Кіріспе
Мәриям күні, әдетте 25 наурыз – діни мереке. Батыс литургиялық жылында «Lady Day» атауы кейбір ағылшын және скандинавия елдерінде 25 наурызда тойланатын Аян мерекесінің дәстүрлі атауы. Бұл мереке архангел Габриілдің Құдай ана Мариямға келіп, оған Иса Мәсіхтің, Құдайдың Ұлының анасы болатынын жеткізген сәтін еске алады. Оқиға 1549 жылғы Эдуард VI дұға кітабында және 1662 жылғы Жалпы дұға кітабында «(Бақытты) Мариямның хабарлауы» деп, ал Англия шіркеуінің қазіргі күнтізбесінде дәлірек «Біздің Иеміздің Құдай ана Мариямға хабарлауы» деп аталады. Бұл төрт дәстүрлі ағылшын тоқсан күнінің біріншісі. «(Біздің) ханым» – Құдай ана Мариям. Бұл термин орта ағылшын тілінен шыққан, онда кейбір есімдердің иелік жалғаулары жоғалған. Кейін «Lady» сөзіне иелік жалғауы қосылып, аталған атау «(Біздің) ханым күні» деген мағынаны білдіреді. Бұл күні архангел Габриілдің Мариямға Мәсіхті дүниеге әкелетінін хабарлаған дәстүрі еске алынады. Ол әр жылдың 25 наурызында тойланады. Католик шіркеуінің латын литургиялық рәсімдерінде 25 наурыз Ұлы аптаның немесе Пасха аптасының ішінде болса, ол Пасха кезеңіндегі алғашқы қолайлы күнге ауыстырылады. Шығыс православие және Шығыс католицизмінде ол тіпті Пасха күніне түйіскен жағдайда да ауыстырылмайды. Осы екі мерекенің бірге келуі кириопаша деп аталады. Аян мерекесі христиандықта, әсіресе православие, англикандық, католик және лютерандық діндерде кеңінен тойланады. Бұл маңызды Мариялық мереке, католик шіркеуінде салтанатты мереке, лютеран шіркеуінде мейрам, ал англикандық қауымдастықта Басты мереке ретінде қарастырылады. Православ христиандығында, ол Мәсіхтің кіруін жариялағандықтан, Иеміздің 8 ұлы мерекесінің бірі саналады, төрт үлкен Мариялық мерекелердің арасында емес, бірақ оның литургиялық сақталуының маңызды аспектілері Мариялық сипатта болады. Литургиялық христиандықта Аян мерекесіне берілген маңыздылықтың екі мысалы – Ангелус дұғасы және, әсіресе Рим католиктерінде, бұл оқиғаның Доминикан Розарийінің бірінші қуанышты құпиясы ретіндегі орны.
a religious festival
In the Western liturgical year, Lady Day is the traditional name in some English speaking and Scandinavian countries of the Feast of the Annunciation, which is celebrated on 25 March, and commemorates the visit of the archangel Gabriel to the Virgin Mary, during which he informed her that she would be the mother of Jesus Christ, the Son of God. The event being commemorated is known in the 1549 prayer book of Edward VI and the 1662 Book of Common Prayer as "The Annunciation of the (Blessed) Virgin Mary" but more accurately (as in the modern Calendar of the Church of England) termed "The Annunciation of our Lord to the Blessed Virgin Mary". It is the first of the four traditional English quarter days. The "(Our) Lady" is the Virgin Mary. The term derives from Middle English, when some nouns lost their genitive inflections. "Lady" would later gain an s genitive ending, and therefore the name means "(Our) Lady's day". The day commemorates the tradition of archangel Gabriel's announcement to Mary that she would give birth to the Christ. It is celebrated on 25 March each year. In the Catholic Church's Latin liturgical rites, when 25 March falls during Holy Week or Easter week, it is transferred forward to the first suitable day during Eastertide. In Eastern Orthodoxy and Eastern Catholicism, it is never transferred, even if it falls on Pascha (Easter). The concurrence of these two feasts is called kyriopascha. The Feast of the Annunciation is observed almost universally throughout Christianity, especially within Orthodoxy, Anglicanism, Catholicism, and Lutheranism. It is a major Marian feast, classified as a solemnity in the Catholic Church, a Festival in the Lutheran Churches, and a Principal Feast in the Anglican Communion. In Orthodox Christianity, because it announces the incarnation of Christ, it is counted as one of the 8 great feasts of the Lord, and not among the four great Marian feasts, although some prominent aspects of its liturgical observance are Marian. Two examples in liturgical Christianity of the importance attached to the Annunciation are the Angelus prayer and, especially in Roman Catholicism, the event's position as the first Joyful Mystery of the Dominican Rosary.
Діни емес маңызы
Англияда Леди күні 1155 жылдан 1752 жылға дейін Жаңа жыл күні болып саналды (яғни, жаңа жыл 25 наурызда басталатын). 1752 жылы Ұлыбритания мен оның империясында Григориан күнтізбесі қабылданып, Англия, Уэльс және Ирландияда жылдың ресми басталуы қаңтардың бірінші күні деп белгіленді. Осының салдарынан, фермаларын ауыстыратын шаруа отбасылары Леди күні ескі фермадан жаңа фермаға көшіп отыратын. 1752 жылы Британ империясы батыс Еуропаның көп бөлігінен кейін Юлиан күнтізбесінен Григориан күнтізбесіне ауысты. Юлиан күнтізбесі Григориан күнтізбесінен 11 күнге қалып қойды, сондықтан ескі стильдегі күнтізбе бойынша 25 наурыз 5 сәуірге ("Ескі ханым күні") айналды, ол шартты жылдың басталу күні ретінде қабылданды. (Бұл дата Томас Хардидің "Тесс д'Урбервилл" және "Алыстан естілген дауыс" сияқты туындыларында маңызды рөл атқарады және оның 1884 жылғы "Дорсет фермасындағы жұмысшы" атты мақаласында талқыланады).
Басқа қолданыстар
Ирландияда әйелдер күні 15 тамыз, Марияның Көкке Көтерілу мерекесімен сәйкес келеді және көптеген ауыл қалаларында жәрмеңкелер ұйымдастырылатын күн.