында әскери балаларды құрметтеу айлығына арналған хатында Пейс: «Сіздер [әскери балалар] американдық патриоттарсыздар және бәріміз үшін үлгісіздер», - деп жазды.
Тәрбие
Әскери отбасының тоңазытқышында "кезеңкестесі" болуы мүмкін, ата-аналар бөлмелерді тексеріп, балалар ересектерге "иә, мырза/ханым" деп жауап береді. Салқын соғыс кезеңіндегі балалардың 80 пайызы өз әкелерін "авторитарлық" немесе өз өмірлерін толық бақылауға ұмтылатын деп сипаттады. Олар әскери ата-аналарын тәртіпті қатаң, икемсіз, басқа пікірлерге төзбейтін, бейімделмеген мінез-құлықты мақұлдамайтын, олардың сезімдеріне сезімтал емес және жеке өмірін қабылдамайтын ретінде сипаттады. "Американдық психология журналында" жарияланған Салқын соғыс кезеңінің әскери психологы, клиникасына келген науқастардың ата-аналарын зерттеді және науқастардың 93 пайызының әскери отбасынан шыққандығын анықтады. Тәртіптік талаптар әскери отбасымен ғана шектелмейді. Отбасы мүшелері олардың іс-әрекеттері мен мінез-құлқы әскери қызметшінің мансабына тікелей әсер ететінін біледі. Әскери баланың тәртіпсіздігі үшін салдары әдетте азаматтық балаларға қарағанда ауыр болады. Әскери адамның мансабы мен әлеуметтік беделі бір сәтте, қасақана немесе немқұрайлы баланың ісінен құлайды. Мысалы, әскери бала қиындыққа тап болғанда, билік алдымен ата-анасының командиріне немесе база командиріне хабарласуы мүмкін, тіпті баланың ата-анасына хабарламас бұрын. Егер командир немесе база командирімен байланыс орнатылса, баланың мінез-құлқы әскери қызметшінің іс қағазына енгізіліп, оның жоғарылауына немесе қызметтік тағайындамаларына (әсіресе шетелде) кері әсер етуі мүмкін. Әскери балаларды зерттеу олардың азаматтық балалардан жақсы мінез-құлық танытатынын көрсетті. Жасөспірімдік шақ әдетте адамдар тәуелсіздікке қол жеткізу үшін ата-аналарынан алыстап, тәуекелдерге баратын кезең. Егер жасөспірім "аквариумдағы қоғамдастықта" өмір сүрсе, база сияқты кішкентай, өзін-өзі қамтитын қоғамдастықта, шекараларды бұзу қиын болуы мүмкін. Балалар жаман мінез-құлық немесе бүлік туралы ата-аналарына хабарланатынын біледі. Балалар кейде әскери мәдениет күтетін нәрсеге сәйкес болуға үнемі қысымға ұшырайды; осының салдарынан олар жастарында құрбыларынан гөрі ересектеу болып көрінеді. Егер олар шетелде немесе әскери базаларда өссе, олардың әр түрлі мамандықтардағы үлгілі адамдарды көру мүмкіндігі шектеулі болуы мүмкін. Қатаң тәртіптің кері әсері болуы мүмкін: балалар бүлік шығаруы немесе әдеттегіден әлдеқайда жоғары жасөспірімдік мінез-құлық танытуы мүмкін. Басқалары әрқашан жақсы мінез-құлық танытуға тиіс деген үлкен стрестен психологиялық проблемаларға ұшырайды. Офицерлер мен әскери қызметшілерге арналған жағдайлардың айырмашылығы айтарлықтай. Офицерлердің тұрғын үйлері әдетте базалық қызметтерге жақын, көлемі үлкен және жақсырақ көрінетін болады. Үлкен базаларда офицерлердің тұрғын үйлері әртүрлі санаттарға бөлінуі мүмкін, аға офицерлер үлкен және сәнді тұрғын үй алады; кейде ең жоғары дәрежелі офицерлер үлкен үйлердің қатарында тұрады, олар "полковниктер/капитандар қатары" немесе "генералдар/адмиралдар қатары" деп аталады. Офицерлік клубтар жауынгерлік клубтарға қарағанда сәндірек. Офицерлердің демалыс орындары әскерилерге қарағанда таза және жабдықталған. Тарихи тұрғыдан алғанда, базалық шіркеулер мен кинотеатрларда офицерлер мен олардың отбасылары үшін арнайы орындықтар болған. 