Кіріспе

Мексикалық бейсболшы (1947 – 2000)

Аурелио Родригес Иуарте, кіші (28 желтоқсан 1947 – 23 қыркүйек 2000), кейде "Чи Чи" лақап атымен танымал, мексикалық кәсіби бейсболшы. Ол өзінің мансабының көп бөлігін «Детройт Тайгерс» командасында өткізді. Күшті лақтыру қабілетімен белгілі, ол өзінің буынының ең үздік үшінші база ойыншыларының бірі болды. Үшінші базадағы оның мансаптық көрсеткіші 3,215 (тоғыз иннингке шаққанда) – бұл тарихы бойынша екінші орын, ал 4,150 ассистенті оның зейнеткерлік кезінде бас лига тарихында бесінші орында тұрды. Родригес 1965 және 1966 жылдары Мексика лигасында мансабын бастады және 1966 жылы лиганың «Жыл жаңашылы» атанды. Содан кейін ол «Калифорния Энджелс» (1967–1970), «Вашингтон Сенаторс» (1970), «Детройт Тайгерс» (1971–1979), «Сан-Диего Падрес» (1980), «Нью-Йорк Янкис» (1980–1981), «Чикаго Уайт Сокс» (1982–1983) және «Балтимор Ориолс» (1983) командаларында 17 маусым ойнады. 1970 жылы ол барлық лига ойыншыларының арасында (барлық позицияларда) 30 жалпы аймақтық ұпаймен көшбасшы болды. Сондай-ақ ол 1976 және 1978 жылдары үшінші база ойыншылары арасында филдинг көрсеткіші бойынша бірінші орынды иеленді. 1976 жылы ол, наконец, «Алтын қолғап» сыйлығын жеңіп алып, Брукс Робинсонның 16 жылдық үстелдігін бұзды. Ойыншылық карьерасын аяқтағаннан кейін Родригес 1987 жылдан 1997 жылға дейін, негізінен Мексика лигасында менеджер болып жұмыс істеді. Ол «Султанес де Монтеррей» командасын 1991 жылы Мексика лигасының чемпионы атанды. 1995 жылы ол Мексиканың кәсіби бейсбол даңқы залына енгізілді. 2000 жылы 52 жасында Детройттың оңтүстік-батысында көлік құралымен соқтығысып қайтыс болды.

Алғашқы жылдар

Родригес 1947 жылы Мексиканың Сонора штатындағы Кананеа қаласында дүниеге келген. Оның отбасында төрт ұл және екі қызы болған. Оның әкесі, Аурелио Родригес аға, Мексика лигасында бейсбол ойнаған және 1953 жылғы әлемдік әуесқойлар турниріне қатысқан Мексика құрамасының құрамында болған. Родригес бейсболды әкесінен үйренді, ол оған Кананеаның таспен жабылған алаңдарында жақсы ойнаса, кез келген жерде ойнай алатынын айтқан. Родригес 16 жасында Мексикада кәсіби бейсбол ойнай бастады. 1965 жылы ол Мексика лигасының жастар лигасында «Минерос де Фреснеро» командасы үшін ойнады және маусым соңында «Шаррос де Халиско» командасына өтті. 1966 жылы ол «Халиско» үшін шортстоп позициясында 135 матч өткізіп, .302-ге жуық соққы нәтижесін, 15 үштік және 54 ұпай жинады.

