Ақсақал Джозефтің соңғы шайқасы: Аю тырнағы шайқасы
Battle of Bear Paw
Нез Перс соғысының соңғы шайқасы – 1877 ж. Бәр Пау шайқасы. Басшы Жозефтің басқаруымен АҚШ армиясымен шайқасып, Канадаға қашуға тырысты. Тарихы мен паркі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Bear Paw шайқасы (кейде Bear Paw шайқасы немесе Bear Paw таулары шайқасы деп те аталады) – 1877 жылғы Нез Перс соғысының соңғы шайқасы. Алдыңғы төрт ай бойы солтүстік-орталық Айдахо территориясынан 1931 шақырымға созылған ұзақ ұрыс салдарынан, АҚШ армиясы 1877 жылдың қазан айының басында Монтананың солтүстік территориясында, Канада шекарасынан 68 шақырым оңтүстікке қарай Нез Перс тайпасының көп бөлігін, басшысы Жозефтің басқаруымен, қоршап алды. Нез Перс тайпасы АҚШ үкіметінің қуғын-сүргінінен қашу үшін Канадаға үміттене жатқан. Нез Перс тайпасының бір бөлігі Канадаға қашып құтыла алса да, Жозеф бас қолбасшы өзінің көпшілігін бригадир генерал Оливер Ховард пен полковник Нельсон А. Майлзге 5 қазанда берілді. Бүгінде шайқас алаңы Нез Перс ұлттық тарихи паркі мен Нез Перс ұлттық тарихи жолының бір бөлігі болып табылады.
The Battle of Bear Paw (also sometimes called Battle of the Bears Paw or Battle of the Bears Paw Mountains) was the final engagement of the Nez Perce War of 1877. Following a 1200 mile (1931 km) running fight from north central Idaho Territory over the previous four months, the U. S. Army managed to corner most of the Nez Perce led by Chief Joseph in early October 1877 in northern Montana Territory, just 42 mile (68 km) south of the border with Canada, where the Nez Perce intended to seek refuge from persecution by the U. S. government. Although some of the Nez Perce were able to escape to Canada, Chief Joseph was forced to surrender the majority of his followers to Brigadier General Oliver Howard and Colonel Nelson A. Miles on October 5. Today, the battlefield is part of the Nez Perce National Historical Park and the Nez Perce National Historic Trail.
Өмірбаян
1877 жылдың маусым айында Нез-Персе тайпасының бірнеше тобы, дәстүрлі жерлерінен солтүстік-орталық Айдахо аймағындағы анағұрлым кішігірім резервацияға күштеп көшірілуге қарсылық көрсетіп, шығысқа қашып кетуге тырысты. Олар Айдахо, Монтана және Вайоминг аумақтары арқылы, Роки тауларын басып өтіп, Ұлы жазықтарға қарай жол тартты. Нез-Персе тайпасы келесі тау жотасын асып өткеннен кейін немесе оларға қарсы жіберілген соңғы әскерді жеңгеннен кейін бейбіт жаңа отан табады деген жаңылыс пікірмен саяхатын бастады. Алайда, олардың амалсыздан іздейтін жалғыз пана – 1876 жылғы Ұлы Сиу соғысынан кейін баспана тапқан Сеу бұқа басқаратын Лакота тайпасымен бірге Саскачеван (Канада) екенін ұқты. Йеллоустоун Ұлттық паркінен өткен соң, Нез-Персе тайпасы Монтана аумағы арқылы Канадаға қарай солтүстікке бет алды. Қыркүйек айының соңында, құрамында 200-ден аспайтын жауынгері бар, шамамен 800 адамды құрайтын Нез-Персе тайпасы мыңнан астам шақырым сапар шегіп, оларды қуып келген АҚШ армиясымен бірнеше шайқаста жеңіске жетті немесе оларды тоқтата алды. Соңғы шайқаста, 13 қыркүйекте, Нез-Персе тайпасы полковник Сэмюэл Д. Стержистің оларды қазіргі Биллингс маңындағы Каньон-Крик шайқасында қолға түсіру әрекетінен қашып құтылды. Дегенмен, Стержистің Кроу және Баннок шалғыштары шамамен 400 Нез-Персе тайпасының жылқыларын тартып алды, бұл олардың Канада шекарасына қарай жасаған бәсекелерін баяулатты. Шабуылдан кейін Стержиспен кездескен генерал Хауард Нез-Персе тайпасының ізімен солтүстікке қарай қозғалысын жалғастырды. 12 қыркүйекте Хауард полковник Нельсон А. Майлзге, Форт-Кеогге (бұрынғы Тунг-Ривер-Кантонмент) орналасқан, оның көмегін сұрап хабарлама жіберді. 