20 ғасырдың бір бөлігінде кейбір базаларда офицерлердің балалары және әскери қызметшілердің балалары үшін екі скаут ұйымы болды. Бұл айырмашылықтар тек сыртқы емес, әскери өмірдің маңызды бөлігі. Физикалық бөліну және қол жетімді қызметтер арасындағы айырмашылықтар қиындық тудырады. Көптеген әскери балалар жеке өмірінде бұған жол бермейді және көбінесе ата-анасының шеніне немесе дәрежесіне қарай басқаларға қарауға тыйым салады. Шендік бөліну әскери қызметшілер арасында әскери тәртіпті сақтау мақсатын көздейді. АҚШ-тың әскери сот кодексіне сәйкес, офицердің әскери қызметшімен араласуы заңсыз болуы мүмкін, өйткені бұл әскери иерархияны бұзады. Бұл әскери қызметшілердің балаларына жиі айтылады. Ата-анасы бағынышты қарым-қатынаста болған екі бала ата-аналарына қиындық тудыруы мүмкін. Әскери кластық ерекшеліктерге әскери ата-анасының қызмет ететін саласы да кіреді. Егер әскери балалардан "ең жақсы қызмет түрін" атауды сұраса, олар әдетте ата-анасының қызмет еткен саласын атайды. Олар "өз" саласының ең жақсы екенін түсіндіре алады. Бұл көзқарастар әскери тәуелділік тоқтағаннан кейін де сақталады. Балалар өскенде, бұл шекаралар әскери баланың өзіне тән екендігіне негізделген ортақ сезіммен алмастырылады. Тұрғын үй құрылымындағы таптық иерархия көрініс тапса да, әскери кластық ерекшеліктер дәстүрлі таптық құрылымдардан кейбір маңызды жағынан өзгеше: атап айтқанда, білім беру және сапалы денсаулық сақтауға қол жеткізу. Әскери қызметшілердің балалары шендік мәніне қарамастан, бірдей базалық мектептерде оқиды, бұл сыныптық емес, тең құқықты білім беру ортасын құрайды. Сол сияқты, барлық әскери қызметшілер бірдей сапалы денсаулық сақтау қызметтерін бірдей дәрігерлерден алады.
Расизмге қарсылық
1948 жылы, азаматтық құқық қозғалысы АҚШ қоғамының әскери емес бөліктеріне таралуына шамамен 20 жыл бұрын, президент Трумэн 9981-ші атқару бұйрығына қол қойды, ол әскерді біріктіріп, теңдік пен мүмкіндіктерді міндеттеді. Бұл әскердегі нәсілдік бөлінуді тыйымдады және әскери заң бойынша нәсілшілдікке қатысты сөздер айтуды қылмыс етті. Директива 1963 жылы жарияланды, бірақ 1967 жылға дейін ғана дискриминациялық саясатының салдарынан әскери қызметшілерге кіруге тыйым салынған алғашқы әскери емес нысан жарияланды. Бұл директивалар әскердегі барлық нәсілшілікті жоймаса да, әскери қызметшілердің балаларының өсіп-өну мәдениетіне әсерін тигізе береді. Бұл АҚШ-тағы әскери базаларда да осылай; әскери базалардың әртүрлі және біріккен қауымдастығы базадан тыс қауымдастықтан оқшауланғандықтан және басты қауымдастық ретінде қарастырылатындықтан, сыртқы қауымдастықтар екінші деңгейде саналады, сондықтан әскери тәуелділер нәсілшілдік ойларға бейімделуі азырақ. Әскери қауымдастықтың байланыстары әдетте әскери тәуелділер үшін нәсілдік айырмашылықтардан гөрі күштірек байланыс ретінде қарастырылады.