Калифорниялық періштелер

1966 жылдың тамызында Родригес Калифорния Энджелс клубымен келісімшартқа отырды. Ол Тынық мұхиты жағалау лигасының Сиэтл Энджелс командасына жіберілді, ол қысқа тоғыздық (шортстоп) болып ойнады және 1966 жылғы маусымда 59 соққыда .254 орташа көрсеткіш жинады. 1969 жылы Родригес үшінші базада 159 ойын өткізді және 42 есе ойын айналдырып, лигадағы үшінші база ойыншылары арасында көшбасшы болды, сондай-ақ 352 ассист жасап, Брукс Робинсоннан кейін екінші орынды иеленді. Алайда, оның соққы беру орташа көрсеткіші тек .232 болды, және ол 1969 жылы үшінші базадағы 24 қателік бойынша да лигада көшбасшы атанды. Родригес алғаш рет «Энджелс» клубымен келісімшартқа қол қойғанда ағылшын тілін білмеді: «1966 жылы келгенімде, мен ағылшынша бір сөз де білмейтінмін. Алғашқы он күн бойы мен шұжық пен жұмыртқа жедім. Мен мейрамханаға барсам, қызметкер маған не қалағанымды сұрайтын. Мен «Шұжық пен жұмыртқа» дейтінмін – таңғы ас, түскі ас және кешкі ас, он күн бойы». 1970 жылы Родригес команданың жаңа бас жаттықтырушысы Лефти Филлипс кезінде құрметтен шықты. 1970 жылдың наурыз айында Филлипс былай деді: «Біз Аурелиоға жеңін жиып, күшпен соққы беруге тырысудың орнына допты жайып жіберуге үйретуге тырыстық, бірақ ол тыңдамайды немесе өзін түзетуге ұмтылмайды. Ол тек күлімсіреп, «Иә, дос» дейді де, бұрынғы стиліне қайта оралады. Бұл өте көңілді емес».

