Кіріспе
Литторио класы, сондай-ақ Витторио Венето класы деп те аталады, Регия Марина, Италия әскери-теңіз флотының, линкорлар класы болды. Бұл класты құраған төрт кеме – итальяндық «Литторио», итальяндық «Витторио Венето», итальяндық «Рома» және итальяндық «Имперо» – бірақ тек бірінші үш кеме ғана аяқталды. 1934–1942 жылдары салынған бұл кемелер Италияның Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде қолданған ең заманауи линкорлары болды. Олар француз линкорларына жауап ретінде жасалды және үлкен калибрлі қарулармен және жоғары жылдамдықпен жабдықталды. Кластың дизайнын испан әскери-теңіз флоты қарастырды, бірақ Екінші дүниежүзілік соғыс басталғандықтан құрылыс жоспарлары тоқтап қалды. Литторио және Витторио Венето атты алғашқы екі кеме Италияның Екінші дүниежүзілік соғысқа қатысуының алғашқы айларында қолданысқа енгізілді. Олар итальяндық флоттың тірегі болды және британдық конвойларды тосу үшін Жерорта теңізіне бірнеше рет шықты, бірақ айтарлықтай жетістікке жетпеді. Екі кеме де өмірінде бірнеше рет торпедаға ұшырады: Литторио 1940 жылдың қарашасында Тарантоға шабуыл кезінде және 1942 жылдың маусымында торпедаланды; Витторио Венето 1941 жылдың наурыз айында Матапан мүйісі шайқасында және 1941 жылдың қыркүйегінде Солтүстік Африкаға конвойды сүйемелдеп бара жатқанда торпедаланды. Рома 1942 жылдың маусым айында флотқа қосылды, бірақ барлық үш кеме 1943 жылдың маусым айына дейін Ла Специяда белсенді болмады, сол кезде олар одақтастардың әуе шабуылдарынан зақымдалды. 1943 жылдың қыркүйегінде Италия капитуляциялады және одақтастармен қарулы келісімге келді. Литторио Италия деп қайта аталды. Үш линкор Александрияда интернментке жіберілгенге дейін Мальтаға ауыстырылды. Мальтаға бара жатқанда неміс бомбалаушылары флотқа Fritz X радиобағытталған бомбаларымен шабуыл жасады, Италияға зақым келтіріп, Романы батырды. Дегенмен, Италия және Витторио Венето Мальтаға жетіп, интернментке алынды. Аяқталмаған Имперо Италия соғыстан шыққаннан кейін немістер тарапынан басып алынды және нысана ретінде пайдаланылды, 1945 жылы американдық бомбалаушылар оны батырғанша. Италия және Витторио Венето соғыс сыйлықтары ретінде АҚШ пен Ұлыбританияға берілді. Италия, Витторио Венето және Имперо 1952–1954 жылдар аралығында металл тескілеріне таратылды.
The Littorio class, also known as the Vittorio Veneto class, was a class of battleship of the Regia Marina, the Italian navy. The class was composed of four ships—Italian battleship Littorio, Italian battleship Vittorio Veneto, Italian battleship Roma, and Italian battleship Impero—but only the first three ships of the class were completed. Built between 1934 and 1942, they were the most modern battleships used by Italy during World War II. They were developed in response to the French s, and were armed with guns and had a top speed of The class's design was considered by the Spanish Navy, but the outbreak of World War II interrupted construction plans. The first two ships, Littorio and Vittorio Veneto, were operational by the early months of Italy's participation in World War II. They formed the backbone of the Italian fleet, and conducted several sorties into the Mediterranean to intercept British convoys, though without any notable success. The two ships were repeatedly torpedoed throughout their careers: Littorio was hit by a torpedo during the attack on Taranto in November 1940 and again in June 1942; Vittorio Veneto was torpedoed during the Battle of Cape Matapan in March 1941 and while escorting a convoy to North Africa in September 1941. Roma joined the fleet in June 1942, although all three ships remained inactive in La Spezia until June 1943, when all three were damaged in a series of Allied air attacks on the harbor. In September 1943, Italy capitulated and signed an Armistice with the Allies. Littorio was then renamed Italia. The three active battleships were transferred to Malta before they were to be interned in Alexandria. While en route to Malta, German bombers attacked the fleet with Fritz X radio guided bombs, damaging Italia and sinking Roma. Nevertheless, Italia and Vittorio Veneto reached Malta and were interned. The incomplete Impero was seized by the Germans after Italy withdrew from the war and used as a target, until she was sunk by American bombers in 1945. Italia and Vittorio Veneto were awarded to the United States and Britain, respectively, as war prizes. Italia, Vittorio Veneto, and Impero were broken up for scrap between 1952 and 1954.
