Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Болама – Болама аралының бас қаласы және Болама облысының орталығы. Бұрын Португалдық Гвинеяның (қазіргі Гвинея-Бисау) астанасы болған, бірақ 2009 жылғы санақ бойынша халқы 4 819 адамды құрайды. 1792 жылдың 14 сәуірінде Англиядан екі кеме мен екі жүз жетпіс бес отарлаушыдан тұратын экспедиция сапарға шықты. Колонизация қоғамы кеңесінің төрағасы Филипп Бивер HMS Hankey кемесінің командирі болды, ал вице-президент Ричард Ханкорн HMS Calypso кемесінің командирі болды. Көптеген қоныс аударушылар қайтыс болды, ал аман қалғандары 1793 жылдың қараша айында колонияны тастап кетті. Ханкорн басқа басшылар үйге қайтуға шешім қабылдағаннан кейін бірнеше аптадан соң, 1792 жылдың 21 шілдесінде аралда қайтыс болды. 1814 жылы жасалған келесі отарлау әрекеті де сәтсіз аяқталды. Дегенмен, Ұлыбритания бұл аймақты Сьерра-Леонедегі колониялық иеліктеріне қосып алу ниетімен қала мен аралға қатысты аумақтық талаптарын жалғастырды. Ұлыбритания бұл жерді ресми түрде аннексиялап, оны Британдық Гвинеяның астанасы етті. Осыдан «Болама мәселесі» деп аталатын дипломатиялық жанжал туды, ол алғаш рет 1861 жылғы Мадрид конференциясында көтеріліп, 1870 жылға дейін созылды және АҚШ президенті Улисс С. Грант қадағалаған төрелік сот арқылы шешілді. Португалиялық келіссөзші Антонио Жозе де Авила Авила және Болама герцогы атағын алды. 1879 жылы Болама Португалдық Гвинеяның алғашқы астанасы болды, кейіннен гидросамолеттермен тасымалдаудың логистикалық орталығына айналды. 1931 жылы болған гидросамолет апаты қаланың ортасында орнатылған ескерткішпен бейнеленген. Бірақ, тұщы судың жетіспеуі Боламаның ірі қалаға айналуына мүмкіндік бермеді және 1941 жылдың 6 желтоқсанында колониялық астана Бисауға көшірілді. Содан кейін Болама қаласы бірте-бірте құлдырап, көптеген тастап кетілген үйлер мыңдаған ірі жеміс жейтін жартастарға пана болды. Күн батқанда олар құрлыққа ұшып, аспанды қараңғылатады. Ең танымал қиратылыстардың бірі – Болама губернаторының сарайы, туристердің назарына ілігеді. Ескі колониялық казармалар қазір аурухана ретінде пайдаланылады. Гвинея-Бисау тәуелсіздік алғаннан кейін көп ұзамай Голландияның сыртқы көмегімен Боламада жеміс өңдеу зауыты салынды. Бұл зауыт кашу жемісінен консервіленген шырын мен желе өндірді. Бірақ, аралдағы тұщы судың жетіспеуіне байланысты оны кеңейту мүмкін болмады және жұмысын тоқтатуға мәжбүр болды.
Bolama is the main town of Bolama Island and the capital of the Bolama Region. Though once the capital of Portuguese Guinea (now Guinea Bissau), it has a population of just 4,819 (2009 census) The expedition, which consisted of two ships and two hundred and seventy five colonists, set sail from England on 14 April 1792. Philip Beaver, president of the council of the colonization society, was commander of HMS Hankey; Richard Hancorn, vice president, was commander of HMS Calypso. Most of the settlers died and the survivors abandoned the colony in November 1793. Hancorn died on the island weeks after the other leaders had decided to return home, on 21 July 1792. Another colonisation attempt in 1814 also failed. Nonetheless, Britain continued to press its territorial claims to the town and island, hoping to annex the region to colonial possessions in Sierra Leone. Britain formally annexed the location, making it the capital of British Guinea. This gave rise to the so called Bolama Question, a diplomatic conflict initially raised at the Madrid conference of 1861, and dragging on until 1870 when it was eventually settled through an arbitration process overseen by United States President Ulysses S. Grant. The Portuguese negotiator, António José de Ávila, was rewarded by being declared duke of Ávila and Bolama. In 1879, Bolama became the first capital of Portuguese Guinea and later became a logistical centre for seaplane transport. A seaplane crash in 1931 is commemorated by a statue in the town. However, a shortage of fresh water meant that Bolama could never hope to develop into a major city and on 6 December 1941 the colonial capital was moved to Bissau. Thereafter, the town of Bolama slowly fell into decay. Numerous abandoned houses now provide shelter for many thousands of enormous fruit eating bats. Every evening, these bats flock to the mainland, darkening the skies. The ruins, most notably that of the Bolama Governor's Palace, are something of a low key tourist attraction. The old colonial barracks are now used as a hospital. A fruit processing plant was built on Bolama shortly after independence of Guinea Bissau, with Dutch foreign aid. This plant produced canned juice and jelly from cashew fruit. However, it could not expand and had to shut down its operations, due to the shortage of fresh water on the island.
Улисс Грант байланысы
Америка президенті Улисс С. Гранттың металл мүсіні 2007 жылдың тамызына дейін қалада тұрды, бірақ металл жинаушылар тарапынан қиратылды. Грант 1870 жылы Боламаны Ұлыбритания емес, Португалияға берген халықаралық арбитраж комитетіне төрағалық еткен. Осының алғысын білдіре отырып, Гранттың мүсіні 1970 жылдардағы тәуелсіздікке дейін сақталған санаулы отарлық кезеңдегі ескерткіштердің бірі болды. Боламадағы бастауыш мектеп президенттің құрметіне Улисс Грант атымен аталады.
A metal statue of American President Ulysses S. Grant stood in the town until August 2007 when broken up by scrap metal scavengers. Grant had chaired an international arbitration committee that, in 1870, granted Bolama to Portugal rather than to Great Britain. In gratitude, Grant's image was one of few colonial era statues to have survived into independence in the 1970s. The primary school in Bolama is still named the Ulisses Grant School in the president's honour.