Жылжымалы өмір салтының достық қарым-қатынасқа әсері
Жапонияның Йокота қаласында орналасқан АҚШ Әскери-әуе күштері базасындағы АҚШ Қорғаныс министрлігінің мектебі – Йокота орта мектебіндегі ойын кезінде американдық әскери балалардың жанкүйерлері. Әскери балалардың жоғалтқан достарының орнына үнемі жаңа достар табуына байланысты, олар көбінесе еркін және тәуелсіз болады. Екінші жағынан, тұрақты түрде жаңа ортаға бейімделу тәжірибесі, тіпті кейін өмірде бір орында қоныстанған жағдайда да, оларды әр жерде өздерін шеттенуші сезінуге алып келуі мүмкін. 700-ге жуық «үшінші мәдениетті балалармен» (TCK) жүргізілген ең ірі зерттеуге сәйкес, олардың сексен пайызы нәсіл, ұлт, дін немесе ұлттық белгісіне қарамастан, кез келген адаммен ортақ тіл таба алатындарын айтады. Әскери мектептерде жыл сайын 50%-ға дейін оқушы алмасуы мүмкін (25%-ы бітіреді, ал қалған 75% оқушылардың үштен бірі көшіп кетеді); бір жыл бұрын құрылған әлеуметтік топтар жаңа топтар пайда болғанда тарап кетеді. Бала осы үнемі өзгеріп тұратын ортаға жылдам бейімделуге үйренеді. Көшпенді балалар жаңа оқушыға көмектесуге бейім, себебі олар жаңа оқушы болудың қандай екенін жақсы біледі. Соңғы зерттеулер көрсеткендей, әскери балалар орта есеппен 3 жыл сайын көшіп отырса да, көшуге дағдыланбайды. Үнемі өзгеріп тұратын орта және басқаларға ашық болудың да бағасы бар. Проблемаларды шешу дағдыларын дамытудың орнына, проблеманы шешпей-ақ қалып қоюға ұмтылу мүмкіндігі туындайды. Оқушылардың бұрынғы мектептерінде алған курстары жаңа мектепте бітіру талаптарына сәйкес келмеуі мүмкін. Алайда, қысқы каникул немесе оқу жылының ортасында көшу көбінесе ең қолайсыз уақыт деп есептеледі. Оқушы сабақтары басталған сыныпқа қосылуға мәжбүр болады. Әлеуметтік топтарға ену одан да қиынға соғады, ал оқушы ұнатқан іс-шараларға қатысуына тыйым салынуы мүмкін. Мысалы, спортшы сынақтан қалғандықтан немесе маусым басталғандықтан өзінің сүйікті спор түріне қатыса алмайды. Бұрынғы DoDDS немесе DDESS мектебінде жақсы оқыған оқушы, үлкен мектепке келгеннен кейін өзін жеткіліксіз сезінуі мүмкін. Алайда, соңғы зерттеулер көрсеткендей, оқу жылында көшу жазғы көшуге қарағанда аз стресстік болуы мүмкін. Шетелдегі DoDDS мектептері мен АҚШ-тағы DDESS мектептері көптеген мемлекеттік мектептерге қарағанда кішкентай болады. Оқушылар мен мұғалімдер бір-бірімен көбінесе жақын қарым-қатынаста болады. Азаматтық мектептерге оралған кезде, профессорлық-оқытушылар құрамымен жақын қарым-қатынастың болмауы көптеген көшпенді отбасылар үшін күтпеген қиындыққа айналуы мүмкін. Олардың жоғары білім алу ықтималдығы жоғары (60% - 24%) және ғылыми дәрежесі барлардың саны да көп (29,1% - 5%). АҚШ әскери балалары – «үшінші мәдениетті балалардың» ең көп көшіп-қонатын тобы, олар орта есеппен әр үш жыл сайын көшіп отырады. Әскери балалар АҚШ-тағы базалар арасында жиі көшіп отырады және әдетте шетелде кем дегенде үш жыл тұрады.