Дизайн
1922 жылғы Вашингтон теңіз келісімі Италияға капиталдық кемелердің жалпы тоннажының қосымша бөлігін берді, оны 1927–1929 жылдары пайдалануға болады, ал басқа елдер келісімде белгіленген соғыс кемелерін салудағы «демалысты» сақтады. Италиямен тең дәрежеде Франция да 70 000 тонна капиталдық кемелерге ие болды. Екі ел де басқа қол қоюшылардан бөлінген тоннажын кішкентай калибрлі негізгі артиллериясы бар кішкентай соғыс кемелерін салуға жұмсау үшін қысымға ұшырады. 1928 жылы дайындалған алғашқы итальяндық жобасында екі мұнарада орналасқан алты зеңбірекпен қаруланған кеме болды. Олар осы жобаны таңдады, себебі бұл 70 000 тонналық лимиттен аспайтын үш кеме салуға мүмкіндік берді. Бұл итальяндық флотқа кез келген уақытта кем дегенде екі бірлікті қолдануға мүмкіндік беретін еді. Қорғау және қашықтығы жылдамдық пен күшті қару-жарақ үшін құрбан етілді, бірақ итальяндықтар қашықтыққа мән бермеді, себебі олар негізінен Жерорта теңізінің шектеулі суларында жұмыс істеді. Кейін 1928 жылы жобалаушылар тағы бір кеме дайындады, оның суыруы 6 зеңбірекпен және сол калибрлі зеңбіректерге қарсы қорғаныспен жабдықталған. Кем дегенде бір кеме 1931 жылы құрылыс демалысы аяқталғаннан кейін 23 000 тонналық үш кемеге қосылуы керек еді. Алайда, құрылысты бастау үшін қаражат бөлінбеді, себебі итальяндық теңіз күштері француз теңіз күштерімен қарулану жарысын бастағысы келмеді. 1930 жылғы Лондон теңіз келісімі құрылыс демалысын 1936 жылға дейін ұзартты, бірақ Италия мен Франция 70 000 тонна жаңа капиталдық кемелер салу құқығын сақтап қалды. Екі ел де жаңа соғыс кемелерінің дизайнын және қару-жарағын шектеу туралы британдық ұсыныстарды қабылдамады. 1930 жылдан кейін итальяндық теңіз күштері кішкентай жобалардан толығымен бас тартты. 1930 жылы Германия алты зеңбірекпен қаруланған үш кемені салуды бастады, ал Франция оларға қарсы тұру үшін екі кемені салды. Француз кемелері сегіз зеңбірекпен қаруланды. 1932 жылдың соңында итальяндық конструкторлар Deutschland класына ұқсас жобамен жауап берді, бірақ ол үш мұнарада орналасқан алты зеңбірекпен қаруланды. Италия теңіз күштері кішкентай жобаны практикалық емес деп тапты және үлкен жобаны жасау керек деп шешті. Содан кейін екі мұнарада сегіз 343 мм зеңбірек орнатылған жоба дайындалды. Бұл жобадан кейін 406 мм зеңбіректермен жабдықталған 35 000 тонналық жобаға көшті. 406 мм зеңбірек үлкен зеңбірек үшін жоба болмағандықтан, құрылысты кешіктіретін 381 мм зеңбірек пайдасына тасталды; 381 мм зеңбірек бұрын тоқтатылған жоба үшін жобаланған еді. Ақырында, үш үштік мұнарадағы тоғыз 381 мм зеңбірек кемелердің негізгі артиллериясы ретінде қабылданды, бұл белгіленген теңіз келісімдерін бұзуға қарамастан. Дегенмен, бұл кемелер қызметке түскен кезде халықаралық қару-жарақ бақылау жүйесі күйреп, ірі теңіз күштері «эскалаторлық бапқа» жүгінді, бұл кемелерді суыруға мүмкіндік берді.
