Андре Антуан: Француз театр өнерінің новаторы

Кіріспе

Француз актері (1858–1943) бельгиялық саясаткер

Андре Антуан (31 қаңтар 1858 – 23 қазан 1943) – француз актері, театр директоры, кинорежиссер, жазушы және сыншы, Франциядағы қазіргі заманғы сахналық қойылымның негізін қалаушысы деп есептеледі.

Өмірбаян

Андре Антуан Париж газ ұйымында кызметкер болып жұмыс істеді және ол Эмиль Золаның роматын сахнаға қоюға рұқсат сұрағанда Арчер театрында жұмыс істеді. Әуесқойлар тобы бас тартқандықтан, ол драма өнерінің дұрыс дамуы туралы өз көзқарасын іске асыру үшін жеке театрын құруға шешім қабылдады. Антуан 1887 жылы Парижде Театр Либренi құрды. Бұл – тәжірибе театры, онда пьесалар кассалық табысқа ие болсын болмасын қойылатын. Бұл жаңа пьесаларға арналған сахна болды, олардың тақырыбы немесе формасы басқа театрларда қабылданбады. 1894 жылға дейін жеті жыл ішінде Театр Либре 111 пьеса қойды. Оның еңбегі француз сахнасына, сондай-ақ Еуропаның басқа елдеріндегі ұқсас ұйымдарға, мысалы, Лондондағы Тәуелсіз театр қоғамы мен Германиядағы Freie Bühne-ге зор әсер етті. Антуан Париж консерваториясының дәстүрлі оқуларына қарсы шығып, актерлік өнер мен сахналық қойылымның табиғи стиліне баса назар аударды. Атап айтқанда, Театр Либре қойылымдары Германияның Майнинген ансамблінен шабыт алды. Олар Зола, Бек, Брио шығармаларын, сондай-ақ қазіргі заманғы неміс, скандинавиялық және орыс натуралистерінің пьесаларын қойды. 1894 жылы Антуан қаржылық қиындықтарға байланысты театрынан бас тартуға мәжбүр болды, бірақ ол Театр Антуанді құрды, ол Театр Либренің 10 жылдан кейін таратылуына дейін қалыптасқан дәстүрлерін сақтады. Театрдың жұмысы реализм мен натурализмді қамтиды. Театрдағы реализмді әдетте 19 ғасыр қозғалысы деп есептейді, ол драмалық және стильдік тәсілдерді қолданып, спектакльдер мен драмалық мәтіндерге шынайылық пен «нағыз өмірді» әкеледі, ал натурализм осыған байланысты кеңейтілген нұсқа болып саналады. Натурализм көбінесе дарвинизмге және оның адамдарды мінез-құлқымен қалыптасқан, тұқым қуалаушылық пен ортаның әсеріне ұшыраған жаратылыстар ретінде қарауына негізделген. Антуан біздің ортамыз мінезімізді анықтайды деп сенді және ол репетицияларды көбінесе сахнаны, декорацияны немесе ортаны құрудан бастайтын, содан кейін актерлерге кейіпкерлерін және олардың мінез-құлқын шынайырақ зерттеуге мүмкіндік беретін. Ол көбінесе тәжірибесіз актерлерді жалдаған (бұл жас кино режиссерлер арасында әлі де кең таралған тәжірибе), өйткені ол өз заманының кәсіби актерлері шынайы адамдарды шынайы бейнелей алмайды деп сенген. Антуанның Театр Либре өзін көбірек нақты Quart d'heure немесе қысқа, қарапайым, еркін, эпизодтық, бір актілік пьесаларға арнады. Ол сценарийді дамытуға көп көңіл бөлді, бірақ актерлердің өзара әрекеттесуіне байланысты натуралистік, мінез-құлқына негізделген актерлік өнерді және актерлерге психологиялық себептерді табуға көмектесуді жақтады. Репетиция кезінде актерлермен интерпретация және декорация мәселелері талқыланды. Антуан әр пьесаның өзіндік көңіл-күйі немесе атмосферасы бар деп сенді және ол декорацияны және сахнаны сирек қайта пайдаланды. Ол төртінші қабырғаны жою идеясына да сенеді. Кейбір пьесаларда ол іс-қимылдың, табиғи декорацияның және актерлердің айналасында төрт қабырғалы кеңістікте репетиция жасады, содан кейін төртінші қабырғаны алып тастау керектігін шешіп, көрерменді қай жағына немесе перспективаға орналастыруға шешім қабылдады. Театр Либреде қойылған пьесалар көбінесе «сюжеті жұқа, әлеуметтік және психологиялық мағынасы зор» (Чотия, Андре Антуан) болатын. Көрсетілімдер сол кездегі актерлік өнердің қалыпты стильдерін қабылдамады және «төртінші қабырғаны» құрды. Натурализмді жақтағандарына қарамастан, олар «көрермен үшін ойнау» идеясын сақтады – Антуан ешқашан көрермендерден қашықтап отырған орындықтарды орнатқан деген дәлел жоқ, ал актерлер өз дауыстарын үйдің артқы қатарына естіртіп беруі керек еді, сондықтан олардың «натурализмі» бұрынғы театрдан гөрі жақсырақ иллюзия болды. 1894 жылы Антуан жеке театрын басқарудан бас тартып, Гимназиямен, ал екі жылдан кейін Одеон театрларымен байланысқа түсті. 1914 жылы қарызға батып, Одеоннан кетіп, киноға бет бұрды. Осы аралықта ол Стамбулда қысқа уақытқа тоқтады және Стамбул қалалық театрын құрды. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін ол Парижге оралды. 1915 және 1922 жылдар аралығында ол Пьер Декурселдің Société cinématographique des auteurs et gens de lettres ("Авторлар мен хаттар ерлері" кино қоғамы) басшылығымен бірнеше фильмдерге режиссерлік жасады, олар әдеби немесе драмалық шығармаларды бейімдеді, мысалы, La Terre ("Жер"), Les Frères corses ("Корсика бауырлары") және Quatre vingt treize ("Тоқсан үш"). Ол натурализм қағидаларын киноға қолданды, кейіпкерлердің мінез-құлқына әсер ететін декорацияларға, табиғи элементтерге маңыз берді және ескі театр формаларына байланбаған кәсіби емес актерлерді пайдаланды. Жан Тулардың пікірінше, оның әдеби беделі және ол «киноға мәртебелілік сезімін беруге» қатысты. Меркантон, Капеллан Эрвиль сияқты кино режиссерлеріне әсер етіп, ол «неореализмнің нағыз әкесі». Антуан 1919 жылы театр және кино сыншысы ретінде мансабын аяқтады. Жиырма жыл бойы оның пікірлері L'Information басылымында, ал сирек жағдайларда Le Journal, Comœdia және Le Monde illustré басылымдарында жарияланды. 1928 жылы екі томдық естелік жарияланды және 1932-1933 жылдары Théâtre журналында жарияланды.

