Шрайк зымырасы: тарихы мен қолданылуы

Кіріспе

Тарих

Шрайк алғаш рет 1965 жылы Вьетнам соғысы кезінде әскери-теңіз күштерінде Дуглас А-4 Skyhawk ұшағымен қолданылды. Әуе күштері келесі жылы F-105F және G Thunderchief Wild Weasel қорғаныс басу ұшақтарымен, содан кейін F-4 Phantom II ұшағымен осы рөлде қаруды қабылдады. Қашықтығы SA-2 Guideline зымыранынан номиналды түрде қысқа болды, бірақ бұл F-100F Super Sabre ұшақтарынан зымырандар мен бомбалармен SAM нысандарына шабуыл жасаудың бұрынғы әдісіне қарағанда үлкен жетістік болды. Шрайк әдетте 25 шақырым қашықтықтағы Fan Song радарына көкжиектен 30 градусқа көтеріліп, 50 секунд бойы ұшты. 1966 және 1967 жылдардағы кампаниялар барысында тактика AGM-78 Standard ARM пайда болғанға дейін біртіндеп өзгерді. Бұл жаңа қару ұшыруды әлдеқайда ұзын қашықтықтан жасауға және шабуыл профилін жеңілдетуге мүмкіндік берді, өйткені Standard нысанадан 180 градусқа дейін ұшырылып, соққыға жеткізілуі мүмкін болды, ал оның жылдамдығы SA-2-ден жылдам жүруге мүмкіндік берді. Standard зымыраны қолданысқа енгеннен кейін де, Weasels Шрайкті алып жүрді, себебі Standard-тың құны шамамен 200 000 доллар, ал Шрайк 7 000 долларға тұсты. Егер USAF ұшқыштары Standard-ты жұмсаса, олар брифинг кезінде ұзақ форманы толтыруға тиіс болды. F-105G үшін стандартты жүктеме – 650 АҚШ галлоны (2500 л) орталық сызықтағы жанармай бакі, ішкі пилондарда екі Standard және сыртқы пилондарда екі Шрайк болды. Жүктеме жамбас модульдері мен кейде AIM-9 Sidewinder зымыранымен сәл өзгертілді, бірақ бұл негізгі жиынтық болды. 1972 жылдың 15 сәуірінде Хайфонға жасалған әуе шабуылы кезінде Шрайк достық атыстан зардап шекті. Екі зымыран Worden кемесіне тиіп, бір матрос қаза тауып, тоғыз матрос жарақат алды. Американдық ұшқыш PIRAZ крейсерінің AN/SPG 55 радары Солтүстік Вьетнамның SAM нысаны деп қате түсінді. Worden кемесіне келген зиянды жөндеу үшін Субик шығанағындағы әскери-теңіз базасында он күн жұмыс істеу қажет болды. Шрайк зымыраны Ұлыбританияда тұрақты қолданысқа енбегенімен, 1982 жылғы Фолкленд соғысы үшін RAF-қа АҚШ жасырын түрде жеткізді. RAF Шрайктері Operation Black Buck кезінде Аргентинаның радарлық қондырғыларына шабуыл жасау үшін модификацияланған Vulcan бомбалаушыларына орнатылды. Басты нысана – Аргентина әуе күштері сәуір айында Фолкленд аралдарының әуе кеңістігін қорғау үшін орналастырған Westinghouse AN/TPS 43 ұзын қашықтықты 3D радары болды. Аргентиналық операторлар радиацияға қарсы зымыралардың бар екенін білгендіктен, Vulcan ұшағы жақындағанда оларды өшіріп тастады. Бұл радар соғыстың соңына дейін зақымдалмады. Алайда, әуе қорғанысы шабуыл кезінде жұмыс істеп тұрды және Шрайктер екі құнды емес және тез ауыстырылатын екінші реттік отты басқару радарларын жойды. Бір Vulcan Рио-де-Жанейроға апаттық қонғаннан кейін бразилиялық билік Шрайкті тәркіледі, ол қайтарылмады. 1991 жылы Desert Storm операциясында 95 AGM-45 зымырасы Ирактың әуе қорғанысына қарсы қолданылды, көбінесе F-4G ұшақтарымен. Дереккөздің сенімділігі жоқ: күні – 2015 жылдың тамызы.

The Shrike was first employed during the Vietnam War by the Navy in 1965 using the Douglas A 4 Skyhawk. The Air Force adopted the weapon the following year using F 105F and G Thunderchief Wild Weasel defense suppression aircraft, and later the F 4 Phantom II in the same role. The range was nominally shorter than the SA 2 Guideline missiles that the system was used against, although it was a great improvement over the early method of attacking SAM sites with rockets and bombs from F 100F Super Sabres. A Shrike was typically lofted about 30 degrees above the horizon at a Fan Song radar some 15 miles (25 km) away for a flight time of 50 seconds. Tactics changed incrementally over the campaigns of 1966 and 1967 until the advent of the AGM 78 Standard ARM. That new weapon allowed launches from significantly longer range with a much easier attack profile, as the Standard could be launched up to 180 degrees off target and still expect a hit and its speed allowed it to travel faster than the SA 2. Even after the Standard missile entered service, the Weasels still carried the Shrike because the Standard cost about $200,000, while a Shrike cost only $7,000. If USAF pilots expended a Standard they would have to fill out a lengthy form during debriefing. A somewhat standard load for the F 105G was a 650 US gal (2,500 L) centerline fuel tank, two Standards on inboard pylons and two Shrikes on the outboard pylons. The mix varied slightly for jamming pods and the occasional AIM 9 Sidewinder but this was the baseline. The Shrike was involved in a friendly fire incident during an airstrike on Haiphong on 15 April 1972. Two missiles struck Worden killing one crewman and injuring nine more. An American pilot apparently interpreted the PIRAZ cruiser's AN/SPG 55 radar as a North Vietnamese SAM site. Worden required ten days shipyard work at the Subic Bay Naval Base to repair the damage. Although the Shrike missile did not enter regular service with the United Kingdom, it was covertly supplied by the United States to the RAF for use in the Falklands War of 1982. RAF Shrikes were fitted to modified Vulcan bombers in order to attack Argentine radar installations during Operation Black Buck. The main target was a Westinghouse AN/TPS 43 long range 3D radar that the Argentine Air Force deployed during April to guard Falklands' airspace. The Argentine operators were aware of the anti radiation missiles and would simply turn it off during the Vulcan's approaches. This radar remained intact during the whole conflict. However, air defences remained operational during the attacks and the Shrikes hit two of the less valuable and rapidly replaced secondary fire control radars. After one Vulcan made an emergency landing at Rio de Janeiro, Brazilian authorities confiscated a Shrike which was not returned. About 95 AGM 45s were used in 1991 during Desert Storm against Iraqi air defense, mostly by F 4Gs. Unreliable source: date=August 2015