Жалпы сипаттамалары
Кемелердің өлшемдері сәл өзгеше болды. Литторио мен Витторио Венето перпендикулярлар арасында және жалпы ұзындығы болды, ал Рома мен Имперо жалпы ұзындығы болды. Төрт кемеде де суға батып, Литторионың жобаланған және толық жүктемедегі сыйымдылығы болды. Витторио Венетоның сыйымдылығы тиісінше және болды. Романың сыйымдылығы басқа кемелерге қарағанда сәл артты, тиісінше және . Имперо аяқталмағандықтан, оның соңғы сыйымдылығы белгісіз. Кемелердің жылдамдығын арттыру үшін бұрандалы мұрындықтар орнатылды, бірақ олардың қатты діріл тудыратыны анықталды, соның салдарынан мұрындыққа өзгерістер енгізілді. Литторио мен Витторио Венетоның стандартты экипажы 80 офицер мен 1750 сарбазды құрады; ал флагмандық кеме ретінде қызмет еткенде, экипаж 11-ден 31-ге дейін қосымша офицерлерден тұратын басқару штабымен толықтырылды. Рома мен Имперо кемелерінің стандартты экипажы 100 сарбазға арттырылды. Ұшақтарға арналған жайлар кормада орналасқан, бастапқыда онда алты La Cierva автогиросын орналастыру жоспарланған. Бірақ оның орнына бір катапульт орнатылды. Кемелер үш Ro.43 барлау гидроұшағымен немесе Re.2000 истребительдерімен жабдықталған. Re.2000 истребительдері дөңгелекті болғандықтан, олар әуежайға қонуға мәжбүр болды. Кемелердің қозғалтқыш жүйесі сегіз мұнаймен жұмыс істейтін Yarrow қазандықтарымен жұмыс істейтін төрт Беллуццо бу турбинасынан тұрды. Двигательдердің қуаты және ең жоғары жылдамдығы болды. Теңіз сынақтарында Литторио мен Витторио Венето екеуі де электр стансасының жобалық көрсеткіштерін басып өтті. Литторио және жылдамдыққа жетті, ал Витторио Венето және жылдамдыққа жетті, екеуі де жеңіл жүктемеде. Бірақ қызметте кемелердің орташа жылдамдығы болды. Романың жылдамдық сынақтарының нәтижелері тіркелмеген. Кемелер май отынының толық бакіне алды, бұл круиздік жылдамдықта ең көп қашықтыққа мүмкіндік берді. жылдамдықта кемелердің қашықтығы сәл артты. Барлық машиналық жүйе жалпы сыйымдылықтың шамамен 5,6 пайызын құрады.
Қару-жарақ
Кемелердің негізгі батареясы үш үштік мұнаралы тоғыз 381 мм L/50 Ansaldo 1934 зеңбірегінен, екісі алдыңғы жағында суперфайтингті жұпта және біреуі артқы жағында тұрады. Бұл ұзын оқпанды, жоғары жылдамдықты зеңбіректер бастапқыда 406 мм зеңбірекке қарағанда 381 мм-лік кішкентай снарядты өтеу үшін таңдалды. 381 мм зеңбіректердің максималды көтерілу бұрышы 35 градусқа жететін, бұл оларға нысаналарды алыс қашықтықта ұруға мүмкіндік берді. Зеңбіректер бронебойғыш (AP) снарядты мұздық жылдамдығымен атып жіберді. Бірақ, дисперсияны азайту және зеңбірек трубасының қызмет мерзімін ұзарту үшін бұл көрсеткіш төмендетілді. 381 мм/50 зеңбірегінің қосалқы оқ-дәрісі жартылай бронебойғыш снарядтардан тұратын, олар жарылғыш зарядқа ие болды. 381 мм зеңбіректер үшін жоғары жарылғыш снарядтар (салмағы ) жасалғанмен, Littorio класында олар қолданылмады. Снаряд қоймалары, зеңбірек мұнарасының астындағы, ұңғымалық қоймалардың астында орналасқан. Зеңбіректердің атыс жылдамдығы 45 секунд сайын бір оқтан тұратын. Олардың оқ-дәрісі 495 AP снаряды және 171 SAP снаряды, 4,320 итергіш зарядтан (барлығы 666 оқ, немесе әр зеңбірекке 74 оқтан, 55 AP және 19 SAP) құралды. Кемелердің қосымша батареясы төрт үштік мұнаралы 12 127 мм L/55 Ansaldo Model 1934 зеңбірегінен тұратын. Екеуі №2 басты батарея мұнарасының қатар тұрған және артқы мұнараның екі жағында орналастырылған. Бұл зеңбіректер AP снарядын 45 градусқа дейін көтеріп, максималды ұшу қашықтығына ие болды. Олардың атыс жылдамдығы минутына төрттен сәл жоғары болды. Әр кемеде жарықтандыру снарядтарын ату үшін төрт 76 мм L/40 зеңбірегі орнатылған. 32 градусқа дейін көтерілуге қабілетті, олар жартылай бекітілген снарядты тиімді қашықтыққа атып жіберді. Кемелердің қару-жарақтарында он екі 90 мм (3,5 дюйм) L/50 зеңбірегі, жиырма 37 мм L/54 зеңбірегі және он алты 20 мм L/65 зеңбірегі болды. 90 мм зеңбіректер ұзақ қашықтықтағы әуе шабуылынан қорғауды қамтамасыз етті және төрт осьті тұрақтандырылған жеке мұнараларға орнатылған. Олардың атыс жылдамдығы минутына 12 оққа жететін және шамамен биіктігі 37 мм және 20 мм зеңбіректер жақын қашықтықтағы қорғанысқа арналған және тиімді қашықтықтары тиісінше және болды.
