18 жасқа дейінгілерге өлім жазасының конституциялық еместігі туралы АҚШ Жоғарғы Сотының шешімі
Roper v. Simmons
АҚШ Жоғарғы Сотының 2005 жылғы Roper v. Simmons ісі, 18 жасқа толмағандарға өлім жазасын конституциялық емес деп жариялады. Қылмыстық сот жүйесі, өлім жазасы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
2005 жылы АҚШ Жоғарғы Сотының өлім жазасына қатысты ісі – Ропер мен Симмонс, 543 U.S. 551 (2005) – АҚШ Жоғарғы Сотының маңызды шешімі болып табылады. Бұл шешімде Сот 18 жасқа толмаған кезде жасалған қылмыстар үшін өлім жазасын қолдану конституцияға қарсы екенін мәлімдеді. 5-4 дауыспен қабылданған бұл шешім Стэнфорд пен Кентукки арасындағы іс бойынша қабылданған бұрынғы шешімді күштен шығарды, онда 16 жасқа толған немесе одан үлкен қылмыскерлерді өлім жазасына кесу қолдау көрсетілген еді, сондай-ақ 25 штаттың заңдарын жоққа шығарды.
2005 U. S. Supreme Court case on capital punishment
Roper v. Simmons, 543 U. S. 551 (2005), is a landmark decision by the Supreme Court of the United States in which the Court held that it is unconstitutional to impose capital punishment for crimes committed while under the age of 18. The 5–4 decision overruled Stanford v. Kentucky, in which the court had upheld execution of offenders at or above age 16, and overturned statutes in 25 states.
Іс туралы мәліметтер
1993 жылы Миссури штатында 17 жасар Кристофер Симмонс ұрлық және кісі өлтіру жоспарын жасады. Ол бұрын достарына «біреуді өлтіргім келеді» және «өзімнің жас болғанымдықтан жазаланбаймын деп ойлаймын» деген еді. Симмонс екі досын – 15 жасар Чарльз Бенджамин мен 16 жасар Джон Тессмерді өзімен бірге болуға көндірді. Симмонс Бенджамин мен Тессмермен таңғы сағат 2-де жоспарларын іске асыру үшін кездесті, бірақ Тессмер қандай да бір қылмыс жасалмас бұрын кетіп қалды. Симмонс Круктың көлігін Каслвуд мемлекеттік паркіне айдап, теміржол көпірінің жанына тоқтатты, онда Симмонс пен Бенджамин Крукты көліктен түсірді. Олар оның басын сүлгімен жауып, электр сымдарымен орап, оны тірі және есін біліп тұрғанда көпірден Мерамек өзеніне лақтырып жіберді. Круктың денесі сол күні балықшылар тобы тапты. Кейін сол күні Симмонс «өлтіру туралы мақтанып», достарына әйелді өлтіргенін айтты. Кісі өлтірген күнінен кейін полиция Симмонс пен Бенджаминды мектепте ұстады. Миссури штатының Фентон қаласындағы полиция бөлімінде Симмонс адвокатты шақыру құқығынан бас тартып, сұрақтарға жауап беруге келісті. Бастапқыда Симмонс қатысы жоқ деді, бірақ кейіннен кісі өлтіргенін мойындап, қылмыс орнында бейнежазбаға түсіруге келісті. Симмонс детективтерге бірнеше ай бұрын болған жол апатында Крукты танығанын және Круктың да оны танығанына сенетінін айтты. Ол ересек ретінде сотталды. Сотта Тессмер Симмонстың кісі өлтіруді алдын ала жоспарлағанын куәландырды. Тессмерге кісі өлтіруге қатысқаны үшін қылмыстық құлық тағылды, бірақ Симмонсқа қарсы куәлік бергені үшін айыптау алынып тасталды.