17 қыркүйекте Майлз хабарламаны алып, солтүстік-батысқа қарай Йеллоустон өзенінен жол тартатынын, Нез-Персе тайпасын тоқтатып, екі офицердің де қорқатын нәрсе – Нез-Персе тайпасы мен Сеу бұқа басқаратын Лакота тайпасы арасындағы одаққа жол бермеуге тырысатынын мәлімдеді. Майлзге Нез-Персе тайпасы мен Канада шекарасы арасында орналасуға уақыт беру үшін Хауард қудалауды баяулатты. Ұзақ сапардан шаршаған Нез-Персе тайпасы да Хауардтың әскерінен қауіпсіз қашықтықта екендіктеріне сеніп, қашуларын баяулатты. Олар Майлздің оларға жақындап келе жатқанын білмеді. Каньон-Крик шайқасынан солтүстікке қарай және қазіргі Монтана штатының Льюистаун қаласының жанындағы Джудит бассейні арқылы сапар шегіп, Нез-Персе тайпасы жылқы мен азық-түлік үшін бірнеше шаруа қожалықтарына шабуыл жасап, бір қойшыны өлтірді. Нез-Персе тайпасының қашуы америкалық қоғамның көп бөлігінде, тіпті АҚШ армиясында да көңіл жағдайына әсер етті. Каньон-Крик шайқасынан кейін бір армия хирургі Нез-Персе тайпасы туралы: «Мен олардың батылдығы мен төзімділігіне таңғала бастадым, өйткені олар жақсы жабдықталған жауларға қарсы тұрды» деді. Дегенмен, олар Нез-Персе тайпасы туралы жақсы пікір білдірсе де, армия қолбасшылары Уильям Текумсе Шерман мен Филип Шеридан оларды қатаң жазалауға бекінді, бұл басқа да үндістерді АҚШ билігіне қарсы көтеріліс жасауға итермелеуі мүмкін еді.
In June 1877, several bands of the Nez Perce, resisting relocation from their traditional lands to a much smaller reservation in north central Idaho Territory, attempted to escape to the east, following a route through Idaho, Montana, and Wyoming territories over the Rocky Mountains and onto the Great Plains. The Nez Perce began their journey with the mistaken notion that after crossing the next mountain range or defeating the latest army sent to oppose them they would find a peaceful new home. They came to realize, however, that the only sanctuary available to them was in Saskatchewan, Canada alongside the Lakota led by Sitting Bull, who had found asylum there after the Great Sioux War of 1876. After passing through Yellowstone National Park, the Nez Perce headed north through the Montana Territory toward Canada. By late September, the Nez Perce, numbering about 800, including fewer than 200 warriors, had traveled more than a thousand miles and fought several battles in which they defeated or held off the U. S. Army forces pursuing them. In the most recent of those battles, on September 13, the Nez Perce eluded the attempt of Colonel Samuel D. Sturgis to capture them at the Battle of Canyon Creek near present day Billings. However, the Crow and Bannock scouts of Sturgis captured about 400 of the Nez Perce horses which slowed them in their race to the Canada–U. S. border. Meeting up with Sturgis after the battle, General Howard continued the pursuit, following the Nez Perce trail northward. On September 12, Howard sent a message to Colonel Nelson A. Miles, who was stationed at Fort Keogh (then called the Tongue River Cantonment), requesting his assistance. On September 17, Miles received the message and replied that he would move northwest from the Yellowstone River with his soldiers in an attempt to intercept the Nez Perce and prevent what both officers feared: an alliance between the Nez Perce and the Lakota of Sitting Bull. To permit Miles the time he needed to get into position between the Nez Perce and the Canada–U. S. border, Howard slowed down his pursuit. The Nez Perce, exhausted by their long ordeal, also slowed down their flight, believing themselves a safe distance ahead of Howard's forces. They were not aware of Miles and his approach toward them. On their journey north from Canyon Creek and through the Judith Basin near the present day town of Lewistown, Montana, the Nez Perce raided several ranches for horses and food and reportedly killed one sheepherder. The flight of the Nez Perce had incited sympathy among large segments of the American public, and even in the U. S. Army. After the Canyon Creek fight, an army surgeon said of the Nez Perce, "I am actually beginning to admire their bravery and endurance in the face of so many well equipped enemies." Nevertheless, although they spoke favorably of the Nez Perce, Army commanders William Tecumseh Sherman and Philip Sheridan were determined to punish them severely to discourage other Indians who might consider rebelling against the rule of the United States.