Қару-жарақ
Бұл кластың негізгі белдеулік бронясы 381 мм-лік бронебойғыш снарядтарға қарсы тұру үшін жобаланып, сынақтан өткізілді, бұл оңтайлы жауынгерлік қашықтықтың ішкі шегі деп есептелді. Белдеу біртекті броньдан жасалған сыртқы пластинадан және сыртқы пластинаның артында орналасқан цементтелген бронь белдеуінен тұрады; 250 мм-лік кеңістік "Cellulite" деп аталатын цементті көбікпен толтырылды, ол кеңістіктен суды шығарып, бронебойғыш снарядтарды бұзуға көмектеседі. Негізгі бронь белдеуі емен ағашынан жасалған және болаттық тіреу пластинасына орнатылды, ал белдеудің бүкіл құрылымы корпустың бөлігіне байланысты 11-15º бұрышпен еңкейтілді. Белдеудің артында біртекті бронь пластинасы орналастырылды, одан кейін 26º бұрышпен қарама-қарсы бағытта тағы бір пластина орналастырылды. Негізгі цитадель алдыңғы және артқы көлденең бөлімдермен жабылды. Цитадельдің үстіндегі корпус кеңістігі брондалған казематтан тұрды. Мұрын негізгі белдеудің алдында созылатын және көлденең бөліммен аяқталатын белдеумен қорғалды. Пропеллер біліктері, артқы дизельдік генераторлар тобы және рульдік механизм біртекті бронь пластиналарымен және цитадельдің артындағы бөлек бөліммен қорғалды. Цитадельдің үстіндегі палуба біртекті броньтан және пластинадан тұрады; негізгі бронь палубасы қорғалған кеңістікке байланысты өзгерді. Оқ-дәрілердің үстінде негізгі бронь палубасы ішкі жағындағы пластинаға және 12 мм сыртқы пластинаға ламинатталған біртекті броньтан тұрды. Механизмдер бөлмелерінің үстінде негізгі бронь палубасы ішкі жағындағы 12 мм және сыртқы жағындағы 12 мм пластинамен жабылған. Негізгі бронь палубасы мұрынға және кормаға дейін созылады, онда ол сәйкесінше пластинаға қарағанда жұқарады. Батарея мұнаралары цементтелген бронь беттерімен, алдыңғы және шатыр жақтарымен, артқы жақтарымен, артқы шатырымен және артқы жағымен қорғалды. Барбеттер жоғарғы палубаның үстінде және палубаның астында орналасқан. 152 мм-лік қосалқы батарея мұнаралары беттерімен, жақтарымен, артқы жағымен және шатырымен қорғалды, ал олардың барбеттері палубаның үстінде және астында орналасқан. Үшінші палубаның астында негізгі және қосалқы барбеттер броньмен қорғалмаған. 90 мм-лік ауыр зениттік артиллериялық орналымдары қалқанмен және барбет пластинасымен қорғалды. Бақылау мұнарасы генерал Пуглиезе жасаған басқа мұнаралар сияқты стильде салынған. Жоғарғы деңгей алдыңғы және жақтарында және артқы жағында қорғалған, барлығы пластинаға орнатылған. Төменгі екі деңгейде тиісінше және пластинаға орнатылған. Шатыр 10 мм пластинамен жабылған. Ішкі брондалған түтік маңызды электр кабельдерін және гидравликалық жүйелерге арналған құбырларды қорғады.