Because military brats are constantly making new friends to replace the ones that they have lost, they are often more outgoing and independent. On the other hand, the experience of being a constant stranger can lead them to feel estranged everywhere, even if later in life they settle down in one place. According to the largest study conducted on nearly 700 TCKs, eighty percent claim that they can relate to anyone, regardless of differences such as race, ethnicity, religion, or nationality. A typical military school can experience up to 50% turnover every year (25% graduate while a third of the remaining 75% of students move); social groups that existed one year cease to exist as new groups emerge. The brat learns to adapt quickly to fit into this ever changing environment. Highly mobile children are more likely to reach out to a new student, because they know what it is like to be the new student. Recent studies show that, although brats move on average every 3 years, they do not grow accustomed to moving. The constantly changing environment and openness to others has a price. Rather than develop problem solving skills, there is a temptation to simply leave a problem without resolving it. Courses students have taken at their old schools may not fulfill the graduation requirements at their new school. Moving during the winter holidays or mid year, however, has traditionally been viewed as the worst time to move. The student is forced to join classes that have already begun. Social groups become even more difficult to break into, and activities that the student enjoyed may be barred to him or her. For example, an athlete may not be able to join his or her sport because they missed tryouts and the season had already begun. A student who excelled at their old DoDDS or DDESS school suddenly feels inadequate at the larger school. Recent studies, however, show that mobility during the school year may be less traumatic than summertime moves. DoDDS schools overseas and DDESS schools in the United States tend to be smaller than many public schools. Students and teachers often interact in a more social manner with one another. When returning to civilian schools, the lack of camaraderie with the faculty can be an unexpected obstacle for many highly mobile families. They are more likely to have a college degree (60% v 24%) and possess an advanced degree (29.1% v 5%). United States military brats are the most mobile of the "third culture kids", moving on average every three years. Brats move frequently between bases in the United States and typically spend at least three years abroad.
Қазіргі әскери балабақшалар
2010 жылы АҚШ Қорғаныс министрлігі қазіргі уақытта 2 миллион американдық бала мен жасөспірімнің кем дегенде бір ата-анасы Ирак және Ауғанстандағы қазіргі әскери қақтығыстар аймағында болып қайтқандығын хабарлады. 900 мыңнан астам баланың ата-анасы бірнеше рет соғысқа қатысқан. Сонымен қатар, Суық соғыстан кейінгі кезеңде АҚШ үш ұзақ мерзімді әскери операцияға қатысты (Иракта екі, Ауғанстанда біреу). Бұл өзгерістердің ұзақ мерзімді салдары әлі белгісіз, бірақ Суық соғыстан кейінгі кезеңде өскен балаларға қысқа мерзімді әсері зерттелген.
Бұрынғы әскери еркектер үшін Қоғамдық
Ересектерге жеткен әскери балалар кейде балалық шақтарымен қайта байланысуға тырысады. 2002 жылы жарық көрген «Әскери балалар және басқа да жаһандық көшпелілер: Ұйымдастырылған отбасыларда өсу» атты кітапта, әскери балалардың ересек болғаннан кейін балалар ұйымдарына қосылу себептері жазылған. Әскери балалар, басқа балалардың да осындай сезімдер мен эмоцияларды бөлісетінін білгенде, «қуаныш сезімін» сезінеді. Кітапта айтылғандай, балалардың бір-бірімен байланысы нәсіл, дін және ұлттық белгісіне қарамастан, ортақ тәжірибелер арқылы құрылады. Олардың балалар ұйымдарына қосылуының тағы бір себебі – ескі достарымен байланысты сақтау немесе қайта жаңарту. Әскери қызметкерлерге көп көңіл бөлінетін болғандықтан, балалар кейде қатал, көбінесе өте қатаң жағдайда, ешқандай мойынсоқтандырусыз және көмексіз өседі. Әскери балалар мен бейбіт азаматтардың балалары арасындағы айқын ерекшеліктерге қарамастан, олардың әсерін зерттеуге тырысушылар аз. Мэри Эдвардс Верстх өзінің және ол сұхбаттасқан адамдардың тәжірибелерін «Балалар: Бетон қабырғалардың ішінде өсу» атты кітабында баяндады. Пат Конрой өзінің «Ұлы Сантини» атты кітабында (кейін фильмге айналды) өсудің қиын жағдайларын көрсетті.