Сиыр аралындағы қону
23 қыркүйекте Нез Персе Миссури өзенін Cow Island Landing маңынан кесіп өтті. Миссури өзеніндегі жергілікті бас штаб – Форт-Бентонға бағытталған бу кемелері жыл соңында, өзеннің су деңгейі төмендегенде, Форт-Бентонға дейін өте алмай қалғандықтан, Cow Island Landing-те жүктерін түсірді. Бір сержант басқаратын онға жуық сарбаздың шағын тобы, жиналған жүктерді күзетіп, оларды вагонмен Форт-Бентонға жеткізуге дайындалды. Нез Персе жақындағанда, сарбаздар мен екі азамат лагеріне шегінді, лагерьдің айналасына жаңбырдан қорғану үшін төмен қоршау салынған еді. Өзенді сарбаздар лагерінен шалқап өтіп, Нез Персе тобы Cow Creek бойымен екі шақырымға жол тартты және лагерь құрды. Шағын топ бейбіт түрде сарбаздарға жақындап, жиналған азық-түліктен сұрады. Бекіре тұрып, тек бекон мен кепкен нанмен қайтарылғаннан кейін, Нез Персе қараңғыға дейін күтіп, лагерьге қарап тұрған тіктестерден мылтықпен оқ жаудырып, сарбаздарды ұстап қалды. Олар сарбаздар лагерінен алыс орналасқан қоймаларды тонап, өртеп жіберді. Арасында атыс болғанда екі азамат жараланды. Олар көптеген азық-түлік алғанымен, бір күндік сапардан қалып қойды, ал тарихшылар бұл кешігу АҚШ армиясының оларды жете алуына себеп болған болуы мүмкін деп санайды.
On September 23, the Nez Perce crossed the Missouri River near Cow Island Landing. Steamboats bound for Fort Benton, the local headquarters of Missouri River navigation, unloaded goods at Cow Island Landing late in the year, when the river's water levels dropped and the steamboats could not get up the river to Fort Benton. A small contingent of about a dozen soldiers under a sergeant were stationed at the landing to protect the stockpiled goods until they could be freighted on to Fort Benton by wagon train. Upon the approach of the Nez Perce the outnumbered soldiers, along with two civilians, retreated into their camp, which had a low earth embankment built around it to protect it during rains. After crossing the river at some distance from the soldiers' camp, the main body of the Nez Perce went up Cow Creek for two miles and camped. A small delegation peacefully approached the small detachment of soldiers and asked for some of the stockpiled food. Upon being turned away with only a side of bacon and some hardtack, the Nez Perce waited until dark and pinned the soldiers down with rifle fire from bluffs overlooking their camp. They then rifled the stockpiled supplies, which were located at some distance from the soldiers' camp, and set them afire. Sporadic gunfire left two civilians wounded. However, although they gained a cornucopia of supplies, they had lost a day of travel and historians have proposed that the delay might have been decisive in allowing the U. S. Army to catch up.
Басшылық дағдарысы
Нез Перселер ұзақ уақыт бойы кері шегінген кезде біртұтас басшылыққа ие болған емес. Көзілдірмек ең маңызды әскери басшы және стратегияшы болды, ал Жозеф көбінесе лагерьті басқарумен айналысты. Покер Джо немесе Лейн Елк деп аталған, ағылшын тілінде сөйлейтін француздық Нез Персе ұрпағы науқан барысында жетекші және аудармашы ретінде көзге түсті. Покер Джо, басқа басшыларға қарағанда, АҚШ армиясының Нез Перселерді қуып жеңуге деген қатыгез ниетін жақсырақ сезінген болуы мүмкін. Каньон-Крик шайқасынан кейін генерал Говардтың әскері Нез Перселерден шалқап қалғандықтан, Көзілдірмек шаршаған халық пен жылқыларына демалуға мүмкіндік беру үшін баяу жылдамдықпен жүруді ұсынды. Покер Джо оған қарсы пікір білдірді. Басшылар арасындағы келіспеушілік 24 қыркүйекте өткен кеңесте шиеленістікке жетті. Покер Джо Көзілдірмекке мойынсұнып, былай деді: "Көзілдірмек, сен басшылыққа өте бер. Мен адамдарды құтқаруға тырысамын, әскерлер бізді тауып алмас бұрын Канадаға өту үшін бар күшімді саламын. Сен команданы қабылдай аласың, бірақ бізді ұстап, өлтіретініне сенемін". Көзілдірмек жеңіске жетіп, шеруді басқаруды өз қолына алды. Нез Перселер келесі төрт күн бойы Канадаға қарай ақырындап жылжыды. Олар оңтүстікке қарай Говард пен оның әскерлерін қадағалап отырды, бірақ Майлздің оңтүстік-шығыстан жылдам жақындап келе жатқанын білмеді.
