Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Джон де ла Поул, Линкольн графы (шамамен 1460 – 16 маусым 1487) – Розалар соғысы кезінде Йорк аристократиясының басты тұлғасы болды. Оның інісі Ричард III қайтыс болғаннан кейін де ла Поул жаңа Тюдор режимімен келісімге келді, бірақ екі жыл өткен соң ірі Йорк көтерілісін ұйымдастырды. Ол Ламберт Симнелді таққа отырғызуға тырысты, Симнелдің іс жүзінде оның туысы, Уорвик графы Эдвард екенін мәлімдеді. Де ла Поул сәттілікке жеткен жағдайда тақты өзіне алуды жоспарлаған-жоспарламағаны белгісіз, бірақ тарихшылар оны осыған күдіктенеді. Ол 1487 жылы Стоук шайқасында жеңіліп, қаза тапты.
John de la Pole, Earl of Lincoln (c. 1460 – 16 June 1487) was a leading figure in the Yorkist aristocracy during the Wars of the Roses. After the death of his uncle Richard III, de la Pole was reconciled with the new Tudor regime, but two years later he organised a major Yorkist rebellion. He sought to place Lambert Simnel on the throne, claiming that Simnel was in fact his cousin Edward, Earl of Warwick. Whether or not de la Pole intended to take the throne for himself if he were successful is not known, but has been widely suspected by historians. He was defeated and killed at the Battle of Stoke in 1487.
Ерте өмір
Джон де ла Поль – 2-ші Суффолк герцогы Джон де ла Поль мен Суффолк герцогинясы Елизаветаның үлкен ұлы. Оның әкесі Джеффри Чосердің немересі Элис Чосер мен Филиппа (де) Роэттің ұлы болды. Ол Эдуард III патшасының әйелі Филиппа Генолттың қарындасы, ал кейінірек (шамамен 1396 жылы) Джон Гонттың үшінші әйелі болған Кэтрин Суинфордтың да қарындасы еді. Джон Гонт пен Кэтрин Генрих VII-нің арғы аталары болды. Оның анасы Ричард Плантагенет, 3-ші Йорк герцогы мен Сесили Невиллдің алтыншы баласы және үшінші қызы еді. Осылайша ол Англияның Йорк патшалары Эдуард IV-нің және оның ізбасары Ричард III-нің сіңілі баласы болды. Джонның емілген ағасы Эдуард IV 1467 жылдың 13 наурызында оны Линкольн графы етіп тағайындады.
John de la Pole was the eldest son of John de la Pole, 2nd Duke of Suffolk and Elizabeth of York, Duchess of Suffolk. His father was the son of Alice Chaucer, granddaughter of Geoffrey Chaucer ,and Philippa (de) Roet. She was a lady in waiting to Edward III's queen, Philippa of Hainault, and a sister of Katherine Swynford, who later (c. 1396) became the third wife of John of Gaunt. John of Gaunt and Katherine were the ancestors of Henry VII. His mother was the sixth child and third daughter born to Richard Plantagenet, 3rd Duke of York and Cecily Neville. He was thus the nephew of the Yorkist kings Edward IV of England and his successor, Richard III of England. John's uncle Edward IV made him Earl of Lincoln on 13 March 1467.
Тақтың мұрагері
Король Эдуард қайтыс болғаннан кейін де ла Поле өзінің туысы Ричард III-ті берік қолдады. Оған жылына шамамен 500 фунт кіріс берілді және Солтүстік Кеңесінің төрағасы болып тағайындалды. Ричардтың ұлы және мұрагері Миддлхэм Эдвард қайтыс болғаннан кейін, ол корольдің Ирландиядағы өкілі ретінде оның орнына тағайындалды, бірақ Ирландия үкіметі Джеральд Фицджеральд, 8-ші Кильдар графының жергілікті басқаруында болғандықтан, бұл лауазым тек қана есімдік болды. Ричардтың билігінің соңғы жылы Линкольн тақ мұрагері деп белгіленген сияқты, бірақ ол бұл туралы ресми түрде жарияланбады. Эдуард, Уорвик графы, одан жоғары құқыққа ие болған болар еді, бірақ оның әкесі, Джордж, Кларенс герцогы, 1478 жылы ағасы Эдуард IV-ке қарсы жасаған опасыздық үшін кінәлі деп табылғаннан кейін, ол мұрагерлік құқығынан айырылды. Ричард Линкольнге маңызды жерлерді сыйға берді және, ең бастысы, дәстүрлі түрде мұрагерге берілетін Корнуолл герцогтығының кірісін берді.