Пулььез торпедадан қорғаныс жүйесі
Төрт кемеде де су астынан қорғанудың ерекше жүйесі қолданылған. 40 мм қалыңдықтағы торпедалық қалқан негізгі белдеудің түбінен ішке қарай созылып, содан кейін корпустың түбімен кездесу үшін төмен қарай иілді. Бұл бос кеңістік құрады, ішінде қалың қабырғалы бос барабан орналастырылған; қалған кеңістік сұйықтықпен толтырылды. Барабан торпедадан қорғану жүйесінің бойымен созылып, торпеданың жарылғыш қысымын ұстап тұру үшін құлауға арналған. Торпедалық қалқан кез келген сынықтардың немесе жарылыс әсерінің кеменің маңызды бөліктеріне енуіне кедерес келтіретін. Жүйе кемені торпедалық оқ-дәрілерден қорғау үшін жобаланған, бірақ ол күтілгендей тиімді жұмыс істемеді. Бұл екі негізгі кемшілікке байланысты болды. Ішкі торпедалық қалқанды корпустың түбіне жалғастыратын жалғастырулар тікелей соққы кезіндегі үлкен серпімді жүктемелерге төтеп беруге жеткіліксіз болды. Тіпті жанасусыз жарылыстар кезінде де жалғастырулар бұзылып, нәтижесінде бос барабан жоспарланғандай құламай, кең ауқымды су басуға әкелді. Корпустың пішінінің жұптығы бүкіл орталық цитадель үшін 3800 мм қалыңдықты сақтауға мүмкіндік бермеді; барабанның ені бас қару батареясының орналасқан жерінде айтарлықтай азайтылды, барабанның жарылыс соққысын сіңіру қабілеті оның өлшеміне пропорционалды түрде төмендеді.
The system did not perform as effectively as expected, however. This was due to two major defects in the design. The riveted joint that connected the interior torpedo bulkhead to the bottom of the hull was not strong enough to sustain the tremendous shear loadings associated with direct contact explosions. The joints failed even in cases of non contact explosions, which prevented the hollow drum from collapsing as designed and resulted in massive flooding. The fineness of the hull shape prevented the 3800 mm thickness from being maintained for the entire central citadel; the width of the drum was reduced significantly abreast of the main battery, down to The ability of the drum to absorb explosive shock correspondingly fell in relation to its size.
Құрылыс
Витторио Венето және Литторио кемелерінің қадалары 1934 жылдың 28 қазанында бірдей күні салынды – Витторио Венето Триестедегі Cantieri Riuniti dell'Adriatico кеме жасау зауытында, ал Литторио Генуядағы Ansaldo кеме жасау зауытында. Витторио Венето 1937 жылдың 22 шілдесінде суға түсірілді, ал Литторио бір айдан кейін, 22 тамызда суға жіберілді. Толыққанды болмаса да, Витторио Венето 1939 жылдың 23 қазанында теңізге шығып, механизмдерін сынақтан өткізді. Кеме Италияның Триест қаласындағы әскери-теңіз флотына толыққанды емес күйінде, шамамен алты айдан кейін, 1940 жылдың 28 сәуірінде жеткізілді. Ол 1 мамырда Триестен Ла Специя кеме жасақтауына соңғы жабдықтауға кетті. 1940 жылдың 15 мамырында кеме Тарантоға флотқа қосылу үшін жөнелтілді. Литторио да осылай механизмдерін сынақтан өткізді; ол 1940 жылдың 6 мамырында флотқа берілді. Төрт жылдан кейін тағы екі кеме салынды. Рома кемесі 1938 жылдың 18 қыркүйегінде CRDA кеме жасау зауытында салынды. Ол 1940 жылдың 9 маусымында суға түсіріліп, 1942 жылдың 14 маусымында аяқталды. Содан кейін ол Ла Специядағы флотқа қосылды және Литторионы флоттың флагманы ретінде алмастырды. Имперо кемесі Ансальдо кеме жасақтауында 1938 жылдың 14 мамырында салынды. Ол 1939 жылдың 15 қарашасында суға түсірілді, бірақ ешқашан аяқталмады. Италияның Екінші дүниежүзілік соғысқа кіргенінен кейін, итальяндық әскери-теңіз флоты кемеге француз шабуылдарынан қорқып, аяқталмаған кемені Генуядан Бриндизиге көшірді. Жұмыс қайта басталмады.
