Кіріспе

Жасыл тал сынығы – жас, жұмсақ сүйектің сынығы, онда сүйек бүгіліп сынды. Жасыл тал сынықтары көбінесе нәрестелік және балалық шақта, сүйектер жұмсақ болатын кезде болады. Атауы жасыл (жаңа) ағашқа ұқсас, ол иілгенде сыртынан сынғандай болады.

Белгілері мен симптомдары

Гринстик сынығының кейбір клиникалық белгілері стандартты ұзын сүйек сынығының белгілерімен ұқсас. Гринстик сынықтары көбінесе зақымдалған жерде ауырсынуға себеп болады. Бұл сынықтар негізінен балаларға тән болғандықтан, үлкен балалар сынған бөлігін қорғауға тырысады, ал нәрестелер аяусыз жылайды. Стандартты сынықтар сияқты, зақымдалған аймақ ісінуі мүмкін және тері қызыл немесе көгеруі мүмкін. Гринстик сынықтары тұрақты сынықтарға жатады, себебі сүйектің бір бөлігі зақымдалмаған күйде қалады, сондықтан бұл сынықтар зақымдалған бөліктің айқын деформация емес, бүгілуіне әкеледі, бұл қиындық тудырады. Симптомдарға аймақтағы ауырсыну жатады және ол сол сүйектің артық жүктелуінен басталуы мүмкін. Бұл өте бірте-бірте дамитын созылмалы ауырсыну немесе нақты жарақаттан туындаған ауырсыну болуы мүмкін.

Тәуекел факторлары

Жасыл таяқша сынығы бүгілу күштерінің нәтижесінде пайда болады. Құлау қаупі жоғары әрекеттер тәуекел факторлары болып табылады. Абайсыз жарақаттар көбінесе спиральді (бұралып) сынықтарға себеп болады, бірақ қолдың алдыңғы бөлігіне немесе тізеге соққы беру жасыл таяқша сынығын тудыруы мүмкін. Мұндай сынықтар көбінесе балалар мен жасөспірімдерде кездеседі, себебі олардың сүйектері иілгіш, ал ересектердің сүйектері керісінше, нашарлағандықтан жиі толық сынып жатады.

Диагностика

Жалпы проекциялық рентгенография көбінесе артық танылады.

Емдеу

Алып тасталатын шиналар дисталь радиусының торус сынығы бар балаларда гипстен гөрі жақсы нәтижелерге қол жеткізеді. Егер 4 аптадан кейін жағдай жақсарса, қосымша рентген суреті түсірудің қажеті жоқ.

Қалдық деректері

Фоссилдік деректе табылған жасыл тал сынықтарының дәлелін палеопатологтар, ежелгі аурулар мен жарақаттар мамандары зерттейді. Жасыл тал сынықтары (саз сынықтары) ірі ет жейтін Allosaurus fragilis динозаврының қаңқа қалдықтарында кездеседі. Жасыл тал сынықтары 1974 жылы Эфиопияда табылған австралопитек afarensis-тің ең танымал үлгісі – Люсидің қаңқа қалдықтарында да табылды. Сүйек сынықтарын талдау, оның ішінде қолдың алдыңғы бөлігінде, төменгі аяқ-қолдарында, жамбас, кеуде және бас сүйегінде көптеген жасыл тал сынықтары анықталды, бұл Люси тік құлап, жерге соқтығысу салдарынан қаза тапқанын көрсетеді.