The Nez Perce never had unified leadership during their long fighting retreat. Looking Glass was the most important military leader and strategist while Chief Joseph seems to have been mainly responsible for camp management. An English speaking French Nez Perce mixed blood called Poker Joe or Lean Elk had become prominent as a guide and interpreter during the march. Poker Joe probably had a more knowledgeable appreciation of the determination of the U. S. Army to pursue and defeat the Nez Perce than did the other leaders. With the forces of General Howard far behind the Nez Perce after the Canyon Creek fight, Looking Glass advocated a slower pace to allow the travel weary people and their horses an opportunity to rest. Poker Joe argued for the opposite. The disagreement among the leaders came to a head in a council on September 24. Poker Joe yielded to Looking Glass, reportedly saying, "Looking Glass, you can lead. I am trying to save the people, doing my best to cross into Canada before the soldiers find us. You can take command, but I think we will be caught and killed." Looking Glass won his point and assumed command of the march. The Nez Perce moved toward Canada in slow stages for the next four days. They kept a close eye on the south for Howard and his soldiers, but were unaware that Miles was coming upon them rapidly from the southeast.
Майлз Нез Перседі ұстайды
Полковник Майлз 18 қыркүйекте Форт-Кёгден 520 сарбаз, азаматтық қызметкерлер және барлаушылардан тұратын күшпен, оның ішінде шамамен 30 үнді барлаушысы, олардың көп бөлігі Шайендер, бірақ бірнеше Лакота да болды. Кейбір үнді барлаушылары 15 ай бұрын Джордж Армстронг Кастерге қарсы Кіші Үлкен Мүйіз шайқасында шайқасқан, бірақ кейін Майлзге бағынды. Майлз Нез Перселерді қууға асығып, солтүстік-батысқа қарай жылдам бағытталды. Ол Миссури өзенінің оңтүстігінде Нез Перселерді табуға үміттенді. Оның алғашқы мақсаты – Муссельшелл өзенінің сағасы, содан кейін Миссури өзенінің оң жағалауымен жол жүруді жоспарлады. Миссуриде Майлзге барлаушы Лютер "Желтостон" Келли қосылды. 25 қыркүйекте Майлз Кау Крик шайқасы және Нез Перселердің Миссури өзенін солтүстікке қарай кесіп өткені туралы хабарлама алды. Ол жоспарларын өзгертіп, Миссури өзенін кесіп өтіп, Кіші Роки тауларының шығыс жағынан өтіп, Bear Paw тауларының солтүстік жағына бет алды. Майлз өзінің батысында бірнеше шақырым жерде деп ойлаған Нез Перселерге өзінің бар екенін жасыруға бар күшін салды.
Colonel Miles left Fort Keogh on September 18 with a force of 520 soldiers, civilian employees, and scouts, including about 30 Indian scouts, mostly Cheyenne but with a few Lakota. Some of the Indian scouts had fought against George Armstrong Custer in the Battle of the Little Big Horn only 15 months earlier, but had subsequently surrendered to Miles. Miles was anxious to get involved in the pursuit of the Nez Perce and marched expeditiously northwest. He hoped to find the Nez Perce south of the Missouri River. His first destination was the mouth of the Musselshell River and from there he planned to move up the south bank of the Missouri. At the Missouri, Miles was joined by scout Luther "Yellowstone" Kelly. On September 25, Miles received a dispatch informing him of the Cow Creek fight and that the Nez Perce had crossed the Missouri going north. He changed his plans, crossed the Missouri, and headed toward the northern side of the Bear Paw Mountains, passing the east side of the Little Rocky Mountains. Miles made every effort to keep his presence unknown to the Nez Perce, who he believed were only a few miles to his west.