Қызмет тарихы
Литторио мен Витторио Венето 1940 жылғы 2 тамызда қолданысқа енгізіліп, 1-ші эскадрильяның 9-шы дивизионына бағындырылды. 31 тамызда екі кеме, үш ескі соғыс кемесімен бірге он крейсер мен отыз бір эсминецтен тұратын күшпен «Шляпалар» операциясы конвойына қарсы жорыққа шықты, бірақ нашар барлау итальяндық күштердің британдық кемелермен қақтығысуына кедергі келтірді. Кемелер 29 қыркүйекте Мальтаға бағытталған тағы бір конвойға шабуыл жасауға тағы бір сәтсіз әрекет жасады. 1940 жылғы 12 қарашада Тарантоға жасалған шабуыл кезінде Литторио екі торпедаға түсіп, ауыр зақым алды. Кеменің алдыңғы бөлігі суға батты. Кеме 11 желтоқсанда құрғақ докқа қойылды, жөндеу жұмыстары 11 наурызға дейін аяқталды. Витторио Венето болса, шабуылдан зардапсыз шықты. Ағасы жөндеуден өткен кезде, ол флагмандық міндеттерді өз мойнына алып, Неапольге ауыстырылды. Витторио Венето 26 қарашада жорыққа шығып, Сардинияның оңтүстігінде британдық күштермен кездесті. Спартивенто шайқасында «Свордфиш» торпедалық бомбалаушылары Витторио Венетоға шабуыл жасады, бірақ кеме торпедалардан қашып үлкерді. Ол британдық крейсерлермен қысқа уақытқа артқы басты мұнарасымен қақтығысты, бірақ ешқандай соққы берген жоқ. Шайқас барысында оның Ro.43 барлау ұшағының бірі Skua истребителімен атып түсірілді. 1941 жылғы 8-9 қаңтар түнінде Корольдік әуе күштері Неапольге ауыр бомбалаушылармен шабуыл жасады, бірақ кемеге тигізе алмады. Ақпан айында Витторио Венето, итальяндық «Андреа Дориа» және «Джулио Чезаре» соғыс кемелері Мальта конвойы деп саналған нысанаға шабуыл жасауға тырысты. Британдық эскадрилья шындығында Генуяны бомбалауға дайын тұрған «H» күштері болды. Алайда екі флот байланысқа түспеді, ал итальяндықтар портқа қайтып келді. 1941 жылғы 26 наурызда Витторио Венето Грекияға бағытталған британдық конвойларға шабуыл жасау үшін порттан шықты. Германия Италияның теңіз күштерін операцияны бастауға қысым жасады, олар британдық Жерорта теңізі флотына тағайындалған үш соғыс кемесінің екеуін жарамсыз еткенін есептеді. Бұл келесі күні Матапан шайқасына әкеп соқты, оның барысында Витторио Венето британдық крейсерлермен қақтығысты. Содан кейін оған торпедалық бомбалаушылар шабуыл жасады; бірінші толқын сәтсіз аяқталды, бірақ екіншісі Витторио Венето мен ауыр крейсер «Полаға» бір-бірден соққы берді. Витторио Венето бір ұшақты атып түсірді, бірақ соғыс кемесі суға толып, он минуттан кейін жолға шығып, 29 наурызда Тарантоға жетті. Жөндеу жұмыстары шілде айына дейін жалғасты. Литторио мен Витторио Венето 1941 жылғы тамыз айында қайтадан қызметке кірісіп, 22-сі күні екі кеме конвойға шабуыл жасауға жорыққа шықты. Алайда олар британдық күштерге тап болмай, портқа қайтып келді. 26 қыркүйекте екі линкор «Халберд» операциясы конвойын ұстап алуға тырысты, бірақ конвойға шабуыл жасамай операцияны тоқтатты. Солтүстік Африкаға конвойды сүйреп бара жатқанда, Витторио Венето британдық теңіздік кемесімен торпедаланды; жөндеу жұмыстары 1942 жылғы көктемге дейін жалғасты. Көп ұзамай, 13 желтоқсанда Литторио Солтүстік Африкаға тағы бір конвойды ертіп барды. Бұл операция бірінші Сирт шайқасына әкелді, ол шешілмей қалды. 