In the state of Missouri in 1993, 17 year old Christopher Simmons concocted a plan to commit burglary and murder, having previously told friends that he "wanted to kill someone" and that he "believed he could get away with it because he was a minor". Simmons convinced two of his friends to join him: 15 year old Charles Benjamin and 16 year old John Tessmer. Simmons met with Benjamin and Tessmer at 2 a. m. to carry out their plan, but Tessmer decided to leave before any crimes were committed. Simmons drove Crook's van to Castlewood State Park and parked near a railroad trestle bridge, where Simmons and Benjamin unloaded Crook from the van. They then covered her head with a towel, wrapped her in electrical wire, and threw her off of the trestle bridge into the Meramec River while she was still alive and conscious. Crook's body was discovered that afternoon by a group of fishermen. Simmons was heard "bragging about the murder" later that day and told his friends that he had killed a woman. The day after the murder, police arrested Simmons and Benjamin at their high school after receiving a tip that they were involved in the murder. At the police station in Fenton, Missouri, Simmons waived his right to attorney and agreed to answer questions. Simmons initially denied involvement but later confessed to the murder and agreed to perform a videotaped reenactment at the crime scene. Simmons further told detectives that he recognized Crook as someone he had been in a minor traffic accident with several months earlier and that he believed Crook recognized him as well. He was tried as an adult. At trial, Tessmer testified that Simmons planned the murder in advance. Refn|Tessmer was charged with criminal conspiracy for his role in the murder, but the charges were dropped in exchange for his testimony against Simmons.
Төменгі сатыдағы сот ісін жүргізу
Симмонс сотқа айыптау мен жазаны күшінен жоюды өтінді, оның негізгі себебі адвокаттың тиімсіз көмегі болды. Оның жасы, соның салдарынан импульсивтілігі, және қиын балалық шағы, Симмонстың пікірінше, үкім кезінде қарастырылуы тиіс мәселелер еді. Сот бұл өтінішті қабылдамады, Симмонс шағымдануға өтті. Іс сот жүйесінде жоғарылап, соттар өлім жазасын сақтап отырды. Бірақ, 2002 жылы АҚШ Жоғарғы Сотының "Аткинс против Вирджиния" ісі бойынша, ақыл-жағы жетілмегендерге өлім жазасын күштен шығару туралы шешімін ескере отырып, Симмонс жазадан кейінгі мемлекеттік шаралар туралы жаңа өтініш берді. Миссури Жоғарғы Соты "жасөспірім қылмыскерлерді жазалауға қарсы ұлттық келісім пайда болды" деген қорытындыға келіп, мұндай жаза енді Конституцияның Сегізінші түзетуіне сәйкес келмейді, себебі ол қатыгез және ерекше жазалауға тыйым салады деп шешті. Олар Симмонсты мерзімі шексіз өмір бойына бас бостандығынан айырды. Миссури штаты бұл шешімге қарсы АҚШ Жоғарғы Сотына шағымданып, сот істі қарауға келісті.
Simmons moved for the trial court to set aside the conviction and sentence, citing, in part, ineffective assistance of counsel. His age, and thus impulsiveness, along with a troubled background, were brought up as issues that Simmons claimed should have been raised at the sentencing phase. The trial court rejected the motion, and Simmons appealed. The case worked its way up the court system, with the courts continuing to uphold the death sentence. However, in light of a 2002 U. S. Supreme Court ruling, in Atkins v. Virginia, that overturned the death penalty for the intellectually disabled, Simmons filed a new petition for state post conviction relief. The Supreme Court of Missouri concluded that "a national consensus has developed against the execution of juvenile offenders" and held that such punishment now violates the Eighth Amendment's prohibition of cruel and unusual punishment. They sentenced Simmons to life imprisonment without parole. The State of Missouri appealed the decision to the U. S. Supreme Court, which agreed to hear the case.