After King Edward's death, de la Pole became a firm supporter of his uncle Richard III. He was given revenues of about 500 pounds a year and was appointed president of the Council of the North. After the death of Richard's son and heir, Edward of Middleham, he was appointed to replace him as the king's lieutenant in Ireland, though this was a nominal position as the government of Ireland was locally administered by Gerald FitzGerald, 8th Earl of Kildare. During the last year of Richard's reign, Lincoln seems to have been designated heir to the throne, though he was never publicly proclaimed as such. Edward, Earl of Warwick, would have had a superior claim but was attainted after his father, George, Duke of Clarence, was found guilty of treason against his brother, Edward IV, in 1478. Richard made important land grants to Lincoln and, significantly, granted him the revenues of the Duchy of Cornwall, traditionally given to the heir.
Көтеріліс
Ричард 1485 жылғы 22 тамыздағы Босворт даласындағы шайқаста жеңілгеннен кейін Линкольн жаңа патша Генрих VII-мен келісімге келді, бірақ жаңа билікке көп ұзамай наразы болды. Симондс есімді дін қызметкері оны өзінің шәкірті Ламберт Симнелмен таныстырды, ол Эдуард, Уорик графына ұқсас еді. Нағыз Эдуард Генрих патшаның бұйрығымен Лондон мұнарасына қамауға алынған болатын. Линкольн Эдуардты «нағыз» Йорк мұрагері ретінде көрсетуге шешім қабылдады, ал Симнелді оны ұсыну үшін пайдаланды, осылайша Линкольн Йоркшылдардың нақты басшысы бола алды. Линкольн Бургундияға барып, өзінің тәтесі Маргарет, Бургундия герцогинясын Генрихтен тақты алу үшін әскери жорықты қаржыландыруға көндірді. Симнелді формалды түрде қолдаса да, «жеке өзі бұл жорықтың соңғы мақсаты – өзінің билікке келуі екенін түсінген шығар». Жалданған әскермен бірге Линкольн Ирландияға барды, онда ол Англияда Йорк билігіне оралуын қалаған 8-ші Килдар графы Джеральд Фицджеральдтан қолдау алды. Бұл негізінен Йорк патшалары ирландтардың өзін-өзі басқаруына мүмкіндік бергендіктен, Фицджеральд «Ирландияның тәжсіз патшасы» болды. Симнел Ирландияда патша жарияланып, Дублинде «Эдуард VI» деген атпен тәж киді. Фицджеральдтың інісі Томас Фицджеральд Лаккагтың басшылығымен ирланд сарбаздарының қатарын көбейтті, содан кейін Линкольн Ланкаширдегі Пил аралына қонды және бұрын Ричард III-нің жақтастарының бекінісі болған Йоркке қарай бет алды. Бірақ қала Линкольнге бас июден бас тартты. Йоркшылар Брамхам Мурда шағын Ланкастер күштерін жеңіске жеткізіп, Линкольн Генрихтің негізгі солтүстік күштерінен қашып құтылды, олар Йорк шабуылға ұшырағанын естіген соң қозғалды. Бұл Йоркшылдардың жоспарлаған шабуылы болуы мүмкін. Дегенмен Линкольн армиясы сэр Эдвард Вудвилль басқаратын Ланкастер атқыштарының үздіксіз шабуылына ұшырады. Йоркшылар Трент өзенін кесіп өтіп, Шығыс Стоук ауылының жанындағы төбенің басына орналасты. Көп ұзамай Оксфордтың 13-ші графы Джон де Вер бастаған Ланкастер армиясының алғы шебі оларға жетті. 1487 жылғы 16 маусымдағы Стоук-Филд шайқасында Йорк армиясы толық жеңіліске ұшырады. Линкольн шайқаста көптеген Йорк басшыларымен бірге қаза тапты. 1487 жылғы қарашада ол өлімнен кейін тақтан айырылды. Оның өлімі де ла Поль әулетінің таққа талап етуіне тосқауыл болмады. Оның кіші інісі Эдмунд де ла Поль, 3-ші Суффолк герцогы, 1513 жылы Англияның Генрих VIII-нің бұйрығымен өлім жазасына кесілгенге дейін таққа талап етуші Йоркшылдың жетекшісі болды. Олардың кіші інісі Ричард де ла Поль өзінің Павия шайқасында (1525 жылғы 24 ақпанда) қаза болғанға дейін талап етуді жалғастырды, ал төртінші інісі Уильям 37 жыл Лондон мұнарасында тұтқын болып, 1539 жылы қайтыс болды.
