Кіріспе

Яһуди асханасындағы шұбатқа арналған кнедликтер – яһуди тағамы.

Маца шарлары дәстүрлі түрде тауық шұбасына беріледі және яһуди мерекесінің – Пасханың негізгі тағамы болып саналады. Бірақ, маца өнімдерін суға мақтап жеуге тыйым салғандар Пасхада оларды жемейді. Маца шарларының құрылымы рецептіне байланысты жеңіл немесе тығыз болуы мүмкін. Кейбір рецепттер бойынша жасалған маца шарлары шұбада жүзеді, ал басқалары батып кетеді.

Кнайделдің транслитерациялары

Идиш сөздерінің ағылшын тіліне ресми транслитерациялары бар, бірақ көптеген стандартты емес транслитерациялар да кездеседі. Мысалы, "кнейдел" және "кнейдел", "кнайдлах", "кнейдлах", "кнейдлс", "кнейдлах", "кнейдлах", "кнейдлс" және "кнейдлах" сияқты түрлі жазылулары бар. Осы терминнің әртүрлі транслитерациялары 2013 жылдың маусым айында АҚШ-та шағын дауға себеп болды, ол Scripps National Spelling Bee байқауында жеңімпаз сөз болып танылды. Нью-Йорктік 13 жасар Арвинд Маханкали Webster's Third New International Dictionary сөздігіне сәйкес "кнайдел" сөзін дұрыс жазып, байқаудың чемпионы атанды. Сөздің шығу тегі және осы тағам туралы толық ақпарат алу үшін "knödel" бетіне қараңыз.

Тарих

Маццо шақтары мен дәстүрлі маццо шақ шұпасының нақты шығу тегі белгісіз. Кейбір тарихшылар 19 ғасырдағы өнеркәсіптік революция кезінде маццо ұнының көп мөлшерде өндірілгенін айтады, ал басқалары еврейлердің маццо пісіргеннен қалған қалдықтарын шұпаларына қосымша ингредиент ретінде пайдаланғанын санайды. Еврейлердің шұпаларына маццо шақтарын салуы Шығыс Еуропа асүйі дәстүрлі тағамдарына кнедлингтерді енгізе бастаған кезде болды деп есептеледі, және еврейлер оларды өз диеталық шектеулері мен тағамдық талғамдарына бейімдеді. Неміс, австриялық және Эльзас еврейлері алғаш рет шұпаларына маццо шақтарын дайындады, ал Таяу Шығыс еврейлері оған қосымша өзгерістер енгізді.

Дайындық

Шмальц (тауық майы) ерекше дәм береді, бірақ көптеген заманауи аспаздар өсімдік майы немесе маргаринді ұнатады. Майды қолдану, басқа жағдайларда қолайлы болса да, егер шашақтар тауық сорпасымен желінсе, сүт пен ет өнімдерін бірге тұтынуға тыйым салатын кашрут еврей заңын бұзады. Пареве нұсқасында сорпаның негізі ретінде көкөніс сорпасы қолданылады. Шашақтар тұздалған қайнаған суға немесе сорпаға салынады, содан кейін от азайтылып, қайнауға келтіріледі және қазанның үстіне қақпақ жабылады. Шашақтар 20-30 минут пісіру барысында көлемі ұлғаяды. Кошерлік қамыр көтеру ұны жеңілдік үшін қосылуы мүмкін, тіпті Пасха мерекесінде де. Рецепт қарапайым болғанымен, дайын маца шашақтары қоспалары да бар, олар әдетте соғылған жұмыртқаға қосылады.

Әлемдік рекордтар

2008 жылы Джой Каштанат матца шарларын жеу бойынша әлемдік рекордты ұстады: 8 минут ішінде дәл 78 дана, алғашқы Дүниежүзілік Матца Шарларын Жеу Чемпионатында, қайырымдылық шарасында. 2010 жылы әлемдегі ең үлкен матца шарды Аризона штатының Тусон қаласында орналасқан Шломо мен Витоның Нью-Йорк деликатесінің шеф-аспазы Джон Виртис дайындады. Ол Нью-Йорктегі еврей тағамдары фестивалі үшін матца шар жасады. Оның құрамына маца ұнының, шмалцтың, 1000-нан астам жұмыртқаның және картоп крахмалының белгілі бір мөлшері кірді. Бұл Нойдың Кемесі деликатесінің шеф-аспазы Энтони Сильвестридің қайырымдылық баскетбол ойынына назар аудару мақсатымен қойған бұрынғы рекордты бұзды, ол салмағы және ұзындығы болған, ал одан "1000 жұмыртқа, 80 фунт май, 200 фунт маца ұны және 20 фунт тауық қоры" қолданылған.