Жоғарғы Сот
Бұл іс 2004 жылдың 13 қазанында қарастырылды. Шағымда қылмыс жасалған кезде кәмелетке толмаған жаста болған адамдарға өлім жазасының конституциялықтығына күдік тудырылды, Сегізінші түзету қатыгез және ерекше жазалардан қорғайды. 1988 жылы Жоғарғы Соттың «Томпсон мен Оклахома» ісі бойынша 16 жасқа толмаған қылмыскерлерді өлім жазасына кесуге тыйым салынды. 1989 жылы «Стэнфорд пен Кентукки» ісінде 16 немесе 17 жаста қылмыс жасағандарға өлім жазасы қолдану мүмкіндігі сақталды. 1989 жылдың сол күні «Пенри мен Лайно» ісінде интеллектуалдық кемістігі бар адамдарды өлім жазасына кесуге рұқсат етілді. Алайда, 2002 жылы «Аткинс пен Вирджиния» ісінде бұл шешім күшін жойды, сот ақыл-есі кем адамдарды өлім жазасына кесуді «қатыгез және ерекше жаза» деп танып, конституцияға қайшы деп шешті. «Ұлттық консенсус» позициясын қолдау үшін Сот мемлекеттердің кәмелетке толмаған қылмыскерлерге өлім жазасын қолдану жиілігін азайтып отырғанын атап өтті. Шешім қабылданған кезде 20 штаттың заңдарында кәмелетке толмағандарға өлім жазасы көзделген, бірақ 1989 жылдан бері тек 6 штат ғана кәмелетке толмағандар жасаған қылмыстар үшін сотталғандарды өлім жазасына тартқан. 1994 жылдан бері мұндай жазаны тек үш штат – Оклахома, Техас және Вирджиния қолданған. Сонымен қатар, 1989 жылғы іске дейін кәмелетке толмағандарға өлім жазасын рұқсат еткен бес штат оны жойған. Сот басқа елдердің тәжірибесін де қарастырды. Соттың мәлімдемесіне сәйкес, 1990 жылдан бастап осы іс қарастырылғанға дейін «АҚШ-тан басқа жеті ел ғана кәмелетке толмаған қылмыскерлерді өлім жазасына кескен: Иран, Пәкістан, Сауд Арабиясы, Йемен, Нигерия, Конго Демократиялық Республикасы және Қытай». Әділет министрі Кеннеди 1990 жылдан бері осы елдердің әрқайсысы кәмелетке толмағандарға өлім жазасын жойған немесе осы практиканы жария түрде жоққа шығарғанын, ал АҚШ кәмелетке толмаған қылмыскерлерді өлім жазасына кесуге рұқсат берген жалғыз ел екенін атап өтті. Сот сондай-ақ, АҚШ пен Сомали ғана БҰҰ-ның Балалар құқықтары конвенциясының (1990 жылғы 2 қыркүйекте) 37-бабын ратификацияламағанын көрсетті, ол кәмелетке толмағандар жасаған қылмыстар үшін өлім жазасын тікелей тыйымдайды. Сомали оны 2015 жылы ратификациялады.
This case was argued on October 13, 2004. The appeal challenged the constitutionality of capital punishment for persons who were juveniles when their crimes were committed, citing the Eighth Amendment protection against cruel and unusual punishment. A 1988 Supreme Court decision, Thompson v. Oklahoma, barred execution of offenders under the age of 16. In 1989, another case, Stanford v. Kentucky, upheld the possibility of capital punishment for offenders who were 16 or 17 years old when they committed the capital offense. The same day in 1989, the Supreme Court ruled in Penry v. Lynaugh that it was permissible to execute the intellectually disabled. However, in 2002, that decision was overruled in Atkins v. Virginia, where the Court held that evolving standards of decency had made the execution of the mentally retarded "cruel and unusual punishment" and thus unconstitutional. In support of the "national consensus" position, the Court noted that states were reducing the frequency by which they applied capital punishment to juvenile offenders. At the time of the decision, 20 states had the juvenile death penalty on the books, but only six states had executed prisoners since 1989 for crimes committed as juveniles. Only three states had done so since 1994: Oklahoma, Texas, and Virginia. Furthermore, five of the states that allowed the juvenile death penalty at the time of the 1989 case had since abolished it. The Court also looked to practices in other countries to support the holding. Between 1990 and the time of the case, the court said, "only seven countries other than the United States ha[d] executed juvenile offenders : Iran, Pakistan, Saudi Arabia, Yemen, Nigeria, the Democratic Republic of the Congo, and China." Justice Kennedy noted that since 1990, each of those countries had either abolished the death penalty for juveniles or made public disavowal of the practice, and that the United States stood alone in allowing execution of juvenile offenders. The Court also noted that only the United States and Somalia had not ratified Article 37 of the United Nations Convention on the Rights of the Child (September 2, 1990), which expressly prohibits capital punishment for crimes committed by juveniles. Somalia went on to ratify it in 2015.
