Кіріспе
Англиядағы өнер фестивалі
Альдебург музыка және өнер фестивалі – негізінен классикалық музыкаға арналған ағылшын өнер фестивалі. Ол әр маусым айында Суффолк графтығының Альдебург қаласында өтіп, Snape Maltings концерт залының төңірегінде шоғырланады.
Алдебург фестивалінің тарихы
Фестиваль 1948 жылы композитор Бенджамин Бриттен, әнші Питер Пирс және либреттист/продюсер Эрик Крозиер құрды. Олардың Англия опера тобымен жұмысы (олар 1947 жылы суретші Джон Пайпермен бірге құрған) оларды жиі үйден алыстатты. Сол жылдың тамызында Альберт Херринг және Люкрецияның зорлануымен Швейцарияда гастрольде болған кезде Питер Пирс: «Неге өз фестивалімізді жасамасақ? Бірнеше концерттермен қарапайым фестиваль, достарымыз орындайтын? Алдебург фестиваліне не жетсін?» деді. Англия опера тобы опералық қойылымдардың негізгі бағдарламасын ұсынса, көрініс тез арада поэзия оқулары, әдебиет, драма, лекциялар және өнер көрмелерін қамту үшін кеңейтілді. Бірінші фестиваль 1948 жылдың 5-13 маусымында өтті және Бриттеннің Крабб-стриттегі үйінен бірнеше есік қашықтықта орналасқан Алдебург Юбилей залын басты орын ретінде пайдаланды. Басқа орындарда, мысалы, Алдебургтің XV ғасырдағы Киелі Петр және Сент-Пол шіркеуінде де қойылымдар өтті. Онда Англия опера тобының Альберт Херрингтің орындауы, Бриттеннің жаңа жазған Сент-Николас және Клиффорд Керзон мен Зорианның Струнды квартеті таныстырылды. Жылдар өте келе фестиваль өсіп, жақын маңдағы Орфорд, Блайтбург және Фрамлингхем қалаларында қосымша орындар пайда болды. Алайда, үлкен орынның болмауы фестивальдің одан әрі дамуын тежеді, сол кезде Шығыс Англиядағы XIX ғасырдың ортасындағы ең үлкен сыра зауыттарының бірі Снейпте, Алдебургтен тыс жердегі ауылда қолжетімді болды. 1930 жылдары Снейпте тұрған Бриттеннің көзқарасы бойынша, ең үлкен сыра зауытын концерт залына айналдыру қажет еді. Ғимараттың бастапқы ерекшеліктері, мысалы, сыра зауытының ерекше шаршы төбесіндегі желдеткіштері сақталды. Жаңа концерт залын 1967 жылдың 2 маусымында Королева ХХ Алдебург фестивалінің басталуымен ашты. Екі жылдан кейін, 1969 жылғы фестивальдің алғашқы түні концерт залы өртеніп кетті. Тек сыртқы қабырғалардың қабығы ғана қалды. Сол жылы фестиваль басқа жергілікті орындарға көшірілді және тек бір қойылым жоғалды. Келесі жылы зал қайта салынды және тағы бір рет 1970 жылғы фестиваль басталғанда Королеваның қатысуымен ашылды. Алдебург фестивалінің басты орталығы - Снейп Малтингс қаласындағы жаңа концерт залы болды, бірақ барлық бұрынғы орындарда қойылымдар жалғасты. Алғашқы алты жыл ішінде Альдебург фестивалінің бірлескен көркемдік директорлары Бриттен, Пирс және Крозиер болды. 1955 жылы Бриттен мен Пирс жалғыз жауапты болды, содан кейін келесі жылы оларға Имоген Холст қосылды, ол 1984 жылы қайтыс болғанға дейін көркемдік директордың мүшесі болды. 1976 жылы Бриттен қайтыс болғаннан кейін фестивальдің көркемдік бағыты бөлісті. Көркемдік топқа қосылған музыканттар Филипп Леджер, Колин Грэм, Стюарт Бедфорд, Мстислав Ростропович, Мюррей Перхая, Саймон Ратл, Джон Ширли Квирк және Оливер Кнуссен болды. Бастапқыда фестиваль классикалық музыкадан бастап, Бах, Гайдн, Моцарт сияқты заманауи шығармаларға дейін, әсіресе жас композиторларға тапсырыспен, эклектикалық музыкамен сипатталды. 1982 жылы Britten–Pears мұрағатшысы Розамунд Строд фестиваль 75 композитордың жаңа шығармаларын ұсынды, ал он бес операның әлемдік премьерасы болды деп есептеді. Келесі жылдары концерттік қонақтар Бриттеннің ғана емес, Леннокс Беркли, Ричард Родни Беннетт, Эллиотт Картер, Ханс Вернер Хензе, Альфред Шнитке, Тору Такемицу, Майкл Типпет, Марк Энтони Тернадж және Малкольм Уильямсон сияқты композиторлардың жаңа шығармаларын көрді. Имоген Холст ертедегі хор музыкасын енгізді, көп ұзамай репертуарда сол кезде Англияда сирек естілетін еуропалық композиторлардың шығармалары болды, мысалы Берг, Малер, Шенберг, Пуленк, Булез және Веберн. Кейіннен фестивальге Копланд, Дютильё, Лутославский және Кодалы келді. Керісінше, Джон Данкуорт және Клео Лэйн, Джойс Гренфелл, Пегги Эшкрофт және Корольдік Шекспир компаниясының актерлері үнемі қатысқан. Монаконың Грейс ханшайымы поэзия