Шайқас
Майлз индейлер қашып кетпесін деп қорқып, нез-перс лагеріне шабуыл жасады. Сағат 9:15-те, лагерден шамамен 10 шақырым (6 миль) қашықтықта, ол әскерін келесідей ұйымдастырып, жылдамдықпен аттандырды: 30 шайен және лакота барлаушылары алда жүрді, олардан кейін 160-қа жуық сарбаздан тұратын 2-ші кавалериялық батальон келді. 2-ші кавалерияға нез-перс лагеріне шабуыл жасау бұйырылды. 110 сарбаздан тұратын 7-ші кавалериялық батальон 2-ші батальонды лагерьге шабуыл жасағанда қолдау ретінде ертіп келді. 145 сарбаздан тұратын 5-ші жаяу әскер, атқа отырған күйінде, Хочкис зеңбірегімен және керуенмен резерв ретінде соңынан ерді. Майлз 7-ші кавалериямен бірге аттанды. Тайлердің жылқы табына жасаған шабуылы оны алға жылжыған әскерлердің қатарынан және негізгі шайқастан шығарды. Ол Канадаға қарай бет алған нез-перстерді қуу үшін бір ротаны бөліп жіберді. Бұл рота нез-перстерді шамамен бес шақырымға дейін қуып, содан кейін нез-перстер қарсы шабуылға дайындалғандықтан кері шегінді. Әйелдер мен балалар қауіпсіз жерге шығарылғаннан кейін, нез-перс жауынгерлерінің бір бөлігі өздерінің негізгі күштеріне қосылу үшін қайта оралды. Шайендер, Тайлер және 2-ші кавалерия жылқыны қуалаумен айналысқанда, капитан Оуэн Хейл басқаратын 7-ші кавалерия Майлздың жоспарына сәйкес ауылға қарқынды шабуыл жасады. Олар жақындағанда, нез-перстердің бір тобы шағын жырадан көтеріліп, атыс ашты, бірнеше сарбазды өлтіріп, жаралады. Әскерлер кері шегінді. Майлз 7-ші кавалерияның үш ротасының екеуіне аттан түсуге бұйрық берді және тез арада 5-ші атты жаяу әскерді шақырып, олармен бірге атыс позициясын ұстады. Ал K ротасы негізгі күштен айырылып, сондай-ақ зардап шекті. Сағат 15:00-ге қарай Майлз өзінің барлық күштерін ұйымдастырып, майданға шығарды және биік жерді басып алды. Нез-перстер қоршауға алынып, барлық жылқыларын жоғалтты. Майлз 7-ші кавалериямен және жаяу әскердің бір ротасымен нез-перс позицияларына шабуыл жасауға бұйрық берді, бірақ шабуыл ауыр шығындармен қайтарылды. 30 қыркүйек күні түскен кезде Майлздың жоғалғандары 18 қаза тапқан және 48 жараланған адамды құрады, оның ішінде екі жараланған үнді барлаушысы болды. 7-ші кавалерия ең көп шығынға ұшырады. Оның 110 адамының 16-сы қаза тауып, 29-ы жараланды, олардың екеуінің жарақаты өлімге әкеп соқты. Нез-перстер 22 адамды өлтірді, оның ішінде үш басшы: Джозефтің інісі Оллокот, Тухуолхуолзоте және Покер Джо – соңғысы шайен деп жаңылысқан нез-перс мергенінің қолынан қаза тапты. Бірнеше нез-перс әйелдері мен балалары да қаза тапты. Майлз бұл шайқас туралы кейін: «Бұл шайқас мен қатысқан барлық үнді шайқастарының ең қатыгез шайқасы болды. Бүкіл нез-перс қозғалысы үнді соғысы тарихында теңдесі жоқ» деді.
Miles hurried his attack on the Nez Perce camp for fear that the Indians would escape. At 9:15 AM, while still about 6 mile (10 km) from the camp, he deployed his cavalry at a trot, organized as follows: the thirty Cheyenne and Lakota scouts led the way, followed by the 2nd Cavalry battalion consisting of about 160 soldiers. The 2nd Cavalry was ordered to charge into the Nez Perce camp. The 7th Cavalry battalion of 110 soldiers followed the 2nd as support on the charge into the camp. The 5th Infantry of about 145 soldiers, mounted on horses, followed as a reserve with a Hotchkiss gun and the pack train. Miles rode with the 7th Cavalry. Tyler's detour to the horse herd eliminated him from the van of the advancing soldiers and the main battle. He detached one company to chase the Nez Perce heading toward Canada. The company pursued the Nez Perce about five miles and then retreated as the Nez Perce organized a counterattack. Once the women and children were safely out of reach of the soldiers, some of the Nez Perce warriors came back to join their main force. While the Cheyenne, Tyler, and the 2nd Cavalry were chasing horses, the 7th Cavalry, under Captain Owen Hale, followed Miles's plan by continuing a rapid advance on the village. As they approached, a group of Nez Perce rose up from a coulee and opened fire, killing and wounding several soldiers. The soldiers fell back. Miles ordered two of the three companies in the 7th Cavalry to dismount and quickly brought up the mounted infantry, the 5th, to join them in the firing line. Company K meanwhile had become separated from the main force and was also taking casualties. By 3:00 PM, Miles had his entire force organized and on the battlefield and he occupied the higher ground. The Nez Perce were surrounded and had lost all their horses. Miles ordered a charge on the Nez Perce positions with the 7th Cavalry and one company of the infantry, but it was beaten back with heavy casualties. At nightfall on September 30, Miles's casualties amounted to 18 dead and 48 wounded, including two wounded Indian scouts. The 7th Cavalry took the heaviest losses. Its 110 men suffered 16 dead and 29 wounded, two of them mortally. The Nez Perce had 22 men killed, including three leaders: Joseph's brother Ollokot, Toohoolhoolzote, and Poker Joe—the last killed by a Nez Perce sharpshooter who mistook him for a Cheyenne. Several Nez Perce women and children had also been killed. Miles later said of the battle that "the fight was the most fierce of any Indian engagement I have ever been in The whole Nez Perce movement is unequalled in the history of Indian warfare."