Әскери балалардың шығу тегі
Әскерилердің жұбайлары мен балалары мыңдаған жылдар бойы әскерлерді ертіп жүр, мүмкін ұйымдасқан соғыс болғаннан бері. Әскердің саяхатшы баласын сипаттауға қолданылатын "Кішкентай саяхатшы" термині 1811 жылы әдебиетте кездеседі. Google Books 1929 жылы "әскери бала" сөзінің, ал 1938 жылы "әскер баласы" сөзінің алғаш рет баспа беттерінде пайда болғанын көрсетеді. Джонсонның 1755 жылғы сөздігінде "балдыр" сөзі "бала, осылай есқараңдап айтылатын" немесе "өнім, ұрпақ" деп түсіндірілген. Мысалдар Спенсердің 1590 жылы жарық көрген "Фери королевасы" еңбегінен, Шекспирдің "Кориолан" және "Қысқы ертегі" пьесаларынан (1564-1616) және Свифттің (1667-1745) екі белгісіз туындысынан келтірілген. "Брат" (әскери мағынада) бір ғасырдан астам уақыт бойы қолданылып келеді және ол "Британдық полкіне қосылған саяхатшы" дегенді білдіреді деген пікір – халықтық этимология, кері жасалған сөз. Бұл сөз тіркесінің осы уақытқа дейін тамырлары жоқ, ал ағылшын тіліндегі аббревиатуралар 20 ғасырдың ортасына дейін дерлік болған емес.
Қазіргі заманғы түсінік
Белгілі әскери балаларды зерттеуші Мэри Эдвардс Вертч 85 әскери баланың пікірін білу үшін, «әскери бала» деген терминді ұнататындары мен ұнатпайтындары туралы сауалнама жүргізді, және респонденттердің тек бесеуі (зерттеу тобының 5,9%) осы терминге қарсы болды. Лингвистикалық рекультивация – бұл оның нысанына қарапайым қорлау епітетін қабылдап, оны оң терминге айналдыру және басқаларға оны анықтау құқығын жоққа шығару; әскери қызметкер емес адамдар, егер олар контексті түсінбесе, «балабақша» терминін қорлаушы деп есептеуі мүмкін. Әлеуметтанушы Карен Уильямс өзінің зерттеуінде оны «қатысушылардың тілегін орындау үшін» деген ескертумен тартынды түрде қолданды. «Бұл олардың өздері қолданатын және оларға ыңғайлы сезінетін термин», – деді ол. Кәсіби әскери мәдениеттің осы терминге қайта иелік еткеніне дәлелдер бар. Адмирал Деннис Блэр, АҚШ Тынық мұхиты әскерінің бұрынғы бас қолбасшысы және АҚШ Ұлттық барлау басқармасының бұрынғы директоры: «Әскери балаларды «брат» деп атайды. Бұл сөздің мағынасы жағымсыз болғанымен, шын мәнінде ол зор құрмет пен сүйіспеншілікті білдіреді». Бұл тенденция белгілі және ықпалды азаматтардың арасында да көрінеді: АҚШ Сенатының Қарулы Күштер комитетінің мүшесі сенатор Бен Нельсон: «Егер «брат» сөзі біреуді сипаттау үшін қолданылса, ол мақтау ретінде емес, бірақ оған «әскери бала» деген сөз қосылса, ол сүйіспеншілік пен құрметті білдіреді» деп жазды. Конгрессмен Кэрол Ши Портер: «Мен әскердің баласына үйлендім», – деді. Сенатор Джон Корнин өзін әскери бала ретінде таныстырды, сондай-ақ судья Дженис Браунды да сол ретінде таныстырды, ол АҚШ Сенатының Сот комитеті алдындағы растау отырысында болды. Әскери мәдениет «брат» сөзіне көптеген оң мағыналы аббревиатуралар жасады, мысалы «Born, Raised And Transferred» (Туып, өсіп, ауыстырылған) немесе «Brave, Resilient, Adaptable, and Trustworthy» (Батыл, төзімді, бейімделгіш және сенімді). Кейбіреулер осы терминнің шығу тегін ұнатпаса да, көпшілігі онымен келіседі.
