Кіріспе

Американдық композитор (1927–2019)

Доминик Арженто (27 қазан 1927 – 20 ақпан 2019) – лирикалық опералық және хор музыкасымен танымал американдық композитор. Оның ең белгілі шығармаларының қатарында «Мароккодан келген хат», «Мисс Хавишамның өрті», «Періштелердің маскасы» және «Асперн қағаздары» опералары бар. Ол сонымен қатар «Алты Елизавета заманының әндері» және «Виргиния Вулфтың күнделігінен» әндер циклдарымен де танымал; соңғысы 1975 жылы Музыка саласындағы Пулитцер сыйлығына ие болды. Көбінесе тоналды контексте, оның музыкасы тоналдылықты, атоналдылықты және он екі тонды жазудың лирикалық қолданылуын еркін үйлестіреді. Аржентоның ешбір музыкасы Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі эксперименталды, қатаң авангардтық бағыттарға жақындамайды. 1950-ші жылдарда студент кезінде Арженто уақытын АҚШ пен Италия арасында бөліп өткізді, ал оның музыкасына АҚШ-тағы ұстаздарының да, Италияға, әсіресе Флоренция қаласына деген жеке құрметінің де ықпалы зор болды. Аржентоның көптеген шығармалары Флоренцияда жазылған, ол жылдың бір бөлігін сонда өткізген. Ол Миннеаполистегі Миннесота университетінің профессоры болды. Ол жиі қала тұрғындарының өзінің туындыларын зор қолдау көрсеткенін айтатын, және Шығыс жағалауының музыкалық ортасындағы үлкен қысымда болғанда музыкалық дамуының тежеліп қалуы мүмкін екенін ойлады. Ол Орталық опера компаниясының (қазіргі Миннесота операсы) негізін қалаушылардың бірі болды. «Ньюсуик» журналы бірде Твин-Ситиді «Аржентоның қаласы» деп атаған.

Ерте өмір және білім

Сицилиялық иммигранттардың ұлы Ардженто Пенсильвания штатының Йорк қаласында туып өсті. Осы білімін аяқтағаннан кейін, ол Флоренцияда тағы бір жыл оқу/жұмыс істеу үшін Гуггенхайм стипендиясын алды. Ол сол қалада ұзақ уақыт бойы тұруды дәстүрге айналдырды.

Миннесота жылы

Ардженто 1958 жылы жаңа әйелі, сопрано Кэролин Бейлимен бірге Миннеаполиске көшіп, Миннесота университетінде теория мен композицияны оқытуды бастады. Оның студенттері композиторлар Филип Брунелл, Джулиана Холл, Либби Ларсен, Стивен Паулюс және Марджори Руш болды. Бірнеше жыл ішінде ол дерлік барлық ірі ұйымдардан тапсырыс алды. Ол өзінің жұмысына қатысты қоғамның үнемі күшті қызығушылығын сезіну, әсіресе бастапқыда онда қоныстанғанға қарсы болғандықтан, оны Миннесотада өзін үйсіндей сезіндірді. Бірнеше жыл бойы ол туған Шығыс жағалауында жұмыс табуға үміттенді. Ол Джон Олон Скримджормен бірнеше жұмыстарда ынтымақтастық жасады, соның ішінде «Перуделер маскасы»; Кристофер Слай (1962), У. Шекспирдің «Қызды оқыту» пьесасының эпизоды негізінде; және Томас Деккердің пьесасы негізінде «Шоумейкердің демалысы» (1967) – «балладалық опера». 1971 жылы Джон Донахью либреттосын жазған «Мароккодан келген хат» операсының сәттілігінен кейін ол одан да ірі тапсырыстар алды. Миннесота университеті мен Миннесота операсы 1975-76 жылдары Чарльз Нольтте либреттосымен «Эдгар Аллан По саяхаты» операсын тапсырды. Осы жұмыстың нәтижесінде, ол өте жағымды пікірлер алды, 1995 жылы «Мисс Хавишамның оты» операсын қайта жаңартып, одан бері ол сәтті қайта қойылды және орындалды. 1984 жылы Миннесота операсы композитордың мәтінімен «Касанованың отанына оралуы» операсын тапсырды; ол Нью-Йорк операсында жақсы қабылдады. Ол кездегі музыкалық директор Беверли Силлздің талабы бойынша, Нью-Йорктегі опера алғаш рет ағылшын тілінде, ағылшын тіліндегі титрлермен қойылды. Ол көрермендердің әзілдерді толық түсінуін қалады.