Кіріспе

Жарыққа сезімтал парақтарға контактілік басып шығару арқылы құжат көшірмесі жасау

Блюпринт – 1842 жылы сэр Джон Гершель ұсынған, жарыққа сезімтал парақтарға контактілік басып шығару процесі арқылы техникалық немесе инженерлік сызбаның көшірмесі. Бұл процесс тез және дәл түрде шексіз көшірмелер жасауға мүмкіндік берді. Ол құрылыс және өнеркәсіп салаларында қолданылатын техникалық ерекшелемелердің сызбаларын көшіру үшін бір ғасырдан астам уақыт бойы кеңінен пайдаланылды. Блюпринттер көк түсті фонда ақ сызықтармен бейнеленетін, түпнұсқаның кері бейнесі болатын. Түс немесе сұр түстің әр түрлі деңгейлерін көшіру мүмкін болмады. Бұл әдіс қазірде қолданылмайды, оның орнына диазолық ақ басып шығару процесі, ал кейіннен үлкен форматты ксерографиялық көшіргіштер пайда болды. Қазіргі кезде бұл әдіс компьютерлік жүйелерде дайындалатын цифрлық құрылыс сызбаларымен толығымен алмастырылды. "Блюпринт" термині әлі де әртүрлі еден жоспарларын (сондай-ақ, кез келген жоспарды) көрсету үшін бейресми түрде қолданылады. Инженерлер, архитекторлар және жобалаушылар оларды көбінесе "сызбалар", "көшірмелер" немесе "жоспарлар" деп атайды.

Ақшалы баспалар

Баспаның арзан әдістері мен цифрлық дисплейлер пайда болғаннан кейін дәстүрлі жобалар қолданудан шықты. 1940-жылдардың басында цианотиптік сызбалар диазо-басулармен, сондай-ақ ақ басулармен алмастыра бастады. Бұл техника ақ фонға көк түсті сызықтарды шығарады. Бұл суреттер көк сызықтар немесе просто "көктер" деп те аталады. Басқа, ұқсас бояуға негістелген басулар "қара сызықтар" деп белгілі болды. Диазо-басулар ксерографиялық басу процестерімен алмастырылғанға дейін қолданыста болды. Ксерография – тонерді қағазға қолданатын стандартты көшірме машинасы технологиясы. 1975 жылы үлкен форматтағы ксерографиялық машиналары қолжеткілі болғанда, олар бұрынғы басу әдістерін толығымен ығыстырды. Компьютерлік дизайн техникалары пайдаланғанда, жобалар компьютерлік принтер немесе плоттер арқылы тікелей басылды.

Цифрлық

Көптеген машинамен өңдеуге арналған бөлшектерді компьютерлік жобалау кезінде қағаз мүлдем қолданылмайды, ал дайын дизайн компьютер дисплейіндегі кескін болып табылады. Компьютерлік жобалау бағдарламасы бекітілген жобадан компьютерлік сандық басқару тізбесін жасайды. Бұл тізбек – бөлшекті жасау үшін қолданылатын станоктардың жұмысын басқаратын компьютерлік файл. Құрылыс жоспарларында, мысалы, жол жұмыстары немесе ғимарат құрылысы кезінде, бақылаушы жұмысшылар "көк жоспарларды" баспа қағазын пайдаланбастан, тікелей дисплейлерде көруі мүмкін. Бұл дисплейлерге смартфондар мен планшеттер сияқты мобильді құрылғылар жатады. Бағдарламалық жасақтама пайдаланушыларға электрондық сызба файлдарын қарауға және оларға түсініктемелер қосуға мүмкіндік береді. Құрылыс бригадалары жобаларды өңдеу, бөлісу және нақты уақыт режимінде қарау үшін бағдарламалық қамтамасыз етуді алаңда қолданады. Көптеген бастапқы қағаз жоспарлар әлі де қолданыста болғандықтан мұрағатталған. Көп жағдайда оларды цифрлық форматқа ауыстыру тым қымбатқа түседі. 1990 жылға дейін салынған ғимараттар мен жолдардың көпшілігінде цифрлық емес, қағаз түріндегі жоспарлар бар. Бұл түпнұсқалар қолданыстағы құрылыстарды жөндеу және өзгерту үшін маңызды, мысалы, көпірлер, ғимараттар, кәріз жүйелері, жолдар, теміржолдар және т.б., сондай-ақ, мысалы, меншік шекараларын анықтау немесе шекаралық қабырғаға кім иелік етеді (немесе жауапты) деген сияқты заңдық мәселелерде де маңызды рөл атқарады.