оқуына қатысты. Свиатослав Рихтер Елизавета Королеваның анасы үшін орындады. Концерт залының көлемі мен сыйымдылығы фестивальге алғаш рет толық көлемді оркестрлерді ұсынуға мүмкіндік берді, ал көптеген жылдар бойы Саймон Ратл өзінің Бирмингем қаласының симфониялық оркестрін Снейпке әкелді. Орыс музыкасымен тығыз байланыс болды: Ростропович пен Рихтер жиі қонақ болды, ал 1970 жылы Шостаковичтің Бриттенге арналған 14-симфониясы алғаш рет КСРО-дан тыс жерде Концерт залында орындалды. Питер Пирс, бірлескен көркемдік директор рөлінен басқа, тұрақты орындаушы болды, көбінесе Бриттенмен бірге, және фестиваль кезінде онға дейін концертте қатысты. Жанет Бейкер, Джулиан Брем, Осиан Эллис, Дитрих Фишер-Дискау, Джон Ширли Квирк және Роберт Тир ерте күндердегі тұрақты орындаушылардың арасында болды, кейіннен Альфред Брендель, Иан Бостридж, Томас Аллен, Филипп Лэнгридж және Энн Мюррей қосылды. Концерт залы опера сахнасына айналуға өте қабілетті болды. Корольдік опера алғашқы маусымда «Жайтүндегі түс» операсын ұсынды, ал 1973 жылдың 16 маусымында Бриттеннің соңғы операсы «Венециядағы өлім» концерт залында, Пирс Ашенбах рөлінде орындалды. 1976 жылы, Бриттеннің соңғы фестивалінде, Жанет Бейкер оның драмалық кантатасы «Фаэдраның» премьерасын орындады, фестивальде Андре Превин, Элизабет Сёдерстрём, Свиатослав Рихтер және Ростроповичтің бүкіл отбасының қойылымдары болды. 1979 жылы Ростропович Бриттен–Пирс мектебін Евгений Онегин операсында жетекшілік етті (Пирс М. Трике рөлінде, ал Эрик Крозиер Гилло қызметкері ретінде қатысты). Кейінгі жылдары мектеп фестиваль кезінде үнемі опера қойды. 2020 жылғы фестиваль Covid 19 пандемиясы салдарынан жойылды және оның орнына виртуалды фестиваль өтті.
Бүгінгі мереке
Алдебург фестивалін өткізуге жауапты ұйым 2006 жылы өзінің атын Алдебург Музыкасына өзгертті. 2009 жылы Томас Адестен кейін Пьер Лоран Амар фестивальдің көркемдік директоры болды. 2009 жылы Snape Maltings-те, Хоффманн ғимаратындағы Бриттен студиясы мен Джервуд Килн студиясын қоса алғанда, жаңа кеңістіктер ашылды және Харрисон Биртвистлдің "Коридор" операсының премьерасы өтті. 2012 жылғы фестивальде Оливер Кнуссен резидент-артист атанды, ал әдеттегідей алуан түрлі бағдарламаға Кнуссеннің "Жабайы нәрселер қайда?" және "Higglety Pigglety Pop!" атты жаңа қойылымдары, Хельмут Лахенманның шығармаларын зерттейтін концерттік цикл, Менахем Пресслер, Иан Бостридж, Питер Серкин, Миклош Переньи, Дезо Ранки, Ардитти және Келлер квартеттері, Бирмингем қаласының симфониялық оркестрі Эллиотт Картердің туындысының Ұлыбританиядағы тұсаукесері, Лонг Листон дүкен-мұражайында фильмдермен қойылымдар, Бриттеннің 1930 жылдардағы фильмдеріне тікелей музыкалық сүйемелдеумен толық көрсетілім, Джон Кейдждің "Ән кітаптарын" Хоффманн ғимаратында #Faster than Sound атты ұранмен орындау, сондай-ақ Алдебург жағажайында ашық ауадағы қоғамдық шаралар кірді. Бриттеннің туғанына 100 жыл толуы 2012 жылдың қарашасынан 2013 жылдың қарашасына дейін аталып өтті, ал 66-шы фестивальде (2013) Тим Альберридің қоюымен Бриттеннің "Питер Граймс" операсы, Орфорд шіркеуіндегі толық шіркеу драмалары, Харрисон Биртвистл, Вольфганг Рихм, Джудит Вейр, Магнус Линдберг және Ричард Родни Беннетттің жаңа шығармалары көрсетілді. Алдебург фестивалі өзінің бірегей сипатын сақтап келеді, бұл негізінен оның Саффолк ауылдық жерінде орналасуымен байланысты. Фестиваль жаңа музыканы, жаңа интерпретацияларды және ұмытылған музыканы қайта ашуға баса назар аударуда. Бриттеннің бірнеше шығармаларының премьерасы осында өтті ("Жазғы түнгі арман" 1960 ж.; "Венециядағы өлім" 1973 ж.), сондай-ақ Харрисон Биртвистлдің "Панч және Джуди" (1968 ж.), "Ио құмарлығы" (2004 ж.), "Коридор" (2009 ж.) және "Ем" (2015 ж.). Алдебург фестивалі музыкамен қатар бейнелеу өнерін де қамтиды, және музыкалық бағдарламаға сүйемелдеу үшін жыл сайын бірнеше көрмелер ұйымдастырылады. 2011 жылдан бастап қазіргі заманғы өнердің басты көрмесі Абигейл Лейн ұйымдастырған SNAP деген атпен Snape Maltings кешенінің әртүрлі жерлерінде өтіп келеді. 2012 жылы көрнекті суретшілер қатарында Глен Браун, Брайан Ино, Райан Гандер, Магги Хэмблинг және Гэвин Турк болды.