Басқа пікірлер
Сотталушы Скалия бас судья Рехнквист пен судья Томаспен бірге қарсылық білдірді. Судья О’Коннор да өз қарсы пікірін жазды. Қарсы пікір білдірушілер штат заңдары арасында "ұлттық консенсус" қалыптасқанына күмән келтірді, осы шешім шығарылған кезде өлім жазасын қолданатын 38 штаттың ішінде тек 18-і (47%) жасөспірімдерді өлімге кесуге тыйым салғанын атап өтті. Алайда, Соттың екі түпнұсқашылы, судьялар Скалия мен Томас, мұндай консенсус маңызды ма екеніне басты қарсылық білдірді. Судья Скалия дұрыс сұрақ – жасөспірімдерді өлімге кесуге қарсы консенсус бар ма емес, керісінше, Құқықтар туралы Билль ратификацияланған кезде мұндай айыпталушыларды өлімге кесу қатыгез және ерекше жаза саналатын ба екені екенін айтты. Сонымен қатар, судья Скалия Конституцияны түсіндіруде шетелдік заңдарды пайдалануға Соттың дайындығына қарсылық білдірді; оның қарсылығы шетелдік заңның маңыздылығына ғана емес, сонымен қатар Соттың "өз ойларымен келіскен кезде ғана шетелдік заңға жүгінетінін, ал басқа жағдайда оны елемейтінін" алға тартты. Ол аборт мәселесінде АҚШ заңдары халықаралық нормадан гөрі көбінесе либералдырақ екенін де атап өтті. Скалия көпшілік пікірді негізінен демократияға қарсы деп сынады. Оның қарсылығы Конституциялық жүйедегі соттың рөлі – демократиялық түрде сайланған заң шығарушы органдар қалыптастырған заңды түсіндіру екенін дәлелдеу үшін "The Federalist Papers" еңбегінен үзінді келтірді. Ол Конституцияның V бабында белгіленген тәртіппен әрекет ететін заң шығарушы органға, Конституцияның дамып келе жатқан әдептілік стандарттарына сәйкес түзетулер ұсынуға құқық бар екенін, ал Соттың осыны де-факто түзетулер жасау ретінде қарастыруын дұрыс емес деп санады.
Justice Scalia wrote a dissent joined by Chief Justice Rehnquist and Justice Thomas. Justice O'Connor also wrote a dissenting opinion. The dissents put into question whether a "national consensus" had formed among the state laws, citing the fact that at the time of the ruling, only 18 of the 38 states allowing the death penalty (47%) prohibited the execution of juveniles. However, the primary objection of the Court's two originalists, Justices Scalia and Thomas, was whether such a consensus was relevant. Justice Scalia argued that the appropriate question was not whether there was presently a consensus against the execution of juveniles, but rather whether the execution of such defendants was considered cruel and unusual at the point at which the Bill of Rights was ratified. In addition, Justice Scalia also objected in general to the Court's willingness to take guidance from foreign law in interpreting the Constitution; his dissent questioned not only the relevance of foreign law but also claimed the Court would "invoke alien law when it agrees with one's own thinking, and ignore it otherwise", noting that in the case of abortion, U. S. laws are less restrictive than the international norm. Scalia also attacked the majority opinion as being fundamentally antidemocratic. His dissent cited a passage from The Federalist Papers in arguing that the role of the judiciary in the constitutional scheme is to interpret the law as formulated in democratically selected legislatures. He argued that it is for the legislature, acting in the manner prescribed in Article V of the Constitution to offer amendments to the Constitution in light of the evolving standard of decency, not for the Court to make what he considered de facto amendments.