After Richard's defeat at the Battle of Bosworth Field on 22 August 1485, Lincoln was reconciled with the new king, Henry VII, but soon became impatient with the new rule. A clergyman named Symonds introduced him to his protégé, Lambert Simnel, who bore a resemblance to Edward, Earl of Warwick. The real Edward had been imprisoned in the Tower of London by King Henry. Lincoln decided to promote Edward as the "true" Yorkist heir, while using Simnel to represent him, thus allowing Lincoln to become the actual leader of the Yorkists. Lincoln travelled to Burgundy to persuade his aunt Margaret, Duchess of Burgundy to finance a military expedition to take the throne from Henry. While nominally supporting Simnel, "in private, he probably saw his own accession as the ultimate goal of the enterprise." With an army of mercenaries, Lincoln sailed to Ireland, where he was supported by Gerald FitzGerald, 8th Earl of Kildare, who was keen to see a return to Yorkist rule in England. This was mainly because the Yorkist kings had allowed Irish self government with FitzGerald as almost the "uncrowned king of Ireland". Simnel was proclaimed king in Ireland and crowned in Dublin as "Edward VI". With his army swelled by Irish recruits led by FitzGerald's brother Thomas FitzGerald of Laccagh, Lincoln landed at Piel Island in Lancashire and proceeded to march towards York, formerly a stronghold of Richard III's supporters. However, the town refused to surrender to Lincoln. The Yorkists secured a victory over a small Lancastrian force at Bramham Moor and Lincoln managed to avoid Henry's main northern forces, which moved away when they received news that York was under attack. This may have been a diversion planned by the Yorkists. Lincoln's army was, however, repeatedly harassed by Lancastrian cavalry under Sir Edward Woodville. The Yorkists then crossed the river Trent and set up their position at the top of a hill near the village of East Stoke. Soon the vanguard of the main Lancastrian army under John de Vere, 13th Earl of Oxford caught up with them. In the subsequent Battle of Stoke Field on 16 June 1487, the Yorkist army was conclusively defeated. Lincoln himself was killed in the battle along with most of the other Yorkist leaders. In November 1487, he was posthumously attainted. His death did not end the de la Pole claim to the throne. His younger brother Edmund de la Pole, 3rd Duke of Suffolk became the leading Yorkist claimant to the throne until his execution by orders of Henry VIII of England in 1513. Their younger brother Richard de la Pole continued their claim until his own death at the Battle of Pavia (24 February 1525) while a fourth brother, William, was held prisoner in the Tower of London for 37 years, dying in 1539.
Неке және балалылық
Линкольн, шамамен 1470-ші жылдардың соңында, Томас ФицАланның қызы Маргарет ФицАланға үйленді, ол Арундельдің 10-шы графы және Элизабет Вудвиллдің қарындасы Маргарет Вудвиллдің қызы еді. Бірақ, олардың некесінен бала тумаған; кейбір дереккөздерде олардың Эдвард есімді ұлы болғанын айтса да, бұл мүмкін емес, себебі Эдвард туған кезде Маргарет сегіз жаста болған. 1524 жылдың қазан айында Маргареттің әкесі Томас ФицАлан оған "көк тас бар үлкен сақина" мұра етіп қалдырды. Ол қайтадан үйленбеген көрінеді, ал қайтыс болған күні белгісіз.
Lincoln married, perhaps by the late 1470s, Margaret FitzAlan, daughter of Thomas FitzAlan, 10th Earl of Arundel, and Margaret Woodville, sister of Elizabeth Woodville. However, there were no children of the marriage; though some sources claim that they had a son called Edward, this cannot be possible as Margaret was only eight years old at the time of Edward's alleged birth. In October 1524 Margaret's father, Thomas FitzAlan, bequeathed her a 'great ring with a turquoise'. She appears not to have remarried, and the date of her death is unknown.
Танымал мәдениетте
Линкольн 1972 жылы BBC 2 телеарнасының Генри VII патшалығы туралы "The Shadow of the Tower" атты драмалық сериалының алғашқы бөлімдерінде маңызды кейіпкер болды. Оны Джеймс Лоуренсон сомдады.
Lincoln was a major character in the opening episodes of the 1972 BBC 2 drama series about the reign of Henry VII, The Shadow of the Tower. He was played by James Laurenson.