1942 жылғы 3-6 қаңтарда басқа конвойды қашықтан қорғады. 21 наурызда Литторио британдық конвойға шабуыл жасауға жорыққа шықты, бұл екінші Сирт шайқасына әкелді. Шайқас кезінде ол эсминецтерге ауыр зақым келтірді. Витторио Венетоны жөндеу уақытында аяқталып, Литториоға қосылу үшін дайын болды. Жарыс қарсыластың жеңіл күштерімен шектелді, ал Литторио мен Витторио Венето әрекет етпеді; британдықтар соғыс кемелерінің болуы мен ауыр әуе шабуылдарына байланысты «Vigorous» операциясын тоқтатты. Литторио портқа қайтып келе жатқанда, американдық B 24 Liberator ауыр бомбалаушысының бомбасына түсті; бомба алдыңғы оқ мұнарасына тиді, бірақ аз ғана зақым келтірді. Кеме портқа қайту алдында британдық «Веллингтон» бомбалаушысы кемені торпедалады. Торпеда оның оң жақтағы мұртында жарылды, бірақ ол портқа қайтып оралды. Жөндеу жұмыстары аяқталып, 12 желтоқсанда екі кеме де Тарантодан Ла Специяға Солтүстік Африкадағы одақтастардың қонуына жауап ретінде көшірілді. «Рома» екі конвойға жасалған шабуылдан кейін көп ұзамай флотқа қосылды және Ла Специяға көшу үшін әпкелеріне қосылды. Сол жерде ол Литторионың орнына флоттың флагманы болып тағайындалды. 1943 жылғы маусым айында одақтастардың әуе шабуылы үш линкорды бейтараптандыру үшін Ла Специяға жасалды. 5 маусымда Витторио Венетоға екі үлкен бомба тиді, олар оның сол жағына түсті. Ол жөндеу үшін Генуяға ауыстырылды, бірақ жөндеу жұмыстары Италияның соғыстан шығуына аяқталған жоқ. Литторио 19 маусымда үш бомбаға түсті, әпкесі зақымданғаннан бір апта өткен соң. Бенито Муссолини режимі құлағаннан кейін ол «Италия» деп аталды. «Рома» 5 маусымдағы шабуыл кезінде зақымданды және 23 маусымда жасалған үшінші шабуылда тағы да зақым алды. 1943 жылғы қыркүйекте Италия соғыстан шыққаннан кейін үш кеме де және итальяндық флоттың маңызды бөлігі портынан Мальтада интернментке жіберілді. Жолда келе жатқанда, «Фриц X» радио басқарылатын бомбаларымен жүктелген неміс бомбалаушылары формацияға шабуыл жасады. Біреуі «Италияның» мұртқы бөлігіне тиді, басты мұнаралардың алдында, ауыр зақым келтірді. Екеуі «Ромаға» тиді; біреуі кемеден өтіп, келісінің астында жарылды, ал екіншісі алдыңғы қоймаларға жақын тиді. Бомба қоймаларды жарылдырып, кеменің жарылуына және көптеген адамдардың қаза болуына әкелді. «Италия» мен «Витторио Венето» Мальтаға жетті, онда олар 14 қыркүйекке дейін қалды, содан кейін Александрияға ауыстырылды. Олар соғыстың соңына дейін Суэц каналындағы Ұлы Ащы көлде қалды. 1946 жылғы 6 маусымда «Витторио Венето» Сицилиядағы Аугустаға жол тартты, онда Италиямен жасалған бейбіт келісімге сәйкес, ол Ұлыбританияға берілді. 1946 жылғы 14 қазанда ол Ла Специяға көшірілді, 1948 жылғы 3 қаңтарда демобилизацияланды және металл терісіне жіберілді. «Италия» 1947 жылғы 5 ақпанда Ұлы Ащы көлден шығып, әпкесімен бірге Аугустаға қосылды. АҚШ-қа берілген ол 1948 жылғы 1 маусымда жойылды және Ла Специяда металл терісіне жіберілді. Аяқталмаған «Имперо» 1943 жылы шегінетін немістер тарапынан нысана ретінде пайдаланылды, содан кейін 1945 жылғы 20 ақпанда американдық бомбалаушылармен батып кетті. 1947 жылғы қазан айында кеме көтеріліп, Венецияға сүйреліп әкелінді, онда ол металл терісіне жіберілді.