Өлім жазасына кесілген басқа тұтқындарға әсері
Жоғарғы Соттың Роперге қарсы Симмонс ісі бойынша Кристофер Симмонстың өлім жазасын жоюмен қатар, 18 жасқа толмаған кезінде қылмыс жасаған тағы 72 адамның өлім жазасы да күштен шығарылды. Ең көп әсер Техас штатында байқалды, онда 29 жасөспірім қылмыскер өлім жазасын күтіп отырды, ал Алабама штатында 13 адам, кәмелетке толмаған кезінде сотталған, өлім жазасына кесілді. Ешбір штатта мұндай жаза алғандардың саны бесеуден аспады. Ропер шешімі шығар алдында 1976 жылдан бері қылмыс жасаған сәтте кәмелетке толмаған 22 адам өлім жазасына кесілген, олардың 13-і Техаста болды. Ex parte Adams ісінде Алабама Жоғарғы Соты Ропер шешімі ескеріле отырып, кәмелетке толмаған адамның өлім жазасын қайта қарау үшін төменгі сотқа қайтарды. Аталған іске қатысқан судья Том Паркер өзін істен шеттетуге мәжбүр болды. Ол "Бирмингем Ньюс" газетінде өз шешімінен бас тартқан әріптестерін сынап, пікір жариялады. Паркер судья: "Мемлекеттік жоғарғы соттар АҚШ Жоғарғы Сотының бұрыс шешімдерін қабылдамауы мүмкін, себебі бұл шешімдер тек аталған іс бойынша тараптарды ғана байланыстырады" деп жазды.
In addition to striking down the death sentence of Christopher Simmons, the Supreme Court's decision in Roper v. Simmons also canceled the death sentences of 72 others for crimes they committed while younger than age 18. The greatest effects were in Texas, where 29 juvenile offenders were awaiting execution, and in Alabama, where 13 on death row had been sentenced as juveniles. No other state had more than five such offenders on death row. Prior to the Roper decision, there had been 22 executions since 1976 of individuals who were juveniles at the time they committed the crime; 13 were in Texas. In Ex parte Adams, the Supreme Court of Alabama remanded the death sentence of a juvenile for a rehearing in the lower court in light of the Roper decision, which was released while the Adams case was pending appeal. Justice Tom Parker, who had participated in the prosecution of the case, recused himself. He published an op ed in The Birmingham News to criticize his non recused colleagues for their decision. Justice Parker wrote that "State supreme courts may decline to follow bad U. S. Supreme Court precedents because those decisions bind only the parties to the particular case".
Конституциялық сот үкімдері
Көпшілік шешім конституциялық құқықтағы бірнеше даулы мәселелерді атап көрсетті. Біріншісі – бұрынғы шешімдерді қайта қарауға мүмкіндік беретін, дамитын "ұлттық келісім" тұжырымдамасын қолдану. Осы жағдайда, қалыптасқан келісімге мінез-құлық және басқа да зерттеулер әсер етті, мысалы, Америкалық Психологиялық Ассоциациясы сотқа ұсынған amicus brief сияқты. Мұндай келісімді қандай дәлелдер куәландырады және сот тармағы оны анықтау және заңға енгізу құқығын қайдан алады – бұл функция конституциялық тұрғыдан заң шығарушы органға берілген, әсіресе өлім жазасы мәселесінде – әзірге белгісіз. Роперге қарсы Симмонс ісінде көпшілік 30 штаттың (өлім жазасына рұқсат берген 38 штаттың 18-і) жасөсперімдерге өлім жазасын жоюын осындай келісімнің дәлелі ретінде келтірді. Аткинс пен Вирджиния ісінде,
