Кіріспе

Калифорния штатындағы археологиялық орын, АҚШ.

Капитан Джектің бекінісі – Тюлелейк пен Канби, Калифорния арасында орналасқан Модок халқының соңғы тірегі. Қазір Лава Бедс ұлттық ескерткішінің құрамына кіретін бұл бекініс, сонымен қатар Капитан Джек деп аталған Модок тайпасының басшысы Кинтпуаштің есімімен аталады. 1873 жылғы Модок соғысы кезінде Капитан Джек 53 Модок жауынгерімен және әйелдер мен балалардан тұратын 160 адамдық топпен бірге АҚШ армиясына, олардың санын 10 есеге асырып түскен күшіне қарсы бірнеше ай бойы қарсы тұра алды. Модоктар бұл аймаққа Калифорниядағы геноцид басталғанға дейін аң аулап, өмір сүрген дәстүрлі жерлеріне қайта оралды. 19 ғасырдың ортасында АҚШ үкіметінің өкілдері мен жеке азаматтардың көмегімен Калифорнияның мыңдаған түпкілікті халқы жүйелі түрде қырғынға ұшырады. Мемлекеттік билік пен жасақтар жергілікті халыққа қарсы жасалған көптеген қатыгездіктерді ынталандырып, көтермелеп, одан әрі жалғастырды.

Тарих

1872 жылдың қарашасындағы Жоғалған өзен шайқасынан кейін капитан Джектің тобы бірнеше ай бойы бекіністің маңында орналасты. Модоктар лава алаптарын қорғаныс бекінісі ретінде пайдаланды, себебі бұл жердің ландшафты қиын, нығайтуға жарамды тастар мен күйісөздерден қашуға мүмкіндік беретін таралған жолдар бар еді. 1873 жылдың 17 қаңтарында АҚШ армиясының 225 әскери қызметшісі, Орегон және Калифорния штатынан 104 еріктілердің қолдауымен, Бірінші бекініс шайқасында 51 Модок жауынгерінен жеңіліске ұшырады. Барлығы 35 ақ адам қаза тауып, көптегені жараланды, ал Модоктардың арасында өлгендер мен ауыр жараланғандар болған жоқ. Екінші бекініс шайқасы 15-17 сәуірде өтті. Қосымша күштер келгеннен кейін, АҚШ әскерлері бекіністің бұлағын басып алып, Туле көліне баратын жолды жапты. Шабуыл нәтижесінде бір офицер мен алты сарбаз қаза тауып, он үш әскери қызметші жараланды. Хабарлағандай, Модоктардың арасындағы жалғыз құрбан – балтамен ашуға тырысқанда жарылған снарядтан қаза тапқан бала және аурудан қайтыс болған бірнеше Модок әйелдері болды. Су көзінен үзіліп қалған Модоктар 17 сәуірде қашып кетті. Олар АҚШ әскерлері бекініске соңғы шабуылға дайындалып, бір позициядан екіншісіне ауысқанда күзетілмеген жарықты пайдаланды. Келесі бірнеше аптада топтың көп бөлігі ұсталды. Соңғы топқа капитан Джек, Джон Шончин, Блэк Джим және Бостон Чарли кірді, олар 1873 жылдың 1 маусымында толыққанды тұтқындалды. 1873 жылдың сәуір айында бейбіт келіссөздер кезінде генерал Эдвард Кэнби мен пастор Элеазер Томасқа қастандық жасағаны үшін айыпталғаннан кейін капитан Джек және оның үш серігі 1873 жылдың 3 қазанында Форт-Кламатта дарға асылды. Кэнби – үнді соғыстарында қаза тапқан АҚШ-тың жалғыз генералы.

Тарихи орны

1 маусымда 1932 жылы Капитан Джек бекінісі "Калифорния тарихи ескерткіші №9" деп жарияланды.