Кіріспе

Ежелгі Египет құдайы

Сипаттама

Херттидің ең алғашқы бейнелері 2-ші династияның басында, патша (фараон) Хотепсехемви мен Ранэб тұсында кездеседі. Ол көбінесе жатып, мумияланған қошқар түрінде көрсетіледі. Сирек жағдайларда бұқа немесе арыстан ретінде бейнеленген. Мүсін әрқашан "херти" деп оқылатын, қаңқа мен нанның иероглифтік белгілерімен сүйемелденеді.

Дін

Херт II династияның басында-ақ құлшылыққа алынған, оның есімі алғаш рет патша Снеферканың тас ыдыстарында кездеседі. Перрибсен патшаның тұсындағы тас табақтардағы жазуларда "Херт құдайының қызметшісі" (Египет. hem netjer Kherty) атауы алғаш рет айтылады. Херт культінің негізгі орталығы Летополисте (қазіргі Аусим) орналасқан, ал кейін Несатта (нақты орны белгісіз) екінші культ орталығы құрылған.

Мифология

Керти қарама-қайшы сипатқа ие болған: Пирамида мәтіндері оның бір жағынан, қайтыс болған патшаны "кемеші болып", "сол жаққа" аман-есен жеткізген жол көрсетуші ретінде құдайына табынуды көрсетеді. Сондай-ақ ол қайтыс болған адамды Сет жіберген түрлі шайтандардан (мәтіндерде inmetjw деп аталады) қорғайды. Кейін Ра марқұм патшаны өз мақсатына жеткізеді. Бірақ, екінші жағынан, Керти "адамдардың жүрегінде тіршілік табатын" және олардың жүрегін тоқтатып тастайтын өлім құдайы ретінде қорқыныш тудыратын. Пирамида мәтіндері Кертидің "ой мен сезімдер ордасы" саналатын метафизикалық, символдық жүрекке (jb) емес, қайтыс болуға жақын адамдардың физикалық жүрегіне (khat(jw)) шабуыл жасағанын көрсетеді. Осы себепті, Кертимен достық қарым-қатынас орнату және оны разы ету үшін көптеген сиқырлар мен дұғалар оқылған. Басқа дұғаларда Радан "Кертиден марқұм патшаны алып кетуін" тілейді. Бұл дұғаларда сондай-ақ, тозақтың билеушісі Озирис те есімдері аталады. Осылайша, Керти мен Озирис мифологиялық тұрғыдан байланысты болған. Керти Орта патшалық дәуіріндегі белгілі табыт мәтіндерінде есімдері жоқ. Оның орнына Акер атты құдай келген, ол енді паромшы болып табылады. Өлілер кітабындағы дұғаларда Керти Раның аспан қайығына жетекшілік ететін күзетші ретінде сипатталады.