The majority ruling highlighted several controversies in the field of constitutional jurisprudence. The first is the use of the concept of an evolving "national consensus" to allow for the re interpretation of previous rulings. In this case, the evolving consensus was influenced by behavioral and other research studies, such as those presented to the court in an amicus brief by the American Psychological Association. What constitutes evidence for such a consensus—and from where the judicial branch derives its authority to determine it and implement it into law, a function constitutionally vested in the legislative branch, especially in the case of capital punishment—is unclear at this point. In Roper v. Simmons the majority cited the abolishment of juvenile capital punishment in 30 states (18 of the 38 allowing capital punishment) as evidence of such a consensus. In Atkins v. Virginia,
Белтвей снайпері ісі
Бұл шешімнің салдары Вирджиния штатында бірден сезілді, онда Ли Бойд Малво 2002 жылғы қазан айындағы «Белтвей мергендері» шабуылдарына қатысқандығы үшін өлім жазасынан айырылды. Шабуылдар кезінде Малво 17 жаста болған. Малво ФБР қызметкері Линда Франклинді Фоллс-Черчте (Вирджиния) өлтіргені үшін өткен алғашқы сотта өлім жазасынан құтылған және Спотсильвания округінде тағы бір іс бойынша кінәсін мойындаған; алайда, ол Вирджинияның Принс-Уильям округінде, сондай-ақ Вашингтон округінде, Вашингтон штатында, Техас, Мэриленд, Луизиана, Калифорния, Аризона және Алабама штаттарында сотқа тартылмаған еді. Жоғарғы соттың бұл шешімін ескере отырып, Принс-Уильям округінің прокурорлары Малвоға қарсы қудалауды тоқтатуға шешім қабылдады. «Белтвей мергендері» ісі бойынша қудалау басталғанда, екі күдіктіні Мэрилендтен Вирджинияға экстрадициялаудың басты себебі екі штаттың өлім жазасына қатысты заңнамалық айырмашылығы болды. Мэриленд штатында өлім жазасына рұқсат болғанымен, ол тек қылмысты жасаған кезде ересек болған адамдарға ғана қолданылса, Вирджинияда қылмысты жасаған кезде кәмелетке толмағандарға да өлім жазасы қолданылуы мүмкін еді.
The implications of this ruling were immediately felt in the State of Virginia, where Lee Boyd Malvo became no longer eligible for the death penalty for his role in the Beltway sniper attacks in October 2002. At the time of the attacks, Malvo was 17 years old. Malvo had already been spared the death penalty in his first trial for the murder of FBI employee Linda Franklin in Falls Church, Virginia, and had pleaded guilty in another case in Spotsylvania County; however, he had yet to face trial in Prince William County, Virginia, as well as in Washington, D. C., Washington state, Texas, Maryland, Louisiana, California, Arizona and Alabama. In light of this Supreme Court decision, the prosecutors in Prince William County decided not to pursue the charges against Malvo. At the outset of the Beltway sniper prosecutions, the primary reason for extraditing the two suspects from Maryland, where they were arrested, to Virginia, was the difference in how the two states deal with the death penalty. While the death penalty was allowed in Maryland, it was only applied to persons who were adults at the time of their crimes, whereas Virginia had also allowed the death penalty for offenders who had been juveniles when their crimes were committed.
Кейінгі дамуы
Мемлекет АҚШ Жоғарғы Сотына қайта қарауды сұрады, бір ғана мәселе көтерді: "Бұл Сот Роперге қарсы Симмонс ісі бойынша 543 U.S. 551 (2005) қабылдаған шешімін қайта қарастыру керек пе?". Жоғарғы Сот 2006 жылдың 19 маусымында certiorari (яғни, істі қарауға қабылдамау) туралы шешім қабылдады, дауысқа түсу нәтижесі жарияланбады.
The State sought review in the U. S. Supreme Court, raising a single issue, "Whether this Court should reconsider its decision in Roper v. Simmons, 543 U. S. 551 (2005)". The Supreme Court denied certiorari (i. e., declined to take the case for review) on June 19, 2006, without a published dissent.