Қоршау
Алғашқы шайқастан кейінгі суық әрі қарлы түнінде нез-перселер де, АҚШ әскерлері де өз бекіністерін нығайтты. Кейбір нез-перселер қатарға шығып, жараланған және қаза тапқан әскерлерден оқ-дәрі жинады. Бір әскердің айтуынша, "оларға шабуыл жасау – ақылға сыймас еді". Майлздың ең үлкен қаупі – және нез-перселердің ең үлкен үміті – Отырған Бұқаның Лакота жауынгерлерін Канададан оңтүстікке, нез-перселерді құтқаруға жіберуі мүмкін еді. Келесі күні таңда әскерлер көкжиекте атты үндістердің колонналарын көрді, бірақ олар бизон үйірлері болып шықты. Гласс қоршау кезінде, жақындап келе жатқан Лакотаны көргендей болып, жақсырақ көру үшін тастан басын көтеріп, бірден снайпер оғынан қаза тапты. Бірақ Майлздың келісімді бұзуы нез-перселер тарапынан тойтарысқа алынды. Лавелл Х. Джером есімді жас лейтенант "өз кінәсінен" бейбітшілік кезінде нез-перселер лагеріне кіріп кетті. Нез-перселер Джеромды тұтқынға алды, ал келесі күні, 2 қазанда, басшы Жозефті Джеромға айырбастады.
During the cold and snowy night following the initial battle, both the Nez Perce and the U. S. soldiers fortified their positions. Some Nez Perce crept out between the lines to collect ammunition from wounded and dead soldiers. In the words of a soldier, "to charge them would be madness." Miles's greatest fear—and the Nez Perce's greatest hope—was that Sitting Bull might send Lakota warriors south from Canada to rescue the Nez Perce. The next morning, the soldiers saw what they thought were mounted columns of Indians on the horizon, but they turned out to be herds of bison. Looking Glass was killed at some point during the siege, when he thought he saw an approaching Lakota and raised his head above a rock to see better and was hit and killed instantly by a sniper's bullet. Miles's violation of the truce, however, was checkmated by the Nez Perce. A young lieutenant named Lovell H. Jerome wandered "through his own folly" into the Nez Perce camp during the truce. The Nez Perce took Jerome prisoner and the next day, October 2, an exchange of Chief Joseph for Jerome was carried out.
