Жеке тұрғын үй – бір отбасыға арналған, дербес тұрғын ғимарат. Баспалдақ немесе қосымша пәтерлерге қарамастан, бір тұрғын бірлік ретінде қарастырылады.🏡🏘️
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жеке үй
Standalone house
Бір отбасылық жеке тұрғын үй, сондай-ақ жеке тұрғын үй немесе жеке үй деп те аталады, – дербес тұрғын ғимарат. Ол көп отбасылық тұрғын үйге қарама-қарсы анықталады.
A single family detached home, also called a single detached dwelling, single family residence (SFR) or separate house is a free standing residential building. It is defined in opposition to a multi family residential dwelling.
Анықтамалар
Бұл типтегі үйдің анықтамасы заңдық юрисдикциялар немесе статистикалық агенттіктер арасында өзгеше болуы мүмкін. Алайда, анықтамада әдетте екі элемент кездеседі:
The definition of this type of house may vary between legal jurisdictions or statistical agencies. The definition, however, generally includes two elements:
Жеке отбасы (үй, шаңырақ немесе тұрғын үй) дегеніміз, ғимаратты әдетте бір отбасы немесе шаңырақ пайдаланады және ол бір тұрғын бірлік немесе пәтерден тұрады. Кейбір юрисдикцияларда "жеке отбасы" сипаттамасын өзгертпей, жертөледегі қосымша пәтерлер немесе қарт ана/әке пәтерлеріне рұқсат беріледі. Дегенмен, бұл қысқа мерзімді тұруға арналған орындар (қонақүй, мотель, жатақ), ірі көлемде жалға берілетін тұрғын үйлер (жатақханалар, пәтерлер) немесе кондоминиумдарды қамтымайды. Жеке (үй, шаңырақ немесе тұрғын үй) дегеніміз, ғимараттың қабырғалары басқа үйлермен ортақ емес екенін білдіреді. Бұл дуплекстер, триплекстер, төртплекстер немесе біріктірілген үйлерді, сондай-ақ қатарластырылған үйлердің барлығын және әсіресе бір ғимаратта жүздеген отбасыны сыйдыра алатын биік үйлерді қамтиды. Көптеген жеке отбасылық үйлер құрылыстың өзінен үлкен жер учаскелеріне салынған, үйді қоршаған аумаққа ие, оны Солтүстік Америка тілінде аула, ал британ тілінде бақша деп атайды. Көптеген учаскелерде гараждар да кездеседі. Үйдің басқа бөліктеріне қарағанда көшеге жақын орналасқан гаражға жалғасқан үйлер көбінесе қысықтап айтылатын "сноут-хаус" деп аталады.
Single family (home, house, or dwelling) means that the building is usually occupied by just one household or family and consists of just one dwelling unit or suite. In some jurisdictions, allowances are made for basement suites or mother in law suites without changing the description from "single family". It does exclude, however, any short term accommodation (hotel, motels, inns), large scale rental accommodation (rooming or boarding houses, apartments), or condominia. Detached (house, home, or dwelling) means that the building does not share walls with other houses. This excludes duplexes, triplexes, fourplexes, or linked houses, as well as all terraced houses and most especially tower blocks which can hold hundreds of families in a single building. Most single family homes are built on lots larger than the structure itself, adding an area surrounding the house, which is commonly called a yard in North American English or a garden in British English. Garages can also be found on many lots. Houses with an attached front entry garage closer to the street than any other part of the house are often derisively called a snout house.
Аймақтық терминология
Бір отбасылық жеке тұрғын үйге қатысты қолданылатын терминдер: бір отбасылық үй (АҚШ және Канадада), жеке тұрғын үй (Канадада), жеке үй (Ұлыбритания мен Канадада) және бөлек үй (Жаңа Зеландияда). Ұлыбританияда "бір отбасылық үй" термині АҚШ медиасымен интернет арқылы танысқаннан басқа көбінесе белгісіз. Ал АҚШ-та тұрғын үйлер көбінесе "бір отбасылық үйлер", "көп отбасылық тұрғын үйлер", "кондо/таунхаус" сияқты түрлерге бөлінеді, британдық терминологияда тұрғын мүлік негізінен "үйлерге" (оның ішінде "жеке", "жартылай жеке" және "террасалы" үйлер мен бунгалолар) және "пәтерлерге" (американдық ағылшын тілінде "пәтерлер" немесе "кондоминиумдар" деп аталады) бөлінеді.
Terms corresponding to a single family detached home in common use are single family home (in the US and Canada), single detached dwelling (in Canada), detached house (in the United Kingdom and Canada), and separate house (in New Zealand). In the United Kingdom, the term single family home is almost unknown, except through Internet exposure to US media. Whereas in the US, housing is commonly divided into "single family homes", "multi family dwellings", "condo/townhouse", etc., the primary division of residential property in British terminology is between "houses" (including "detached", "semi detached", and "terraced" houses and bungalows) and "flats" (i. e., "apartments" or "condominiums" in American English).