Үшінші мәдениетті бала және ерте зерттеулер терминінің пайда болуы
1970 жылдары социолог Рут Хилл Усейм ата-анасымен бірге "басқа мәдениетке" кеткен балалар үшін "үшінші мәдениет балалары" (ТМБ) терминін енгізді. Усейм ТМБ терминін қолданды, себебі ТМБ өз туған мәдениетінің (бірінші мәдениет) және жаңа мәдениеттің (екінші мәдениет) ерекшеліктерін үйлестіріп, бірегей "үшінші мәдениетті" қалыптастырады. Әлем бойынша ТМБ-нің шамамен 30 пайызы әскери қызметкерлердің балаларынан тұрады, бірақ олардың көп бөлігі АҚШ-тан шыққан.
Қорғаныс министрлігінің зерттеу жұмыстарының басталуы
Мұндай ортадағы адамдар туралы жүйелі зерттеулер 1980 жылдан бері жүргізіліп келеді. Әскери отбасылар мен қоғамдастықтарда тіркелген әлеуметтік және психологиялық мәселелерге жауап ретінде АҚШ Қарулы Күштері әскери қызметкердің баласы ретінде өсудің ұзақ мерзімді әсері туралы зерттеулерге қаржы бөлді. АҚШ-тан тыс елдерде әскери қызметкердің баласы ретінде өсудің әсері туралы маңызды әдебиеттер жоқ. Қорғаныс министрлігі бұрынғы әскери балаларды есепке алмайды және қадағаламайды, сондықтан ересек әскери балалар туралы кез келген зерттеу өзін-өзі анықтауға негізделеді. Осылайша, зерттеулер ғылыми үлгі алу әдістерін қолдана отырып жүргізілгенімен, кең ауқымды халық үлгілерінде эпидемиологиялық зерттеулер жүргізудің қиындықтарына байланысты олардың нәтижелерінде қате болуы мүмкін. Кейбір зерттеушілер әскери балаларды анықтау үшін ұсыныстарды, интернетті және газет мақалаларын пайдаланды.
Мэри Эдвардс Вертч: Әскери балалардың мәдени өзіндік ерекшеліктерін анықтау
1991 жылы Мэри Эдвардс Вертч "әскери балалардың мәдени ерекшелігі үшін күресті бастады" – деп аталатын "Әскери балалар: Бекіністің ішіндегі балалық шақтың мұрасы" кітабы арқылы. Кітабын зерттеу барысында Вертч 80-нен астам әскери отбасы балаларымен сұхбаттасып, ортақ тақырыптарды анықтады. Бұл кітап ғылыми тұрғыдан зерттеу емес болғанымен, кейінгі зерттеулер оның көптеген нәтижелерін растады. Кітапқа жазған кіріспесінде "Төңкеріс толқыны" және "Ұлы Сантини" кітаптарының авторы, бұрынғы әскери бала Пэт Конрой былай деп жазды:
Браттар: үйге саяхат
2005 жылы әскери қызметкерлердің баласы және кинорежиссер Донна Мусил әскери қызметкерлердің балалары туралы алғашқы деректі фильмді шығарды – «Браттар: Үйге жол». Бүгінгі күнге дейін бұл фильм алты киножүлдеге ие болды. Мусил әскери қызметкерлердің балаларының ерекше американдық субмәдениетін құрайтыны, олардың ортақ санасының белгілі бір американдық этностық тобы екені туралы пікірін айтады. Деректі фильмте көптеген зерттеулер, зерттеушілердің, кеңесшілердің және психологтардың сұхбаттарымен қатар, көптеген бұрынғы әскери қызметкерлердің балаларының ой-пікірлері де келтірілген.