Вашингтон сенаторлары

1970 жылғы 26 сәуірде «Енгельстер» Родригесті Рик Райхардтпен бірге Вашингтон Сенаторларына үшінші базадан Кен МакМалленді күшейту үшін айырбастады. Вашингтон командасының бас жаттықтырушысы Тед Уильямс сол кезде Рейхардт пен Родригеспен жұмыс істегісі келген ойыншылар ретінде таңдағанын айтты. Родригес 1970 жылы Сенаторлар сапында 142 ойын өткізді, оның 137-сі команданың негізгі үшінші базалық ойыншысы ретінде. 1970 жылғы маусымда Родригес өзін ойынның ең мықты қорғанысқа қабілетті үшінші базалық ойыншысы ретінде көрсетті. Ол осы позицияда барлығы 153 ойынға қатысып, барлық үлкен лиганың үшінші базалық ойыншылары арасында ассисттер (377) және екі ойынға айналған доптар (41) көрсеткіштері бойынша көш бастады. Ол қателік санын 18-ге дейін азайтты және барлық базалық ойыншылар арасында төртінші орынды иеленді. Оның 30 жалпы аймақтық ұпайы (ойын барысындағы деректерді пайдаланатын қорғаныс көрсеткіші) үлкен лигалардағы кез келген позицияда ең жоғары көрсеткіш болып саналды – Неттлстен сегіз ұпай артық. Родригес «келісімнің жүлдесі» деп есептелді, ол «шапшаң реакциясы, жылдам қолғабы және керемет лақтыру қабілетіне» ие үшінші базалық ойыншы. 1975 жылы команданың дәрігері Родригесті ол кездескен ең жақсы бейімделген адамдардың бірі деп мәлімдеді, сондай-ақ: «Ол толыққанды бақытты адам» деді. Детройттегі алғашқы маусымында Родригестің соққы беру орташа көрсеткіші 0,253-ке жетті (сол кездегі үлкен лигалық мансабындағы ең жоғары көрсеткіш), сонымен қатар ол «Тайгерс» командасы үшін соққыдан (153), екі базадан (30) және үш базадан (жеті) бастап тұрды. Ол сондай-ақ 15 гол соғып, күшін арттырды. 1972 жылғы маусымда Родригестің соққы беру орташа көрсеткіші 0,236-ға төмендеді, бірақ ол өзінің ең жақсы қорғаныс маусымын өткізіп, «Тайгерс» командасын Америка лигасының Шығыс дивизионындағы чемпионатқа жеткізуге көмектесті. Ол қателік санын 16-ға дейін азайтты және лиганың үшінші базалық ойыншылары арасында барлық қорғаныс көрсеткіштері бойынша бірінші немесе екінші орынды иеленді: 153 өткізілген ойын (бірінші); 150 ұсталған доп (бірінші); 348 ассист (бірінші); тоғыз инингке 3,36 қашықтық факторы (бірінші); 33 екі ойынға айналған доп (екінші); және 12 жалпы аймақтық ұпай (екінші). Брукс Робинсон өзі Родригесті үшінші базада өзімен тең деп атады, ол басқа ешбір ойыншыға бермеген мақтау. 1973 жылы Родригес тақтада күресуді жалғастырды, өйткені оның соққы беру орташа көрсеткіші 0,222-ге дейін төмендеді, ал ол тоғыз гол соқты. Қорғауда ол үшінші базада 160 ойынмен лиганың көшбасшысы болды және 0,971 пайыздық көрсеткішпен (техникалық жағынан Дон Мониден 0,00002-ге артта қалды) және лиганың ең үздік ойыншыларының қатарында 135 ұсталған доп (екінші), 30 екі ойынға айналған доп (төртінші) және 335 ассист (бесінші) көрсеткіштерімен көзге түсті. Родригес 1974 жылғы маусымды үй жүгірулерін ұмытуға және допты оң және орта алаңдарға лақтыруға бел буған күйде бастады. Ол өзінің мансабындағы кез келген толық маусымға қарағанда аз гол соқты (бес), бірақ ол екінші жыл қатарынан бірдей 0,222 соққы беру орташа көрсеткішін жинады. Қорғауда ол үшінші базада өткізілген ойындар саны бойынша (159) үшінші жыл қатарынан лиганы басқарды, сонымен қатар 389 ассист (екінші), 132 ұсталған доп (екінші), 40 екі ойынға айналған доп (үшінші), 21 қателік (үшінші) және тоғыз инингке 3,37 қашықтық факторы (төртінші) көрсеткіштерімен алдыңғы қатардағы үшінші базалық ойыншылардың қатарында болды. Родригес 1975 жылғы маусымды оң жақтағы алаңға допты лақтыруды талап ететіндерді тыңдамайтынын айтып бастады. Ол өзінің бұрынғы жаттықтырушысының берген кеңесін еске алды: «Тед Уильямс маған допты оңға, ортаға немесе солға соғуды айтпады. Ол тек қатты соққы беріңдер, уайымдамаңдар деді». 1975 жылғы 19 маусымда Родригес өзінің мансабындағы алғашқы «үлкен дубль» ойынын Канзас-Сити Роялз командасына қарсы өткізді. 1976 жылы Родригес «Тайгерс» командасының алғашқы 128 ойынында ойнады, бірақ 29 тамызда екінші базаға сырғып түскенде ауырған аяғынан кейін маусымның қалған бөлігін өткізіп жіберді. 128 ойында Родригес сегіз гол соғып, 50 ұпай жинады. Ол сондай-ақ үшінші базада тоғыз инингке арналған арақашықтық факторы бойынша Грейг Неттлзден кейінгі екінші орынды иеленді. 1977 жылы Родригестің жарақаттары оны әлі де баяулатты. 26 сәуірде үйге кіргенде сол аяғын жарақаттанып, бес апта қалмады. Жарақаттан оралғаннан кейін де Родригес үшінші базалық позициясын Фил Манковскимен бөлісті. Родригес 83 ойын бастады, ал Манковски 78. Родригес өзінің жаңа жартылай жұмыс уақытындағы рөлінен қанағаттанбады: «Мен барлық тоғыз инингті қарау үшін орындықта отыруға үйренген емеспін. Өткен жылы «Алтын қолғап» сыйлығын алдым, енді ойнамаймын. Мен бұл жағдайдан қынжылып отырмын». 2 шілдеде ваннада сырғып, оң қолының астында қабырғасы сынғаннан кейін Родригес әрі де баяулады. 1978 жылы Родригес үшінші базада 131 ойын өткізді, бірақ тек 86-сы негізгі құрамда, өйткені ол үшінші базаның орнын Фил Манковскимен бөлісуді жалғастырды. Ойнаған уақыты шектеулі болғанына қарамастан, Родригес өзінің үлкен лигалық мансабындағы ең жоғары соққы беру орташа көрсеткішін – 0,265-ті көрсетті, сонымен қатар бүкіл маусым бойына тек төрт қателік жасады. 1970-ші жылдарда Родригес 1040 соққымен кез келген Детройт ойыншысынан көп соққы жасады. Ол сондай-ақ 417 ұпай (екінші орын) және 423 ұпай (үшінші орын) бойынша да екінші орында тұрды. 1979 жылғы қазан айының соңында «Тайгерс» командасы үшінші базалық ойыншы Ричи Хебнерді сатып алды. Бұрын шағымдануға бейім емес Родригес, жағдайды сезіп, Хебнердің қорғаныс қабілетін сынап, «Тайгерс» сапындағы тоғыз жылдық еңбегінен кейін өзін әділсіздікке ұшырағандай сезінетінін айтты. 7 желтоқсанда Родригестің сын-ескертпелері жарияланған күні «Тайгерс» оны Сан-Диего Падрес командасына аты аталмайтын ойыншыға айырбастады.