Бас тарту
Говард Жозефтің бас тартуына итермелеу үшін онымен бірге келген капитан Джон мен Олд Джордж есімді екі нез-перс адамын пайдалануды ұсынды. Екеуінің де қоршаудағы нез-перстердің арасында қыздары болған. Келесі күні, 5 қазан күні сағат 8:00-де барлық оқ ату тоқтатылды және екі нез-перс Жозефтің қатарына өтті. Олар нез-перстердің ешқайсысының өмірге құрбан болмайтынын, оларға көрпелер мен тамақ берілетінін және Айдахо штатындағы Лапвай резервациясына қайтарылатынын уәделеді. Осы уәделерге сеніп, Жозеф бас тартуға шақырды, ал Ақ құс оған қосылды. Алғаш Жозефтің хабарламасын аударған Артур "Ад" Чапман, шамамен төрт ай бұрынғы Уайт Бёрд каньоны шайқасынан бұрын нез-перс бейбітшілік тобына оқ атқан адам еді, бұл соғыстың алдын алуға болатын себебін тудырды. Жозефтің бас тартуымен нез-перстер мылтық орнынан шығып, қаруларын әскерге тапсыра бастады. Алайда, Ақ құс және оның 50-ге жуық ізбасарлары әскер қатарынан өтіп, Канадаға қарай жол тартты, бұрын шайқас пен қоршау кезінде қашқан басқа нез-перстерге қосылды. Генерал Говард Ақ құстың қашуын бас тарту туралы келісімді бұзу деп есептеді. Нез-перс жауынгері Yellow Wolf кейін былай деді: «Берілу тек соғысуды жалғастырғысы келмейтіндерге арналған. Жозеф тек өзінің тайпасының атынан сөйледі». Канадаға қашқан нез-перстердің саны туралы әртүрлі мәліметтер бар, бірақ бір бағалау бойынша олардың саны 233 болды, оның ішінде 140 еркек және бала, 93 әйел және қыз, соның ішінде Жозефтің қызы да бар. 45 нез-перс Канадаға бара жатқанда тұтқындалғаны, ал кем дегенде бесеуі, мүмкін 34-і, Мильс кез келген нез-перспен «күресуге» шақырған Ассинибойн және Грос Вентр тайпаларынан өлтірілгені хабарланды. Керісінше, кейбір нез-перстерге сол аймақта тұратын кри тайпасы көмектесті. Канадаға сәтті жеткен нез-перстерді Отырған Бұқа (Sitting Bull) құшақ жайып қарсы алды, бірақ Канада билігі олардың өте қиын жағдайда екенін хабарлады. Шалғайшы Чапман әскердің шайқаста 1,531 жылқыны қолға түсіргенін хабарлады. Шайен және Лакота тайпалары өз қызметтері үшін 300 жылқыны алды. Полковник Майлс бұйрығымен келесі көктемде шамамен 700 жылқы нез-перстерге қайтарылуы керек еді, бірақ жылқылар қайтарылған жоқ. Нез-перстерге тиесілі қалған мүлік Форт-Кеогтағы қоймадағы өртте жанып кеткен.
Howard suggested that Captain John and Old George, two Nez Perce men accompanying him, be used to induce Joseph to surrender. Each of the two men had a daughter among the besieged Nez Perce. The next morning, October 5, at 8:00 AM, all firing ceased and the two Nez Perce crossed into Joseph's lines. They apparently promised that none of the Nez Perce would be executed, they would be given blankets and food, and would be taken back to the Lapwai reservation in Idaho. With these assurances, Joseph advocated surrender and White Bird concurred. Coincidentally, Arthur "Ad" Chapman, the translator of Joseph's message, was also the man who had fired at a Nez Perce truce party before the Battle of White Bird Canyon nearly four months earlier, thus setting off a war which might have been avoidable. With Joseph's surrender, Nez Perce began to come up out of the rifle pits and surrender their arms to the soldiers. White Bird and about 50 followers, however, slipped through the army lines and continued on to Canada, joining other Nez Perce who had escaped earlier during the battle and siege. General Howard considered White Bird's escape a violation of the surrender agreement. Yellow Wolf, a Nez Perce warrior, later responded, "The surrender was just for those who did no longer want to fight. Joseph spoke only for his own band." Estimates of the number of Nez Perce who escaped to Canada vary, but one estimate was 233, consisting of 140 men and boys and 93 women and girls, including Joseph's daughter. Forty five Nez Perce were reported to have been captured en route to Canada and at least five, and possibly as many as 34, were killed by Assiniboine and Gros Ventre who had been encouraged by Miles to "fight" any Nez Perce who escaped. By contrast, some of the Nez Perce were aided by Cree who were in the area. The Nez Perce who successfully reached Canada were hospitably received by Sitting Bull, although reported by Canadian authorities to be in pitiful condition. The scout Chapman reported that the soldiers had captured 1,531 horses in the battle. The Cheyenne and Lakota scouts took 300 horses as payment for their services. About 700 were, by order of Colonel Miles, to be returned to the Nez Perce the next spring, but that return of the horses never occurred. Most of the other Nez Perce property was said to have been burned in a warehouse fire at Fort Keogh.