Repairs to Vittorio Veneto were completed in time for her to join Littorio on attacks on the convoys Vigorous and Harpoon, which had departed Alexandria and Gibraltar to reinforce Malta simultaneously in mid June. Combat was limited to the opposing light forces, and Littorio and Vittorio Veneto did not see action; the British nevertheless broke off Operation Vigorous due to the battleships' presence and heavy air attacks. While returning to port, Littorio was hit by a bomb from an American B 24 Liberator heavy bomber; the bomb struck the forward gun turret, though it did minimal damage. Before returning to port, a British Wellington bomber torpedoed the ship. The torpedo struck her starboard bow, though she returned to port. Repairs were completed and on 12 December, both ships were moved from Taranto to La Spezia in response to the Allied landings in North Africa. Roma joined the fleet shortly after the attacks on the two convoys, and joined her sisters for the move to La Spezia. There, she replaced Littorio as the fleet flagship. In June 1943, a series of Allied air raids attacked La Spezia in an attempt to neutralize the three battleships. On 5 June, Vittorio Veneto was hit by two large bombs that struck her port side. She was transferred to Genoa for repairs, which were not completed before the Armistice that ended Italian participation in the war. Littorio was hit by three bombs on 19 June, a week after her sister was damaged. She was renamed Italia after Benito Mussolini's regime collapsed. Roma was damaged during the 5 June attack and again in a third attack on 23 June. In September 1943, following the withdrawal of Italy from the war, all three ships and a significant portion of the Italian fleet left port to be interned in Malta. While en route, German bombers laden with Fritz X radio guided bombs attacked the formation. One hit Italia in the bow forward the main battery turrets, causing serious damage. Two hit Roma; one passed through the ship and exploded under her keel, and the second hit near the forward magazines. The bomb detonated the magazines, causing a massive explosion that destroyed the ship with heavy casualties. Italia and Vittorio Veneto reached Malta, where they remained until 14 September, when they were transferred to Alexandria. They remained at the Great Bitter Lake in the Suez Canal for the rest of the war. On 6 June 1946, Vittorio Veneto steamed to Augusta in Sicily, where, under the Treaty of Peace with Italy, she was allocated to Britain. On 14 October 1946, she was moved to La Spezia, paid off on 3 January 1948, and broken up for scrap. Italia left Great Bitter Lake on 5 February 1947, to join her sister in Augusta. Allocated to the United States, she was stricken on 1 June 1948 and scrapped in La Spezia. The incomplete Impero had meanwhile been seized by the retreating Germans in 1943, who used her as a target, until she was sunk by American bombers on 20 February 1945. In October 1947, the ship was raised and towed to Venice, where she was broken up.
Литторионың дизайны шетел теңіз флотында
1939 жылы Испанияның генерал Франсиско Франко Испания азаматтық соғысында билікті басып алғаннан кейін, әскери-теңіз кемелерін салу бағдарламасын қысқа мерзімге қарастырды. Франко Италия үкіметімен бірнеше келісімдерге келді, олар Испанияда төрт «Литторио» класындағы линкорлар салуды көздеді. Итальяндықтар кемелерді құрылысқа қажетті барлық техникалық және материалдық қолдауды көрсетуге уәде берді. Италия теңіз күштері Испаниядағы кеме жасаушылық қондырғыларын жаңартуға және кеңейтуге тырысты, осылайша олар «Литторио» класындағы кемедей үлкен кемені қабылдай алатын болар еді. Италия Екінші дүниежүзілік соғысқа қатысқаннан кейін және Испанияның өндірістік қуатының шектеулі болуына байланысты жоба тоқтатылды. 1930 жылдардың басында Совет теңіз күштері кемелерді салу бағдарламасын бастады және жаңа линкор класы үшін шетелдік кеме жасаушылардан кеңес сұрады. 1939 жылдың 14 шілдесінде «Ансальдо» компаниясы «Литторио» класына негізделген және У. П. 41 деп белгіленген Совет теңіз күштері үшін жобалық ұсынысты аяқтады. Жоба үш мұнарада орналасқан 406 мм-лік тоғыз зеңбірекпен жабдықталған кеме болды. Итальяндықтар «Пулььезе» жүйесінің техникалық сипаттамаларын жарияламады және оның орнына көп қабатты торпедалық қорғаныс жүйесін пайдаланды. Дегенмен, Совет теңіз күштері У. П. 41 жобасын 1930 жылдардың соңында салынған «С» типіндегі кемелердің негізі ретінде пайдаланбады. Бірақ, олар «Пулььезе» жүйесімен жабдықталды, оның толық мәліметтері Совет тыңшылары арқылы ашылды. 1940 жылдың басында 1047 типті шайқас крейсерлерінің жобасын дайындау кезінде Голландия теңіз күштері су астындағы қорғаныс жүйесі туралы тәжірибе жинау ниетімен сол кезде салынып жатқан «Витторио Венето» кемесін тексерді. Итальяндықтар «Пулььезе» жүйесінің толық мәліметтерін беруден бас тартты.