Кіріспе

Америка физиологы және ғылым жазушысы (1895–1962)

Гомер Уильям Смит (2 қаңтар 1895 – 25 наурыз 1962) – бүйректер бойынша эксперименттерімен және табиғат тарихы мен эволюция теориясы туралы философиялық жазбаларымен танымал американдық физиолог және ғылым жазушысы.

Өмірбаян

Смит Денверде дүниеге келді, ал үш жылдан кейін отбасы Колорадодағы Криппл-Крикке көшіп барды, ол 1894 жылғы Криппл-Крик шахтерлер ереуіліне және 1903–1904 жылдардағы Колорадо еңбек соғыстарына қатысты. Ол шамамен бес жасынан бастап сөйлеу қиындықтарына тап болды, соның салдарынан өзін-өзі зерделеп, ойшыл болды. Смиттің анасы жеті жасқа толғанда қайтыс болды; ол уақытта бес үлкен бауыр-қарындасы болды, ең үлкені 26 жаста еді. Смит әкесін былай сипаттайды: «Ол бір аяғы діни дәстүрде, екінші аяғы дінсіз рационализмде тұрған ұрпақтың өкілі еді. Әкемнің ара-тепелік көзқарасы мен күмәндануы үшін ар-ұжданының тыныштығын жомарт қонақжайлылықпен төледі, оның дастарқанына кез келген дін қызметкері шақырылатын». Он бір жасында Смит қызылшаға шалдыққанда, әкесі оған ғылыми тәжірибелер жүргізе алатын шатыр салдырды; бұл химия мен микробиологияны, сондай-ақ вакуумдық сорғыны, телеграфты, статикалық машинаны, рентген түтігін және Тесла катушкасын пайдалануды қамтыды. Ол сонымен қатар мысықтарды тілді, бұл биологияға деген қызығушылығын арттырып, антропоцентризмге сенімін күдікке түсірді. 1912 жылғы 15 сәуірде «Титаник» кемесінің қазасынан кейін сезілген бейжайлықтың нәтижесінде ол оқу мен жазу арқылы философиялық ізденіске шықты, ғылымға деген ынтасы күшейді. Смит 1921 жылы Джонс Хопкинс университетінің гигиена және денсаулық сақтау мектебінен ғылым докторы (D. Sc.) дәрежесін алды. 1928 жылдан 1961 жылға дейін зейнетке шыққанға дейін Нью-Йорк университетінің медицина мектебінде физиология профессоры және физиологиялық зертханалар директоры болып жұмыс істеді. Смит бүйрек физиологиясы саласындағы жетекші ғалым болды. 1930 жылдарда бүйрекке жасаған зерттеулері оның физикалық принциптерге сәйкес жұмыс істейтінін, сүзгі және секрециялық орган ретінде қалыптасқанын нақты дәлелдеді, физиологиядағы витализмнің соңғы іздерін жойды. Ол інулин (А. Н. Ричардспен бірге) бүйрек сүзгісінің мөлшерін анықтау үшін қолданды. Оның «Бүйрек: денсаулық және аурудағы құрылымы мен қызметі» (1951) атты кітабы сол кездегі білімнің толық жинағы болды. «Комонго немесе өкпе балығы мен падре» (1932) өтеді Суэц каналында, онда бүйрек зерттеулері үшін өкпе балықтарын алып АҚШ-қа оралған ғалым, англикандық пасторға эволюция ағзаларды қалай қалыптастыратыны туралы монолог айтады. Кітапты Альфред А. Кнопф бастапқыда қабылдамады, бірақ Viking Press баспасы қабылдады. Ол «Айдың кітабына» енді, «The Woollcott Reader» (1935) жинағына қосылды, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде әскерлерге арналған Pocket Overseas Edition ретінде қайта басылды, содан кейін Табиғат тарихы кітап клубының айлық таңдауы болды. Соңғы басылым үшін кітапты қайта құру қажет болды, өйткені түпнұсқа тақталар 1943–1944 жылдардағы металл тапшылығы кезінде сыйға берілді. Смит кітапқа өзгерістер енгізуді қалады, оны жасау үшін баспагер оған бір апта уақыт берді. «Адам және оның құдайлары» (1952) атты қолжазба, Смит «адамның өзі және табиғаттағы орны туралы ойларының өзгеруі туралы қарапайым әңгіме» деп сипаттайды, бірнеше баспагерлерден бас тартқаннан кейін Little, Brown and Company баспасы қабылдады, алдымен шамамен 275 000 сөзден 250 000 сөзге дейін қысқартылды. Баспагер одан әрі қысқартулар жасады, оған Смит келісті. Ол «ежелгі египеттіктерден бастап он тоғызыншы ғасырға дейінгі батыс теологиясы мен философиясының эволюциясы тұрғысынан табиғаттан тыс күштер туралы адамның идеяларын» қарастырады. Сонымен қатар, 1964 жылы Америкалық нефрология қоғамы Гомер Смит сыйлығын тағайындады. Бұл сыйлық бүйрек ғылымына, патобиология, жасушалық және молекулалық механизмдер мен генетикалық факторлардың бүйрек функциялары мен ауруларына тигізетін әсеріне қатысты маңызды үлес қосқан адамға жыл сайын табыс етіледі. Гомер Смит Теннесси штатының Спринг-Сити қаласының тұрғыны Лили және Джеймс Роберт Уилсонның қызы Маргарет Уилсонға үйленді. Оның ұлы Гомер Уилсон Смит болды. Ол агностик және христиандық миф теориясының жақтасы еді.