André Antoine was a clerk at the Paris Gas Utility and worked in the Archer Theatre when he asked to produce a dramatization of a novel by Émile Zola. The amateur group refused it, so he decided to create his own theatre to realize his vision of the proper development of dramatic art. Antoine founded the Théâtre Libre in Paris in 1887. This was a théâtre d'essai, a workshop theatre, where plays were produced whether they would perform at the box office or not. It was also a stage for new writing whose subject matter or form had been rejected in other theatres. Over a seven year period, until 1894, the Théâtre Libre staged some 111 plays. His work had enormous influence on the French stage, as well as on similar companies elsewhere in Europe, such as the Independent Theatre Society in London and the Freie Bühne in Germany. Antoine opposed the traditional teachings of the Paris Conservatory, and focused on a more naturalistic style of acting and staging. In particular, Théâtre Libre productions were inspired by the Meiningen Ensemble of Germany. They performed works by Zola, Becque, Brieux, and plays by contemporary German, Scandinavian, and Russian naturalists. In 1894, Antoine was forced to relinquish the theater due to financial failure, but he went on to form Théâtre Antoine, which followed the traditions established by Théâtre Libre until its demise 10 years later. The work of the Theatre Libre was said to embrace both Realism and Naturalism. In theatre, Realism is generally thought to be a 19th century movement which uses dramatic and stylistic conventions to bring authenticity and 'real life' to performances and drama texts while Naturalism is commonly seen as an extension to this where an attempt is made to create a perfect illusion of reality. Naturalism is often said to be driven by Darwinism and its view of humans as behavioral creatures shaped by heredity and environment. Antoine believed that our environment determines our character and he would often start rehearsals by creating the set, settings or environment which would then allow his actors to explore their characters and their behaviors with greater authenticity. Often he would only hire untrained actors (a practice still common with young film makers) since he believed that the professional actors of his time could not realistically portray real people. Antoine's Theatre Libre dedicated itself more specifically to the Quart d'heure or short, simple, free, episodic, one act play performances. he concentrated on script development but advocated naturalistic, behavioral acting dependent on the interaction of actors and helping actors to find their psychological motivations. Discussions on matters of interpretation and setting were a normal part of rehearsals with actors. Antoine believed each play had its unique mood or atmosphere and he hardly ever reused sets and settings. He also literally believed in the notion of removing the fourth wall. With some plays he would rehearse in the space with four walls around the action, natural set and actors and then decide which fourth wall to remove and thus deciding which side or perspective to place the audience on. Plays performed at the Théâtre Libre were often "thin on plot, dense in social and psychological implication" (Chothia, Andre Antoine). Productions rejected formal acting styles that were prevalent at the time and they built the "fourth wall". Despite being proponents of naturalism, they still adhered to some ideas of "playing for the audience" – there is no evidence that Antoine ever set any chairs facing away from the audience, and the actors still had to make sure that their voices could be heard to the back of the house—so, in a way, their "naturalism" was really just a higher level of illusion than theatre had been up to that point. In 1894, Antoine gave up the direction of his own theatre, and became connected with the Gymnase, and two years later, with the Odéon theatres. Heavily indebted, he left the Odéon in 1914 and turned to the cinema. Meanwhile, he stayed a short period in Istanbul in order to found The Istanbul City Theater. Once World War I started he returned to Paris. Between 1915 and 1922, he directed several films under auspices of the Société cinématographique des auteurs et gens de lettres ("Film Society of Authors and Men of Letters") of Pierre Decourcelle, adapting literary or dramatic works, such as La Terre ("Earth"), Les Frères corses ("The Corsican Brothers") and Quatre vingt treize ("Ninety three"). He applied the principles of naturalism to film, giving importance to the scenery, natural elements that actually determine the behavior of the protagonists, and by using non professional actors who were not tied up in the old forms of theater. For Jean Tulard, his literary reputation and is involved in "giving the film its sense of nobility". Influencing film makers like Mercanton, Capellans Hervil and he is "the true father of neorealism". Antoine concluded his career as a theatre and film critic beginning in 1919. For twenty years, his commentary was published by L'Information, and more sporadically in Le Journal, Comœdia, and Le Monde illustré. Two volumes of memoirs were published in 1928, and appeared in the journal Théâtre from 1932 to 1933.