Кіріспе

Фрэнсис және Ричард Локридж ойдан шығарылған америкалық әуесқой детективтер. Франсис пен Ричард Локридж құрған жұп 26 мырза мен миссис Норт романдарында, Бродвей пьесасында, кинофильмде және бірнеше радио және телесериалдарда көрінді.

Тарих

Кейіпкерлер 1930 жылдары Ричард Локридждің «Нью-Йорк Сан» газетіне жазған шағын очерктерінде пайда болды, кейін оларды «Нью-Йоркер» журналындағы қысқа әңгімелер ретінде қайта жариялады. Бұл әңгімелер «Мистер және миссис Норт» (1936) жинағында топтастырылды. Локридж әйелі Фрэнсиспен бірлесіп «The Norths Meet Murder» (1940) романын жазғаннан кейін оқырмандарының санын арттырып, 26 романнан тұратын серияны бастады, оның ішінде «Өлім сахнаға шығады», «Өлім дәлізбен келеді» және «Жалған өлім» кітаптары бар. Олардың ұзаққа созылған сериясы екі он жылдан астам уақытқа созылды және 1963 жылы Фрэнсис Локридждің қазасымен аяқталды. Серияның ерекшелігі – көбінесе істерді миссис Норт шешетін, ал мистер Норт көп жағдайда тек фондық рөлде болатын. Чарльз Л. П. Силет «Некедегі детективтер» атты мақаласында романның мәнін былай түсіндірді: «Мистер және миссис Норт» романдары мұқият ойластырылған жұмбақтарды қамтиды және Локридждер әдетте оқырмандарымен әділдікпен ойнайды. Серияда Пэм мен Джерридің жылы және көңілді отбасылық атмосферасы, сондай-ақ ерлі-зайыптылардың полиция қызметкерлерінің қарапайым өкілдерімен өткір әңгімелері де көрсетілген. Серияның негізгі бағыты Солтүстіктер болып қала берсе де, кітаптарда саяси және әлеуметтік пікірлер, Нью-Йорк қаласының өзгеретін өміріне егжей-тегжейлі көзқарас, сондай-ақ қала маңындағы аудандар туралы мәліметтер бар. Сонымен қатар, Солтүстіктердің берік некелік қарым-қатынасы американдық детективтік әдебиеттегі жалғыз детективтер дәстүрінен өзгеше келеді. «Мистер және миссис Норт» романдарының қарқыны қазір тым баяу көрінуі мүмкін, бірақ олар әлі де жұмбақ ретінде қызықты оқу материалдары болып табылады, ал олардың өткенге жасаған саяхаты оларға ностальгиялық және шынайы атмосфера береді. Классикалық қылмыстық әдебиеттің жанкүйерлері бұл ұзаққа созылған серияны әрқашан бағалап келді, ал жаңа оқырмандарды осы ақылды және тартымды жұпты тануға шақыру керек.

Бродвей және кино

Альберт Хакетт пен Пегги Конклин Бродвей қойылымы «Мистер және миссис Норт» басты рөлдерін ойнады, ол 1941 жылдың 12 қаңтарынан 1941 жылдың 31 мамырына дейін Беласко театрында 163 қойылым көрсетілді. Альфред Де Лиагре-младший Оуэн Дэвис жазған пьесаны өндіріп, режиссерлік етті. Филип Обер мен Миллард Митчелл қосымша актерлердің қатарында болды. Осы нұсқада Норттардың пәтері Манхэттендегі Гринвич-плейс көшесінде орналасқан, оны Джо Миелзинердің декорациялық дизайны арқылы іске асырды. Оуэн Дэвис пьесасы 1942 жылы MGM фильміне айналды («Мистер және миссис Норт»), басты рөлдерде Грейси Аллен мен Уильям Пост-младший ойнады, ал Миллард Митчелл Бродвей қойылымынан Детектив Муллинс рөлін қайталады. 1941 жылы бір рет эфирге шыққан және 1942 жылдың желтоқсанынан 1946 жылдың желтоқсанына дейін NBC радиосында (Woodbury Soap үшін), ал 1947 жылдың шілдесінен 1955 жылдың сәуіріне дейін CBS радиосында (Colgate Palmolive және кейіннен Adler тігін машиналары үшін) үздіксіз көрсетілген бағдарламада Джерри Норт рөлін Карл Истман (1941), Джозеф Кертин (1942–53) және Ричард Деннинг (1953–55) сомдады. Пэм Норт рөлін Пегги Конклин (1941), Элис Фрост (1942–53) және Барбара Бритон (1953–55) ойнады. Джим Кокс өзінің «Радио қылмыспен күресушілер» кітабында былай деп жазды: өздерін баспагер және оның үй шаруасымен айналысатын әйелі ретінде таныстырған бұл жұбайлар, қараңғы көшелерде денелердің үстінен секіріп өтіп, әр апта сайын бастарына соққы беруші белгісіз шабуылшылардың қолынан есінен айырылғандарына қарамастан, әзіл-қалжыңдар жасауын тоқтатпады. Бұл жұбайлықтың әйел жартысы, көбінесе тәжірибелі құқық қорғау органдарының қызметкерлерін оқыс қалдыратын құпияларды шешуде күйеуіне кемдегенде тең болды – жайттарды оқудан басқа. Әрине, екі бейшара адам өздерінің қызығушылықтарында қалай осылай сәтті бола алады, ал кәсіби мамандар тиімсіздікпен күресіп жатыр дегенге ешқандай түсінік берілмеді.

Теледидар

1946 жылы продюсер-режиссер Фред Коу Оуэн Дэвис пьесасын теледидарға (Нью-Йорк қаласындағы WNBT арнасына) Джон Маккуэйд пен Максин Стюартпен бірге шығарды, ал Дон Хаггерти, Джоан Марлоу және Миллард Митчелл Бродвейдегі рөлдерін қайта ойнады. Джозеф Аллен мен Мэри Лу Тейлор 1949 жылдың шілдесінен бастап NBC Presents (1 маусым, 21 эпизод) бағдарламасында Мистер және Миссис Норт рөлін сомдады. Барбара Бритон мен Ричард Деннинг Джон В. Лавтонның режиссерлік жұмысында түсті, ол 1952-1953 жылдары CBS арнасында, ал 1954 жылы NBC арнасында көрсетілді, демеушісі – Revlon косметикасы және Congoleum Nairn, Inc. компаниясы. Фрэнсис Де Сейлс полиция лейтенанты Билл Вейганд рөлінде 25 эпизодқа қатысты, бұл оның экрандағы екінші рөлі болды. Арнайы қонақтар қатарында Реймонд Бёрр, Ханс Конрид, Мара Кордей, Лоуренс Добкин, И. Стэнфорд Джоли, Кэролин Джонс, Кэти Джурадо, Джимми Лайдон, Дейтон Луммис, Джулия Мид, Уильям Шаллерт және Глория Талбот болды. Филадельфиядағы WPTZ телеарнасындағы бастапқы кезеңдерінде Эрни Ковакс пен Эди Адамс Ковакс таңертеңгі Three To Get Ready комедиялық шоуында Мистер және Миссис Саут атты скетчтерде осы шоуды пародизациялап отыратын.