1980-1983 жылдар

Родригес 1980 жылы «Падрес» командасы үшін 89 ойында, 57-сі команданың негізгі үшінші базалық ойыншысы ретінде қатысты. Ұлттық лигасындағы алғашқы маусымында оның соққының орташа көрсеткіші күрт 0,200-ге төмендеді. Родригес 1980 жылы «Янкилер» үшін 52 ойында, 52-сі негізгі үшінші базалық ойыншы ретінде ойнады. Кейіннен сәуір айының басында «Торонто» клубы оны «Чикаго Уайт Сокс» командасына шабуылшы Уэйн Нордхагенге алмастырды. Бастапқыда «Чикагода» қосалқы ойыншы болады деп күткен ол «Ориолс» үшін 45 ойында, бірақ негізгі үшінші базалық ойыншы ретінде тек 18 ойында ғана қатысты. «Балтиморда» 67 соққыда оның соққы көрсеткіші күрт 0,119-ға төмендеді. «Балтимордан» босатылғаннан кейін үш апта өткен соң Родригес «Уайт Сокс» командасымен екінші рет келісімшартқа отырды. 1983 жылы «Чикагода» ол тек алты ойынға қатысты және 20 соққыда 0,200 соққы орташасын жинады. Ол өзінің соңғы жоғары лига ойынын 1983 жылдың 1 қазанында 35 жасында өткізді.

Бейсбол жаттықтырушысы және менеджері

Ойыншылық карьерасы аяқталғаннан кейін Родригес 1987 жылдан 1997 жылға дейін негізінен Мексика лигасында менеджер болып жұмыс істеді. 1987 жылы ол "Лос Мочис" клубын басқарды. 1989 жылы Родригес Кливленд Индиандарының "Трипл А" фермалық командасы "Колорадо Спрингс Скай Сокс" командасының көмекші жаттықтырушысы ретінде АҚШ-қа оралды. 1990 жылы "Толедо Мад Хенз" командасында жұмыс істеді. 1991 жылы Родригес "Султанес де Монтеррей" клубының менеджері болды және команданы Мексика лигасының чемпионы етіп шығарды. Одан кейін 1992 жылы "Saltillo Saraperos" командасын, ал 1993 және 1994 жылдары "Monterrey Industriales" командаларын басқарды. 1995 жылы Родригес Мексика лигасының "Бронкос де Рейноса" клубының бас жаттықтырушысы болды. Ол "Рейноса" командасын 1995 жылы Солтүстік аймақ чемпионы атандырды. 1996 жылдың мамыр айында төрешіге шабуыл жасады деген күдікпен Родригес 1996 жылғы маусымның қалған бөлігіне жарықтандырылды. Родригес 1997 жылы "Рейноса" клубының менеджері болып қайта келді, бірақ 1997 жылғы маусымнан кейін орнынан алынды.

Жеке өмір және өлім

Родригес әйелдерге құмар адам ретінде танымал болды. 1969 жылы ол америкалық немесе мексикалық қыздарды артық жақсы көреді ме деп сұрағанда, ол күлімсіреп: "Егер юбка кисе, ол олардың бәрін жақсы көреді" деп жауап берді. Родригестің жерлеу рәсімі Мексиканың Синалоа штатындағы Лос-Мочис стадионында өтті. Оның қабірі Лос-Мохис қалалық зиратында орналасқан. Басты лига тарихында Аурелио деген үш ойыншы болды (олардың екеуі Детройт Тайгерс сапында ойнады), және үшеуі де 44 пен 52 жас аралығында автокөлік апатынан қаза тапты. Сондай-ақ, Аурелио Лопес және Аурелио Монтеагудо туралы да қараңыз.