Салдары
Нез Персе төрт штаттың аумағында 1170 миль (1883 км) қашықтықты эпикалық соғыспен шегінді, бірақ Канададағы қауіпсіздікке 40 миль (64 км) жетпей тоқтатылды. Жозефтің бұл жорығы бүкіл елге әсер етті. Говард пен Майлз Нез Персе халқын мақтады, тіпті генерал Уильям Т. Шерман да олардың жауынгерлік қабілеттері мен жасаған қиянаттардың азайып кеткеніне ризашылық білдірді. Майлз Жозефке оның халқының өздерінің туған жеріндегі резервацияларға оралатынын уәде еткен, бірақ бұл уәде Шерман тарапынан күшін жойды. Нез Персе Канзас пен Үнділердің жеріне жіберілді, Говард пен Майлзтың қарсылығына қарамастан. 1885 жылы Нез Персеге Вашингтонға қайтуға рұқсат берілді, бірақ Жозефке Солтүстік-Шығыс Орегондағы Уоллова өзені аңғарындағы өз үйіне оралуға рұқсат берілмеді. Жозеф өз халқының сөзді шешен өкілі болды, ол АҚШ армиясындағы бұрынғы қарсыластары мен американдық жұртшылық тарапынан жақсы танылып, құрметтелді. Ол 1904 жылдың 21 қыркүйегінде Вашингтондағы Колвилл үнді резервациясында қайтыс болды; оның дәрігері жүрегі сынықтан қайтыс болды деді. Шайқастан кейін он медаль берілді. Бір қызықтысы, 1-лейтенант Генри Ромейн мен 1-сержант Генри Хоганның медальдары болды. Хоган – екі рет «Құрмет медалімен» марапатталған 19 американдық әскери қызметшінің бірі. Ол ауыр жарақат алған лейтенант Ромейнды шайқас алаңынан алып шыққандығы үшін марапатталды, сонымен қатар Хоганды екінші «Құрмет медалімен» марапатталған әріптесін құтқарып қалған үш адамның бірі етіп, осы медальға ие болды. Медальдер кейінірек, 1884 жылы табыс етілді. Бүгінде Bear Paw Battlefield ұлттық тарихи паркінің бөлігі ретінде Ұлттық парктік қызметпен басқарылады. Орын Чинук қаласынан оңтүстікке қарай 16 миль (26 км) қашықтықта, Монтана штатының Блейн округіндегі 240-шы округтік жолда орналасқан. 1935 жылы оны Нез Персе соғысының ардагерлері кіретін команда жан-жақты зерттеді. 1970 жылы ол тарихи орындардың ұлттық тізіліміне енгізілді және 1988 жылы ұлттық тарихи ескерткіш деп жарияланды. Блейн округі мұражайында Bear Paw Battlefield-ге арналған көрме бар. Мұражай Монтана штатының Чинук қаласында орналасқан. Мұражай шайқас туралы ақпарат ұсынады және шайқас алаңынан алынған заттарды көрсетеді. Жұртшылық Блейн округі мұражайы мен Bear Paw Battlefield-ке бірлескен турларды ұйымдастыра алады.
The Nez Perce had carried out an epic fighting retreat for 1170 mile (1883 km) across parts of four states, only to be halted 40 mile (64 km) from safety in Canada. Joseph had impressed the entire nation with his campaign. Howard and Miles praised the Nez Perce and even General William T. Sherman praised them for their fighting ability and the relative lack of atrocities they committed. Miles had promised Joseph that his people would return to reservations in their homeland, but this promise was overruled by Sherman. The Nez Perce were sent to Kansas and Indian Territory, despite the protests of Howard and Miles. In 1885, the Nez Perce were allowed to return to Washington but Joseph was refused permission to live in his homeland in the Wallowa River Valley in northeastern Oregon. Joseph was an eloquent spokesman for his people, well known and respected by his old foes in the U. S. Army and by the American public. He died on September 21, 1904, on the Colville Indian Reservation in Washington; his doctor said he died of a broken heart. Ten Medals of Honor were presented to soldiers after the battle. One interesting pair was that of 1st Lt. Henry Romeyn and First Sergeant Henry Hogan. Hogan is one of only 19 American servicemen to have won two Medals of Honor. He received his for carrying a severely injured Lt. Romeyn off the battlefield, also making Hogan one of only three men to receive a Medal of Honor for rescuing a fellow Medal of Honor winner. The medals were presented some time later, in 1884. Today, the Bear Paw Battlefield is managed by the National Park Service as part of the Nez Perce National Historical Park. The site is located 16 mile (26 km) south of the town of Chinook, on County Route 240 in Blaine County, Montana. It was comprehensively surveyed in 1935 by a team that included Nez Perce veterans of the conflict. It was listed on the National Register of Historic Places in 1970, and was designated a National Historic Landmark in 1988. The Blaine County Museum has an exhibit dedicated to the Bear Paw Battlefield. The museum is located in Chinook, Montana. The museum provides information about the battle and showcases items from the battlefield. The public can organize tours of the Blaine County Museum and the Bear Paw Battlefield jointly.