Тарих және таралу
Өнеркәсіптік қоғамға дейінгі кезеңде адамдардың көпшілігі өмірінің көп бөлігін көп отбасылық үйлерде өткізген. Бала туғаннан бастап үйленгенге дейін ата-анасымен бірге тұрып, кейін әдетте еркектің (патрилокалды) немесе әйелдің (матрилокалды) үйіне көшіп отырған. Осылайша, әже-шешелер немерелерді тәрбиелеуге көмектеседі, ал орта буын қартайған ата-аналарын күтіп бағады. Мұндай тұрмыс құрылысқа жұмсалатын еңбек пен материалды үнемдеп, суық аймақтарда жылыту шығындарын азайтады. Егер адамдар жаңа жерге көшуге немесе жеткілікті қаржысы болса, өз отбасы үшін үй салып немесе сатып ала алатын, бірақ мұндай жағдай сирек кездесетін. Туыстардан бөлек, ядролық отбасының жеке тұру идеясы Солтүстік Америка мен Еуропадағы тұрмыс деңгейінің жоғарылауымен байланысты салыстырмалы түрде жаңа құбылыс. Жаңа әлемде, жер жеткілікті болғандықтан, қоныстану үлгілері Еуропаның тығыз орналасқан ауылдарынан өзгеше болды. Көптеген адамдар көршілерінен қашық, үлкен шаруашылықтарда тұрды. Бұл отарлаушы қоғамдарда жеке өмірге және кеңістікке деген мәдени қалаушылықты қалыптастырды. Осыған қарсы индустрияландыру мен қалалану процестері жүрді, нәтижесінде адамдардың көп бөлігі бүкіл әлемде көп қабатты үйлерге көшті. Жаңа әлемде бұл тығыздалу процесі Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін тоқтатылып, кері қайтарылды. Автомобильдердің артуы және құрылыс мен жылыту құнының төмендеуі қала маңындағы елді мекендердің пайда болуына әкелді. Бүгінде жеке тұрғын үйлер Жаңа әлем мен Еуропаның ауылдық, қала маңындағы және тіпті кейбір қалалық аймақтарында, сондай-ақ Үшінші әлемнің бай аудандарында кең таралған. Олар халық тығыздығы төмен, табысы жоғары аймақтарда ең көп кездеседі. Мысалы, Канадада 2006 жылғы халық санауы бойынша халықтың 55,3% жеке тұрғын үйлерде тұрды, бірақ бұл көрсеткіш аймақтар бойынша айтарлықтай өзгеше болды. Канаданың екінші ірі қаласы Монреальде (Квебек) халықтың тек 7,5% жеке тұрғын үйлерде тұрса, үшінші ірі қаласы Калгариде бұл көрсеткіш 57,8% құрады. Бұл көрсеткіштер қала шегіндегі тұрғындарды ғана қамтиды, аймақты емес. Мәдени тұрғыдан алғанда, жеке тұрғын үйлер әлемнің көптеген аймақтарында қала маңындағы тұрумен байланысты. Ауласы мен "ақ қоршауы" бар үйге ие болу "американ арманының" маңызды бөлігі саналады (осы арман басқа елдерде де өзгерістермен кездеседі). XXI ғасырда қолжетімді тұрғын үйдің жетіспеушілігі, қалалардың кеңейіп, автомобильге тәуелді болуының климатқа тигізетін зияны және нәсілдік теңсіздік туралы алаңдаушылықтар қалаларды жеке тұрғын үйлерден және оларға арналған аймақтардан бас тартып, тығыздығы жоғары аймақтарға көшуге итермеледі.
In pre industrial societies, most people lived in multi family dwellings for most of their lives. A child lived with their parents from birth until marriage and then generally moved in with the parents of the man (patrilocal) or the woman (matrilocal) so that the grandparents could help raise the young children and so the middle generation could care for their aging parents. This type of arrangement also saved some of the effort and materials used for construction and, in colder climates, heating. If people had to move to a new place or were wealthy enough, they could build or buy a home for their own family, but this was not the norm. The idea of a nuclear family living separately from their relatives as the norm is a relatively recent development related to rising living standards in North America and Europe during the early modern and modern eras. In the New World, where land was plentiful, settlement patterns were quite different from the close knit villages of Europe, meaning many more people lived in large farms separated from their neighbors. This has produced a cultural preference in settler societies for privacy and space. A countervailing trend has been industrialization and urbanization, which has seen more people worldwide move into multi story apartment blocks. In the New World, this type of densification was halted and reversed following the Second World War when increased automobile ownership and cheaper building and heating costs produced suburbanization instead. Single family homes are now common in rural and suburban and even some urban areas across the New World and Europe, as well as wealthier enclaves within the Third World. They are most common in low density, high income regions. For example, in Canada, according to the 2006 census, 55.3% of the population lived in single detached houses, but this varied substantially by region. In the city of Montreal, Quebec, Canada's second most populous municipality, only 7.5% of the population lived in single detached homes; in contrast, in the city of Calgary, the third most populous, 57.8% did. Note that this includes the "city limits" populations only, not the wider region. Culturally, single family houses are associated with suburbanization in many parts of the world. Owning a home with a yard and a "white picket fence" is seen as a key component of the "American dream" (which also exists with variations in other parts of the world). In the 21st century, a lack of affordable housing, the climate change impacts of urban sprawl and car dependency, and concerns about racial inequality have increasingly led cities to abandon single family housing and single family zoning in favor of higher density zones.